- 2 saat önce
İnsanlığı Dünya'dan en uzağa götüren Artemis II görevi başarıyla tamamlandı.
Peki Nasa, 50 yıl aradan sonra neden yeniden Ay’a astronot gönderdi? Artemis görevleri neyi hedefliyor? NASA ve ABD Başkanı Donald Trump'ın hedeflediği gibi 2028'de bir Ay inişi gerçekten mümkün mü?
İnsanoğlunun uzay macerasını ve Ay’daki son gelişmeleri Evrim Ağacı kurucusu Çağrı Mert Bakırcı T24’e anlattı.
Peki Nasa, 50 yıl aradan sonra neden yeniden Ay’a astronot gönderdi? Artemis görevleri neyi hedefliyor? NASA ve ABD Başkanı Donald Trump'ın hedeflediği gibi 2028'de bir Ay inişi gerçekten mümkün mü?
İnsanoğlunun uzay macerasını ve Ay’daki son gelişmeleri Evrim Ağacı kurucusu Çağrı Mert Bakırcı T24’e anlattı.
Kategori
🤖
TeknolojiDöküm
00:00Neden şimdi insan gönderiyoruz?
00:01Çünkü vakit geldi, ne yapacak?
00:03Oturup sonsuza kadar bekleyecek miydik?
00:05Artık oraya kalıcı bir üz kurmaya hazırız.
00:08Ama daha önemlisi oraya gitmeye başka ülkeler de hazır.
00:12On binlerce izleyenin gözü önünde roket gönderiyorlar ama o roket aslında aya ulaşmıyor.
00:18Geometre uyguluyorsunuz ve o sinyalin aydan geldiğini tespit edebiliyorsunuz ama aslında ayda kimse yok.
00:26Keşke uzaylılar geldiklerini söyleseler de böyle bir ortak düşman tespit edebilirsek dünya çok hızlı bir şekilde kenetlenecektir.
00:41İnsanlığın aslında uzay macerası İkinci Dünya Savaşı ile birlikte başlıyor.
00:46Burada roketlerin ilk defa savaşlarda kullanılmaya başlanmasıyla birlikte fikirler oluşmaya başlıyor aslında.
00:54Ama o dönem tabii asıl amaç düşmanı ekarte edebilmek olduğu için uzaya gidelim şeklinde olmuyor ilk etapta bu.
01:03Bütün silahlanma yarışlarında olduğu gibi roket teknolojisinde de roketler geliştikçe,
01:08roket savar sistemleri ekarte edebilmek için bu defa daha yüksek hızla giden roketler,
01:14daha yüksekten gidip de hedefine birden tepesine inebilen teknolojiler vs. derken,
01:20bu kıtalar arası balistik füzeler vs. ile birlikte yavaş yavaş uzaya doğru açılmaya başlayan bir teknoloji görüyoruz.
01:29Tabii ki bu teknolojiden önce işin felsefi, bilimsel altyapısı çok daha uzun sürelerdir.
01:35İnsanın dünyanın sınırlarını aşıp aşamayacağı, diğer gök cisimlerine gidip gidemeyeceği,
01:40orada nasıl nefes alabiliriz, fikirler çok uzaklara gitse de teknoloji anca savaşlarla birlikte aslında gelişmeye başladı.
02:08En büyük atılımı tabii ki Sovyetler Birliği ile görüyoruz.
02:11Uzaya Sputnik'i göndererek yörüngeye araç yerleştirmeyi başarması, hayvanların gönderilmesi,
02:17tabii ki sonra Yuri Gagarin'in yörüngeye çıkması, dünyayı ilk defa uzaydan izlemeyi başaran insan olması,
02:24Ay'a ilk araçların gönderilmesi tabii ki sondalar derken,
02:28uzay yarışı dediğimiz şey özellikle de 2. Dünya Savaşı sonrasında kızışıyor.
02:33Amerika'nın da bu yarışa girmesiyle aman geri kalıyoruz bu ne demek,
02:36nihayetinde ilk ayak basanın Amerika olmasıyla sonuçlanıyor.
02:40Dolayısıyla uzay yarışını, savaşın da o soğukluğunun azalmaya başlamasıyla birlikte anlamsızlaşması sonucunda
02:46yavaş yavaş hız kesiliyor ve hani uzay yarışını kazanan Amerika oldu diye kalıyor.
