00:00Elbette Van'daki bu depremi konuşacağız.
00:02Jeoloji mühendisi Prof. Dr. Okan Tüysüz bizlerle.
00:06Efendim hoş geldiniz.
00:07Can sıkıcı bir konu ne yazık ki.
00:10Van'da 5,2 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.
00:14Nasıl değerlendirirsiniz, nasıl yorumlarsınız?
00:17Beklenen bir deprem miydi?
00:18Evet, öncelikle yöre halkına geçmiş olsun dileklerimi sunuyorum.
00:24Türkiye'de herhangi bir yerde, herhangi bir zamanda bu büyüklükte deprem olması
00:29bizler için sürpriz değil.
00:30Çünkü Türkiye'de bilinen aşağı yukarı 700 kadar deprem üretme potansiyeli olan
00:36fay var.
00:37Türkiye aktif bir kuşak ve bu aktif kuşaktaki faylar zaman zaman bu büyüklükte
00:42depremler üretiyorlar.
00:45Dolayısıyla burada fay vardı yoktu tartışmasına girmeksizin Türkiye'nin
00:50herhangi bir yeri için bu büyüklükteki depremleri yer kabuğunun yapısı
00:55nedeniyle olağan karşılamamız gerekiyor ve buna hazırlık olmamız
00:59gerekiyor.
00:59Bildiğimiz gibi 2011 yılında Van'da 7.1 büyüklüğünde bir deprem oldu.
01:05600'ün üzerinde vatandaşımız canını yitirdi.
01:09Çok sayıda yaralı ve ciddi hasarlar meydana gelmişti.
01:12O dönemden itibaren de bölgede deprem faaliyetleri sürüyor.
01:17Bu da o kapsam içerisinde alınabilecek Van Gölü'nün kuzeyinde Erciş civarlarında
01:26meydana gelen bir deprem.
01:28Diğeri için birkaç farklı istasyondan farklı bilgiler veriliyor.
01:34Bunlar kısa bir süre içerisinde homojenleşip tek bir bilgi haline gelecektir.
01:38Sığ bir deprem 7 kilometre derinlikte olduğu söyleniyor.
01:43O nedenle de yüzeyde şiddetle hissedilmiş olduğunu tahmin ediyorum.
01:47Kötü yapılarda özellikle ağıl gibi briketten yapılmış kulübeler gibi yapılarda belki hasar da
01:54hafif hasar da beklenebilir.
01:56O nedenle eğer hasarlı yapılar varsa bunlara girilmemesi en doğru davranış olacaktır.
02:03Bunun arkasından büyük bir deprem beklentimiz yok.
02:07Ama artçıları olarak dördün biraz üzerine çıkabilecek depremler olması mümkün.
02:14Bunlara da hazırlıklı olmamız gerekiyor.
02:17Peki bölgedeki fay hatlarının durumunu göz önüne aldığımızda yakın gelecekte yine
02:23benzer büyüklükte deprem olabilir mi?
02:26Artçıların olabileceğini söylediniz ama bu boyutta bir deprem beklenebilir mi bölgede?
02:31Dediğim gibi bu boyutta depremler Türkiye'nin her yeri için olabilecek depremler.
02:36Bu bölgede de olabilir ama daha büyük bir deprem beklentisi en azından bu nokta
02:41bugün depremin olduğu bölge için söz konusu değil.
02:45Evet peki bölge vatandaşlarına öneriniz ne olur?
02:49Yani çok küçümsenecek bir boyutta deprem değil elbette.
02:54Yani sarsıntının da oldukça hissedildiğini hissedebilmiş olabileceğini ifade ettiniz.
03:01Ne önerirsiniz vatandaşlara, bölge halkına?
03:04Yani bu tür depremler devam edecek.
03:07Bu beşin arkasından dört ve üç belki birkaç hafta süreyle burada deprem olması mümkün.
03:13Eğer hasarlı yapı varsa bu hasarlı yapıları da meydana gelen hasarlar artçılar nedeniyle artabilir.
03:21O nedenle hasarlı yapıları kendi yer gelişim birimlerini kontrol etsinler.
03:26Girişlerde, kolonlarda, duvarlarda herhangi bir hasar varsa yetkililere haber versinler.
03:32Zaten AFAD ekipleri kısa bir süre sonra bölgeye de çalışmaya başlayacaktır.
