00:00kantinaya alındıklarını açıkladı.
00:01Şimdi enfeksiyon hastalıkları uzmanı Prof. Dr. Çağrı Büke yayın konuğumuz.
00:05Sayın Büke hoş geldiniz.
00:08Çok teşekkür ediyorum Sultan Hanım. İyi yayınlar diliyorum.
00:10Çok sağ olun. Şimdi hantavirüs bir salgın olur mu olmaz mı diye elbette işte o koronavirüs hafızamız nedeniyle bir panik
00:17vardı, endişe vardı.
00:18Şimdi o gemi tahliye edildi. Arda arda üç kişinin testinin pozitif çıktığını öğrendik.
00:22Ne diyorsunuz bir endişe etme durumu insanlığın olmalı mı olmamalı mı?
00:27Şimdi aslında hantavirüs çok uzun zamandan beri bilinen hatta 2009 yıllarında da ülkemizde de rastladığımız viral etken yani dünyanın her
00:38yerinde görülebiliyor.
00:39Yaklaşık yılda bazen 10 bin ile 100 bin arasında bildirilen vakalar var.
00:46Dünyanın her yerinde görülebiliyor.
00:48Amerika kıtasından tutun da işte Asya, Avrupa gibi yerlerde.
00:54Yani bulaşmayla ilgili olarak tabii bu virüs bizim bugüne kadarki işte grip etkeni influenza olsun ya da COVID-19 etkeni
01:03SARS-CoV-2 olsun.
01:05Böyle yakın temas ya da damlacıklarla bulaşabilen bir virüs değil.
01:11Evet solun yoluyla bulaşıyor ama daha çok hava yolu burada çok etkili ve uzun süre aynı ortamda kapalı ortamda uzun
01:20süre bulunmak insandan insana bulaşmada rol oynuyor.
01:23Aslında tabii bütün hantavirüsleri insandan insana bulaşma özelliği de göstermiyor.
01:29Yaklaşık insanda hastalığa yol açabilen 20 farklı hantavirüs etkeni var.
01:35Özellikle Andes adı verilen ve Güney Amerika'da bulunan türü insandan insana dediğim gibi hava yoluyla ve uzun süre aynı ortamda
01:47temas eden kişiler arasında bulaşma olasılığı söz konusu.
01:51Ki bu hani geminin de tahminen Dünya Sağlık Örgütü'nün bildirisine dayanarak söyleyebiliyoruz.
02:00Arjantin'den binen bir yolcunun aslında gemiye binmeden önce bu virüsü taşıdığı ve yine gemi içerisinde aynı ortamda kalabalıkta kapalı ortamda
02:12uzun süre bir arada olan kişilere de hastalığı bulaştırdığı yönünde.
02:16Hocam şimdi bir araya gireyim çünkü ilk aslında bu virüs ortaya çıktığında yani konuşmaya başladığımızda bu gemiyle birlikte şöyle hafızaları
02:24tazeleyince gerçekten 1950'lerden bu yana var olan bir virüs.
02:27Türkiye'de de görülmüş bu hastalık.
02:29Ama o zaman herhalde daha çok kemirgenden geçebilir ya da işte kemirgenin dış kılaması vesaire onun solunumuyla bulaşabilir diye konuşuyorduk.
02:38Ama şimdi az da olsa insandan insana bulaşabileceğini söylüyoruz ve şu an gördüğümüz vakalarda tamamen insandan insana geçebileceğinden bahsediyoruz değil
02:47mi?
02:47Peki bunun şimdi o gemiden artık çıktıktan sonra yayılma hızı daha mı yavaş olacaktır?
02:52Bununla ilgili bir öngörüde bulunmak mümkün mü?
02:55Şöyle aslında hala da en bulaşma yolu, en sık bulaşma yolu kemirgenler.
03:00Onların dışkılarında ondan sonra idrarlarında hatta sekresyonlarında bulunan ve o ortamda özellikle işte bu açıdan da avcılar, orman işçileri, çiftçiler
03:13gibi.