02:52Hani en uzak hedefe ulaşmayı başaran.
02:54Ama en çok çeşitlilikte şeyi ilk önce yapmayı başaran açısından düşünecek olursak,
02:58Sovyetler aslında çok daha önemli ilkleri başarıyorlar.
03:04Apollo görevleri Amerika'nın Ay'a ulaşmayla ilgili ön hazırlıklarını yaptıkları,
03:09denemelerini yaptıklarını, testlerini yaptıkları uçuşlardı.
03:13Nihayetinde 17 Temmuz 1969'da Neil Armstrong ve Buzz Aldrin'in Ay'a yüzeyine inmesi
03:20ve orada yürümesiyle birlikte insanlık ilk defa dünya dışındaki bir gök cisminle ayak basmış oldu.
03:31Toplamda 6 kez, 1969-1972 yılları arasında 24 astronot gönderildi Ay'a.
03:3812 tanesi yüzeyde yürüdü astronotların, 12 tanesi yörüngede kaldılar.
03:42Bu şekilde Ay'a giden insanlı görevler Apollo misyonları çerçevesinde tamamlanmış oldu.
03:50O noktadan sonra gönderdiğimiz bütün şeyler robotik sistemlerdi.
03:55Bir daha insan göndermedik.
03:56Ta ki işte bu Artemis 2 görevine kadar.
04:11Bilimsel araştırmaların sosyolojik, politik, ekonomik bağlamından ayrı düşünmek imkansız.
04:17Bir ülkenin bir uzay programına para ayırıp ayırmayacağı her şeyden önce,
04:22ayıracaksa ne kadar para ayıracağı ve bu misyonların ne hedefler koyduğu kendisine tamamen politik tercihler.
04:30Bu politik tercihler yasa yapıcılar tarafından, liderler tarafından alınmadığı müddetçe
04:35bilim insanları istediği kadar uzaya gitmek istesinler, istediği kadar keşifler yapmak istesinler.
04:40Hiçbirinin olması mümkün değil.
04:42Genellikle de devletlerin baktığı şey biz bunu güce çevirebilir miyiz?
04:46İşte savaşa kullanabilir miyiz?
04:48Apollo misyonlarının 1972'de tamamlanmasıyla birlikte Sovyetlerle Amerika arasındaki ilişkilerin yavaş yavaş yumuşamaya başladığı,
04:56Sovyetlerin sahip olduğu güç kapsamının daralmaya başladığı bir ortam görüyoruz.
05:03Mesela atom bombası da benzer şekilde olmadı mı?
05:05Naziler mi yapacak yoksa biz mi yapacağız?
05:07Yani dolayısıyla böyle bir ortam da gerçekleşti.
05:11Ve eğer ki NASA'nın, Amerika'nın gayri safi yurt içi hasılasına göre olan bütçesini ekrana getirecek olursanız,
05:19konuyu çok net olarak görmek mümkün.
05:21Apollo misyonlarıyla birlikte pik yaptıktan sonra çok hızlı bir şekilde NASA'nın bütçelerinin azaldığını görüyoruz.
05:28Ve günümüzde de yüzde yarım civarında bir pay alıyor NASA Amerikan bütçesinden.
05:34Yani uzay ajanslarının tek görevi Ay'a gitmek değil, Mars'a gitmek değil.
05:38O en ışıltılı, en dikkat çekici taraflarından biri olsa da çok ayaklı işler bunlar.
05:44Öyle sadece tek bir hedef koymayla olacak işler değil.
05:46Onlar da paraya ihtiyaç duyuyorlar.
05:48Bu birincisi.
05:49İkincisi insanı gönderebildiğimizi ve bunda bir sorun olmadığını anladıktan sonra tekrar tekrar insan göndermenin anlamı da azalmaya başlıyor aslında.
05:59Evet insanlar çok esnek canlılar robotlara göre.
06:03Ama insanları oraya göndermek riskli çünkü insan ölürse bir insanı öldürmüş oluyorsunuz.
06:09Bir robot tarihte olduğu gibi orada bir çamura bir şey hesaplanıp kalacak olursa ha tüh para kaybettik zaman kaybettik oluyorsunuz.
06:16Ötekinde de bu arada para kaybettik zaman kaybettik var üstüne bir de insan öldürmüş oluyorsunuz.
06:20Neden şimdi insan gönderiyoruz?
06:22Çünkü vakit geldi.
06:23Bu 50 senede insan gönderilmedi diye teknoloji bile oturup da tamam bekleyelim elbet vakit gelecek denmedi.
06:32Yani Apollo'yu uzaya gönderen teknolojiyle Artemis'i uzaya gönderen, aya gönderen teknolojiyi kıyaslayacak olursanız aralarında dağlar kadar fark var.
06:41Sıra dağlar kadar fark var.
06:42Artık yapay zekamız var.
06:44İnanılmaz güçlü işlemcilerimiz var.
06:46Akıl almaz sensörlerimiz var.
06:48Akıl almaz roket teknolojilerimiz var.
06:50Her şey o kadar çok gelişti ki artık vakit geldi.
06:53Artık oraya kalıcı bir üst kurmaya hazırız.
06:56Yani bunun ilk adımlarını atmaya hazırız.
06:58Tabii ki bunu hep Amerika özelinde konuşuyoruz.
07:01Çünkü başı çeken Amerika oluyor.
07:03Oraya gitmeye hazırız.
07:04Ama daha önemlisi oraya gitmeye başka ülkeler de hazır.
07:08Onların başında da Çin geliyor.
07:13Sovyetlerin 1960'larda üstlendiği görevi Amerika için Çin üstlenmeye başladı.
07:19Çin kendi uzay istasyonunu inşa etti.
07:22Haberlere düşmüyor bile.
07:23Bu bırakın Amerika'nın yardımı olmaksızın yapılabileceği Avrupa Birliği'nin yapamadığı bir şey.
07:29Japonya'nın yapamadığı bir şey.
07:30Çin uzay istasyonu inşa etti.
07:32Çünkü Çin'i uzay istasyonundan dışladı Amerika.
07:36Oraya taykonotların gönderilmesine engel oldular.
07:39Çin de dedi ki o zaman biz kendimizinkini inşa ederiz dediler ve ettiler.
07:43Oraya kendi roketlerini gönderebiliyorlar.
07:45Oraya kendi roketlerini kenetleyebiliyorlar.
07:47Oradan kendi roketleriyle geri dönüş yapabiliyorlar.
07:50Çin inanılmaz hızlı ilerliyor.
07:52Bir sonraki hedefte Ay'a insan taykonotlarını göndermek.
07:55Ne oldu şimdi?
07:561960'lardaki şartlar 2020'lerde tekrardan sağlanmaya başlandı.
08:01Ve yeni bir uzay yarışına doğru gittiğimizi görüyoruz.
08:10Bunların hepsini bir bütün olarak değerlendirdiğimizde çok mantıklı.
08:14Ne yapacaktık?
08:14Oturup sonsuza kadar bekleyecek miydik?
08:16Büyük atılımlar yapmadan önce testlerimizi yapıyoruz.
08:19Neler yapabileceğimizi, neler yapamayacağımızı anlıyoruz.
08:22Ve sonra o yapamadığımız şeyleri yapabilme noktasına gelene kadar beklememiz gerekiyor.
08:27Uzaya gitme sayesinde inanılmaz teknolojiler geliştirdik.
08:30Ve o teknolojilerin nihayet erişkinliğe ulaşması sayesinde
08:34şimdi onları kullanarak Ay'a ve daha önemlisi Mars'a ilk defa insan götürme ve oralarda kalıcı üsler kurmaktan bahsedebiliyoruz.
08:47NASA'nın bütçeleri suyunu çekmeye başlayınca Soğuk Savaş'tan sonra birçok projenin iptal edilmesi gerekti.
08:54O kaynakların belli yerlere odaklandırılması gerekti.
08:57Ve onlardan en önemlisi de uzaya tekrar tekrar malzeme götürebilmesi.
09:03Evet uzay yarışı soğudu ama dünya yörüngesine araç yerleştirme yarışı hız kazandı aslında.
09:09Çünkü bunun hala askeri inanılmaz yüksek değeri var.
09:13Hem rekonesans bakımından, istihbarat bakımından dünya yüzeyinde ne olduğuna dair.
09:18Hem de bir şey lazım oldu mu tamam oraya direkt bomba silah vesaire koymak yasak.
09:22Yani uzayı silahlandırmak yasak ama yerden göndereceğiniz silahları, bombaları, füzeleri vesaire koordine edebilmek için
09:30yani ikinci nedenlerle uzayı kullanmak inanılmaz revaçta şu anda.
09:35Özellikle de bu drone teknolojilerinin vesaire de gelişmeye başlamasıyla birlikte
09:38yani uzaya yük göndermek çok çok önemli.
09:42E bunu da NASA uzay mekiği programıyla aslında karşılamaya çalıştı devletin ihtiyacını.
09:47Uzay mekiği programı iyi hoş, güzel çalışıyordu ama çok ciddi para kaybediyordu.
09:52Bir süre sonra hem maliyetler çok arttı uzay mekiğinde hem de hatalar birikmeye başladı.
09:59Rehavet oluşmaya başladı. Nasılsa bunu yapabiliyoruz.
10:01Rekabet inovasyonu evet pekiştiriyor.
10:04Dolayısıyla devletin rekabeti yoksa hem dış ülkelerden hem de kendi içerisinde
10:09o da bir rehavete sebep oluyor.
10:11Challenger ve sonrasında işte Kolombiya felaketleriyle birlikte uzay mekiği programı ciddi bir sekteye uğradı.
10:17Bu dönemlerde de yavaş yavaş acaba bunu özel şirketler üstlenebilir mi soruları zaten sorulmaya başlanmıştı.
10:24Boeing gibi firmalar, Lockheed Martin gibi firmalar falan zaten giderek güç kazanıyorlardı.
10:30Nihayetinde bu özel şirketlerin uzaya da adım atmasıyla başladı.
10:35Ve en önemli oyunculardan biri olarak SpaceX'in doğmasıyla sonuçlandı.
10:39Şu anda çok ilginç bir çağdayız da aynı zamanda.
10:42Devletle özel sektör arasındaki bilgi aktarımı da çok artmış vaziyette.
10:47Bunun hem çok ciddi tehlikeli sonuçları var ama bazı açılardan çok avantajlı da olabiliyor.
10:52GoPro mesela kamera teknolojisini hemen verebiliyor.
10:57Buyurun işte bir anlaşma imzalanıyor.
10:59Böylelikle NASA'nın bunu sıfırdan geliştirmesi gerekmiyor.
11:02Bu çok büyük bir avantaj.
11:03Veya saat yapılacak Casio.
11:05Gerçi bunlar tabii ki belli sınırlar çerçevesinde o dönemde yapıldı.
11:08Bu arada işte Birleşmiş Milletler olsun genel olarak İkinci Dünya Savaşı sonrası ortamdan da kaynaklı veri aktarımı da bilgi aktarımı
11:15da çok daha fazla ülkeler arasında.
11:17Şu anda bir dünya savaşı içerisinde olmadığımız için ve umarım olmayacağımız için bu aktarımda da çok ciddi kesintiler yok.
11:24Ekosistem çok değişti.
11:25Ve bu da test edilmesi gereken bir şey.
11:28Yani bu birbirinden çok farklı teknolojiler bir araya getirildiklerinde düzgün çalışıyorlar mı?
11:33Düzgün çalıştırabilecek miyiz?
11:35İşte Artemis'in birazcık test etmeye çalıştığı şeyler bunlar.
11:492022'de Artemis 1 programıyla işte bu kapsülün Ay'a gönderilebileceği ilk defa test edilmiş oldu insansız bir şekilde ve başarıyla
11:57geri geldi.
11:58Ay'a kadar gitti, geri geldi etrafında dolaştıktan sonra.
12:01Şimdi Artemis 2'de, 2026'dayız.
12:04Aynı görev insanlı olarak yapıldı.
12:06Sadece insanların yapabileceği bazı şeyler de test edildi.
12:09Piyafetlerini hızlıca giyip çıkartabiliyorlar mı acil durum için?
12:12Bunu uzayda test etme imkanımız oldu.
12:14Uzay aracı manuel bir şekilde kontrol edilebiliyor mu?
12:18Bu birkaç kere test edildi.
12:19Hem gidişte test edildi, şimdi dönüşte de test ediliyor.
12:22Oradaki arayüzler düzgün çalışıyor mu?
12:25Tuvaletler mesela test edildi.
12:26Şimdi sorunlar fark edildi.