03:36Bunlar kontrol edilmeden, yani hasar varsa bu hasara rağmen evlere girilmemesini öneriyorum.
03:44Bölgede biliyorum 2011 depreminde de epeyce o bölgede çalışmıştık.
03:50Son derece depreme hazırlıksız yapılar var.
03:54Özellikle köylerde, küçük yerleşim birimlerinde.
03:57Bu yapılarda hasar meydana getirebilecek bir depremdir.
04:00Geçmişe baktığımız zaman bu büyüklükteki depremlerde hasarların meydana geldiğini görüyoruz yaşadığımız olaylarla.
04:08Bu hasar olan yapılara girilmemesini önemli belirtmek isterim.
04:13Bunun dışında gerek Van yöresinde, gerek SET ülkemizin herhangi bir yerinde bu büyüklükte depremler olağan depremlerdir.
04:23Bunların daha büyük bir depremin işaretçisi olduğu yönünde herhangi bir şey söylemek de mümkün değil.
04:29Yani daha büyük bir deprem söz konusu değil diyorsunuz. Normal bu deprem.
04:35Bu yöre için değil, evet.
04:37Peki fay hatları üzerinden ilerlersek, yani bölgedeki fay hatlarının genel durumu açısından bu 5,2'lik deprem bize ne anlatıyor?
04:47Şimdi bu bölgede bizim elimizdeki diri fay haritalarına ki bunlar 2013 yılında yapıldı.
04:58MTA tarafından yayınlanacak.
05:01Bu haritalarda depremin olduğu bölgede diri bir fay yok.
05:06Bu diri fay olmaması şöyle yorumlanabilir.
05:11Genelde bu haritalar 5,5 ve üzeri deprem üretmiş fayları gösterirler geçmişte.
05:18Dolayısıyla burada geçmişte bu nokta için söylüyorum.
05:22Büyük deprem üretmiş bir fay söz konusu değil.
05:25O nedenle geleceğe yönelik de burada büyük bir deprem olmasını beklemediğimizi söyleyebiliriz.
05:32Tabii bölgede çok sayıda fay var.
05:36Çünkü bölge sürekli sıkışan bir bölge.
05:39Ülkenin 700 tane fay olduğunu söylemiştim.
05:43Bunların bir kısmı da tabii Van bölgesini de kapsıyor.
05:48Evet peki bölgede artçıların olabileceğini söylediniz biraz önce.
05:53Peki artçılar ne kadar süre daha devam eder?
05:56Yani vatandaşlar açısından ne kadar daha eve girmemeleri gerekiyor?
06:00Şimdi genellikle depremlerin arkasından gelen büyük artçılar yani ilk depremin bir altına kadar çıkabilecek artçılar genellikle ilk 3 gün içerisinde
06:13gerçekleşir.
06:14Ama tabii geçmiş dönemler içerisinde baktığımız zaman bu her yer için uygulanabilir bir kural değil.
06:23Bazı depremlerin artçıları yıllar sonra dahi ortaya çıkabiliyor.
06:27O anlamda ilk 3 gün belki daha dikkatli olmakta yarar var.
06:33Evet sizin de biraz önce belirttiğiniz gibi 2011'de Van'da 7,2'lik büyük bir deprem olmuştu.
06:40Haliyle Van halkı da ister istemez o korkuyu o paniği tekrar muhakkak iliklerine kadar hissetmişlerdir.
06:48Biz de buradan çok geçmiş olsun dileyelim.
06:51Tekrar edelim böyle bir büyük deprem tehlikesi var mı bölgede?
06:56Benim kanaatim böyle bir büyük deprem tehlikesinin olmadığı en azından bu nokta için söyleyebilirim.
07:02Tabii Doğu Anadolu bölgesi çok sayıda fayın olduğu bir bölge.
07:06Geçmişte de çok önemli depremlerin meydana geldiği bir bölge.
07:102023'ü hepimiz hatırlıyoruz.
07:13Ama bu yöre için büyük deprem 2011'de olmuştur.
07:17Ve uzunca bir süre burada bir daha o hat üzerinde deprem alacağını, büyük deprem alacağını düşünmüyorum.
07:24Peki çok teşekkür ederiz katıldığınız yorumlarınız için.
07:27Ben teşekkür ederim. Geçmiş olsun tekrar.
07:28Teşekkürler.
Yorumlar