- 3 gün önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:25İzlediğiniz için teşekkürler.
00:00:30Bu hafta gündemimizde neler var? Onların üzerinden geçelim.
00:00:33ABD-İran Savaşı'nda gelişmeler olmaya devam ediyor her hafta olduğu gibi.
00:00:36Karşılıklı gemilere saldırılar oldu. ABD hürmüzü avluka altına almıştı zaten.
00:00:41Müzakere krizi ise devam ediyor. Genel olarak ABD-İran Savaşı'ndaki gelişmelere göz atmaya çalışacağız.
00:00:47Gülistan Doku isimli üniversite öğrencisi 2020 yılında kaçırılmıştı.
00:00:50Bu dava yeni deliller ışığında yeniden açıldı ve Tunceli valisi Tuncel Sonel ve oğlu gözaltına alındı.
00:00:56Bu konuyla beraber geçen hafta konuştuğumuz okul saldırılarının ardından bazı kararlar da alındı.
00:01:02Hükümet tarafından özellikle sosyal medya ve güvenlik konusunda kararlar.
00:01:05Bunları da değerlendirmeye çalışacağız.
00:01:08Antalya Diplomasi Forumu gerçekleşti. Birçok açıklama var.
00:01:11Bu açıklamaları da konu almaya çalışacağız.
00:01:13Ve son olarak da Türkiye'deki ekonomiyi değerlendireceğiz.
00:01:15Merkez Bankası faizi sabit tutma kararı aldı.
00:01:18Bu kararı ne gösteriyor? Ekonominin gidişatı nasıl? Bunu da değerlendirmeye çalışacağız.
00:01:23Bizleri X platformu üzerinde Değişim TV ve Siyasi Bakışlar hesaplarından takip edebilirsiniz.
00:01:28Ayrıca YouTube'da da Siyasi Bakışlar kanalımızı takip ederek paylaştığımız videolara ulaşabilirsiniz.
00:01:33Hatırlatmasını yapayım.
00:01:34Bu akşam bana stüdyoda Sayın Emre Hakay ve Sayın Muhammed Emin Yıldırım hocalarım eşlik ediyor olacak.
00:01:39Hoş geldiniz.
00:01:40Hoş bulduk.
00:01:41Muhammed Emin hocam sizinle başlamak istiyorum.
00:01:43Tabii dünyanın gündemi hala ABD-İran savaşı.
00:01:47Her hafta yeni gelişmeler olmaya devam ediyor.
00:01:50Şimdi kısaca bir üzerinden geçersek özellikle en belirgin gelişmelere.
00:01:54Şimdi İran hürümüzü açmayınca ABD hürümüzü abluka altına alma kararı vardı.
00:01:59Hiçbir gemiyi geçirmeyeceğini söylemiştim.
00:02:01Hem ABD tarafından hem de İran tarafından bazı gemilere saldırılar düzenlendi.
00:02:06Bunlar tabii görüntüleri de yayınlandı.
00:02:09Hürümüzün kontrolü konusunda bir çekişme var gibi.
00:02:11Hem ABD tarafında hem İran arasında.
00:02:13Hani birisi kontrol bende birisi kontrol bende diyor ve bunun üzerine hamleler yapıyor gibi görünüyor.
00:02:18Diğer yanda ateşkes sürecinde süre bitmişti ateşkesin süreci ve ABD tek taraflı bir şekilde süreyi belirsiz bir süre uzattığını açıkladı.
00:02:27Pakistan'da oluşturmaya çalışan müzakere masasında da sıkıntılar görünüyor.
00:02:31ABD ben ekip gönderdim diyor.
00:02:33Yolda hatta.
00:02:34En son aldığım bilgiye göre bilmiyorum şu anda oradalar mı.
00:02:37Ama İran biz katılmayacağız diyor.
00:02:39İran katılmayacağını açıkladı.
00:02:41Genel olarak size savaşın gidişatını nasıl değerlendirdiğini sormak istiyorum ama yanına özel bir soru da ekleyerek.
00:02:46Özellikle bu Hürümüz konusu çok gündeme geliyor.
00:02:49Bütün dünya açısından önemli bir nokta.
00:02:52Asıl belki de sorgulanan şey de şu.
00:02:55Onu sormak istiyorum size.
00:02:56ABD Hürümüzü gerçekten açılmasını istiyor mu?
00:02:59Çünkü ABD Hürümüz üzerinden birçok gerek Avrupa'ya gerek Çin'e baskı uygulamaya devam ediyor.
00:03:04Ya da hemen açılmasını istiyor mu?
00:03:06Bir süre daha kapalı kalması onun işine gelir mi?
00:03:09Bu soruya da cevap alırken aynı zamanda ABD-İran gelişmelerini de değerlendirmeyi istiyorum.
00:03:13Buyurun hocam.
00:03:14Evet.
00:03:15Bismillahirrahmanirrahim.
00:03:15İran ve Amerikan savaşını birkaç aydır yaklaşık iki aya yakındır konuşuyoruz zaten burada.
00:03:22Amerika'nın genel olarak küresel ve Orta Doğu stratejisi belli.
00:03:26Bununla alakalı birçok değerlendirme yapmıştık ama son yaşanan gelişmeler de aslında bu stratejinin bir parçası niteliğinde o şekilde seyrediyor.
00:03:34Çünkü askeri ve siyasi hedefler değişmediği için Amerika açısından, keza İran açısından, yine o bölgeyle ilişkisi olan diğer devletler açısından.
00:03:42Bu gelişmeler de yine orayla bağlantılı aslında.
00:03:47Yani şöyle kısaca bir üzerinden geçersek, Amerika özellikle 2001 ve 2003 yıllarındaki Afganistan ve Irak işgallerinden sonra büyük bir başarısızlık
00:03:59yaşadı.
00:03:59Ekonomik ve askeri bir hezimet yaşadı.
00:04:02Bu ciddi bir borçlanma krizine neden oldu Amerika'da biliyorsunuz.
00:04:05Askeri açıdan da caydırıcılığının sorgulanmasına neden oldu.
00:04:11Afganistan'dan nasıl çıktığını biliyoruz.
00:04:13Daha sonra yine bu süreçlerden sonra 2011'de başlayan Arap Baharı devrimleri Amerika'yı kafasını kaldıramamasına neden olan gelişmeler olarak tarihe
00:04:22yazıldı.
00:04:23Özellikle bunlar İslam ümmeti tarafından gerçekleştirildi.
00:04:27Dünyanın çok stratejik bölgelerindeki rejimlerin değiştiğine, devrildiğine kısmen şahit olduk.
00:04:33Ve hemen arkasından Aksa Tufanı başladı.
00:04:36Yani bütün bu meseleler aslında Amerika'nın 20 yıl boyunca yani 2000'li yıllardan 2025'e kadar yaklaşık çeyrek asırlık
00:04:43bir süre boyunca başını ağrıtan gelişmeler oldu.
00:04:47Bu esnada da Çin ciddi bir hamle, kalkınma hamlesi gerçekleştirdi.
00:04:51İşte hem üretim noktasında hem rekabet noktasında hem ticaret koridorları noktasında hem de nadir toprak elementleri gibi bugün işte teknolojinin
00:05:01çok önemli parametreleri arasında ham maddesi olarak görülen nadir toprak elementleri konusunda da bir tekel oluşturdu.
00:05:09Ve bu şekilde büyüdü.
00:05:10Dolayısıyla Amerika işte aslında bütün bu saldırı öncekilerle birlikte biraz kibri temsil ediyordu Afganistan, Irak işgalleri.
00:05:19Bu İran savaşıyla birlikte de aslında çöküşün başlangıcı olacak gelişmelere biz şahit olduk.
00:05:27Yani aslında Amerika yani sürekli kaybetti, kaybetti, kaybetti.
00:05:30Yine bir saldırıyla bu gerçi yani çöküşte olan geçmişini belki de toplamak istedi ama yine başarısız oldu.
00:05:38Evet aslında bu Amerika'nın çöküşünün bir anlamda devam ettiğinin de önemli bir göstergesi.
00:05:45Şimdi böyle baktığımızda işte bugün süreç nereye geldi?
00:05:48Yaklaşık ikiye yakındır savaş devam ediyor.
00:05:50Hürmüz Boğazı savaştan önce açıktı.
00:05:52Şu an kapalı.
00:05:53Amerika'nın belirlediği askeri hedefler vardı.
00:05:56Bunların hiçbiri gerçekleşmedi.
00:05:59Sonra Amerika'nın körfezdeki üstleri vuruldu.
00:06:01Yahudi varlığı ciddi manada darbe aldı.
00:06:06Askeri anlamda darbe aldı.
00:06:07Halk açısından bir paranoya oluştu.
00:06:10Büyük bir korku yaşadı Yahudi, Yahudiler.
00:06:13Ve bölge açısından da istediği desteği bulamadı.
00:06:17Daha önemlisi Avrupa, Amerika'nın yanında yer almadı bu savaş.
00:06:20Yani bir sürü aslında etken var.
00:06:21Çin'in de yani İran'la belki arka planda ekonomik olarak olabilir, teknolojik olarak olabilir.
00:06:28Hatta öncesinde belki askeri ekipman noktasında yardımları da olmuş olabilir.
00:06:32Çünkü hemen bu saldırının öncesinde Çin, İran ve Rusya arasında bir askeri tatbikat yapılmıştı.
00:06:38Burada bir organize olma durumu söz konusu olabilir.
00:06:40Sonuçta Çin, Amerika'nın kendisini kuşattığını ve enerji damarlarını kesmek istediğini görüyor.
00:06:47Ve buna göre bir ön alma siyaseti de uyguluyordu.
00:06:50Ki 6 aylık bir petrol siste onun olduğu da söyleniyor.
00:06:54Şimdi böyle bakıldığında aslında Amerika açısından bu ateşkes bir başarısızlığın ifadesi.
00:07:01Her ne kadar Amerika büyük bir devlet olsa da sonuçta bu süreci de kotarabilecek kapasiteye sahip olsa da çünkü küresel
00:07:07bir liderliği var.
00:07:09Ama biz büyük devletlerin kazançları ve kayıpları açısından meseleyi değerlendirdiğimizde Amerika'nın saldıran taraf olarak işte ne istiyordu Amerika?
00:07:18Trump ne dedi benim en sevdiğim şey İran'daki petrolü gidip almak.
00:07:22Orada fakat halkımız bunu istemiyor dedi.
00:07:25Sonra başka bir açıklama daha yaptı.
00:07:27İsrail'in beni manipüle ettiği doğru değil dedi.
00:07:31Benim bu savaş kararını alma sebebim İran'ın kesinlikle nükleer bir silaha sahip olmaması ve 7 Ekim sonrası ortaya çıkan
00:07:38konjöktür İsrail Yahudi varlığının güvenlik kaygısı diye bunu söyledi.
00:07:41Zaten 3 aşağı 5 yukarıda bakıldığında nedenleri bu olduğu görünüyor.
00:07:45Yani Amerika'nın İran'a saldırma sebebi bu çöküşü dizginlemek için bu 25 yıllık süreçte güçlenen Çin'i dengelemek ve
00:07:53yine o 25 yıllık sürede Amerika'nın başını ağrıtan en önemli faktör olan İslami uyanışı bir şekilde kontrol altına almak
00:08:01ki bu işte Irak, Afganistan, Arap Baharı, Aksa Tufanı.
00:08:04Sonuçta bunların hepsi Amerika'yı ciddi derecede zora sokan özellikle Suriye devrimi 14 yıl sürdü.
00:08:09Aksa Tufanı küçücük bir mücahit grubun başlattığı bir harekat olmasına rağmen 2 yıl sürüldü.
00:08:16Hala bir hal yoluna koyulamadı.
00:08:18Kırılma noktası oldu hepsi yani.
00:08:19Dolayısıyla Amerika dedi ki benim bu çöküşü durdurmam için bu iki meseleyi hal yoluna koymam gerekiyor.
00:08:24Bir Çin'i kuşatmam, Venezuela'da yaptığım gibi İran'dan ve Körfez'den tedarik ettiği enerjiyi kontrol altına almak.
00:08:32İkincisi de Yahudi varlığını da yanıma katarak onu tehdit eden ülkelere müdahale etmek, işgallerde bulunmak, saldırılarda bulunmak.
00:08:40Oralarda belli bir takım güvenlik bölgeleri kontrol noktaları oluşturmak.
00:08:44Bunları kısmen yapıyor.
00:08:45Aslında şuraya geleceğim.
00:08:49Şimdi ama başka bir şeyle karşılaştı Amerika.
00:08:51Yani İran'ı beklenmeyen bir direnişiyle karşılaştı.
00:08:54Bu çok önemli.
00:08:55Kendileri de itiraf ettik.
00:08:56Kendileri de bunu itiraf ettik.
00:08:57İşte Körfez ülkeyle vuracağını hiç hesaba katmamıştık.
00:08:59Hatta Hürmüzboğazı meselesi bile yani.
00:09:02Bunun bir kart olarak kullanılacağını hiç hesaba katmamışlardı.
00:09:05O yüzden Amerika saldıran taraf olarak aslında askeri hedeflerine ulaşamadığının bir göstergesi kabininden bu ateşkesi teklif etti.
00:09:15Bir can suyu oldu Amerika.
00:09:17Yani daha fazla devam etseydi ya da atıyorum mesela İran ateşkesi kabul etmeseydi.
00:09:22Amerika daha fazla yerin dibine batacaktı.
00:09:24Çünkü yani daha ne yapabilir ki zaten bütün uçak gemilerini göndermiş, bütün askerlerini yığmış, bütün siyasi gücünü de kullanmaya çalışmış.
00:09:32Ki siyasi gücünün de işe yaramadığını gördük.
00:09:34Avrupa'yı bile yanına alamadığı yani.
00:09:36Bunların hepsi aslında ateşkesi ona can suyu olmasına fayda sağladı yani.
00:09:40Evet İran şöyle düşündü zannınca.
00:09:43Sonuçta bu kadar ağır bir saldırıya rağmen lider kadrosunu kaybetmesine rağmen işte hava savunma sistemi, donanması ve işte özellikle uçak
00:09:54filoları falan bunların hepsi ortadan kaldırılmış olmasına rağmen çok önemli.
00:09:57Bu savaşın neticesinde en azından bugün için ayakta kaldı yani hayatta kaldığını gördü ve bunu sürdürmek üzere.
00:10:04Bunu çok ne kadar sürdürebilir bu ayrıca değerlendirilebilir ama sonuç olarak baktığımızda Amerika'nın kayıp yaşadığı yani caydırıcılığının hasar gördüğü,
00:10:14zarar gördüğü ve müttefikleri tarafından terk edildiği bir tabloyla karşılaştı.
00:10:18Belki de Amerika bu Venezuela'daki gibi Avrupa'nın Amerika'nın arkasından geleceğini, bu saldırıya hiçbir tepki göstermeyeceğini hesap etmiş olabilir
00:10:27ama öyle olmadı.
00:10:28Avrupa da onu yalnız bırakınca, körfez ülkede de hareketsiz kalınca bu sefer Amerika yalnız kaldı adet.
00:10:34Farkı da şu oldu aslında Venezuela Avrupa'yı belki çok etkilemiyor olabilir ama Hürmüz Boğaz'a Avrupa'nın ciddi canını
00:10:39yaktı yani bu yüzden onlar da bir tepki ortaya koymuş oldular.
00:10:42Bunu tahmin etmemesi de ilginç bir durum Amerika açısından.
00:10:45Yani siyasi zekası açısından bunu nasıl tahmin edemedi o?
00:10:47O da kibirle, evet kesinlikle kibir ve küstahlık veya körlük diyebiliriz buna.
00:10:53Tahmin etmemesi düşünülemez.
00:10:55Sonuçta Amerika büyük küresel bir devlet, onun önemli politika yapıcıları var.
00:10:59Fakat Trump'ın bu tavrı, koşulsuz itaat dediği tavrı, güç yoluyla barış dediği tavrı zaten Avrupa'dan da aynı şeyi istiyor.
00:11:07Bütün ülkelerden kendisine itaatkar olmasını istiyor.
00:11:10Siyasetin böyle olmadığı, devletler arası ilişkilerin böyle olmadığı görüldü.
00:11:13Dolayısıyla Amerika buradan birçok çıkış yolu elde edebilmek için.
00:11:16Aslında sadece çıkış yolu derken şunu kastetmiyorum.
00:11:19Yani hiçbir şey almadan Amerika kıtasına dönecek demiyorum.
00:11:22Mutlaka hedeflediği şeylerden de kazanımlar sağlayarak bir çıkış yolu.
00:11:28Şimdi askeri olarak bunun gerçekleşemeyeceğini en azından bugüne kadar yapılanlarla Amerika görmüş oluyor.
00:11:34Yani İran'a ne kadar vurursak vuralım, işte hibrit bir yapısı var.
00:11:37Yani böyle bir önemli bir sistem var rejimin içerisinde ve rejim direnebilme kapasitesini koruyor.
00:11:43Askeri bir rejim.
00:11:44Askeri rejim.
00:11:45Devrim muhafızları en azından Amerika'yla.
00:11:47Yani Amerika'ya şunu diyor, biz yörüngede dönebiliriz, birlikte işler yapabiliriz.
00:11:50Bundan önce yaptığımız gibi.
00:11:51Fakat İran'ı bir köle haline getiremezsin.
00:11:54Biz böyle bir ilişki biçimini tasvip etmiyoruz diyor.
00:11:56Şimdi Trump askeri olarak yapamadığı şeyi Hürmüz Boğazı'nın kenarına bir şey koyarak yani abluka yaparak oraya yani İran'ın
00:12:06konuşlandığı yerin biraz daha batısına yani şeyden bakıldığında doğusuna uçak gemilerini ve deniz şeylerini yerleştirerek burayı abluka altına aldı.
00:12:17Bu sefer İran'ın izin verdiği gemiler buradan Amerika'nın izni olmadan geçemeyecek.
00:12:21Dolayısıyla şu an Hürmüz Boğazı'ndan bu iki ablukadan dolayı gemi geçmiyor.
00:12:26Şu an İran'ın ihracatının sıfıra indiği haberleri var ki muhtemelen doğrudur.
00:12:31Bu şekilde İran'ı baskı altına alıp çünkü zaten hani Trump diyor ya günde 500 milyon dolar kaybediyor İran.
00:12:37Buna dayanamayacağını İran ekonomisinin %90'a yakın petrol geliriyle ayakta duran bir ekonominin zaten 30 yıldır yaptırımlar altında olan bir
00:12:44ekonominin buna dayanamayacağını varsayarak şey yapıyor.
00:12:47Aynı zamanda buradan sadece İran mı zarar görüyor?
00:12:50Hayır.
00:12:50Amerika'nın kendisi de devlet olarak zarar görüyor.
00:12:53Petrol fiyatları, yakıt fiyatları işte petrol, petro kimya ürünleri bağlantılı her bir ürünün fiyatının yükseldiği bir çablo var.
00:13:01Ciddi bir küresel enflasyon özellikle Amerika'da ciddi bir enflasyon oluşturuyor.
00:13:04Kesinlikle 9 milyon kişi Trump'a karşı yürüdü.
00:13:07Belki bunlar da konuştabilir.
00:13:08Etmenler var bir sürü bu bağlamda.
00:13:10Dolayısıyla Amerika aslında şunu diyor.
00:13:12Ben başaramadıysam beni kurtarmak için sizin de bana yardımcı olmanız gerekir.
00:13:16Yoksa siz de bu zararı yüklenmeye devam edeceksiniz.
00:13:18Güçle barış dedikleri olayın aslında yine tezahürü yani.
00:13:21Yani faturanın bir kısmını da Avrupa'ya, bir kısmını Çin'e, bir kısmını körfez ülkelerine.
00:13:26Yani herkese diyor ki beni bu çıkmazdan kurtarmazsanız, İran'ı müzakere masasına getirmezseniz, ona benim istediğim şartlarda en azından ana
00:13:33hatlarıyla bir ateşkes anlaşması imzalatmazsanız ben bu krizi sürdürmeye devam edeceğim.
00:13:38Sizin burada hali hazırda bir ay daha, iki ay daha göreceğiniz zarar belki ekonomik olarak çok ciddi krizlere sürüklenmenize sebep
00:13:45olacak diyor lisanı haliyle.
00:13:47Çünkü Asya piyasalarında şu an birçok kısıtlamalar var bu görünüyor.
00:13:50Hani Çin belki güçlü olduğu için biraz daha ayakta ama Çin'in kapasitesiyle dönen ticaret ciddi oranda etkileniyor.
00:13:57Yani aksamalar oluyor, fiyatlamalar oluyor falan vesaire.
00:14:00Bir sürü denklem var.
00:14:01Bunları zaten herkes hemen hemen tahmin edebiliyordur.
00:14:04Yani ben şuraya odaklanacağım.
00:14:05Onunla da inşallah sözlerimi bitireyim.
00:14:09Amerika Hürmüz Boğazı'nı gerçekten açmak istiyor mu?
00:14:13Uzun süre kapalı tutmak istiyor mu?
00:14:15Dediniz Kusuf Hocam.
00:14:16Amerika Hürmüz Boğazı'nı açmak istiyor.
00:14:19Uzun süre kapalı tutmak istemiyor fakat tutabildiği kadar.
00:14:23Yani istediğini alabilene kadar Amerika'nın bu kartı kullanacağı görülüyor.
00:14:28İran'ın burada dayanma kapasitesi ne olacak?
00:14:31Bu çok önemli.
00:14:32İran muhtemelen buna çok fazla dayanamayacak diye düşünüyorum.
00:14:35Büyük ihtimalle.
00:14:36Şahsen.
00:14:36Çünkü denklem biraz bize onu gösteriyor.
00:14:39Dün gece bir haber vardı.
00:14:41Yüz küsür, yüz yetmişti.
00:14:43Allah'u alem yanılıyor da olabilirim.
00:14:44Petrol tankerinin alım için Amerika'ya doğru hareket ettiğini.
00:14:48Yani Amerika hani Trump diyor ya bizim petrollerimiz çok tatlı harika gelir bizden alın falan.
00:14:52Sanki böyle bir şey de var.
00:14:54Yani aslında Amerika buradan kendi zararını tövbe edebilirse istediklerinden bir şey daha tutabilir.
00:14:59O zaman şunu elde etmek isteyecek Amerika.
00:15:01Ben ateşkesin sonuçta bir toparlanma olduğunu askeri stratejide güç toplamak olduğunu, tekrardan saldırmak için hazırlık olduğunu da biliyoruz.
00:15:10Bu da olabilir, bu da bir senaryodur ama bence kuvvetle muhtemel olan şey şudur.
00:15:14Amerika, İran'ı müzakere masasında bir şekilde ikna edeceğini düşünüyor.
00:15:20Hürmüz boğazını kontrol etmek istemesi de bence ancak bu şekilde olabilir.
00:15:24Yani Amerika küresel bir eşkıya gibi kendi kıtasında, kendi bölgesinde, yarım küresinde dahi olmayan bir alana gelip bu boğazın kontrolü
00:15:32artık bende.
00:15:33Bundan sonra bana şu kadar para vereceksiniz.
00:15:35Çin sen şu kadar vereceksin.
00:15:37Bunu kendisi yapması çok mümkün olmaz gibi geliyor bana.
00:15:40Sürekli devam ettiremez yani.
00:15:41Çünkü olmayacağını sürebilir bir şey değil.
00:15:42Olmayacağını Avrupa'nın aldığı tavır gösterdi.
00:15:45Çin'in aldığı tavır gösterdi.
00:15:46Diğer ülkelerin aldığı tavırlar hepsi gösterdi.
00:15:48O zaman bunu nasıl yapabilir?
00:15:49Eğer İran'ı tabi devlete dönüştürebilirse yani anlaşma yoluyla kendisine hizmetkar kılabilirse o zaman bunu İran üzerinden yapacak.
00:15:57Nasıl yapabilir?
00:15:58Amerika Çin'e petrol satarken 3-4 kat şey İran Amerika'nın talimatıyla emriyle Çin'e petrol satarken 3-4
00:16:06kat fiyata bunu satabilir.
00:16:07Avrupa'ya 3-4 kat fiyata satabilir.
00:16:09İster verir ister vermez.
00:16:11Bu şekilde Amerika ile bir iş birliği yaparsa o zaman zaten Hürmüz boğazının kontrolü Amerika'ya geçmiş olacaktır bu şekilde.
00:16:17Ve bir kılıfta uydurulmuş olacaktır.
00:16:19Kimse Amerika'yı bu noktada sen yol kesen eşkıya gibi bizden para alıyorsun diyemeyecektir.
00:16:24Muhtemelen Amerika'nın Trump'ın veya Amerika'nın politika yapıcılarının zihnindeki şey bu.
00:16:30Eğer bu da başarılı olamazsa burada bir kurban verilecek.
00:16:32O da muhtemelen Trump olacaktır diye düşünüyorum.
00:16:36Ki bu ara seçimlerde zaten bunun üzerine gidiyor.
00:16:39Trump'ın kaybetmesi üzerine anketler yapılıyor.
00:16:41Cumhuriyetçilerden desteğinin bile kaybettiğini gösteriyor ama.
00:16:45Yani şu da çok mümkün değil gibi yani bu kadar direnen bir İran hani tabi devlet yapmak istiyor dedi ki
00:16:52her istediğini yaptırabilen bir köle elde etmek istiyor Amerika.
00:16:55Yani bu kadar direnişten sonra bence en az uyduya razı olur.
00:16:59Yani tabi olma yolunu kapattı gibi ben düşünüyorum şahsen.
00:17:03Orada da Hürmüz Boğazı'nı aslında yani bu Hürmüz meselesi ABD'nin çok canını yaktı.
00:17:11Bir şekilde nasıl olursa olsun Hürmüz'ün kontrolünün İran'da olmasını istemiyor artık.
00:17:17Ben onu anlıyorum.
00:17:18Kırmızı çizgi bu olacak.
00:17:20Kırmızı çizgi bu oluyor.
00:17:20Diğerlerinde Amerika'da esneme yapabilir ama Çin'le alakalı olduğu için.
00:17:23Yani bu esneme şöyle olabilir mesela daha önceden de daha önceki haftalarda da dillendirilmişti Hürmüz Boğazı'nı çok uluslu bir
00:17:30işte yapının kontrol etmesi, farklı ülkelerin, farklı denetimlerin inşa edilmesi.
00:17:35Sanki en olabilir Amerika açısından söylüyorum en elde edilebilir yöntem de bu gibi geliyor.