12:36Şimdi bunu insansız nasıl test edeceksiniz değil mi?
12:40Dolayısıyla yani var aslında bazı çözümler bulunabilir ama yani insanlı çok daha gerçekçi, realistik bir test oluyor.
12:48Öyle düşünebiliriz.
12:53Aslında Artemis 3 ile birlikte 2027'de ay yüzeyine inilecekti.
12:58Hem Amerika'daki yönetim değişimiyle birlikte gelen bütçe kısıtlamalarından işte Doge olsun bu, Elon Musk'ın yaptıkları vesaire olsun.
13:06Hem de genel olarak politikanın, siyasetin yön değiştirmesiyle birlikte bütçelerde değişiklikler yaşandı.
13:12Ve Artemis 3 misyonu 2027'de olmaya devam etmekle birlikte Ay'a insanı indirmekten ziyade yörüngede bir kenetlenme denemesine çevrildi.
13:22Artemis 4'e bırakıldı Ay yüzeyine inme.
13:24Artemis 4'te de 2028'de olması planlanıyor.
13:28Ama Artemis 1 ile 2 arasında 4 yıllık bir gecikme olduğu düşünülecek olursa planlanan gibi gitmeme ihtimali yüksek.
13:38Diğer ülkeler de bu Artemis programı kapsamında en azından Amerika'ya daha yakın olan ülkeler diyelim.
13:45Bu programın parçası olma yönünde isteklerini belirtip işte teknoloji transferi olsun, bilgi aktarımı olsun, belli ihalelerin onlara verilmesi olsun.
13:53Yani daha global bir süreç bu.
13:55Ruslar da aslında programlarına devam ediyorlar ve o konuda da deneyimlerini sürdürüyorlar.
14:01Ama inovasyon bakımından biraz daha geride kalmış vaziyetteler.
14:06Ukrayna Savaşı'nın da bunda etkisi var.
14:08Ama unutmamak lazım ki Soyuz roketleri, Soyuz kapsülü hala uzun sarısı uzay istasyonu için önemli bir asansör görevi görmeye devam
14:18ediyor mesela.
14:19Şimdi işte birazcık SpaceX onun yerini almaya çalışıyor ama yine de diğer ülkeler için en azından Soyuz hala önemli bir
14:27program olmaya devam ediyor.
14:28Ama evet ilginç bir şekilde Hindistan da bu konuya ağırlık veriyor.
14:33Çünkü ülkeler görüyorlar yani uzay programına katkı yapmanın, yatırım yapmanın diğer sanayiyi, diğer teknolojileri nasıl geliştirdiğini çok iyi anlıyorlar.
14:42Yani bu sadece aya gidelim işte iki dakika iki gün yürüyelim geri dönelim diye bir şey değil.
14:47Özellikle de devletler gibi şeyler dediğim gibi kar amacı gütmeyen organizmaların bu tarz motivasyonlara ihtiyacı var aslında.
14:54O nedenle zaten savaşlara bu kadar çok yük biniyor.
14:58Savaşlar olmaksızın da biz insanlık olarak kendimize zor hedefler koyabiliriz ve onun etrafında birleşip o hedefe yürümeye çalışabiliriz.
15:06O nedenle ben diyorum yani keşke uzaylılar geldiklerini söyleseler de geliyoruz haberiniz olsun diye.
15:11Böyle bir ortak düşman tespit edebilirsek dünya çok hızlı bir şekilde kenetlenecektir diye düşünüyorum.
15:17O hedefi ekarte edebilmek, elimine edebilmek açısından.
15:26Tüm bu olayların en üzücü tarafı insanların aklına ilk başta işte bunlar sahtedir, dünya düzdür, aya gidilmemiştir gibi şeylerin geliyor
15:35olması,
15:36bunun etrafından bir anlatı kuruluyor olması aslında ne kadar absürt bir zamanda yaşadığımızın da göstergesi.
15:43Apollo programlarının aya ulaştığını Sovyetler bile itiraz etmemişken ki ne kadar ajanlık faaliyeti olmuş bir dönemden bahsediyoruz ki günümüzde hala
15:53devam ediyor bu faaliyetler.