03:13Yani mesela işte tarlalarda çalışanlar bu tür farelerle, kemirgenlerle temas eden ve onların bulunduğu ortamda bu dışkıydı, idrardı, solunum sekresyonlarıyla,
03:25hava yoluyla maruz ettiği olanlarda bulaşma daha çok oluyor.
03:28Şimdi insandan insana bulaşma yeni bir özellik gibi değil.
03:31Ama Andes türünün özellikle insandan insana bulaşma özelliği söz konusu ve bu da daha çok Güney Amerika'da bulunabilen bir tür.
03:42Dolayısıyla hani orada da insandan insana nadiren de olsa bulaşabiliyor.
03:47Bulaşmayla ilgili ya da bir yeni salgınla ilgili olarak böyle COVID'de gördüğümüz gibi ya da işte influansada gördüğümüz gibi bir
03:56bulaştırıcılığın, bir salgının olması beklenen bir durum değil.
04:00Çünkü bulaştırmada, insandan insana bulaştırmada az önce söylediğim gibi çok uzun süre aynı ortamda, kapalı ortamda hasta bir kişiyle temas
04:11etme durumu söz konusu.
04:13Halbuki örneğin COVID'de aynı ortamda bulunmak ve bir metre mesafede damlacıklarla bulaşma hastalığın hızlı bir şekilde yayılmasına yol açtı.
04:23Evet bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığı, evet insandan insana da bulaşabiliyor ama özellikle de kimizgen hayvanlarla temas eden kişiler çok daha
04:33ön planda risk altında hantavirüs enfeksiyonu açısından.
04:37Peki hocam bilinen bir tedavisi var mıdır hantavirüsü?
04:41Şimdi şöyle bilinen bir tedavisi yok, aşısı da yok ama bunun üzerinde çok ciddi çalışmalar var.
04:50Şu noktayı da çok dikkatli değerlendirmek lazım.
04:54O da şu, bu hastalığın belirtilerin ortaya çıkma süresi bazen bir hafta ama sekiz haftaya kadar da uzayabilmekte.
05:03Dolayısıyla örneğin az önce sizin haberlerinizde de belirttiğiniz gibi bir yolçuda hiçbir belirti yok ama test pozitif çıktı.
05:12Evet ama bir süreç içerisinde bir takım belirtiler ortaya çıkabilir ki aslında ciddi tablolara da yol açabiliyor.
05:19Şunu da söylemek isterim aslında hani hantavirüs enfeksiyonu yol açtığı tablolarda özellikle Amerika'daki ki kardiyopulmoner sendromla seyreden formlarında yüzde 50
05:31'ye varan mortality ile bir seyir hızı gösterebilmek.
05:36Daha buna karşın Asya ve Afrika'da gördüğümüz bizim ülkemizde de görülen daha çok hepatorenal sendrom ya da böbrek yetmezliği tarzında
05:46seyreden formlar ki
05:47oradaki bu oranlar çok çok daha düşük yüzde 1 ile yüzde 15 oranında.
05:53Dolayısıyla koruma çok önemli.
05:54Yani sizin yine sorunuzla bağlantılı olarak söyleyecek olursam şu an için bir etkin antiviral ilacı yok.
06:03Şu an için bir kesin aşısı yok bunun üzerinde çalışmalar devam ediyor.
06:08Hastalanan kişilerin bir defa çok önemli bir nokta uzun süre karantinada tutulması gerekiyor.
06:14Diğer insanlara yine de bulaşı önlemek açısından.
06:17Yine hastalanan kişilerde destek tedavi iyi bir bakım tedavi de şu anda dünya genelinde uygulanan bir yöntem.
06:26Peki Prof. Dr. Çağrıbük'e çok teşekkür edeyim verdiğiniz bilgiler için.
06:30Yıllardır olan bir virüs ama bir bilinen tedavisi yok bir aşısı yok.
06:35Ama insandan insanla bulaşı daha az yani küresel bir salgın tehdidiyle karşı karşıya değiliz diye durumu özetleyebiliriz.
06:42Anladığım kadarıyla verdiğiniz bilgiler için çok çok teşekkür edeyim ben.
06:45Şimdi devam edelim gündemdeki diğer haber başlıklarına bakalım.
Yorumlar