00:00Ankara'nın doğusu yukarı doğru hareket ederken bu taraf ona göre güneye doğru bir kaçma hareketi yapıyor.
00:07Bunun neticesinde de ortada bu görmüş olduğumuz geçiş sonu meydana geliyor.
00:11Bu geçiş sonu aynı zamanda bir gerinim adlı.
00:15Bunun iki tarafın farklı hareket etmesi nedeniyle burada bir fermuar sistemi gibi düşünün.
00:21Ortada bir gerinim bölgesi ortaya çıkmış oluyor.
00:25Bu da milyonlar yıl sonra.
00:27Tabi ne olacak bu zorlama nedeniyle bu orta hat yırtılarak açılacak.
00:32Yırtılma dediğimiz şeyde zaman içerisinde meydana gelen depremlerle oluşmuş olacak.
00:38Yani Anadolu ayrılacak diyebilir miyiz?
00:40Yani oraya baktığımız zaman böyle bir bu hareket devam ettiği takdirde bir ayrılma söz konusu olabilir.
00:51Anadolu bloğunun doğudan Arap plakası, batıda şuradan Afrika plakasının sıkıştırmasıyla Ege denizine doğru böyle batıya doğru bir kaçış yaptığını biliyoruz
01:07zaten.
01:07Doğusu yukarıya doğru hareket ediyor.
01:12Bu batısı da doğuya göre güneye doğru hareket ediyor.
01:18Ters yönde yani iki taraf, şu beyaz attın, şu beyaz attın, sağ tarafı doğusu, yukarı doğru hareket ediyor.
01:27Şu bölge Doğu Anadolu hayatımız.
01:30Burası aynı zamanda şu bölgede Arap plakası ile Afrika plakasının sınırını da oluşturuyor.
01:40Arap plakası yılda yaklaşık 1.8 cm hızla hareket ediyor.
01:48Arap ve Afrika plakası ise 6 mm hızla hareket ediyor.
01:51Dolayısıyla itibaren Anadolu bloğunu sıkıştırıyor.
01:55Bu demektir ki buradaki hareketlere baktığımız zaman zamanında Afrika bloğu buradan gelmiş bu şekilde Doğu Anadolu fayını süpürmeye devam ediyor.
02:09Neticede bu hareketler nedeniyle Doğu Anadolu fayının kuzey kısmı Kuzey Anadolu fayına yaklaşacak ve bir süre sonra da kapanma, tam
02:20kapanma meydana gelebilir.
02:21Ama bu süpürme neticesinde şuradan yukarıya doğru bir yeni oluşumun meydana gelmesi söz konusu olabilir.
02:30Olabilir.
03:26İzlediğiniz için teşekkür ederim.
03:38İzlediğiniz için teşekkür ederim.
04:00Bu jeolojik süreci biraz daha uzattığımızda milyonlarca yıl sonra buradaki gerinim nedeniyle Türkiye'nin doğusuyla batısının bu zıt yönlü hareket
04:14nedeniyle ileride ayrışacağı ve birbirinden uzaklaşacağı,
04:20birbiriyle kopacağı öngörüsü yapmak mümkün bu hareket devam ettiği takdirde.
04:29Baktığımızda güneyden Antalya'dan yukarıya doğru çıkarken bu geçiş sonunun, bu gerinim hattının Kuzey Anadolu fayına yaklaştığında büküldüğünü görüyoruz.
04:41Bunun sebebi de Kuzey Anadolu fayının yılda 3 cm gibi bir ortalama hızla sağ yanal hareketi yapması bu hattı büküyor.
04:52Bu bükülmenin boyutuna baktığımız zaman bu bükülmenin yaklaşık 4,5 milyon yılda meydana gelmiş olabileceğini tahmin ediyoruz.
05:01Aynı zamanda şurada kuzeyde bu geçiş sonu Karadeniz'de bağlı, Karadeniz Ereğeli'sinde son bulduğunu görüyoruz.
05:11Buraya baktığımız zaman da Karadeniz Ereğeli burnunun aynı Kuzey Anadolu hayatında oluşan S şeklindeki hattla benzer şekilde
05:24bu çıkıntının da 4,5 milyon yılda meydana gelmiş olabileceğini ortaya koymuş olduk.
05:33Tabi bu hareket devam ettiği takdirde Karadeniz Ereğeli burnundaki bu Karadeniz'in içerisine doğru içine girme olayı da devam edecek.
05:43Aynı şekilde de yine milyonlarca yıllık bir jeolojik dönem süresi boyunca Anadolu'nun ikiye ayrılması da söz konusu olabilecek.
05:57Bu daha önce bilinmeyen bir şey.
05:59Bu ilk defa bu çalışmada ortaya kondu.
06:01Biz de bunu uluslararası saygın bir dergide Dicle Üniversitesi'nden Elif Barmara hocamız
06:08ve 9 Eylül Üniversitesi'nden Mustafa Sohtu hocamızla birlikte bunu uluslararası saygın bir dergide yayınladık.
06:15Doğu Anadolu fayını burada baktığımızda kuzeyden belli bir açıyla geldiğini yine burada dik bir açıyla aşağıya döndüğünü görüyoruz.
06:27Bu da yine aynı hareketin bir sonucu olarak ortaya çıkmış gibi duruyor.
06:32Çünkü bu bölgede hemen Antalya'nın alt tarafında Afrika kıtası yılda 6 mm hızla kuzeye doğru hareket ediyor.
06:43Buna karşın Arap plakası burada yılda 1.8 cm'lik bir hızla hareket ediyor.
06:49Dolayısıyla Arap plakası Afrika plakasından 1.2 cm daha hızlı.
06:55Milyonlarca yılda bu 1.2 cm birikerek kilometrelere ulaşıyor.
07:00Evet, Arap plakasının Afrika plakasına göre yılda 1.2 cm daha hızlı hareket ettiğini biliyoruz.
07:10Bu hız sonucunda Doğu Anadolu fayı milyonlarca yıl önce Bingöl'den aşağıya doğru dik bir hat şeklinde bulunmalı.
07:18Ama bu 1.2 cm'lik hareket farkı milyonlarca yılda kilometrelere, onlarca kilometreye ulaşıyor.
07:28Bunun sonucunda şimdiki görüntüsüne ulaşmış.
07:31Bu hareket devam ettiği sürece Doğu Anadolu fayının kuzey kısmı giderek kapanacak ve Kuzey Anadolu fay hattının üzerine yapışması gibi
07:42bir durum söz konusu olacak.
07:44Bunun neticesinde de Hatay bölgesinden Doğu Anadolu fayının geri kalan kısmı yukarıya doğru bir dik hat oluşturacak diye düşünüyoruz.
07:57Yakın zamanda büyük bir tehdit oluşturmayacak.
08:02Zaten bu hat üzerinde biz sismik olayları incelediğimizde küçük boyutlarda 3-4 büyüklüğünde depremlerin zaman içerisinde meydana geldiğini görüyoruz.
08:14Ama bu enerji birikimi milyonlarca yıl içerisinde birikerek çok daha uzun hatların kırılması gündeme gelebilir.
08:25Hatta Anadolu'nun bu gerinim devam ettiği takdirde Anadolu'nun milyonlarca yıl sonra ortadan ikiye ayrılması da söz konusu olabilir.
08:33Yakın zamanda bir deprem tehlikesi değil.
08:35Yakın zamanda büyük bir deprem tehlikesi yok ama jeolojik süreç içerisinde bunlar meydana gelebilir.
08:41Çünkü orta bölgede beyaz hat üzerinde bir yılda küçük de olsa birkaç milimetrelik hızlarda gerinin birikimleri söz konusu.
Yorumlar