15:54Nixon yönetimi Watergate skandalını bile saklayabilecek bir kapasitede güçte değilken işte 400 bin kişinin çalıştığı bir programın,
16:03sinyallerin bağımsız telsiz operatörlerince amatör astronomlarca takip edilebildiği bir sistemin,
16:1010 yıllar boyunca emeli birbiriyle çelişen bir dolu yönetimin gelip gitmiş olmasına rağmen sızdırılmadan saklanmış olduğuna inanmak,
16:18diğer ülkelerin aya araçlarını götürüp de yüzeyin fotoğraflarını çektiklerinde Apollo'dan artık kalan aletleri gördükleri fotoğraflar göndermelerine rağmen
16:28onların da yalan olduğunu, Amerika'nın yalanını sürdürmek için söylenen şeyler, düşünün Çin mesela,
16:35Amerika'nın yalanını sürdürmek için bir fotoğraf uyduruyor ve diyor ki evet biz Apollo iniş işte aracın fotoğrafını çektik diyor.
16:43Yani böyle bir şeyi sırf Amerika aya gitmedi demek için bunu demeye çalışıyorlar.
16:48Hiçbir şekilde bilgi sızdırmıyorlar. İnanılmaz kusursuz fiziği bile taklit edebilecek bir teknolojiye sahipler.
16:56Kumların havada uçuşmasını, ışığın doğru şekilde yansımasını vs. vs. ve bunu 6 defa yapıyorlar.
17:026 defa 10 binlerce izleyenin gözü önünde roket gönderiyorlar ama o roket aslında aya ulaşmıyor ve bir şekilde aydan sinyal
17:10geliyor.
17:11Dünyadaki telsiz operatörleri bunu sinyalleri yakalayabiliyor. Geometre uyguluyorsunuz ve o sinyalin aydan geldiğini tespit edebiliyorsunuz
17:18ama aslında ayda kimse yok. Yani inanılmaz bir komploculu zihniyet bu.
17:22Ama işte akla ilk olarak bunların geliyor olması ve bunların azimle savunuluyor olması insanlığın ne kadar post gerçeklik çağında yaşadığını
17:32gösteriyor.
17:33Gerçekten çok ciddi bir propaganda kampanyası yani bu tür bilime karşı yürütülen kampanya.
17:39Bunun etrafından anlatılan, yaratılan mitos aslında bir mit yaratılıyor yani bunun etrafında öyle düşünebilirsiniz.
17:45Halka ne kadar ciddi şekilde sirayet ettiği ve halkın da buna ne kadar açık ve reseptif olduğu gerçekten ürkütücü bir
17:52bakımdan da.
17:53Çünkü bunlara inandırılabilen insanlar başka nelere inandırılabilir sorusunu akla getiriyor.
17:58Ay'a roket gönderip içine insan koyma gibi aslında insanlığın binlerce yıllık ilerleyişi ve geleceği açısından düşünecek olursa
18:07çok küçük bir adım olan bir şey etrafında bile bu kadar belirsizliğe düşüyor olmamız
18:12aslında kurduğumuz sistemlerin, kurduğumuz teknolojilerin, sosyal medya gibi araçların ne kadar hedeften sapmış şeyler olduğunu da aslında hatırlatıyor bize.
18:21Umarım izleyiciler bunlar üzerine bir nebze olsun, kafa yorabilirler yani bu misyonun sadece
18:27Ay'a bir insanın, dört insanın neyse işte götürülmesinin ötesine geçirebilirler ve anlamını daha iyi sorgulayabilirler.
18:35Hem pozitif anlamını, insanlık için bunun ne kadar önemli bir adım olduğunu,
18:38güneş sistemine ve galaksiye nihayetinde yayılmamızın neden önemli olduğunu,
18:43bu misyonlar sırasında öğrendiğimiz teknolojilerin dünyada hayatı ne kadar iyileştirdiğini,
18:48mikrodalga fırın teknolojisinden, diş macunlarının tüplerine kadar birçok teknoloji,
18:54işte prostetik bacaklardan tutun da kontak lenslere kadar aslında uzay yarışı sırasında icat edilmiş şeyler.
19:01Bunun insanlığa çok büyük faydaları var ve umuyorum ki işte Türkiye'de bu yarışın bir parçası olabilir
19:07ve güzel sonuçlar elde edebiliriz diyorum ve beni ağırladığınız için teşekkür ediyorum.
19:18İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar