00:30Bu yıl iki bin yirmi beşte yüzde iki dört virgül altı oranında artan küresel ticaret hacminin bu yıl yüzde bir
00:40virgül dokuza gerilemesi tahmin edilmekte.
00:44Otuz beş gününü dolduran ABD İsrail'in İran'a yönelik açtığı savaş İran'ın direnişi ve mukabelesi körfez ülkelerine yönelik
00:57onun da saldırıları.
01:02Bu durumu daha da zorlaştırmakta ve OECD'ye göre de onun da Mart raporuna göre iki bin yirmi beş yılında
01:14yüzde üç nokta üç büyüyen dünya ekonomisi bu yıl için yüzde iki virgül dokuz ancak büyüyebilecek tahmini yapılmakta.
01:23Tabii ki komşularımızda bölgemizde ve dünyada bir savaşı asla istemeyen bir ülkeyiz milletiz ve bir siyasi yönetime sahibiz.
01:38Barışın sağlanması konusunda her cephede Sayın Cumhurbaşkanımızın başkanlığında büyük bir çaba var.
01:47Rusya, Ukrayna arasında, Azerbaycan, Ermenistan arasında, Balkanlar'da, Sırbistan'la komşuları arasında ve güneyimizde barışın olması için Irak'ta, Suriye'de büyük çabalarımız
02:02oldu.
02:03Filistin'de, Gazze'deki soykırımın durdurulması için İsrail nezdinde çok büyük baskılar yaptık ve bu anlamda ticareti iki yıldan bu yana durdurduk.
02:17Ve bu otuz beş gündür devam eden Körfez Savaşı'nda Hürmüz Boğazı, Darbi Boğaz ama dünya petrolünün yüzde yirmisi, dünya
02:32doğal gazının yüzde yirmisi geçiyor.
02:35Petro kimya ürünleri ve gübrede yüzde otuza yakın bir geçiş yolu savaşın başından bu yana Hürmüz Boğazı'nın kapatılması başta
02:48enerji ürünleri ve petro kimya ürünleri olmak üzere çok ciddi olumsuz etkiler meydana getirdi.
02:55Dünyanın her tarafında da bölgemizde de özellikle enflasyon arttırıcı etkiler, ithalat değerlerinin arttığı etkiler ve tabi bölge ülkeleri bizim dostlarımız,
03:13kardeşlerimiz, komşularımız, Körfez ülkelerine yönelik bizim de ihracatımızda yüzde kırklık bir ay boyunca bir azalış gerçekleşti.
03:24Hükümetimiz bu olumsuz etkileri bertaraf etmek üzere yoğun bir çaba içinde Allah'a şükür enerji, doğal gaz, petrol, madeni yağlar,
03:39gübre ve petro kimya ürünleri noktasında arz sorunumuz yok.
03:45Enerji ve tabi kaynaklar bakanlığımızın kaynak çeşitlendirme politikaları sayesinde stoklarımız yeterli düzeyde.
03:55Maalesef dünyanın birçok ülkelerinde ister batıda ister doğuda kuzeyde güneyde benzin istasyonlarında akaryakıt istasyonlarında kuyruklar görüyoruz.
04:07Fiyatların ABD'de dahil olmak üzere 2-3 katın arttığını görüyoruz.
04:14Ama bizim hükümetimiz 4 Mart tarihinde Eşel Mobil sistemini devreye alarak vergi gelirinden vazgeçerek akaryakıt fiyatlarının çok aşırı yükselmesini engellemeyi
04:32başardık.
04:33O anlamda şunu bilmemiz lazım tabi Hürmüz Boğazı kapalı ama başka rotalar da açılabilecek.
04:45Hükümetimiz bunun için büyük çaba sarf ediyor.
04:49Karayolu rotalarında işte Suriye üzerinden Ürdün, Süderebistan, Körfezi yönelik rota açıldı.
04:58Irak üzerinden Habur'dan girip Irak, oradan Kuveyt'e yönelik rota da açık.
05:08Umman'dan deniz yoluyla açık.
05:11Yine Cidde'ye deniz yoluyla oradan karayoluyla da rotalar açık.
05:18Ancak böylesine acımasız ve zorlu bir savaş sürecinde tabi insanlar, üreticiler, tüketiciler hem üzülüyor hem tedirginlik ve belirsizlikle ekonomik faaliyetler
05:35yavaşlıyor.
05:37Yatırım kararları öteleniyor.
05:39Üretimde bir tedirginlikten, belirsizlikten ve siparişlerin azalmasından dolayı yavaşlama meydana geliyor.
