Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 12 saat önce
Adalet Bakanlığı tarafından yayımlanan Adalet İstatistikleri 2025 Raporu’na göre, dolandırıcılık suçları son 4 yılda yüzde 190 arttı. Yıllar içinde yöntemleri çeşitlenen dolandırıcılık suçları, milyonlarca insanı mağdur etmeye devam ediyor. Peki dolandırıcılık neden bu kadar artıyor? Verilen cezalar yeterince caydırıcı değil mi? Dolandırıcılar bunu profesyonel bir meslek haline mi getirdi? Tüm bu soruların yanıtı CNN TÜRK Muhabiri Ümit Uzun’un hazırladığı Vizör dosyasında.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
01:01Dolandırıcılar bu suçu fiyat performans bir suç olarak dedi.
01:04Paranın değeriyle içeride kalacağımız günü hesap ediyoruz.
01:08Çok karlı bakış açısıyla yaklaşıyorlar.
01:10Dolandırıcılık artık günümüzde meslek haline geldi. Bu bir gerçek.
01:15Birisi baktı ki birisi çaldı, aldı, birinin malına kondu, yolsuzluk yaptı vesaire.
01:20O hayatta güzel gidiyor. Minik minik cezalarla da bu iş kotarılabiliyor.
01:23Bak ben bunu yaparım deyip buradan giderek aynı şeyleri o da yaptığı için bunu böyle gördüğü zaman o zaman için
01:29yaygınlaşıyor.
01:30Cezaların caydırıcılığı, etkin bir yargılamanın ve hızlı bir yargılamanın yapılıyor olması dolandırıcılık faaliyetlerinin sona erdirilmesinin ortasında ciddi önem arz edecektir.
01:39Cezaların ağlaştırması lazım yani. Sonuçta insanı alışkanı kanına getiriyor. İnsanları yoktan yere mağdur ediyor.
01:44Ahlak bozuldu. Ne kadar ahlak zayıflarsa bu ülkeye dolandırıcılık, hırsızlık hepsi artar.
01:50Uzun yıllardır engellenemeyen, aksine gelişerek devam eden bir suç dolandırıcılık.
01:55Öyle ki Adalet Bakanlığı tarafından yayınlanan Adalet İstatistikleri 2025 raporuna göre dolandırıcılık suçları son 4 yılda %190 arttı.
02:06Ve dolandırıcılar bu suçların büyük çoğunluğunu artık sanal ağlar üzerinden gerçekleştiriyor.
02:12Öyle ki gelişen sanal medya platformlarıyla birlikte dolandırıcılar bu sanal ağları bir suç aparatı gibi kullanıyor.
02:20Emniyet ve siber güvenlik raporlarına göre dolandırıcılık vakalarının büyük kısmı artık internet, mobil uygulamalar ve sanal medya platformları üzerinden gerçekleşmektedir.
02:31Özellikle dijitalleşmenin hızlandığı son dönemlerde çevrim içi dolandırıcılık vakalarında %57'ye varan artışlar kaydedilmiş,
02:40mağdur sayısının yüz binlerle ifade edildiği ve maddi kayıtların ise milyarlarca Türk lirası seviyesine ulaştığı belirtilmiştir.
02:48Artık telefonlarımızın düğmesine basamıyoruz ki karşıda kim var.
02:52Sanal medyadan dolayı üçkağıtçılık arttı, hırsızlık arttı.
02:58Sanal medya hakikaten yani hangisi doğru hangisi gerçek ayırt edemediğimiz bir medya.
03:01O yüzden bu dolandırıcıların bence elini çok kolaylaştırıyor ve sanal medyayı kullanıyorlar zaten ve insanları çok kolay bir şekilde manipüle
03:08edebiliyorlar.
03:08Artık eline bir telefon alan kişi binlerce kişiyi kısa mesaj yoluyla WhatsApp üzerinden ya da telefonla arayarak dolandırılabildiği ve böylelikle
03:17binlerce mağdurun oluştuğu süreçleri görüyoruz.
03:20Özellikle kendilerini hakim, savcı, polis gibi tanıtarak hakkınıza hapis cezası verildiği, hakkınıza para cezası verildiği, sahte mahkeme ilamları yaratarak kişilere
03:30WhatsApp ya da sosyal medyadan gönderdiklerini,
03:33böylelikle hukuki okul yazarlığı olmayan kişilerin bunun gerçekten var olduğu düşüncesiyle bu paraları dolandırıcılara aktardığını görüyoruz.
03:41Dolandırıcıların yıllardır kullandığı metotlardan biri telefonda kendilerini polis ve savcı olarak tanıtmak.
03:47Ulaştıkları kişilere kimliğiniz kullanıldı, adınız terör dosyasına karıştı, hesabınız tehlikede gibi cümleler kurarak panik yaratıyor,
03:56tuzağa düşenlerse tüm birikimini kendi elleriyle dolandırıcılara teslim ediyor.
04:02Adınız terör dosyasına karıştı, hesabınız tehlikede.
04:08Dolandırıcılar bunu yaparken hiçbir duygu bütmüyor.
04:11Öyle ki Adana'da bir annenin yatağa bağımlı oğlu için biriktirdiği 1.800.000 lira değerindeki altını dolandırıcılar bu yöntemle almıştı.
04:20Bir insan düşünün gidiyor, bir engellinin tekerlekli sandalye alacak para biriktirmiş.
04:25Bu onu alıp hiçbir vicdani rahatsızlık duymadan ki normalde bu insanın vicdan azabından kahrolması lazım.
04:32Hiçbir vicdani sorumluluk duymadan bunu alıp getip harcayıp hayatına katabiliyor mesela.
04:37Şimdi burada sizin çok başka şeyleri sorgulamanız lazım.
04:40Hırsızlık dolandırmak, sahtekarlık yapmak, insanların alın terine, mağduriyetten biriktirmeye çalıştığı 3-5 kuruşuna göz dekenler,
04:49kul hakkından kurtuluşun bir ihtimali yoktur.
04:52Kur'an-ı Kerim'de ve Peygamberimizin uygulamalarında çok büyük bir dünyevi yukravi ceza yöntemlerine koyar.
04:59Yüksek kazanç vaadiyle yatırım danışmanlığı, sahte e-ticaret siteleri üzerinden alışveriş dolandırıcılığı, sahte icra ve dava mesajları.
05:07Dolandırıcıların yöntemleri saymakla bitmiyor.
05:10Sanal ağlarla birlikte daha da büyüyorlar.
05:13Dolandırıcılar artık organize şekilde çalışıyor.
05:15Çağrı merkezleri kurup insanları tuzaklara çekiyor.
05:19Görev dağılımı yapılan ve teknik olarak profesyonelleşmiş gruplar söz konusudur.
05:23Bu yapıların bazıları adeta meslekleşmiş gibi bir sistemle çalışmakta.
05:29Biri teknik altyapıyı kurarken, diğeri iletişim ve ikna süreçlerini yönetmekte.
05:35Bir diğer grupsa para transferlerini organize etmektedir.
05:39Dolayısıyla sanal dolandırıcılık yalnızca bir bilişim suçu değil,
05:43aynı zamanda ekonomik, teknolojik ve sosyolojik boyutları olan çok katmanlı bir güvenlik problemine dönüşmüş durumdadır.
05:51Bunu meslek gibi bir yapı haline getirip,
05:53Çağrı merkezi kuranlar var, senaryo kuranlar var, hakikaten sanki bir iş sistemi, iş yapımı kurulmuş gibi bir şey var.
05:59Sanal ağlar zaten buna cesaret veriyor.
06:01Çünkü orada hiç kimseye yakalanmayacağını, hiç kimseye görünmediğini,
06:05arka taraftan çok daha saklı, gizli ortamlardan bunu yaptığını düşünerek,
06:08güvenli gibi gördüğü bir ortamda kendisi açısından.
06:11Zaten her şeyini kaybetmiş, değerlerini, inançlarını kaybetmiş,
06:15buna açık hale gelmiş birisi,
06:16orada çok daha açık, çok daha güvenli gibi gördüğü bir ortamda.
06:20Başka bir cesaret tabii ki buluyor.
06:22Bunun için de tabii ki bu ağların çok ciddi otokontrollerle,
06:27süzgeçlerden geçerek bunlara yetkili mercilerin, makamların,
06:31mutlaka bunları otokontrol altına alarak burada bir hareket sergilemesi lazım.
06:36Toplumun da bu konuda çok bilinçlenmesi lazım.
06:39Milyonlarca kişinin mağdur edildiği dolandırıcılık olaylarında,
06:42suçlular yakalansa da mağdur çoğu zaman parasını geri alamayabiliyor.
06:47Dolandırıcıların bu paraları değerli hesaplarına aldıktan sonra,
06:50üçüncü kişilere, dördüncü kişilere ya da yurt dışındaki hesaplara kaçırdığını görüyoruz.
06:54Siz bir milyon TL'ye dolandırıldığınızda,
06:57ceza yargılamalarında bu zararı sizden gidebilmesi için bir karar verilmiyor.
07:01Ancak bu kişinin hapis cezası cezalandırılması noktasında bir karar veriliyor.
07:05Dolayısıyla siz ceza yargılaması sonunda bu kişiyi cezalandırılması noktasında
07:09gerekli adımları atsanız dahi aslında paranızı geri alamıyorsunuz.
07:13Ve bu kişiler maddi varlıkları da söz konusu olmadığı için
07:16ya da bunları kaçırdıkları için bu cezana karşılığını tam anlamıyla çekmiyorlar.
07:20Mağdur olan insanların mağduriyetinin giderilmesi lazım.
07:23Yasalarda yani ona göre yasaların çıkarılması lazım.
07:31Peki dolandırıcılık vakalarındaki artış ahlaki çöküşe işaret mi?
07:36Bu bir çürüme emaresi.
07:37Bir insanı kontrol eden en temel şey onun onur, haysiyet bilincidir.
07:42Onun vicdanıdır, onun değerleridir.
07:45Yani bir inançlı bir insanın en başından evinden çıkarken
07:50daha kendisini otokontrol mekanizmalarıyla koruduğunu, korumaya aldığını biliriz değil mi?
07:55Bu değerler silsilesini siz ortaya koyduğunuzda,
07:58daha evden çıkarken bu bilinçlerle donatılmış olduğunuzda
08:01bu insanın vicdan azabı, önce vicdan mahkemesinde kendisini yargılayacağınızı bildiğiniz bir ortamda
08:08bu kişi kalkıp da bu hareketleri yapıp hiç hak etmediği, hiç emek vermediği bir şeyi
08:14parazitçe sömürme, ele geçirme, gasp etme yollarını seçebilir mi?
08:19Bugün bu ahlaki değerlerimiz, inançlarımız, aile yapısındaki bozulmalar,
08:23her birisi arızalı, yıkık dökük, bir tarafı tamire muhtaç insanlar mı netiyor?
08:28Toplumları, aileler ve erdemleri kültürel, örfü ve ahlaki değerlere ayak tutar.
08:34Güvenin olmadığı, emanetin sahibine verilmediği bir yerde
08:38kişiler çöker, toplumlar yozlaşır, devletler tükenir.
08:44Ahlaki yozlaşmanın devam ettiği yerde devletin ebediliği olmaz.
08:49Dolandırıcılara karşı İçişleri ve Adalet Bakanlığı ortak bir proje yürütüyor.
08:53Dolandırıcılıkla Mücadele Merkezi'nin kurulacağı duyuruldu.
08:56Çalışmalar devam ediyor.
08:58Ön kapıdan girip arka kapıdan çıkmaması lazım.
09:00Cezadan caydırıcısı olması lazım.
09:02Bunlar olmadığı sürece bu ülkede dolandırıcılık da artar, hırsızlık da artar, her şey artar.
09:06Uzmanlar, yıllardır büyüyerek devam eden, sanal ağlarla birlikte daha da güçlenen
09:10ve bir meslek grubu gibi hareket eden dolandırıcılara karşı çözüm caydırıcı cezalar diyor.
09:16Acilen dolandırıcılıkta alt sınırın yukarı çekilmesi.
09:20Nasıl ki hırsızlık katalog suçsa dolandırıcılıkta katalog suç olmalıdır.
09:25Bu fiyat performans suç algısı bir an önce yerle eksen edilmeli.
Yorumlar

Önerilen