00:17:41Çünkü diğer türlü dediğiniz gibi İran bu noktadan sonra tabi bir devlete dönüşüp Amerika'nın her dediğini yapabilecek bir devlete
00:17:47dönüşmesi en azından kısa vadede çok mümkün değil gibi.
00:17:50Özellikle müzakere süreci dönerken.
00:17:52Ama dediğiniz gibi müzakere süreci bu yüzden var.
00:17:54Yani bir şekilde Amerika o Hürmüz kartını İran'dan almak istiyor.
00:17:58Bu müzakere süreci Hürmüz kartını alana kadar da sürecek gibi geliyor bana.
00:18:02Çünkü bunu yapmadan bitirmez yani.
00:18:03Tek konu olarak bile kalabilirim.
00:18:04Aynen öyle.
00:18:04Yani müzakerelerde basın Amerika'nın.
00:18:07Bunu elde etmeden ben savaştan vazgeçmeyeceğim diyeceği bir konu gibi görünüyor bu mesele.
00:18:13Zaten İran'ın bunu vermesi belki tabi devlet haline gelmez İran bunu vererek.
00:18:18Ama önemli bir kozulun siyasi kartını, enerji kartını kaybeder.
00:18:22Kesinlikle.
00:18:22Bunun karşılığında Amerika ile bir takım anlaşmalar yapılabilir.
00:18:25Yani böylece İran'ın yaptırımların kaldırılması muhtemelen ben böyle biraz düşünüyorum.
00:18:29İran ekonomisi de böylece biraz ayağa kalkmış olur.
00:18:32İkisi için de onurlu çıkış olur.
00:18:34Son olarak şunu ilave edeyim.
00:18:35Yusuf Hocam çok kısa.
00:18:36Yani İran aslında bizim için önemli olan nokta da burası olmalı bence.
00:18:40İran aslında Amerika'nın burnunu daha fazla yere sürtebilir.
00:18:43Evet.
00:18:43Yani hani şöyle sürtebilirdi aslında.
00:18:47Yani ümmetle kaynaşmayı eğer benimseseydi bu şekilde adımlar atsaydı yapardı.
00:18:53Fakat İran maalesef geçmişte işlediği suçlar günahlar yüzünden İslam coğrafyasında tam bir sahiplenme elde edemiyor.
00:19:01Bundan dolayı da uzun vadede direnme kabiliyetini biraz daha sanki azaltıyor gibi.
00:19:07Biraz işte güce endeksi biraz çıkara endeksi bir gidişat var görünen o.
00:19:12Ama sonuçta bizim açımızdan görünen resim şu.
00:19:15Amerika'yı gerçekten ideolojik bir düşünceye sahip bir devletin bu Türkiye olabilir başka bir devlet olabilir.
00:19:23İslam'ı uyguladığı sürece Allah'ın izniyle mutlaka bütün bu kartları kullanarak ve sonuna kadar savaşı tırmandırarak hatta Amerika'nın
00:19:31kıtasına dahi taşıyabilecek cesareti ortaya koyarak Amerika'nın bu kibrine son verecektir.
00:19:37Bunlar bize bir fotoğraftır yani Amerika'nın sanıldığı kadar güçlü olmadığı o çöküşün başladığını ve bugün belki bir çıkış yolu
00:19:45bulabilir ama gelecekte mutlaka o hesaplaşmanın o karşılaşmanın olacağını biz göreceğiz.
00:19:49Eğer İran ideolojik bir devlet olsaydı İslam'ı gerçekten tatbik eden ümmetin masraatını benimseyen ümmetin birliğini düşünen bir siyasi anlayışa
00:19:58sahip olsaydı.
00:19:59O zaman bütün bu bölgenin tabiri caizse etinden, sütünden, gücünden, bütün dinamiklerinden istifade ederdi.
00:20:07Onları harekete geçirirdi, onları davet ederdi.
00:20:09Onlarla bütünleşerek Amerika'yı Hürmüz boğazına gömerdi.
00:20:12Yani biraz net olarak söylüyorum.
00:20:14Ve ondan sonra da İslam'ın çağının başlamaması için de hiçbir neden yoktu.
00:20:18Şu andaki tabloyu ben böyle değerlendiriyorum.
00:20:20Allah razı olsun dediğiniz gibi Hürmüz kartı önemli bir kart.
00:20:24İran bunu hani dediğiniz gibi ulusal çıkarları için kullandı ve başarılı olduğunu da gördü yani bu kartın.
00:20:30Ama İslam ümmeti bu kartlardan çok var.
00:20:33Yani Süveyş kanalı var, enerji zorları burada.
00:20:35Her tarafı dolu yani.
00:20:37O kadar fazla fırsat var ki Amerika'yı bu bölgeden, hatta bütün sömürgeci devletlere bu bölgeden göndermek için maalesef bölge
00:20:44yönetimleri bunları göremiyor.
00:20:45Allah razı olsun hocam.
00:20:47Emre hocam tekrardan hoş geldiniz.
00:20:49Hoş bulduk.
00:20:50Şimdi geçen hafta siyasi bakışlarda özel bir bölüm yapmıştık.
00:20:55Toplumsal çöküşle ilgili özellikle okul saldırılarından sonra bunları değerlendirmiştik.
00:20:59Önerilen çözüm önerilerini ve doğru çözümü de ortaya koymuştuk.
00:21:03Şimdi geçen hafta özellikle sosyal medya yasakları, güvenlik tedbirleri gibi, ailesel meseleleri gibi bunların hepsini değerlendirdik.
00:21:12Bu hafta hükümetten tam olarak bu adımlar geldi.
00:21:15Yani bizim çözüm olmaz dediğimiz adımlar hükümet tarafından yapıldı.
00:21:20Ne oldu?
00:21:20Suç işleyen çocukların aileleri de sorumlu tutulacak şeklinde bir karar alındı.
00:21:24Sosyal medya yasası geliyor dendi.
00:21:26Belirli bir yaşın altındaki çocukların kullanılması yasaklanacak sosyal medya dendi.
00:21:30Ve güvenlik tedbirleri de arttırılacak.
00:21:32Şimdi öncelikle bu kararlar hakkında görüşünüzü de merak ediyorum.
00:21:36Yani bu kararlar zorunda kaldı gibi biraz ama neye çözüm olacak onu merak ediyorum.
00:21:42Diğer bir yandan da yine bununla bağlantılı Gülistan doku davası gün yüzüne çıktı.
00:21:47Ki okul saldırılarından önce gün yüzüne çıkmıştı ama çok fazla gündemde yer bulmadı niyeyse.
00:21:52Tunceli valisinin oğlunun Gülistan'ı öldürdüğü ve valinin de bunu örtbas ettiği iddia ediliyor.
00:21:58İkisi de gözaltına alındı.
00:21:59Yani devlet görevlilerinin bile suça bulaştığı bu suç bahsettiğimiz suç böyle hırsızlık gibi bir suç da değil.
00:22:06Yani onlara alıştık belki ama bayağı bildiğin cinayet ve cinayete örtbas etme suçu böyle bir resim var karşımızda.
00:22:14Yürürlüğe konulacak kararlar da bunlar.
00:22:17Sizce bu çözümler buna çözüm olur mu?
00:22:19Gülistan doku davasını nasıl değerlendiriyorsunuz?
00:22:22Buyurun hocam.
00:22:23Evet Allah razı olsun.
00:22:24Bismillahirrahmanirrahim.
00:22:25Öncelikle Urfa'da ve Maraş'ta yaşadığımız ilim kazayla alakalı ilk sormuş olduğunuz soru üzerinden birkaç bir şey söylemek istiyorum.
00:22:33Sonra inşallah Gülistan dokuyuyla ilişkisini kurup hükümetin aldığı kararları da yorumlarız.
00:22:38Şimdi bu birkaç yıldır Yusuf Tekin'in marif modeli diye ortaya koyduğu bir eğitim sistemi var.
00:22:44Bu işte layık kesim tarafından sıklıkla eleştiriliyor, tartışılıyor.
00:22:48Aslına bakarsanız içindeki kavramlar, terimler, ifadeler, çocukların geleceğe dönük takılması gereken, tavır edinmesi gereken bilgi birikim konusunda güzel içeriklere sahip.
00:23:00Yani teorik olarak hoş duruyor.
00:23:03Tamam mı?
00:23:04Ama ben orada mesela dikkat çekici bir kelime var.
00:23:06Aslında bu kelimenin bugün Müslümanların özelinde konuşulmasını, öğrenilmesini, zihinlere zerk edilmesini istiyorum.
00:23:12O da şu, diyor ki marif modelinde çocukları diyor ilkokuldan üniversite dönemine kadar bir mefkure sahibi yapmalıyız diyor.
00:23:22Ne demek mefkure?
00:23:24Mefkure hayata dönük, hayatla ilişkili ve hayata dair bakış açısı olan, yaşam biçimini belirleyen fikirlerin toplamı.
00:23:35Arapça kökenli.
00:23:36Zaten mefkure fikir kökünden gelir ama bu fikir teoride kalmayan, hayatla ilişkisi her daim kurulan ve insanları yaşadıkları sorunlarla, problemlerle,
00:23:47sıkıntılarla karşılaştıklarında çözümleri yine kendisinden çıkarttığı bir fikir anlamına geliyor.
00:23:53Aslında bu mefhum olarak İslami literatürü de böyle bir anlama geliyor.
00:23:56Biz buna İslami potada eritme de diyoruz.
00:24:00Yani İslami potasında eritme ne demek bu?
00:24:03Şu demek yani bir gence siz öyle bir eğitim ve öğretim metodu uygularsanız ki sonra o genci hayata bıraktığınızda işte
00:24:11iş hayatına, ekonomik hayata, aile kurması için dışarıya bıraktığınızda karşılaşacağı bütün zorluklara çözüm bulabileceği,
00:24:20Allah'ın helal ve haramları onun çizgisi olduğu, kırmızı çizgisi olduğu ve bunu aşmaması gerektiği konusunda bir mefhuma sahip olacak.
00:24:30Dolayısıyla mesela siz ne yaparsanız yapın tamam mı?
00:24:33Sosyal medya üzerinden ne kadar ahlaksızlık pompalarsanız pompalayın, ne kadar feminizm pompalarsanız pompalayın,
00:24:39o gençler sahip oldukları bu mefkure ile, bu İslami pota ile helali haramdan ayırabilecek bir mümeyyiz akla sahip olacaklar.
00:24:47Yani doğruyu yanlıştan, iyiyi kötüden, güzeli çirkinden ayırabilme kabiliyetine sahip olacaklar.
00:24:53Eğer bunu gerçekleştirebilirseniz sizin o bahsetmiş olduğunuz güvenlik önlemlerini almanızda kalan gerek yok.
00:24:59Psikolojik danışmanlara gerek yok.
00:25:00Birazdan yine geliriz o konuya ama işte İslam geçmişte 100 yıl öncesine kadar yani siyasi hayattan uzaklaştırıldığı o ana kadar
00:25:09eğitim müfredatını,
00:25:12gençlerin İslam kültürü alırken aynı zamanda edindikleri bilgi, birikim ve tecrübeleri hayatlarında da kullanabilecekleri bir alan açtı.
00:25:21Hatta bugün bunu batı bile böyle uyguluyor.
00:25:23Mesela öğrenme piramidi diye bir piramit var.
00:25:25Eğitim bilimleri dersi alan arkadaşlar bunu bilirler.
00:25:28Şöyle diyor öğrenme piramidinde diyor ki insanlar okuduklarının %10'unu, duyduklarının %20'sini, gördüklerinin %30'unu, okuyup gördüklerinin %50'sini ama diyor
00:25:42yaşadıklarının %90'ını unutmazlar.
00:25:45Bunu batılı eğitim bilimcileri söylüyor.
00:25:47Bu ne demek? Yani siz bir insana ne kadar teorik bilgi yüklerseniz yükleyin belli bir süre sonra bunun hayatla ilişkisi
00:25:53kurulmadığında unutulmaya, bellek arkası edilmeye mahkum olduğunu söylüyor.
00:26:00Dolayısıyla kalıcı bellekte tutulacak olan bilgiler pratikte uygulanan bilgilerdir.
00:26:05Tecrübe dediğimiz.
00:26:06Tecrübe, yaşantı.
00:26:07İşte İslam neden mesela hayata hakim olduğu dönemlerde ya da işte siyasi güç olduğu veya eğitimi belirlediği o çağlarda, o
00:26:17dönemlerde mesela 9-10 yaşlarında hafızlar yetiştirmiş.
00:26:2010 ila 15 yaş arasında gençleri tefsir alimi yapmış, fıkıh alimi yapmış, hadis alimi yapmış.
00:26:26Tamam mı? Yani 20 yaşına geldiğinde bir genç altında onlarca öğrenci yetiştiren bir fakih haline gelmiş.
00:26:33Çok kısa sürelerde çok büyük ilim sahibi olan gençlere şahit olmuşuz yani.
00:26:37Suç oranları bugün tarihi vesikalarda yok denecek kadar az.
00:26:42Dolayısıyla ahlak dediğimiz kavram veya kişilerin ahlaki yönleri ile topluma örnek model oldukları dediğimiz vaka o dönemlerde kaldı.
00:26:52Dolayısıyla bugün hangi önlemler alırsanız alın.
00:26:56Maalesef bugünkü eğitim sisteminde alınan edinilen bilgiler tamamen sınav odaklı olduğu için
00:27:01sadece yılda birkaç kere yapılan sınavlar geçilmesi için öğrenilen bilgiler ve fikirler olduğu için
00:27:08bunların bu toplumda bu nesilde ahlaki bir norm haline gelmesi mümkün değil.
00:27:14Dolayısıyla zaten bir de siz sosyal medyadan pompalıyorsunuz.
00:27:19Her türlü pisliği, ahlaksızlığı, fuhşiyatı, her türlü kötü ile iyinin ayırt etme ile alakalı şey mefhumu da kaldırdınız ortadan.
00:27:26Hiçbir engel yok yani.
00:27:27Aynen öyle.
00:27:28Şimdi mesela birazcık İslami kültüre sahip olan kişilere göre kötü olan şey aslında bu toplumun geneli için kötü değil.
00:27:35Evet.
00:27:35Normal ve olağan bir şey haline geldi.
00:27:37Dolayısıyla siz onu kötü olarak anlatmaya başladığınızda yadırgıyor yani.
00:27:40Tamam mı?
00:27:41Bunu bu hale getiren bu sistem işte.
00:27:43Mesela bakanlar kurulunda alınan kararlardan bir tanesi aile ile okulun ilişkisinin daha da güçlenmesi
00:27:51ve Erdoğan'ın yaptığı bakanlar kurul sorusu açıklamada bir mesaj var.
00:27:54Diyor ki aile her çocuğun ilk okuludur diyor.
00:27:59Şimdi sen zaten aile bırakmadın.
00:28:02Tamam mı?
00:28:02Sen 20 yıldır bütün batıdan ithal ettiğin eğitim sistemiyle ondan sonra işte İstanbul Sözleşmesi'nden tutun da aileyi, nesli, ekinleri
00:28:14dahi ifsat eden bu fikirleri bu toplumun hayatına sokarak, zerk ederek aile kavramını ortadan kaldırdın.
00:28:21Bugün mesela kadınla erkek arasındaki yani karı koca arasındaki ilişkileri sen fayda zarar ilişkisine bina ettirdin.
00:28:28Tamam mı?
00:28:29Menfaat üzere veya kariyer üzere veya kadının erkeğin tahakküm altında kalmasın diye pompaladığın fikirler üzere parçaladın.
00:28:38Bugün kadının erkeğe saygısı, erkeğin kadına sevgisi tamamen bir takım faydalar üzerine kurulmuş yani.
00:28:45Hani mantık evliliği denilen evlilik kavramı son 10 yılda, 15 yılda, 20 yılda arttı yani.
00:28:50İnsanlar zengin eşlerle evlenmek istiyorlar tamam mı?
00:28:53Kendisine fayda sağlayacağı bir hayat kurmak istiyor.
00:28:56Ya da çocuk sahibi olup özgürlüğünün kısıtlanmasını istemiyor.
00:28:59Hatta en başından daha yani o kadar hızlı bir şekilde bekar yaşlılar ortaya çıktı ki evlenmeyi tercih etmiyor ki insanlar
00:29:08zaten öyle bir ortam öyle bir fikir böyle pompalaması oldu ki zaten evlilik kötü bir şey olarak görünmeye başladı bütün
00:29:17toplum genelinde.
00:29:17Evet bunun ekonomik boyutu var, sosyolojik boyutu var, psikolojik boyutu var yani bir sürü boyutu var ama evlense bile çocuk
00:29:23sahibi olmak istiyor.
00:29:23Evet.
00:29:24Çünkü çocuk yetiştirmekten korkuyor.
00:29:26Sen bu ailenin özellikle anne kavramından bahsedin mesela.
00:29:30Sen bu anneye son 20 yılda bir çocuk yetiştirebilmesi için hangi bir fikir ve mefhumları kazandırdın mesela?
00:29:37Sen evlendirdiğin zaman bunları faizli bir sistemden ev aldıran, faizli bir sistemiyle araba sahibi yapan, faizli bir sistemiyle çeyiz düzdüren,
00:29:47faizli bir sistemiyle düğün masraflarını karşılattıran bir kapitalist nizamda aile mefhumu paramparça edip üstüne bu çocukların ailelerinden daha ne bekler
00:29:56hale geldik yani.
00:29:57Bunun vakası yok.
00:29:58Zaten yapılan araştırmalarda da bir çocuğun ailesiyle günlük kurduğu diyalog 20 dakika.
00:30:0524 saat içerisinde 20 dakika diyalog kuruyor anne ve babasıyla toplamda.
00:30:0920 dakikadan daha fazla olan birliktelikler neler biliyor musunuz?
00:30:13Bir kere 8 saat okulda geçiriyor.
00:30:15Arkadaşlarıyla, öğretmeniyle, sosyal çevresiyle vesaire.
00:30:18Eve geliyor, 1 saat bilgisayar karşısında ya oyun oynuyor ya da işte bir takım farklı aktiviteler yapıyor.
00:30:242 saat, bu Masak raporunda geçen araştırma, 2 saat sosyal medya mecralarında geziyor, dolaşıyor, hiç anne babasının ruhunun duymadığı ve
00:30:36öğrendiğinde şoka girdiği bir takım görsellerle, videolarla haşır neşir olduğunu öğreniyor.
00:30:41Tamam mı?
00:30:41Hepimizin çocukları var ve buna şahit oluyoruz.
00:30:43Şimdi bakanlar kurunda çıkan ikinci karar, sosyal medya yasağı.
00:30:46Hani yeri gelmişken söyleyeyim.
00:30:48Sosyal medyayı nasıl engelleyeceksin çocuktan mesela?
00:30:51Hayatımda duyduğum en saçma kararlardan biri ya.
00:30:53Yani benim 5 yaşındaki çocuğum bu kararı çok rahat bir şekilde delebilir yani.
00:30:58Yani anne babasının telefonuna ulaşmak çok zor bir şey değil.
00:31:00Çok basit bir şekilde evet.
00:31:01Sen kimlik sormuyorsun ki giren çocuktan veya her 7-8 yaşındaki, 10 yaşındaki çocuklar telefon sahibi değil ki zaten.
00:31:08Eve girdi, anne babasının telefonundan giriyor.
00:31:10Yani bunlar tamamen komik ve göstermelik çözümler tamam mı?
00:31:13Mesela okullarda güvenlik önlemlerinin arttırılması.
00:31:15Düşünebiliyor musunuz?
00:31:16Bu cinayetler okulun dışındaki herhangi bir kişi tarafından işlenmedi.
00:31:20Bu cinayetler bizatihi okulun içerisindeki talebelerden, öğrenciler tarafından işlendi.
00:31:26Ve sen Türkiye'nin geleceği diye tabir ettiğin, Türkiye'nin gelecek nesli diye övündüğün bu öğretim ve eğitim kademelerindeki çocuklar
00:31:34içeriye babalarının silahlarını sokuyorlar, bir yerlerden silah bulup sokuyorlar ve cinayetler işliyorlar.
00:31:40Buna kadar korkunç bir şey tamam mı?
00:31:42Senin hani o mefkureyi kazandırmak istediğin genç yapıyor bunu.
00:31:46Dışarıdan birisi yapmıyor yani tamam mı?
00:31:48Ki zaten bir eğitim sisteminin güvenlik prosedürlerinin arttırmak ayrıca düşünülmesi ve tartışılması gereken bir konu olması lazım yani tamam mı?
00:31:55Kesinlikle.
00:31:55Çünkü güven duygusunun olmadığı ama teorik eğitimlere boca edilmiş bir eğitim sisteminden bahsediyoruz tamam mı?
00:32:01Bir başka husus daha var mesela.
00:32:04O da bireysel silahlanmayı sınırlama.
00:32:06Türkiye zaten bireysel silahlanma konusunda Avrupa'nın çok çok gerisinde olan bir ülke tamam mı?
00:32:12Yine bu madde başlı başına bu sorunu çözmeden ne kadar aciz olduklarını gösteren bir şey.
00:32:18Bu çocuklar kendi silahlarıyla yapmıyorlar bunu.
00:32:20Satın altında silahlarla yapmıyorlar.
00:32:22Bunlar emniyet görevlisi olan babasının silahıyla yapıyor.
00:32:25Öteki de babasının pompalı tüfeğiyle yapıyor.
00:32:27Yani zaten kendi silahlarıyla yapmadıkları halde hangi silah sınırlamadan bahsediyorsun yani tamam mı?
00:32:33Polisin cemindeki silahı mı da alacaksın yani?
00:32:35Vakıadan kopuk, hayatla ilişkisi olmayan tamam mı?
00:32:39Hiçbir sağlam zemine basmayan şeyler bunlar yani.
00:32:42Kesinlikle.
00:32:43Mesela gelişim ve psikolojik destek.
00:32:45Yani bizim toplum olarak daha fazla psikolojik destek alma ihtiyacımızın olması anormal bir durum değil mi yani?
00:32:53Mesela ailelerin, anne babalarının, çocuklarının pedagojik destek alması, psikolojik destek alması.
00:33:00Buraları düzeltmemiz gerekirken bunu arttırmak bir çözüm olarak sunulması bir gaflet değil mi yani?
00:33:07Bunların hepsine baktığınız zaman şu sonuç ortaya çıkıyor net bir şekilde.
00:33:09Yani yıllardır, yirmi küsur yıldır, geçmişte de bununla alakalı bir takım yazılar, makareler okuduk, gördük.
00:33:17Asım'ın nesli diye tabir edilen bir nesilden bahsettiler tamam mı?
00:33:20Ak gençlik diye bir nesilden bahsettiler.
00:33:23İşte dediler ki AK Parti ile, bu AK Parti ile özel bir konu da değil aslında ama son yirmi küsur
00:33:28yılımıza damga vurduğu için,
00:33:30çeyrek asırımıza damga vurduğu için söylüyorum.
00:33:34Dava adamı nesil yetiştireceklerini söyledikleri için söylüyorum yani.
00:33:38Maalesef bu içi boş, altı doldurulamamış, ne olduğu hala belli olmayan davanın sonuçlarını yaşıyoruz şu anda tamam mı?
00:33:48Evet.
00:33:48Özgürlükleri kısıtlanmayan, tamamen böyle el üstünde tutulup bir dedikleri iki edilmeyen, hiçbiri zorlukla karşılaşmamış,
00:33:57zorlukla karşılaştığında hangi sorunu nasıl çözeceği dahi bilinmeyen gençler bugün bu toplum içerisinde işte bürokraside,
00:34:07siyasi arenada ondan sonra toplum içerisindeki en kritik mecralarda bir pozisyon sahibi oluyor yani.
00:34:13Ve bunlar diğer gençlerin önüne çıkartılıyor. Bak örnek almanız gereken gençler bunlar diye.
00:34:17İşte liyakatin ne demek olduğunu burada çok daha iyi anlayabiliyoruz yani.
00:34:21Kesinlikle.
00:34:22Şimdi gelelim ikinci bahsetmiş olduğunuz Gülistan doku meselesine.
00:34:27Bu 5 Ocak 2020 yılında Tunceli Munzur Üniversitesi'nde çocuk gelişimi okuyan bir genç kız.
00:34:34Tamam üniversite içini sınıf olması gerekiyor.
00:34:37Munzur Üniversitesi'nde bulunduğu için orada kayboldu ve uzun bir sürede bulunamadı.
00:34:452025 yılına kadar özellikle Tunceli Baros'u bu konuda ciddi araştırmalar yaptı ve başvurularda bulundu, suç duyurularında bulundu.
00:34:54Fakat babasının nasıl bir ruh hali içerisinde olduğunu, nasıl bir maddi durum içerisinde olduğunu hepiniz izlediniz.
00:35:02Yani gayet fakir bir aile ve babası çaresizlik içerisinde kıvranan bir aile yani.
00:35:09Dolayısıyla 6. seneye girdik.
00:35:116,5 sene oldu.
00:35:13Yine gündeme geldi.
00:35:14Şimdi niye gündeme geldi?
00:35:15Nasıl gündeme geldi?
00:35:16Bu sorunun sebepleri neler?
00:35:18Ona da biraz bakacak olursak ilk konuyla ilişkili olduğunu gene söylemek istiyorum.
00:35:23Fakat şöyle bir durum var burada.
00:35:25Bir fark var.
00:35:27Maalesef en son söyleyeceğim şeyi ilk başta söyleyeyim.
00:35:29Türkiye'de yargı mazlumların veya çaresizlerin sorunlarını çözmek için çalışmıyor.
00:35:38Suçluların günahlarını örtbas etmek için çalışıyor.
00:35:41Bakın bu çok önemli.
00:35:42Nereden anlıyoruz bunu?
00:35:442009 yılında mesela Muhsin Yazıcıoğlu suikastinden bu yana hala bu suikasti ki suikast olduğu çok emniyet raporlarında falan da geçti
00:35:52yani.
00:35:53Kimi neşlediği bilinmiyor mesela.
00:35:552022 yılında mesela Sinan Ateş olayı vardı.
00:35:58Evet.
00:35:58Hala kimin öldürdüğü bilinmiyor.
00:36:00İşte iktidar partisiyle MHP'nin sıkı fık olduğu dönemlerde işlendiği için çok da önemli değil.
00:36:09Yani eşinin feryadına rağmen bu işleyenin kim olduğu bilinmiyor mesela.
00:36:14Mesela Naren Güran cinayeti var.
00:36:16Gazze meselesi ilk patlak verdiğinde Türkiye'de böyle bir cinayet ortaya çıktı.
00:36:20O da Gülistan Doku meselesine benzer kayıp bir çocuk bulundu.
00:36:26Fakat sanki o dönem hükümet Gazze meselesinde kamuoyundan içinde bulunmuş olduğu o acziyeti de biraz örtbas etmek açısına adına 6
00:36:36ay bil fiil bütün TV kanallarında, merkez medyada bunu konuştular.
00:36:40Sabah açıldı Naren Güran, akşam açıldı Naren Güran.
00:36:44Ya bilerek çözmediler bunu beklettiler bu Gazze meselesiyle alakalı sorunu biraz daha raçkalaştırmak için ya da gerçekten çözemediler.
00:36:55Fakat bütün sırrına, gizemine rağmen ailenin vermiş olduğu açıklarla bir sene sonunda bunu işte amcasının veya annesinin tarafından işlendiğiyle alakalı
00:37:06bir takım verilere sahip oldu.
00:37:07Yani bazı konular var devlet bunları örtbas etmek istediğinde örtbas ediyor.
00:37:13Bazı konular var ifşa etmek istediğinde çat diye ifşa ediyor.
00:37:17Mesela örnek vereyim CHP'nin yolsuzluk operasyonları.
00:37:21Yani iktidar bunu bulmaca çözer gibi çözüyor.
00:37:23İlçe ilçe, il il hangi belediye başkanı nereden kaç para almış, kim nereye ne yatırmış, kimlerle ne ilişki kurmuş hemen
00:37:31çözebiliyor yani.
00:37:32Buradan anlıyoruz ki aslında bu yargılamaların tamamının çıkış noktası adaleti sağlamak değil menfaat elde etmek.
00:37:39Kesinlikle yani şimdi bu aslında varmak istediğim konu da o.
00:37:44Mesela adaleti işletirken hükümetlerin yani sadece AKP hükümeti hiç söyleyemek, hükümetlerin takındığı tavır şu.
00:37:50Bir şey iyi ve güzel gidiyorsa bunu biz yapıyoruz.
00:37:53Ama kötü gidiyorsa, bir problem varsa bunu başkaları yapıyor.
00:37:58Nasıl biliyor musunuz?
00:37:59Mesela depremler oluyor, müteahhitleri tutukluyorlar.
00:38:02Ama o müteahhite yapı ruhsatı veren belediye başkanlarına veya belediye iştiraklerine herhangi bir yaptırım uygulamıyorlar.
00:38:09Ekonomi kötü gidiyor mesela, Maliye Bakanlığı'nı görevden alıyor, Merkez Bankası'nı değiştiriyor.
00:38:14Hükümetin ekonomik sistemiyle alakalı, politikasıyla alakalı en ufak bir eleştiri kabul etmiyorlar yani.
00:38:20Kişileri suçluyorlar.
00:38:21Evet, yani burada da işte çocuk gayetleri oluyor.
00:38:23Çocuklar katliam yapıyorlar, aileleri suçlu gösteriyorlar.
00:38:27Evet.
00:38:28Sen o zaman bu toplumun neresindesin yani?
00:38:31Sen nereyi yönetiyorsun?
00:38:32Yol yapıyorum.
00:38:33Yani yarın bir gün inan o yol da yıkılsa, yaptığı yol da yıkılsa onun mimarını bulup veya inşaat mühendisini bulup
00:38:40yargılarlar.
00:38:40Kesinlikle, kesinlikle.
00:38:41Dolayısıyla devlet mekanizması böyle işliyor.
00:38:44Adalet menfaat üzere kurgulanıyor.
00:38:47Gülistan Dokup meselesi de 2025 yılında özellikle bu kadın cinayetlerinin arttığı o dönemde buna duyarlılık kazandırmak için var o tarafından
00:38:59yapılan başvurular sonucunda tekrar gündeme geldi.
00:39:01Hatırlarsanız belki geçen hafta yani bir hafta bile olmadı.
00:39:05Cumhurbaşkanı Erdoğan bir toplantıdan çıkarken gazeteci muhabir sordu Gülistan Dokup'u cinayetiyle alakalı gelişmeleri.
00:39:11Bundan haberi olmadığını ifşa etti yani.
00:39:13O kim dedi?
00:39:14Ne dedi böyle?
00:39:14Baktı bir şaşırdı.
00:39:16Ondan sonra yanındaki meclis başkan vekili dedi ki Sayın Cumhurbaşkanım şey devam ediyor.
00:39:22Süreç devam ediyor.
00:39:24Duydunuz mu?
00:39:24Süreç devam ediyormuş dedi.
00:39:25Yani bu konudan ne kadar kopuk olduğunu, ilgisiz, alakasız olduğunu görüyoruz.
00:39:29Çünkü birinci meseleler değil bu meseleler.
00:39:32Yani insanların öldürülmüş olması, toplumun ahlakını bozuluyor olması, neslin çürüyor olması bunlar birinci meseleler.
00:39:39Birinci meseleler neler?
00:39:41Birinci meseleler kapitalist iktisat sisteminin Türkiye'deki bir takım menfaate yönelik kazanımlarını arttırmak, seçimleri kazanmak,
00:39:50politik bir takım menfaatler elde etmek ve ortalık yangın yeriyken oradan hızlı bir şekilde kaçıp şeye erebilmek.
00:39:59Yani suçsuz bir profil olarak kalabilmek.
00:40:02Tüm mesele bu yani.
00:40:03Kesinlikle.
00:40:04Emre Hocam Allah razı olsun.
00:40:05Bu böyle olmaya da devam edecek gibi.
00:40:07Yani her ne kadar mesela vali bu suça kalışmış bir şekilde iddia ama gerçek gibi de görünüyor.
00:40:15Kanıtlanacak belki yine sümen altı edilecek.
00:40:18Evet oraya da giremedim hakkına herhalde.
00:40:19Kusura bakma bu.
00:40:20Estağfurullah sorumlu.
00:40:21Vali meselesi bilenler biliyor diye ben çok detaylara girmedim ama o dönemde bu cinayeti işleyen kişi olarak ortaya atılan zanlının
00:40:31babası valinin çok yakın bir emniyetten arkadaşı ve şey oluyor aslında emniyet asayiş büro amirliğinde bir görevi var.
00:40:42Dolayısıyla sim kartlar imha ediliyor, sim kartın içindeki bilgiler yok ediliyor ve özellikle de yurt dışına kaçma konusunda valinin göz
00:40:49yumduğu söyleniyor.
00:40:50Dolayısıyla yani az önce dedim ya hükümet neyi yurt bas etmek istiyorsa onu yurt bas ediyor diye.
00:40:54Burada da kendi parmağı bu işin içinde olduğu için ne kadar örteleyebilirsek ne kadar bunu göz ardı edebilirsek o kadar
00:41:01iyi diye bakıyor yani.
00:41:02Yani şu anda da dediğiniz gibi hani süreç devam ediyor ama bu şu soruyu da akla getiriyor.
00:41:09Yani bu tek başına bir şey mi?
00:41:12Tek başına bir olay mı?
00:41:14Münferit mi?
00:41:14Ben çok zannetmiyorum ama bunların da gün yüze çıkacağı aşikar yani baktığımız zaman.
00:41:20Devlet yetkilileri dahil bu yetkilerini gerçekten suça karışmak üzere kullanıyorlar.
00:41:26Bu acayip bir sistem.
00:41:27Allah razı olsun Emre Hocam.
00:41:29Muhammed Evin Hocam sizinle de Antalya Diplomasi Forumunu konuşmak istiyorum.
00:41:34Birçok liderin ve üst düzey yetkilinin katılımıyla gerçekleşti.
00:41:38Birçok mesele konuşuldu.
00:41:40Bunlara örnek olarak S-400, F-35 meseleleri konuşuldu.
00:41:43Tom Barak olabilir dedi ama belirsizlik söylemini de devam ettiriyor yani.
00:41:47Türkiye üzerinde bir baskı olarak kalmaya devam etsin diye.
00:41:50İran meselesi epey gündem edildi.
00:41:52Ortak söylem genel olarak savaşın bütün bölgeye zarar vermesi ve bitmesi üzerineydi ama
00:41:56bu ortak söylem üzerinde hiçbir şekilde ABD'ye bir laf yoktu yine.
00:42:01Siz nasıl değerlendiriyorsunuz Antalya Diplomasi Forumunu?
00:42:04Buyurun hocam.
00:42:04Evet.
00:42:065 yıldır bu Diplomasi Forumu yapılıyor Türkiye'de.
00:42:09Yani bir nevi gelenekselleştirmeye de sanki çalışılıyor gibi de bir hava var.
00:42:13Kesintisiz bir şekilde yapılmasını biraz böyle yorumlayabiliriz.
00:42:18Bu yılki tema yarını tasarlarken belirsizliklerle baş etmek.
00:42:23Evet.
00:42:24Yani biraz konjöktüre uygun bir başlık seçilmiş.
00:42:29Her ülkenin çıkarının farklı olduğu bir dünyada resmi görüşünün, ideolojisinin birbirinden ayrıştığı bir devletler arası ortamda.
00:42:39Yani birlikte yarın tasarlamak zaten hani böyle bir temeldiği gibi bir süsleme argüman niteliğinde gerçekçi olarak değerlendirdiğimiz zaman.
00:42:48O yüzden burada tabii bir kasıt olması gerekir.
00:42:51Yani Türkiye bu Diplomasi Forumunu neden düzenliyor?
00:42:555 yıl önce başladı.
00:42:56Yani ev sahibi olduğuna göre, buna ev sahipliği yapmak istediğine göre o zaman bir vizyonu var.
00:43:02Yani vereceği, vermek istediği bir mesajı olması gerekir ki böyle bir şey üstlensin.
00:43:07O zaman Türkiye'nin vizyonunun ne olduğunu, mesajının ne olduğunu özellikle bölgesel ve küresel politikalarının
00:43:16hangi dinamikler veya işte çıkarlar üzerine kurulduğunu anlamak lazım.
00:43:22Yani buradan belki biz daha iyi bu forumun amacını ve konuşulanları daha iyi anlayabiliriz.
00:43:26Hani çok da dağıtmadan belki de konuyu.
00:43:29Şu bilgiyi vereyim.
00:43:30Bu yılki foruma 23 devlet başkanı, 23 devlet ve hükümet başkanı, 13 başkan yardımcısı, 50 bakan, 155 ülkeden toplam katılım,
00:43:4166 uluslararası kuruluş temsilcisi,
00:43:453 gün süren 52 oturum ve 6400 katılımcı.
00:43:48Bakıldığında yani 155 ülke önemli bir sayı gerçekten.
00:43:52Bütün dünya demek yani aslında.
00:43:53Bütün dünya demek neredeyse Birleşmiş Milletler'de işte 190 küsur ülke mi var?
00:43:57Yani neredeyse 4'te 3'ünün katıldığı bir platform.
00:44:00Peki katılmayanlar kim?
00:44:01Daha ziyade katılmayanlar Avrupa ülkeleri.
00:44:04Biraz daha tahtanın dışında kalanlar.
00:44:06Onların da işte aslında Türkiye'nin bu forumu düzenlerken amaçladığı şeye karşı çıkmalarından, tepki göstermelerinden dolayı katılmadıklarını söyleyelim.
00:44:16Şimdi Türkiye dış politikada nasıl bir yolu izliyor?
00:44:22Bakıldığı zaman bu forumundan, bu forumun 5 yıldır devam etmesinden de anlayacağımız üzere Türkiye'nin aslında bir ara buluculuk rolü
00:44:29öne çıkmış.
00:44:30Yani bölgesel bir güç olarak Türkiye parlayan bir ülke olarak öne çıkıyor son 10 yıldır özellikle diyelim.
00:44:37Tabii burada Avrupa'nın Türkiye'nin bu yükselişinden rahatsız olması gibi bir durum söz konusu.
00:44:43Çünkü Türkiye bunu sadece kendi ulusal çıkarları veya ulusal vizyonu zaviyesinden bu organizasyonları gerçekleştirmiyor.
00:44:55Aslında burada tam açık hemen söyleyelim.
00:44:57Yani Amerika ile birlikte bir eş güldüm politikası izliyor Türkiye.
00:45:00Aslında Amerika'nın küresel ve bölgesel politikalarına tam entegre olmuş bir ülke olarak,
00:45:05hani siz de dediniz ya o kadar şey konuşuldu İran-Amerika Savaşı ile alakalı,
00:45:09savaşın failiyle, saldırganıyla alakalı tek bir kelam edilmedi.
00:45:13Hatta işte Tom Barak'ın açıklamaları var en son onunla da belki tamamlayabiliriz.
00:45:17Dolayısıyla Türkiye burada yumuşak bir güç olarak aslında
00:45:21Amerika'nın bölgesel ve küresel politikalarının icra edilmesine yardımcı olmak için
00:45:27yani Amerika'nın kaba saba üslubuyla, küstahlığıyla, dayatmasıyla gerçekleştiremediği
00:45:33veyahut yani doğal olarak uyuşamadığı ülkelerle Türkiye kendi bakiyesini kullanarak
00:45:40işte Osmanlı bakiyesini kullanarak işte stratejik avantajını,
00:45:45geçiş koridorlarında yer alan bir ülke olması,
00:45:47üç tane denizin etrafında olması,
00:45:49İslam coğrafyasında bilinen, takdir gören bir lider bir ülke olması gibi birçok avantajı da
00:45:54hani çantasında bulundurarak bu zeminde bu ülkelerle şey yapıyor, istişarelerde bulunuyor.
00:46:00Yani aslında Amerikan politikalarını onlara güzel gösteriyor,
00:46:04onlara uymalarını için yumuşak bir şey gösteriyor diyebiliriz.
00:46:08Evet net olarak bunu söyleyebiliriz.
00:46:09Zaten bundan önceki forumların çıktılarına baktığımız zaman aslında hep öyle.
00:46:14Bir de eğer sistemle alakalı bir tıkanıklık varsa, Müslümanların bir öfkesi varsa sisteme karşı
00:46:20hatta dünya kamuoyunda ciddi bu noktada itirazlar varsa
00:46:24burada bir şey nasıl diyeyim bu tepkiyi dindirici, dizginleyici bir takım açıklamalar yapılıyor işte.
00:46:32Mesela Erdoğan açılış konuşmasında dedi ki
00:46:34uluslararası sistem kriz içerisinde çok taraflılık tamamen aşınmış durumda
00:46:38bu bir varoluşsal ve ahlaki bir krize dönüşüyor diyor.
00:46:42Tamam bunu herkes söylüyor.
00:46:44Yani biz burada ne yapacağız? Sizin bunu söylemeniz gerekir.
00:46:47Bununla alakalı da şey yok.
00:46:48Yine dünya 5'ten büyüktür yani biz Birleşik Milletler'de daha fazla temsil olsun fark etmez.
00:46:53Yani bütün 190 tane ülke var Birleşik Milletler, 190 küsur tane ama 5 tane ülke karar veriyor.
00:46:58O 5 tane ülkenin içerisinde de bir tane ülke karar veriyor aslında bakıldığında.
00:47:02Yani dolayısıyla bu sistem güçlülerin korumak için kurulmuş bir sistem.
00:47:05Üye sayısının artması sadece güçlülerin işini biraz daha kolaylaştırır.
00:47:09Oylamalar konusunda diğer rakiplerine karşı başka bir anlam ifade etmez.
00:47:14Türkiye buradan ticari ilişkiler elde ediyor.
00:47:17Bir takım maddi kazanımlar elde ediyor.
00:47:19Kendi reklamını yapıyor falan.
00:47:20Bu potansiyele sahip bir Türkiye.
00:47:22Elbette sahip.
00:47:23Yani bunu biz kesinlikle yatsıyamayız.
00:47:26Ama maalesef bu potansiyelin yani Müslümanlar için değil, İslam için değil, Amerika için, uluslararası sistem için kullanılmasıdır.
00:47:33Asıl problem.
00:47:33Şimdi şey böyle diyor.
00:47:35Kapanış konuşmasında da Hakan Fidan şunu söylüyor forumun.
00:47:39Biz eğer kendi sorunlarımızı dışarıdan birilerinin gelip çözmesini beklersek diyor.
00:47:45Bu sorunların daha çok devam etmesi söz konusu olur diyor.
00:47:49Her daim.
00:47:49Bu sorunlar her daim devam eder diyor.
00:47:51E şimdi tamam o zaman soralım yani şimdi.
00:47:54Gazze meselesi vardı.
00:47:55Bu sözleri Orta Doğu için söylüyor daha güzel olarak.
00:47:57Gazze meselesinde biz ne yaptık?
00:47:59Türkiye ne yaptı?
00:48:00İslam ülkeleri ne yaptı?
00:48:01Arap ülkeleri ne yaptı?
00:48:0357 tane ülkenin oluştuğu İslam İşbirliği Teşkilatı.
00:48:05Yine dışarıdan okyanış ötesinden Amerika geldi.
00:48:08Bir barış kurulu kurdu sözde.
00:48:10Siz çağırdınız yani.
00:48:11Siz çağırdınız.
00:48:11Özellikle diyorsunuz ki dışarıdan birinin yardım etmesini beklemeyin.
00:48:15Ama her fırsatta da uluslararası topluma, Amerika'ya oraya buraya sesleniyorsunuz gelin çözün diye.
00:48:20İşte o yüzden bu açıklamalar aslında türbünler oynamaktadır.
00:48:23Yani kamuoyuna biz bu zirveleri yapıyoruz.
00:48:25Aslında barış istiyoruz falan ama ikili görüşmelerde çok farklı ajandaların olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz.
00:48:31Başka türlüsü de düşünülemez zaten siyasete baktığımızda.
00:48:34Velhasıl yani Türkiye şununla örneklendireyim bunu.
00:48:39Türkiye'nin bu zirveleri düzenlemesindeki kasıt dediğim gibi Amerika'nın yumuşak gücü olarak Amerika'nın çıkarlarını gerçekleştirirken kendi çıkarlarını da
00:48:49gerçekleştirmek.
00:48:49Aslında hani yörünge devleti dediğimiz biz dediğimizde bunu söylüyoruz.
00:48:54Yani kendi ulusal çıkarlarını yörüngesinde döndüğü büyük devletin çıkarlarıyla örtüştüren devletlere yörünge devletleri deniliyor.
00:49:01Yani İran böyleydi işte mesela.
00:49:03Amerika onu bir tık aşağı indirmek istedi.
00:49:05Sen artık tam itaatkar bir devlet olacaksın dedi vesaire.
00:49:08Şimdi Tombarak'ın açıklamalarına baktığımızda yani burada bir sürü devlet başkanı var.
00:49:12Bir sürü işte katılımcı var.
00:49:14Hepsi kendi derince bir takım açıklamalar yapıyorlar.
00:49:17Fakat neyin ne olduğunu nasıl ilerleyeceğini ne tür kararlar alınacağı konusundaki şeyi net ifadeleri Tombarak kullanıyor.
00:49:28Mesela burada notlar aldım.
00:49:31Tombarak Suriye'nin İsrail'le normalleşeceğini, Yahudi varlığıyla normalleşeceğini söylüyor.
00:49:36Bu zirveye gelmiş.
00:49:37Yani bir kere sen mütekabiliyet yiyerarşi açısından diyelim daha doğrusu alt seviyelerde bir şeysin tamam mı?
00:49:44Yani bu ne denir o yani protokolde ya da işte mütekabiliyet şartlarında.
00:49:50Liderdeyim.
00:49:51Bakanları var işte başkan yardımcıları var.
00:49:53Sanki burada herkesin üzerinde bir konumdaymış gibi küstah bir ifadeyle yani rol biçiyor.
00:50:00İşte Suriye böyle yapacak, Lübnan şöyle yapacak, İran şöyle yapacak, Türkiye böyle yapacak.
00:50:05Ve bu forumda ki bu adam gazetecileri affedersiniz hayvan diyen adam yine aynı gazetecilere röportaj veriyor.
00:50:12Anadolu Ajansı'nın, TRT World'ün ortaklaşa bir programında konuşuyor.
00:50:18Ve bu zirvelerde nelerin olabileceğini konuşuyor.
00:50:22Dört deniz projesi hayata geçirilmesi için çalışılıyor diyor.
00:50:25Burada ülkeler de diyor bunun için diplomasi yürütüyorlar diyor.
00:50:29Türkiye'nin ara buluculuk rolü çok önemli diyor.
00:50:31Eğer diyor biz Türkiye'yi diyor Hamas'ı yani bazı arkadaşlarımız diyor Türkiye'nin neden Hamas'ı terör örgütü olarak
00:50:37görmediği konusunda bize soruyorlar diyor.
00:50:39Eğer diyor biz Türkiye'yi de bu safa çekmiş olsaydık diyor o zaman diyor bugün elde ettiğimiz şeyi asla elde
00:50:45edemezdik diyor.
00:50:46Yani bütün gün Hamas'ı ikna etmek için uğraştı diyor.
00:50:49Yani Türkiye açısından bir şey ifşa.
00:50:52Evet mesela ara buluculuk rolü işte hani Türkiye'nin bu forumdaki öne çıkan rolü neydi?
00:50:57Ara buluculuk.
00:50:57O ara buluculuk neyi şey yapıyor?
00:50:58Barak aslında ifşa ediyor.
00:51:00İkinci açıklama diyor ki Suriye'de yürütülen sürecin diyor.
00:51:03Türkiye'nin desteğiyle Türkiye ile birlikte Suriye'de yürütülen süreç bir test niteliğindedir diyor.
00:51:09Hem diyor DAEŞ ile mücadelede diyor hem bölgenin Amerikan şirketleri için bir yatırım aracı haline gelmesi hem yeni enerji koridorları
00:51:16oluşturulması.
00:51:17Yani Irak petrollerinin Suriye limanlarından Akdeniz'e oradan da Avrupa'ya gidilmesi.
00:51:21Yani Çin'in tedarik hatlarına alternatif ticaret yoldan oluşturmak için Amerika birçok ülkeye ihtiyacı olduğunu bildiği için bu ülkeleri de
00:51:30ikna etme görevini aslında bir yumuşak güç olarak Türkiye'ye de vermiş oluyor.
00:51:34Türkiye'de bu ülkeler körfez ülkeleriyle görüşüyor.
00:51:37Zaten bu forumun içerisinde bir de özel dörtlü zirveler var.
00:51:41Bunlar da daha özel rol üstlenen ülkeleri aslında ifşa ediyor.
00:51:44Mesela Azerbaycan, Pakistan, Katar, Türkiye.
00:51:48Böyle bir dörtlü zirve var.
00:51:50Burada da işte Azerbaycan'ın şeyi malum işte orada Trump koridoru, Ermenistan, Kafkasya meselesi, Yahudi varlığına giden petrol meselesi, Azerbaycan
00:51:59'ın Suriye'ye gaz transferi meselesi gibi.
00:52:02Yani Azerbaycan'ın da Amerika tarafından ona yüklenen bir misyon var.
00:52:06Ki bunlar Rus etkisindeydi.
00:52:08İşte bu Ukrayna Savaşı'yla birlikte Amerika Türkiye'nin yardımıyla Azerbaycan'la Ermenistan'ı Rus etkisinden çıkartıp Amerikan etkisine koydu.
00:52:17Yani velhasıl şey böyle.
00:52:19Sonra Yahudi varlığıyla alakalı konuşurken 7 Ekim sendromundan bahsediyor.
00:52:24O yüzden diyor bu saldırganlığı bir nevi haklı diyor.
00:52:27Çünkü diyor bütün sınırlar artık değişti diyor 74 anlaşmasını kabul etmiyor 67 sınırlarını kabul etmiyor işte Lübnan sınırlarını kabul etmiyordu
00:52:352006'daki o güvenli bölge.
00:52:37O yüzden bu haklı bir şey diyor bu terör saldırılarından sonra diyor.
00:52:41Suriye diyor akıllılık yaptı diyor İsrail'in diyor bu saldırılarına karşılık vermemekti diyor.
00:52:45Hatta diyor ben ümit ediyorum ki diyor Suriye Lübnan'dan daha önce diyor İsrail'e normalleşecek diyor.
00:52:50Şara bize normalleşmeye açık olduğunu söyledi diyor ya.
00:52:54Bunu söyleyen kim? Amerika'nın büyükelçisi nerede konuşuyor bu adam?
00:52:57Antalya Diplomasi Forumunda konuşuyor.
00:52:59Kimlerin yanında konuşuyor?
00:53:01Başkanların, başkan yardımcıların, dışişleri bakanlarının, uluslararası kuruluşlarının temsilcilerinin.
00:53:05Kimse de ya saldıran sensin.
00:53:07Aslında bugün konuştuğumuz bütün küresel krizin, ahlaki krizin, savaşların, işgalların, enflasyonun yani insani krizlerin hepsinin arkasında sen varsın.
00:53:17Bu bölgeyi sen talan ettin.
00:53:18Sen yağmaladın.
00:53:19Irak'ı, Afganistan'ı, Suriye'yi, işte Sudan'ı her yerde sen varsın tamam mı?
00:53:23Bugün işte İran'a saldırdın.
00:53:25Senin beslenen olan Yahudi varlığı bütün Orta Doğu ülkelerini işgal ediyor, yakıp yıkıyor.
00:53:31Yani toprak ele geçiriyor oralardan vesaire.
00:53:34Dolayısıyla şimdi böyle bir ortamda faili işaret etmeden dünya barışından bahsetmek,
00:53:39işte sorunları bizim çözümlerimizi dışarıdan aramamamız gerektiğinden bahsetmek.
00:53:43Yani iki yüzlülükten...
00:53:44Tombara'nın konuşturulduğu bir yerde bundan bahsetmek.
00:53:47Evet, iki yüzlülükten başka bir şey değil.
00:53:48Çünkü Tombara'nın açıkça Türkiye şunu şunu yapacak diyor, Lübnan şunu şunu yapacak diyor.
00:53:53Suriye bunu kimse de demiyor ki.
00:53:56Ya sen bir büyük elçisin, sen bize nasıl böyle konuşabilirsin?
00:53:58Aslında şey tanımı çok iyi yani Tombara'a verilen sömürge valisi deniyor ya,
00:54:04biz de diyoruz sömürge valisi diye.
00:54:05Gerçekten çok doğru yani.
00:54:06Bölgedeki Amerikan sömürgelerinin valisidir yani Tombara.
00:54:09O yüzden bu kadar en üst düzeyden açıklamalar yapabiliyor.
00:54:12Hatta bir seyircimiz de söylemiş, yani şöyle bir açıklaması var.
00:54:18Demokrasi elbisesi giyen ülkelerin başarılı olmadığını lakin tek adam rejimlerinin daha başarılı olduğunu söyledi.
00:54:25Yani bölgenin rejimlerine kadar karar veriyor, nasıl yönetileceğine kadar karar veren bir yapıya sahip, bir öneme sahip yani.
00:54:32Çok önemli.
00:54:32Son olarak da onu söyleyecektim.
00:54:34Artık demokrasiler Orta Doğu'da işe yaramıyor.
00:54:37Demokrasi mücadelelerinin hepsi hüsranla sonuçlandı ve bölgeye barış ve istikrar getirmedi.
00:54:42Fakat diyor yani merhametli, şefkatli monarşiler diye böyle bir şey kullanıyor.
00:54:47Körfez ülkelerini kastediyor.
00:54:48Biraz da onlara karşı şeyler ya hani bu İran meselesinden dolayı onları biraz böyle tartif ediyor.
00:54:55Ve kral cumhuriyetlerin işte krallık rejimlerinin, monarşilerin diyor bölgede güçlü kararlar alarak diyor istikrar ve refah sağladığını Körfez ülkelerine örnek
00:55:04vererek gösteriyor.
00:55:05Evet.
00:55:05Türkiye'yi de yani seçimlerle başkan olmuş bir Erdoğan var diyor.
00:55:09Fakat diyor o da güçlü işte karar alma iradesi sayesinde bölgede birçok meseleyi hallediyor.
00:55:14O yüzden de Türkiye'nin bu ara buluculuğu rolünü biz övüyoruz diyor.
00:55:17Ve bir model gibi de gösteriyor Türkiye'yi.
00:55:19Bölge ülkelerine.
00:55:20Şimdi hani dediğiniz gibi buraya kadar inen, bütün bunları belirleyen bir sömürge elçisinin, sömürge valisinin bulunduğu bir ortamda işte dünya
00:55:29barışından bahsetmek.
00:55:30Yani bu edebi söylemlerden, propagandist ifadelerden öte anlam taşımıyor.
00:55:36Zaten son olarak Pakistan, Mısır, Türkiye ve şeyin Suudi Arabistan'ın ortak yine dörtlü bir zirvesi var.
00:55:45İşte burada da aynı şekilde şeyin Amerika'nın İran'daki sıkışmışlığını, Çin'le mücadelesini daha sağlam temeller üzerine bina etmek için
00:55:55ya da önündeki engelleri kaldırmak için özel olarak yapılan zirveler de var.
00:55:58Tabi bununla bu ülkeler niye?
00:56:00Orduları güçlü, ekonomileri güçlü, bölgede lider konumunda olan ülkeler.
00:56:03Dolayısıyla Antalya Diplomasi Forumu, hani son cümleyi söylersek aslında tam karşılığı şudur siyasi literatürdeki.
00:56:10Amerika'nın özellikle Orta Doğu bölgesel politikaları ve küresel politikalarına diğer ülkeleri ikna etmek için Türkiye'nin yumuşak güç üstlendiği
00:56:21bir, yumuşak güç rolü üstlendiği bir forumdur.
00:56:25Türkiye bu güç ve liderlik sayesinde, ara buluculuk rolü sayesinde kendisi de ticari, siyasi kazanımlar elde ediliyor.
00:56:36Etmek zorunda kalıyor daha doğrusu.
00:56:37Bu forumu onlara ikna etmek zorunda, bu forumu düzenlemek zorunda.
00:56:41Bunu yaparken ben de bazı çıkarlarımı gözeteyim çabası içerisinde diyelim.
00:56:46O yüzden Türkiye, o yüzden Türkiye yani eski hani o Osmanlı'dan kalan lider rolünü, İslam'ın sancaktarlığını yapan o tarihi
00:56:55mirasını bugün pratikleştirseydi, bugün yeniden bunu hayata indirseydi, Allah'ın indirdikleri hükmeden bir devlet olsaydı,
00:57:03bütün o etrafındaki ülkeler zaten herhangi bir ülkenin güdümüne girmeden onun etrafında Allah'ın izniyle toplanacaklardı.
00:57:11Zaten bunlar suni sınırlarla ayrılmış, zalim yöneticiler tarafından yönetiliyor.
00:57:15Hepsi bir kurtuluş gerekiyor, bekliyor.
00:57:17Ve Türkiye buna muktedir olabilirdi.
00:57:19İnşallah yani bunlar da bizim için, Müslümanlar için bir uyanış olur ve tekrar o hedeflediğimiz, yani hak ettiğimiz, Müslümanların birliğinin
00:57:29gerçekleştirdiği, yeniden hilafet devletinin kurulduğu bir coğrafyada, bir dünyada hep birlikte inşallah yeteniriz mücadelemiz.
00:57:37Bunun için değil, ben bitireyim inşallah.
00:57:39Allah Allah olsun.
00:57:39Trump, Amerika tarihinde belki diplomasiyi ayaklar altına alan, bir peşede gibi kullanıp çöpe atan bir başkanken, bunun Antalya'da diplomasi adıyla
00:57:50bir form olarak düzenlenmesi ayrıca bir çelişki.
00:57:52Mesela birkaç hafta önce NATO'yu ayaklar altına aldı, NATO'yu yok saydı, hakaret etti.
00:57:57Yine İstanbul'da NATO toplantısı yapıldı.
00:57:59NATO'nun geleceği nasıl olacağıyla alakalı bir takım tartışmalar yapıldı.
00:58:04Yani bu Muhammed Hoca'nın da dediği gibi aslında belki bir devlet başkanını tutuklayarak veya hiç manasız bir şekilde bir
00:58:12devlete bombalayarak fayda sağlamak, menfaat sağlamak,
00:58:16oranın enerjisini, petrolünü, yeraltı, yeryüzü kanaklarına ileri geçirmek dediğimiz şey tam bir diplomasi karşıtlığı ve bu adamın anlayacağı dil de
00:58:25bu dil yani.
00:58:25Evet.
00:58:25Ama bizler bir şekilde Orta Doğu bölgesi, Orta Doğu coğrafyası ve onun etrafında yörüngesinde bulunan devletler olarak hala onun fikirlerini
00:58:34bu dille korumaya devam ettirmeye çalışıyoruz.
00:58:36İşte Muhammed Emin Hoca'nın da dediği gibi hani Amerikan'ın o diplomasiyi yok sayan tavrını Türkiye'ye yumuşatıyor diplomasi
00:58:42forumuyla gerçekten.
00:58:43Allah razı olsun ikinizden de hocalarım.
00:58:45Şimdi Emre Hoca'm son konumuzda ekonomi.
00:58:49Savaş gündeminde Türkiye'nin ekonomisi.
00:58:51Merkez Bankası faizleri sabit tutacağını açıkladı.
00:58:55Küresel bir resasyon gündemde özellikle İran Savaşı'ndan sonra.
00:59:00Türkiye ekonomisi de tabii oldukça etkileniyor olduğundan.
00:59:02Enflasyon rakamları beklenenin üstünde gelmeye başladı.
00:59:06Hala devam ediyor daha doğrusu.
00:59:07Seçim dönemi de yaklaşıyor.
00:59:10Seçimlerde biliyoruz ki en önemli etmen ekonomik durum.
00:59:13Özellikle seçim oylarını etkileyen en önemli konu.
00:59:17Alınan faiz kararını ve siz Türkiye'deki ekonomiyi genel olarak nasıl değerlendiyorsunuz?
00:59:22Evet yani Türkiye'deki ekonomik konuları konuşmak gerçekten çok zor.
00:59:26Çünkü değişken ve karmaşık bir yapıya sahip.
00:59:28Bir gün şöyle olacak diyorsunuz ertesi gün başka bir noktaya evriliyor.
00:59:32Ama ben mümkün mertebe anlaşılacak şekilde özetlemeye anlatmaya çalışayım.
00:59:37Artık Trump'la da gördüğümüz az önce de diplomasiyi ayaklar altına aldığını söylediğimiz Trump'la da gördüğümüz gibi
00:59:43bugün real ekonomi diye bir ekonomi yok.
00:59:47Evet.
00:59:48Yani ne demek real ekonomi diye bir ekonomi yok?
00:59:50Kendiliğinden doğal yollarla bir ekonomi süreci yürütülmüyor küresel bazda.
00:59:57Peki nasıl yürütülüyor?
00:59:59Kim yürütüyor bu ekonomi sürecini?
01:00:00Bu artık real olmaktan çıkıp tamamen sermaye sahiplerinin, küresel finans merkezlerinin, finans gücünü elinde bulunduran kurum ve kuruluşların
01:00:10bir takım yaptırımlarıyla devletler üzerinde uyguladıkları aygıtlarla, baskılarla şekilleniyor.
01:00:18Bu Türkiye'de bu dayatmalara mazul olan ülkelerden birisi ve diğer gelişmekte olan, adı tırnak içerisinde gelişmekte olan ülkelerin tamamı
01:00:28işte bu sermaye elitlerinin dünya ekonomisi nasıl olmasını istiyorlarsa öyle olması için çalışan ülkeler haline geldi.
01:00:36Dolayısıyla bizim bir öngörü geleceğe dönük ekonomik gelişimlerin nasıl olacağı konusunda bir bakış açısı üretmemiz mümkün değil yani.
01:00:44Nasıl? Şöyle, şimdi Hürmüz Boğaz'ı az önce Muhammed Hocam meseleyi anlattı.
01:00:50Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde otuzunun geçiş noktası ve küresel sıvılaştırılmış doğalgaz, elenceyi dediğimiz o gazında
01:00:59yüzde yirmisinin yine geçiş noktası Hürmüz Boğaz'ı.
01:01:03Bu ne demek oluyor biliyor musunuz?
01:01:05Bu aslında yirmi milyon varil ile, yirmi milyon varil ile dünya petrol ticaretinin veya enerji ticaretinin diyelim
01:01:13yüzde yirmisinin geçiş noktası.
01:01:15Dolayısıyla burada bir ablu kanun uygulanmış olması veya burada İran'ın bir daraltma uygulanmış olması
01:01:21tüm dünya ülkelerinin etkisini alan bir dominatik taşı etkisi oluşturacaktır.
01:01:28Tamam mı? O da şu.
01:01:29Şimdi akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş, tamam mı?
01:01:33Özellikle arzın gerçekleşmemesinden kaynaklı bir yükseliş.
01:01:36Ve bu hem maliyet enflasyonunu arttırıyor hem de tüketici enflasyonunu arttırıyor.
01:01:41Çünkü petrolle, akaryakıtla üretilen malların üretim maliyeti arttığı zaman bu tüketici enflasyonuna yansıyor.
01:01:50Bunu tedarik etmek isteyen üretici de alırken yine üretici enflasyonuna maruz kalıyor ve böyle bir artış söz konusu oluyor.
01:01:58Şimdi Mehmet Şimşek iktidara geldiği, bakanlığı olduğu dönemden bugüne kadar hep enflasyonu tek hanelere düşürmekten bahsediyordu.
01:02:08Fakat hep karşısında bir takım engeller çıkıyordu.
01:02:10İşte iç politika ile alakalı CHP operasyonları ile başladı bu şey, bu süreç.
01:02:15Sonra küresel konulara kadar geldik ve gördük ki Türkiye enflasyonu sadece Türkiye'deki bir ekonomi bakanının alacağı kararla
01:02:25veya hükümetin yöneteceği iktisat sistemi ile olabilecek bir şey değil yani.
01:02:30Bunun şeyleri dışarıya dayanıyor, kökleri dışarıya dayanıyor.
01:02:34İşte küresel ekonomi dediğimiz şey, küresel sistem dediğimiz şey tam olarak bu.
01:02:39Bakın IMF 2025, yani geçen ay %3.2'lik bir büyüme verisi açıkladı.
01:02:46Ama dedi ki bu veri savaşın seyrine göre değişebilir ve resesyon etkisi çok fazla görülecektir dedi.
01:02:53Aslında resesyon normalde örnek veriyorum, mesela İslam iktisat sistemi ile yönetilen devletler için bir ekonomik krizdir.
01:03:01Çünkü resesyon demek, ekonomide durgunluk demek, donukluk demek, ticaretin artık bir duraksama dönemine geçmesi demektir.
01:03:09Tamam mı?
01:03:10Ama kapitalizm de bu bir çözüm yoludur.
01:03:13Evet.
01:03:13Şöyle çözüm yolu, resesyona giren ülkeler enflasyonu sabit tutmaya çalışırlar, dizginlemeye çalışırlar.
01:03:19Nasıl biliyor musunuz?
01:03:20Üretimi arttırarak değil, tüketimi sınırlandırarak.
01:03:23Yani siz toplumun harcama kapasitesini azaltırsanız, toplumun üretime ulaşma kabiliyetini kısıtlarsanız ne olmuş olur?
01:03:35Enflasyon, talep azalacağı için enflasyon sabit kalmış olur.
01:03:39Dolayısıyla %37'lik faiz, faizin sabit kalması bir korkunun sonucu.
01:03:45O da şu, sabit faizi arttırmak da, düşürmek de şu an çok kırılgı olan Türkiye ekonomisinde çatlaklara neden olacak.
01:03:55Çünkü resesyon istiyor artık tüm küresel ekonomi düzeni.
01:04:00Faizi arttırdığın zaman, bu sefer şey, Türkiye'deki özellikle faiz arttığın zaman ne oluyor?
01:04:07İşte insanlar yatırımlarını altına yöneltiyor, dövize yöneltiyor.
01:04:11Sıcak para şeye kayıyor burada, dövize ve MTA'ya kayıyor.
01:04:15MTA yükseliyor.
01:04:16Diğer taraftan faizi düşürdüğünüz zaman, bu sefer ticareti canlandırıyorsunuz, yatırımları canlandırıyorsunuz.
01:04:21Ciddi bir para arzına ihtiyaç var.
01:04:22Fakat ülkede o kadar para yok.
01:04:24Dolayısıyla yine bir enflasyonist ortama doğru...
01:04:27Hiçbir şey yapmamak en iyisi.
01:04:28Hiçbir şey yapmamak, evet.
01:04:29Resesyon dediğimiz şey bu yani.
01:04:31İşte Mehmet Şimşek, önümüzde bu savaşın bitene kadar ki süreçte resesyonun olması gerektiği vurgusu da bundan kaynaklanıyor.
01:04:37Çok acayip bir durum yani hiçbir şey yapmayalım, bu kriz böyle devam etsin demek zorunda kalmaları...
01:04:43Çok enteresan.
01:04:43...sistemin ne kadar kötü olduğunun bir kanıtı yani.
01:04:46Normalde akaryakıt fiyatlarındaki yükselişler neye neden olur?
01:04:51İşte MTA'nın yükselmesine neden olur değil mi?
01:04:53Ama dünyada böyle olmadı.
01:04:54Çünkü körfez ülkelerinin tek gelir kaynağı akaryakıttı.
01:04:59Bu da sınırlandırılınca, geçişler azalınca ellerindeki altın stoklarını satarak sıcak para sağladılar ve kendi ekonomilerini düze çıkartmaya çalıştılar.
01:05:09Ne oldu?
01:05:10Altın fiyatları düştü.
01:05:11Yine beklenmedik bir tepki.
01:05:13Yani Türkiye'de de beklenmedik bir tepki oluştu.
01:05:16Tamam mı?
01:05:16Şimdi Türkiye'de bu aynı şekilde karşılık verdi.
01:05:1930 tona yakın altın satışı yaptı Merkez Bankası.
01:05:21Dolayısıyla rezervlerinizi bir anda boşaltıyorsunuz.
01:05:24Başka bir şey daha söyleyeyim.
01:05:26Normalde Merkez Bankası'nda para miktarı arttıkça, döviz miktarı arttıkça bunu yönetmek daha da zorlaşıyor.
01:05:34Tamam mı?
01:05:34Yani Merkez Bankası'nın istediği şey döviz stokunu arttırıp orada biriken bir stok oluşması değil.
01:05:41Çünkü bu yönetilmesi zorlaşan bir noktaya doğru evriliyor.
01:05:46Bunu üretim ekonomisiyle veya toplumun alışverişinde canlı para akışıyla da dolaştırmak istiyorlar.
01:05:53O yüzden ne yapıyorlar?
01:05:54Stokta biriken paraları bankalara veriyorlar.
01:05:57Düşük kredilerle o bankalar paraları topluma veriyor.
01:06:00Toplum bir ticaret unsuru olarak o parayı kullanıyor.
01:06:02Ve ticaret akışı sağlanmış oluyor.
01:06:05Tamam mı?
01:06:05İşte sen stokunu satarak bu şeyi canlandırmak istiyorsun bir yandan ama diğer taraftan küresel bir akaryakıt kriziyle karşı karşıya olduğun
01:06:15için maalesef dolara ihtiyacım var.
01:06:18Dolara ihtiyacım var ve aslında işin özü şu, verilere de geleceğim.
01:06:25İşin özü şu, Türkiye ne kadar ciddi, kapsamlı, köklü bir ekonomi politikası uygularsa uygulasın.
01:06:33küresel ekonomik sisteme entegre olduğu sürece bir burada kalkınma gerçekleştiremeyecek.
01:06:39Tamam mı?
01:06:40Çünkü ipi hep dışarıda, dışarıya bağlı.
01:06:42Dolayısıyla bizim...
01:06:43Geçici çözümler uyguluyor zaten.
01:06:45Biz gördüğümüz o.
01:06:46Ekonomi kötü gidiyor, gidiyor.
01:06:47Seçim dönemi geliyor, ekonomi iyi.
01:06:49Ekonomi sonra iyice tipi batıyor.
01:06:51Seçim dönemi geliyor.
01:06:52Bir şeyler daha yapıyorlar hemen.
01:06:53Geçici bir çözüm.
01:06:54Belki bir iki aylık, belki bir iki yıllık.
01:06:58Ondan sonra tekrar daha da kötüye gidiyor.
01:07:00Yani her seferinde daha kötü.
01:07:01Zaten kriz oluyor.
01:07:021984-2008-2020 bakıldığı zaman şöyle bir chronolojiye.
01:07:0710 yılda bir Türkiye'de ekonomi kriz oluyor.
01:07:10Dünyada da oluyor.
01:07:10Yani Merkez Bankası'nın başkanının sıkça değiştirmesinin şey de bu.
01:07:15Yani Cumhurbaşkanı Erdoğan, ben bu siyaseti yürütmeye devam edeceğim.
01:07:20Bu krizler olmaya devam edecek.
01:07:22Ve sen Merkez Bankası Başkanı olarak enflasyonu düşürmeye çalışacaksın.
01:07:25Benim dediğimi yapacaksın illaki.
01:07:27Şeklinde ama Merkez Bankası da bunu yapabilecek şey de değil.
01:07:29Çünkü sistem kör bir sistem yani.
01:07:31Yapamayacak bir sistem.
01:07:32Bugün işte hükümet, yani bundan 5 sene önce 2021-2022 yılında üretim ekonomisi denilen kavramı
01:07:39Türkiye'nin gündeminden uzaklaştırdı.
01:07:42Tarım, hayvancılık ve fabrikalarla alakalı herhangi bir kalkınma hamlesi yapmayacağını.
01:07:47Eskiden TÜBİTAK destekleri, şey TÜBİTAK diyorum, COSCEP destekleri diye bahsedilen destekler vardı.
01:07:51Onların hepsini kaldırdı.
01:07:53Ve üretim ekonomisi değil, rekabete dayalı bir sermaye piyasası kurmaya çalıştı.
01:07:58Ve finans ekonomisi yürütmeye başladı aslında.
01:08:00Finans ekonomisi yürütmeye başladı aslında.
01:08:01Geçen haftalarda da değerlendirmiştik.
01:08:02Özellikle BlackRock CEO'sunun gelmesi sonrasında İstanbul Finans Merkezi'nin,
01:08:07o bölgenin finans merkezi olma çalışmaları falan.
01:08:11Zaten üretim ekonomisinden finans ekonomisine kaymaya çalışmanın bir göstergesi diyebiliriz.
01:08:15Hatta bunun için finans ekonomisine geçtiğinin delillerinden bir tanesi de bu.
01:08:19Son 5 yılda Keri Trite denilen, özellikle küresel şirketlerin,
01:08:24çok büyük kredi çekme hacminine sahip olan şirketlerin,
01:08:28özellikle Amerika'da %3 faizle çektiği kredileri, dolarları Türkiye'de %40'larla, 45'lerle sattığını hepimiz biliyoruz.
01:08:35Ve bunlar Türkiye'de zengin olan şirket olmaya devam ediyorlar.
01:08:38Yatırımlarını sadece kredi olarak burada yapıyorlar.
01:08:41Bu da neyi doğuruyor aslında?
01:08:42Cari açığın daha da büyümesini engelliyor.
01:08:46Çünkü yurt dışından para sokuyorsun, üretim de yok.
01:08:48Yapılabilecek tek şey sıcak parayla cari açığı kapatmak.
01:08:51Bunlar hep böyle pembe tablolarla gördüğümüz şeyler.
01:08:55Dolayısıyla sonuç olarak ne çıkıyor?
01:08:57Şimdi bugün zombi şirket diye bir kavram ortaya çıktı.
01:09:00Ekonomistler bunu biliyor.
01:09:01Zombi şirket ne demek?
01:09:03Batacağı yılı planlayarak, yani şirketi kurarken batma planıyla bunu yapıyor.
01:09:09Diyor ki ben şimdi şirketi kuracağım diyor.
01:09:122026-2030'da batacağım diyor.
01:09:14Tamam mı?
01:09:144 yıllık süreçte devamlı dışarıdan mal alıyor.
01:09:18İç piyasadan mal stokluyor.
01:09:20Uzun vadeli krediler alıyor.
01:09:22Ondan sonra çekler, senetler havalarda uçuyor.
01:09:24Fakat hepsinin ödeme takvimi geldiğinde...
01:09:27Batıyor.
01:09:28Batıyor.
01:09:29Devletin buna karşı alabileceği hiçbir önlemi yok.
01:09:31Bu şirketler varlıklarına varlık katıyorlar.
01:09:33Dolandırıcı şirketler bunlar.
01:09:35Türkiye'de bunlardan şu anda binlerce var yani.
01:09:37Tamam mı?
01:09:37Ama bununla alakalı devletin bir yaptırımı yok.
01:09:40Neden?
01:09:41Çünkü kısa vadede aslında ticarete nefes aldıran şeyler, şirketler bunlar.
01:09:45Tamam mı?
01:09:45Alışveriş yapıyorlar.
01:09:47Para getiriyorlar.
01:09:48Aktif bir şekilde para getiriyorlar.
01:09:49Kredi çekiyorlar.
01:09:50Finansman sağlıyorlar.
01:09:51Bir üretim ekonomisi oluşturuyorlar falan.
01:09:53Ama 4 yıl sonra, 5 yıl sonra bunlar kendileriyle beraber onlarca şirketi de batırabiliyor.
01:09:59Ama devlet ne diyor?
01:10:01O şirketler batarsa diyor en fazla işte 300 kişi, 500 kişi işsiz kalır diyor.
01:10:07Başka bir yerde iş bulurlar diyor.
01:10:08Şirketler toparlama sürecine girer diyor.
01:10:11Yine kredi veririm diyor.
01:10:12Evet.
01:10:12Ama diyor benim için mühim olan diyor sıcak para arzının sağlanması.
01:10:16Önemli olan son sayılar.
01:10:17Yani Türkiye'nin genel sayıları, büyüme oranları, işte cari açık dediğiniz meselenin kapalı kalması, daha da azalması.
01:10:24Aslında buradan menfaat sağlama ve bir söylem geliştirme amacıyla göz yumulan şeylerden biri.
01:10:30Yani son...
01:10:30Ya da desteklenen şeylerden biri.
01:10:31Dediğinizi destekleyecek son bir cümle söyleyeyim.
01:10:34Biz cari açığı şu anda zenginlerin bu tip usullerle para kazanmasını, toplumun ise genelinin fakirleşerek cari açığı kapattığı bir süreci
01:10:46yaşıyoruz.
01:10:47Tamam mı?
01:10:47Yani toplum emtiyaya ulaşamıyor.
01:10:52Para arzı düştü.
01:10:54Herhangi bir ürün alma konusunda sıkıntı yaşıyor.
01:10:56Dolayısıyla yurt dışından Türkiye'ye gelecek, ithal edilecek ürünler azalıyor.
01:11:02Cari açık kapanıyor.
01:11:04Diğer taraftan da carry trade ile ülkeye para sokanlar zenginlere zengin katıyorlar.
01:11:08Dolayısıyla bu ekonominin iller tutar bir yanı kalmadı.
01:11:11Bu ekonominin Türkiye'de de, Türkiye içinde de çözülebilecek bir yönü de kalmadı.
01:11:16Tamam mı?
01:11:17Dolayısıyla buraya çözüm olabilmenin tek yolu küresel bir yeni düzene ihtiyacın var olduğunu gösteriyor yani.
01:11:25Kesinlikle.
01:11:26Bunu daha önce defa da defaten de söyledik.
01:11:29İslam ekonomisinin, İslam hilafet devletinin yürüttüğü İslam ekonomi politikasının ancak bu küresel ekonomiyi düzeltebileceği konusunda defaten de delilleriyle beraber anlattık.
01:11:40Tekrardan hatırlatmış olalım.
01:11:41Allah razı olsun Emre Hocam.
01:11:43Kıymetli izleyiciler programımızın sonuna geldik.
01:11:45Birçok soru geldi.
01:11:47Bazılarını konuşmalar içerisinde cevaplamış olduk.
01:11:50Cevaplayamadıklarımız için de hakkınızı helal edin.
01:11:52Programın süresini doğru kullanmak açısından sonraki programlarda zaten birçoğunu cevaplıyor olacağız.
01:12:01Neler konuştuk?
01:12:02ABD-İran Savaşı'ndaki son gelişmeleri değerlendirdik.
01:12:05Gülistan Doku davasını ve okul saldırılarına karşı hükümetin hükümet tarafından alınan anlamsız kararları değerlendirdik.
01:12:13Antalya Diplomasi Forumunu ve en son da Türkiye ekonomisini konuşmuş olduk.
01:12:18Değerli stüdyo konuklarım Sayın Emre Akay ve Muhammed Emin Yıldırım hocalarıma teşekkür ediyorum.
01:12:23Başta yönetmenim olmak üzere programda emeği geçen bütün ekip arkadaşlarımla teşekkür ediyorum.
01:12:27Haftaya tekrar gündemi doğru bir bakış sesle görüşmek üzere.
01:12:30Selamun Aleyküm ve Rahmetullahi ve Berekatuhu.
Yorumlar