05:50Dış ticaretle bundan olumsuz etkileniyor.
05:55Biz bunun sonuçlarını Mart ayı verilerinde de gördük.
06:02Özetle, iki bin yirmi altı Mart ayında bizim mal ihracatımız yirmi bir milyar dokuz yüz milyon dolar oldu.
06:13Bu geçen yılın Mart ayına kıyasla yaklaşık bir buçuk milyar dolarlık bir azalışı tekabül etti.
06:22Yüzde altı virgül dört.
06:24Ancak burada hem savaş şartlarının olumsuz etkisi var hem de uzun bayram tatili ve takvim etkisinin de olumsuz etkisi oldu.
06:41İki bin yirmi altı yılında resmi bayramlar ve dini bayramlar hafta arasına denk gelen ve uzun bayram tatillerinin olduğu bir
06:54dönem.
06:55Böyle olduğunda özellikle ihracat yönünden olumsuz etkileniyor.
07:02Biz bunu Ocak ayının biri ve ikisi Perşembe-Cuma'ya geldi, gözle göz gördük.
07:10Türkiye'nin ihracat modeli şöyle işliyor.
07:14Pazartesi günü yavaş gider, salı günü birazcık hızlanır, çarşamba normal hızda olur, Perşembe hızlı bir gün olur, Cuma günü maksimum
07:28en yüksek ihracat günü olur.
07:31Cumartesi de kalan ufak tefek siparişler, bağlantılar yapılır.
07:37Şimdi yılbaşında Perşembe-Cuma'ya gelmesi bir ve iki Ocak'ın böyle uzatılmış tatil.
07:46Aynı şey Ramazan bayramında da Arife günü, Perşembe-Cuma günü tatil olması bizim için iki buçuk milyar dolarlık yaklaşık bir
07:56kayıp oldu.
07:57Tabii uzun bayramlardan sonra hemen motorlar tam çalışmıyor, firmaların üretimi tekrar başlatmaları zaman alıyor.
08:08İlk gün falan bir yavaşlık oluyor pazartesi, salı günleri ve sonuçta bizim bu dönemde pazartesi, salı iş günü olmasına rağmen
08:21bayramdan kaynaklanan yaklaşık 1.3 milyar liralık bir takvim etkisi olumsuzluğu oldu.
08:32Altın ihracatımız işlenmiş ürünler olarak altın ihracatında 350 milyon dolarlık bir azalma var.
08:41Sebebi savaş şartlarının olduğu Birleşik Arap Emelikleri ana müşteri olmak üzere alımların azalması ve Körfez bölgesine yapılan ihracatın da yaklaşık
08:56800 milyon dolar azalmasıyla yüzde kırklık bir azalış, 1.2 milyar dolar aylık toplama gerilemesi oldu.
09:07Bunların toplamının 2.4 milyar dolar olduğunu görüyoruz.
09:13Yani bu uzun bayram etkisi yani takvim etkisi ve Körfez Savaşı olmasaydı çok rahatlıkla biz Mart ayını da artışla kapatabilecektik.
09:28Buradan şu sonucu çıkarıyoruz.
09:30Bu yıl ihracatta dalgalı bir seyir söz konusu.
09:34Ocak ayında yaklaşık 800 milyon dolar bir azalış oldu.
09:40Şubat ayında 300 milyon dolar artış oldu.
09:43Şimdi Mart ayında 1.5 milyar dolar bir gerileme oldu.
09:48Ama Nisan ayında 23 Nisan resmi tatili dışında bir tatilimiz olmayacak.
09:55Biz bu açığı Nisan ayında kapatacağız.
09:57Ama sonra Mayıs ayı gelecek uzun bir 9 günlük Kurban Bayramı tatili ufukta gözüküyor.
10:05Orada da geçen yıl rekor kırmıştık ihracatta Mayıs ayında.
10:11Haziran ayında da onu telafi edeceğiz.
10:14Bu şekilde dalgalı seyir devam edecek.
10:19İthalata baktığımızda Mart ayında ithalatımız 33.2 milyar dolar olarak gerçekleşti.
10:28Geçen yıl bu rakam 30.6 milyar dolardı.
10:32Yani 2.6 milyar dolar artış oldu.
10:36Bu da %8.4'e geliyor.
10:39Bunun sebepleri çok açık.
10:42Yılbaşından bu yana altın ve gümüş fiyatlarındaki aşırı artışın, dünya piyasalarındaki aşırı artışın talebi tahrik etmesi, körüklemesinin ithalatımızı arttırıcı etkisi
10:58oldu.
10:58İthalatımız 32.33 milyar dolar, 33 milyar 200 milyon dolar olarak gerçekleşti.
11:11Açığımızda 11.3 milyar dolar olarak Mart ayı açığımız gerçekleşti.
11:21Diğer taraftan Ocak-Mart ayındaki ihracatımızda %3,1'lik bir azalış oldu demin söylediğim nedenlerle.
11:35Bunun da toplamı yaklaşık 2 milyar dolar.
11:39Ama Nisan ayında Allah'ın izniyle biz bunu aşacağız ve tekrar yıllık bazda artıya geçmiş olacağız.
11:49Diğer taraftan bu anlamda yıllıklandırılmış bazda da 263,3 milyar dolardı geçen yıl Mart ayında.
12:04Bu sene 271,3 milyar dolar yaklaşık 8 milyar dolar yıllıkta artıdayız.
12:12Bu da sevindirici.
12:16İhracatımızda ilk 3 ayda birinci sırada Almanya, ikinci ABD, üçüncü İngiltere, dördüncü İtalya, beşinci Fransa oldu.
12:27Avrupa Birliği yine Türkiye'nin en güçlü dış ticaret partneri olarak öne çıktı.
12:32Ve ihracatımızda 28,3 milyar dolar ilk 3 ayda gerçekleşti.
12:39Ve Türkiye AB ile ticarette 1,4 milyar dolar fazla kazanmış oldu.
12:46Hizmetler sektörü içinde bir şeyler söylemek istiyoruz.
12:50Hizmetler sektörü ki Van hizmetler sektöründe uzman ve ekonomisinin %67 ile en çok payı olan şehir.
13:03Ve burada gerçekten Türkiye rekabetçi üstünlüğü ile başarısını ortaya koyuyor.
13:11Ve dünyada hizmetler ticaretinde en fazla ticaret fazlası sağlayan 6. ülke konumundaydık 2024'te ve 2025'te de 5. ülke konumundayız.
13:262024'te 61 milyar dolar hizmetler ticaret fazlası sağlamıştık.
13:322025'te ise 63,5 milyar dolar dış ticaret fazlası sağladık.
13:39Bu da 2024 yılında yaklaşık 13 milyar dolar ve 2025 yılında 25 milyar dolarla cari işlemler açığımızı makul düzeylerde tutmamızı
13:56sağladı.
13:56Geçen yıl 122.6 milyar dolar hizmet ihracatı yapmıştık.
14:02Bu yıl için hedefimiz 128 milyar dolardı.
14:07Şimdi bizim ticaret araştırmalarımızın tahminlerine göre Mart ayında inşallah hizmetler ticareti ihracatımızın yıllık bazda 124,5 milyar dolar civarında olmasını
14:25tahmin ediyoruz.
14:26Bu iyi bir seviye Mart ayında hizmetler ihracatımızın 8 milyar dolar civarında olacağını tahmin ediyoruz bakanlık olarak.
14:40Bunları açıkladıktan sonra biz Türkiye'nin dış ticarette güçlü bir performans göstermesi açısından neler yapıyoruz?
14:52Çok kısa onları da anlatıp konuşmamı tamamlayacağım.
14:57Ticaret diplomasisi diyoruz.
14:592025 yılında 71 ülke ile 215 temas gerçekleştirdik.
15:0619 ülke ile Karma Ekonomi Komisyonu toplantıları yapıldı.
15:105 ülke ile ekonomi ticaret ortak komite toplantıları, jetkolar yapıldı.
15:17Libya, Güney Afrika Cumhuriyeti, Tanzanya, Kolombiya ve Suriye ile jetko'yu kuran anlaşmalar imzaladık.
15:2636 dünya örgütü ile toplantılarımız, temaslarımız oldu.
15:36Libya, Güney Kore ile kek toplantıları, İngiltere, Kanada, Macaristan, Fransa ile jetko toplantılarımızla yeni pazarlar arayışında ve kanallar açma çabasında
15:51olduk.
15:51Daha geçen hafta ayağımızın tozuyla döndüğümüz Dünya Ticaret Örgütü'nün 14. Bakanlar Toplansı'na katıldık.
16:01Orada gerçekten Türkiye olarak çok saygın ve itibarlı duruşumuz ve çabalarımız oldu takdir gören.
16:13Ve bütün Afrika ülkelerinin ve gelişmekte olan ülkelerin umut bağladığı, yatırımların kolaylaştırılması anlaşmasının önünü açtık.
16:24Bu da dünya ülkelerince büyük takdir gördü.
16:27İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar