- 2 gün önce
Kategori
🛠️
Yaşam tarzıDöküm
00:09:41M.K.
00:11:34M.K.
00:13:56Efendimiz beş vakit namazı farz olarak aldı ama bunu nasıl kılacağını bilmiyordu.
00:14:01Bu ibadet meseleleri de içtihatla bilinecek bir şey değildir.
00:14:06Yani akıl yürüterek bilinecek bir husus değildir.
00:14:08Rıvayetler der ki Cebrail Aleyhisselam ertesi gün Peygamber Efendimiz'e geldi.
00:14:14Peygamber Efendimiz'e imam olarak namazı kıldırdı.
00:14:19Yani sabah, öğle, akşam yatsı namazlarını kıldırdı ve dedi ki senin ve ümmetinin namazı budur.
00:14:25Şimdi bakın bunun tefsilatını Peygamber Efendimiz Cebrail Aleyhisselam'dan öğreniyor.
00:14:32Bu şeyde yok.
00:14:33Kur'an-ı Kerim'de yok.
00:14:35Kur'an-ı Kerim'de namaz kılınız ayeti var.
00:14:38Namazları koruyunuz ayet-i kerimesi var.
00:14:40Ama nasıl kılınacağına ve kaç vakit kılınacağına rükû nedir, secde nedir, kıyam nedir, buralarda ne okunacak?
00:14:49Bütün bu tefsilat Peygamber Efendimiz'e vermiş.
00:14:52Kur'an-ı Kerim'de de öyle demiyor mu?
00:14:59Yani size kitap, Kur'an, zekir sana indirildi.
00:15:04Onu insanlara açıklayasın diye.
00:15:07Dolayısıyla Allah Resulüne Kur'an'ı açıklama yetkisi vermiş.
00:15:10Evet.
00:15:11Peygamber Efendimiz bu açıklamayı Cebrail Aleyhisselam'dan yahut kalbine ilka edilen bir vahiy ile yapıyor.
00:15:20Bu şu anlama gelmiyor.
00:15:22Peygamber Efendimiz hiç içtihat etmezdi.
00:15:25Hiç kendi görüşünü beğen etmezdi.
00:15:27Hayır.
00:15:28Ederdi.
00:15:29Peygamber Efendimiz görüş de belirtirdi.
00:15:31Fakat eğer bir konuda diyelim ki ufak bir zelle varsa, ufak bir hata varsa o peygamber olduğu için, tebliğ sahibi
00:15:42olduğu için, rol model olduğu için o hatayı Allah Azze ve Zelle hata üzerine bırakmazdı.
00:15:48Cebrail Aleyhisselam gelip onu tahsiye ederdi.
00:15:52Dolayısıyla Cebrail o içtihat de etse, eğer vahiy sessiz kalarak Peygamber Efendimiz'i onaylamışsa o da bu babdan bir tür
00:16:03vahiy olarak kabul ediyor.
00:16:04Vahiyin onaylanmış hali olarak kabul ediyor.
00:16:07Eyvallah.
00:16:08Hocam bu bağlamda, Hazreti Peygamber Aleyhisselatü Vesselam döneminde hadislerin yazılmasının yasaklandığını kitaplarımızdan okuyoruz.
00:16:19Programlarda da bunu zaman zaman anlatıyoruz.
00:16:22Sizin gibi kıymetli akademisyenlerimiz de bunları detaylandırıyor.
00:16:25Estağfurullah.
00:16:26Yani bu hakikati, bu programda da şöyle bir dillendirmenizi istesek.
00:16:32Peygamber zamanında hadisler niye yasaklandı?
00:16:34Sonra serbest bırakıldı mı?
00:16:36Bırakıldıysa neden bırakıldı?
00:16:38Şimdi bu malumunuz özellikle oryantalistlerin çok fazla üzerine yoğunlaştığı bir konu.
00:16:46Sonra tabii özellikle modern eğitimli insanlarımız bu konudan yani meselenin detayını bilmedikleri için böyle olduğunu sanıyorlar.
00:17:00Ama hadis alanını çalışan, hadis alanını detaylı bilen insanlar bunun böyle olmadığını iyi bilirler.
00:17:06Yani biz bu bilgileri nereden elde ediyoruz?
00:17:09Yine hadis kaynaklarından elde ediyoruz.
00:17:14Karşımızda iki tür rivayet var.
00:17:16Bir, peygamber efendimiz hadislerin yazılmasını teşvik etti.
00:17:21İki, peygamber efendimiz tam bunun zıttına hadislerin yazılmasını yasakladı.
00:17:26Yasakladı.
00:17:27Evet, böyle bir rivayetler var.
00:17:31Biz bu rivayetleri bizim elimizde hadis kriterleri var.
00:17:35Yani biz objektif bir şekilde bize gelen rivayetleri aynı kriterleri tatbik ederek sahih mi, zayıf mı, hasen mi, makbul mu,
00:17:46mevlud mu olduğunu tespit ediyoruz.
00:17:47Yani orada bizim taraf tutmamızın imkanı yok.
00:17:51Yani kriterlerin objektif olması lazım.
00:17:54Dolayısıyla biz bu kriterleri gelen rivayetlerin hepsine uyguladığımızda karşımıza şöyle bir gerçeklik çıkıyor.
00:18:04Ben birazdan detaylandıracağım onları.
00:18:08Peygamber efendimiz hadislerin yazılmasını teşvik ediyor.
00:18:11Bu şeyler izin veriyor.
00:18:13Bu rivayetler manevi mutavatir derecesinde.
00:18:18Bunun karşısında dört tane hadis var.
00:18:21Üç sahabiden geliyor.
00:18:24İkisi Zeyd bin, birisi Zeyd bin Sabit'ten, ikisi Ebu Said el-Hudri'den, biri de Ebu Hureyra'dan geliyor.
00:18:31Dört rivayet var.
00:18:31Bu dört rivayet hadislerin yazılmasına peygamber efendimizin izin vermediğini söylüyor.
00:18:36Şimdi burada tabi cerfe, tadile, o detaya, teknik konulara girmek mümkün değil.
00:18:43Bu dört rivayetten üçünün hadis kriterleri açısından zayıf olduğunu, merdut olduğunu çok rahatlıkla söyleyebiliriz.
00:18:51Geriye bir tek rivayet kalıyor.
00:18:53Bu rivayette Say-i Müslüm'de geliyor.
00:18:55Ebu Said el-Hudri'den.
00:18:58rivayet şunu söylüyor.
00:18:59Ebu Said el-Hudri diyor ki,
00:19:00Kala Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem,
00:19:03La tektubu anni gayrel Kur'an.
00:19:06Femen ketubu anni gayrel Kur'an.
00:19:08Fel yemhahu.
00:19:09Benden diyor, Kur'an haricinde hiçbir şey yazmayın.
00:19:12Kim benden Kur'an haricinde bir şey yazmışsa onu silsin diyor.
00:19:17Şimdi dolayısıyla elimizde tek bir sahih hadis var.
00:19:23O da bu hadis.
00:19:25Biz bunu incelediğimizde mesela hadis alanının bir otoritesi olan İmam Buhari bu hadisi zayıf görmüş.
00:19:33Muallel, illetli bir rivayet olarak görmüş.
00:19:36Kitabına da almamış.
00:19:37Senetten sebep değil mi hocam?
00:19:39Ravilerinden sebep.
00:19:40Bunu sahabi sözü olarak görmüş.
00:19:43Yani hadis olarak görmemiş.
00:19:46Dolayısıyla bunu muallel görmüş.
00:19:48Ancak yine hadis, demin söylediğim, biz kriterleri objektif bir şekilde tatbik ediyoruz.
00:19:55O objektif bir şekilde tatbik ettiğimizde genelin kanısı bu hadis sahihtir.
00:20:01O zaman bu hadisi nasıl anlayacağız?
00:20:04Yani bir taraftan Peygamber Efendimiz hadislerin yazılmasını teşvik etmiş.
00:20:08Ne demek?
00:20:09Örneklerle gidelim.
00:20:10Şimdi Peygamber Efendimiz şey yapmış, zekat emri geldiğinde,
00:20:18huz min emvalihim sadaka.
00:20:20Ayet-i Kerim'e iniyor, zekat al diyor.
00:20:23Bütün Arap Yarımadası'na hükmediyor Peygamber Efendimiz.
00:20:26Valiler tayin etmiş.
00:20:28Zekatın nasıl alınacağına dair mektuplar yazıyor valilerine.
00:20:32Ve bunlar resmi mektuplar.
00:20:34Yani Peygamber Efendimiz yazdırıyor, gönderiyor.
00:20:37Şimdi bunlar yazıldı mı, yazılmadı mı?
00:20:42Yazılmış o.
00:20:43Evet.
00:20:44Peygamber Efendimiz dönemin büyük krallarına,
00:20:48onları İslam'a davet eden mektuplar gönderiyor.
00:20:51Mektup yazdırıp gönderiyor.
00:20:53Yazıldı mı, yazılmadı mı burada?
00:20:54Kısmen yazıldı.
00:20:55Peygamber Efendimiz din büyüklerine,
00:20:58Hristiyanların, Yahudilerin büyüklerine,
00:21:01onları İslam'a davet eden,
00:21:02bazen tevhid eksenli,
00:21:04onlara bir takım hususları açıklayan mektuplar gönderiyor.
00:21:08Kısmen yazılmış burada.
00:21:09Yani bizzat Peygamber Efendimiz mektup göndererek,
00:21:13mektuplar yazdırarak onları kağıda dökmüş.
00:21:17Diğer taraftan, mesela sahabilerden Abdullah İbn-i Amr var.
00:21:23Peygamber Efendimiz'in hadislerini yazıyor.
00:21:26Hatta Ebu Hureyre'ye soruyorlar.
00:21:28Diyorlar ki,
00:21:29senden daha fazla hadis bilen bir sahabe var mı?
00:21:32Bunlar Sahih Buhari'de gelen hadisler mi?
00:21:35Müslüm'de gelen hadisler.
00:21:36Evet diyor, Abdullah İbn-i Amr.
00:21:38Çünkü o yazardı, ben yazmazdım.
00:21:41Abdullah İbn-i Amr diyor ki,
00:21:43ben diyor, Allah Resulü'nün hadislerini yazardım.
00:21:46Sahih hadisler.
00:21:48Sonra bir gün bazı sahabiler,
00:21:50dediler ki, ya sen ne yapıyorsun?
00:21:52Allah Resulü de bir beşer insan.
00:21:55Öfke halinde konuşur.
00:21:57Sevinç halinde konuşur.
00:21:59Öfke hali, sevinç hali insan psikolojisine,
00:22:02cümlelerine etki eder.
00:22:03Sen bunların hepsini yazıyor musun?
00:22:05Bunun üzerine diyor, ben yazmayı bıraktım.
00:22:09Allah Resulü benim onun hadislerini yazdığımı görürdü.
00:22:12Artık yazmadığımı görünce,
00:22:15bana dedi ki, ey Abdullah neden yazmıyorsun?
00:22:18Ben de olayı anlattım.
00:22:19Böyle böyle dedim, ya Resulullah.
00:22:22Senin için böyle dediler.
00:22:24Yani o öfke halinde de konuşur,
00:22:25sevinç halinde de konuşur.
00:22:27O da dedi ki, ey Abdullah,
00:22:29okutun.
00:22:30Vallahi diyor, Allah'a amd olsun ki,
00:22:33ağzını işaret ederek,
00:22:34buradan Allah'ın iradesine,
00:22:37aykırı bir şey çıkmaz.
00:22:39Yaz dedi.
00:22:39Bunun üzerine Abdullah İbn-i Allah'ın...
00:22:41Yani sinirli de olsam, mutlu da olsam...
00:22:44Dini tebliğ anlamında,
00:22:46yani Allah şeye izin vermez.
00:22:49Evet.
00:22:49Yani düşünün,
00:22:50abese ve tevelli ayeti kerimesini.
00:22:52Peygamber Efendimiz Mekke'de,
00:22:54işte Mekke müşriklerinin önderlerine,
00:22:57İslam'ı tebliğ ediyor.
00:22:59İbn-i Mektum,
00:23:01ama bir sahabi gelmiş,
00:23:03Peygamber Efendimiz'e bana da anlat diyor.
00:23:05Sırtından tutup çekiyor,
00:23:06bana da anlat diyor.
00:23:07Allah Resulü orada bir içtihat ediyor.
00:23:09Yani diyor ki,
00:23:11Mekke'li müşrikleri yakalamışım.
00:23:13Evet.
00:23:13Şimdi önceliği onlara vereyim.
00:23:15Önce İslam'ı onlara anlatayım.
00:23:17Ben sonra ona şey yaparım.
00:23:18Peygamber Efendimiz hafiften yüzünü ekşitiyor.
00:23:22Abese ve tevelli ayeti kerimesini,
00:23:24Peygamber Efendimiz'i tasih ediyor.
00:23:26Uyarıyor, diyor ki,
00:23:28kim dini işitmek istiyorsa,
00:23:30sen ehemmiyeti ona ver.
00:23:31Yani Allah Resulü...
00:23:32İster bir ama olsun,
00:23:34ister bir zengin olsun.
00:23:35İster istediğin olsun,
00:23:36İster istediğin olsun.
00:23:37Dikkat ediniz,
00:23:38vahiy burada sessiz kalmıyor.
00:23:40Hemen Peygamber'i uyarıyor.
00:23:42Evet.
00:23:42Şimdi dolayısıyla,
00:23:44şimdi Abla İbni Amr'a,
00:23:46şey Abla İbni Amr'a,
00:23:47Peygamber Efendimiz dedi ki,
00:23:48yaz dedi.
00:23:49Abdullah da ondan sonra yazmaya başladı.
00:23:52Ve altını çizerek söyleyeyim.
00:23:54Abdullah İbni Amr'ın bin hadis yazıyor.
00:23:56ve yazdığı bu sahifeyi,
00:24:00ona bir isim koyuyor.
00:24:02Sahifet-ü Sadık'a.
00:24:04Doğru söyleyen sahife.
00:24:06Peygamber zamanında da hadis kitapları yazıldı yani.
00:24:09Evet, bu sahife olarak yazıldı.
00:24:11Yani bugünkü anlamda kitap olarak değil.
00:24:13Bin hadisi yazdı.
00:24:15Ve bu,
00:24:16bugün Ahmet İbni Hanber'in müsnedinde blok olarak var.
00:24:19Hepsi var.
00:24:20Öyle mi?
00:24:20Evet.
00:24:21yazdı ve bunu yanında,
00:24:23Peygamber Efendimiz'den sonra da yanında gezdirirdi.
00:24:26Yani bir şey olarak.
00:24:28Peygamber Efendimiz döneminde biz,
00:24:3152 sahabinin kısmı olarak,
00:24:3452 sahabinin hadis yazdığını biliyoruz.
00:24:36Kitap gibi böyle.
00:24:37Sahifeler şeklinde,
00:24:39varakalar şeklinde.
00:24:40Çünkü o günkü,
00:24:41yazma teknikleri,
00:24:43yazma teknikleri bugünkü gibi değildi.
00:24:45O dönem,
00:24:46nelerin üzerine yazıyorlardı?
00:24:48Deri parçalarının,
00:24:49işte diyelim,
00:24:50kemikleri,
00:24:52böyle,
00:24:52yaslı kemikleri böyle incelterek,
00:24:55onun üzerine notlar alıyorlardı.
00:24:57Evet.
00:24:58Hurma,
00:24:59şeylerini,
00:25:00yapraklarını,
00:25:00yaprak,
00:25:01kabuklarını böyle inceltip,
00:25:03onun üzerine yazıyorlardı.
00:25:05Üzerine yazılabilecek ne materyal varsa,
00:25:08yazıyorlardı.
00:25:09Ama daha sonra,
00:25:10bu daha da genişledi.
00:25:11İslam toprakları genişleyince,
00:25:13imkanlar arttı.
00:25:15Materyaller arttı.
00:25:16Ve yazı da genişlemiş oldu.
00:25:18Birilerinin dediği gibi,
00:25:20hadisler,
00:25:21peygamberden,
00:25:21yüzyıllar sonra yazıldı cümlesi,
00:25:24doğru değil.
00:25:26Kesinlikle.
00:25:26Bu çürüyor.
00:25:27Sahabelerin de yazdığı,
00:25:28not aldığı ve peygamberin yasaklamadığı,
00:25:31hadisler var.
00:25:32Evet.
00:25:32İşte,
00:25:33o hadisi,
00:25:34yani yasaklayan hadisi nasıl anlamamız lazım?
00:25:36Şimdi,
00:25:37bir tarafta bakıyoruz ki,
00:25:38bir sahabe geliyor,
00:25:39ya Resulallah,
00:25:39ben sizi dinliyorum ama,
00:25:41unutuyorum.
00:25:41İslam bir yeminlik ediyor.
00:25:44Sağ elinden yardım al,
00:25:45kaydet diyor.
00:25:46Ha,
00:25:47anladım.
00:25:48Sağ eline yaz.
00:25:48Evet.
00:25:49Şey geliyor,
00:25:50veda hutbesinde,
00:25:51peygamber efendimiz hutbe veriyor.
00:25:53Yemen'den gelmiş bir sahabi,
00:25:55Ebu Şah,
00:25:56Buhari demisinde var,
00:25:57bütün bu rivayetler.
00:25:58Diyor ki,
00:25:59hutbeyi dinliyor,
00:26:00çok önemsiyor,
00:26:01kendi toplumuna götürecek ama,
00:26:03hıfz edememiş hutbeyi.
00:26:05Bunun üzerine diyor ki,
00:26:06ya Resulallah,
00:26:07bu hutbeyi bana yazar mısınız?
00:26:09Efendimiz diyor ki,
00:26:10Uktubuli Ebi Şah,
00:26:11Ebi Şah için bu hutbeyi yazın diyor.
00:26:14Yasaklamış olsa,
00:26:15bu sahabeler bunu yazabilir mi?
00:26:17Evet.
00:26:17Yani,
00:26:17peygamber efendimizin,
00:26:19itaatte,
00:26:20bu kadar titiz olan,
00:26:22sahabelerin,
00:26:24yasak olduğunda,
00:26:25bunu yazmasının imkanı yok.
00:26:26Ama bu rivayeti nasıl anlayacağız?
00:26:28Örnekleri çoğaltabiliriz.
00:26:29Mekke dönemi ve Medine dönemi,
00:26:31diye mi ayırabiliriz hocam onları?
00:26:32Hocam,
00:26:32bu olaylar,
00:26:33tabi,
00:26:34daha Medine döneminde vuku buluyor.
00:26:35Mekke döneminde,
00:26:36peygamber efendimizin,
00:26:37hadisleri çok az.
00:26:39Yani,
00:26:39çok az olmasının sebebi,
00:26:41kavgalar,
00:26:42gürültüler,
00:26:43sıkıntılar,
00:26:44vahiy geliyor,
00:26:45iman esasları.
00:26:46Şimdi,
00:26:46orada ilginç bir şey var hocam.
00:26:47Peygamber efendimiz,
00:26:48Darul Erkam'da,
00:26:50ashabını topluyor,
00:26:51inen ayetleri açıklıyor.
00:26:52Biz hala bugün,
00:26:53Darul Erkam'da ne konuşulduğunu bilmiyoruz.
00:26:57Neden?
00:26:58Çünkü orada,
00:26:59o dönem,
00:27:01tevhidle alakalı,
00:27:03ayet-i kerimeler geliyordu.
00:27:04Tevhid eksenli,
00:27:05bir öğreti vardı.
00:27:07Hadisler yazılmıyor,
00:27:09peygamberin yaptıkları yazılmıyor.
00:27:10Yani,
00:27:11yıllar sonra,
00:27:11Darul Erkam'da bulunan,
00:27:13o insanlar,
00:27:14kendi aralarında konuşurken,
00:27:16hatırlar mısın,
00:27:1739 kişiydik,
00:27:18o evde çıkıştık,
00:27:19şunu konuşuyorduk diye,
00:27:21sohbetlerinde geçmiyor mu?
00:27:23Kur'an,
00:27:23eksenli konuşuyorlar.
00:27:25Çünkü,
00:27:26sürekli tevhidle alakalı,
00:27:28şirkle alakalı,
00:27:29ayetler geliyordu,
00:27:30peygamber efendimiz de,
00:27:31buna yoğunlaşıyordu.
00:27:33Yani,
00:27:34orada namaz yok,
00:27:35oruç yok,
00:27:36ahkam yok,
00:27:38İslam devletine dair hükümler yok.
00:27:40Fetva yok yani.
00:27:41Tabii,
00:27:42orası,
00:27:43tevhidin inşa edildiği bir yer.
00:27:45Yani,
00:27:45tevhid inancının inşa edildiği bir yer.
00:28:01Doğru,
00:28:02hissediyorlar.
00:28:02Bir de,
00:28:03bir özgürlük ortamı oluyor.
00:28:05Orada,
00:28:06her birisi koşuşturuluyor,
00:28:08zayıf sahabiler,
00:28:09kabilesi güçlü olmayan sahabiler yakalanıyor,
00:28:12işkence ediliyor,
00:28:12öldürülüyor,
00:28:13onlar tehdire zorlanıyor.
00:28:15Şimdi,
00:28:15dolayısıyla,
00:28:16Mekke'nin başka bir gerçekliği var.
00:28:18Medine'de artık,
00:28:19bir İslam devleti kurulmuş,
00:28:22açık açık,
00:28:23tebliğ yapılıyor.
00:28:25Peygamber efendimiz,
00:28:26şeye gider gitmez,
00:28:27Medine'ye gider gitmez,
00:28:29Mescid-i Nebevi inşa ediyor.
00:28:30Evet.
00:28:30Mescid-i Nebevi'nin inşasında,
00:28:32önemli bir husus var.
00:28:34Mescid-i Nebevi,
00:28:35sadece ibadet edilen bir yer değil.
00:28:39Aynı zamanda,
00:28:40işte,
00:28:42delegasyonların karşılandığı,
00:28:44onlarla görüşmelerin yapıldığı bir yer.
00:28:47Zaman zaman,
00:28:48farklı din liderlerinin gelip,
00:28:51münazara yaptıkları,
00:28:52Allah Resulü'yle münazara yaptıkları bir yer.
00:28:54Ama Allah Resulü,
00:28:56halka,
00:28:57genele,
00:28:57eğitim verdiği,
00:28:59bir merkez olarak kullanıyor.
00:29:00Mescid-i Nebevi.
00:29:01Evet.
00:29:01Burası hadisin öğretildiği,
00:29:03Kur'an'ın öğretildiği bir merkez.
00:29:05Ama,
00:29:06Mescid-i Nebevi'nin,
00:29:08hemen yanında,
00:29:09bir üst katında,
00:29:10suffah inşa ediliyor.
00:29:12Ashab-ı suffah.
00:29:13Burası yüksek,
00:29:14İslam eğitim merkezi.
00:29:16Burada müçtehitler yetişiyor.
00:29:18Evet.
00:29:19Üst düzey eğitimi verildiği yer.
00:29:21Üst düzey eğitimi yapıldığı yer.
00:29:22Peygamber Efendimiz,
00:29:24vefat ettikten sonra,
00:29:25evinde bir müçtehide,
00:29:27Hazreti Aişe,
00:29:28geride 20 tane müçtehit sahabi bırakıyor.
00:29:31Bunlar,
00:29:32genelde,
00:29:33ashab-ı suffah'da yetişmiş insanlardır.
00:29:35Bunlar,
00:29:35hadisin kaynakları.
00:29:37Genelde,
00:29:38bunlar genç insanlar olduğu için,
00:29:40mesela,
00:29:41Enes bin Malik gibi,
00:29:42hicri,
00:29:4293 yılında vefat ediyor.
00:29:44Muksirun Raviler diye de geçiyor değil mi hocam?
00:29:46Muksirinden,
00:29:47uzun ömürlü sahabiler oldukları için,
00:29:49Allah Resulü'nün emanetini,
00:29:50En çok hadis rivayet eden sahabilere deniliyor.
00:29:53Muksirun Ravi diye.
00:29:54Şimdi sahabiler,
00:29:54Bu hureri,
00:29:55birinci herhalde bu konuda.
00:29:56Erkeklerde birinci değil mi hocam?
00:29:585 bin civarı diyebiliyor.
00:29:595 bin 300 küsur rivayet ediyor.
00:30:02Ama orada bir,
00:30:03şey yapalım,
00:30:04bir tasih yapalım.
00:30:06Bunlar mükerrer rivayetler.
00:30:09Anladım.
00:30:10Örnek,
00:30:10500 tane var da,
00:30:1210 tane bir hadisin,
00:30:13Farklı çeşitleri.
00:30:14Farklı versiyonları.
00:30:16Mükerrerleri çıktığımızda,
00:30:18geriye 1236 rivayet kaldı.
00:30:20Ebu Hureyre rivayetli.
00:30:22Totalde,
00:30:22Ebu Hureyre'nin rivayetlerinin sayısı,
00:30:25tekrarları çıkarsak,
00:30:271236.
00:30:281236.
00:30:30Ayşe annemizin ne kadar?
00:30:31Daha az.
00:30:33Daha az.
00:30:33Ama şey olarak,
00:30:35bu 1236'nın da önemli olan,
00:30:37asıl nokta burası,
00:30:40kaçında,
00:30:42Hazreti Ebu Hureyre,
00:30:43yalnız kalmış.
00:30:44Yani,
00:30:44diğer sahabiler rivayet etmemiş.
00:30:46Yani,
00:30:47bu hadislerin hepsini,
00:30:49diğer sahabiler de rivayet ediyor.
00:30:50Abdullah İbn Amr'ı rivayet ediyor,
00:30:52İbn Ömer rivayet ediyor,
00:30:53İbn Abbas rivayet ediyor.
00:30:54Garip kalan tek,
00:30:55Ebu Hureyre'nin kaç hadisi var?
00:30:56Ebu Hureyre'nin,
00:30:57yani,
00:30:58Kutub-u Sitte'de,
00:30:59yalnız kaldığı,
00:31:0010 civarında hadis var.
00:31:01Onlara garip hadisi,
00:31:02diyorlardı hocam.
00:31:03Yani,
00:31:04sadece ondan gelmiş.
00:31:06Bütün hadis külliyatında,
00:31:08yalnız kaldığı,
00:31:09100'e yakın rivayet var.
00:31:10Yani,
00:31:11birilerinin sandığı gibi,
00:31:13yani,
00:31:14bu hadisler sadece,
00:31:15Ebu Hureyre kanalına gelmiyor.
00:31:18Diğer bütün sahabiler kanalıyla,
00:31:20yani,
00:31:20farklı farklı sahabiler kanalıyla geliyor.
00:31:22Dolayısıyla,
00:31:23o rivayet,
00:31:24Hazreti Ebu Hureyre aracılığıyla gelmese,
00:31:26diğer sahabe aracılığıyla zaten gelmiş.
00:31:28Yani,
00:31:29o hadise herhangi bir şeye zarar vermez.
00:31:33Modern dönemde,
00:31:35özellikle iki ekul,
00:31:38Hazreti Ebu Hureyre üzerine çok yoğunlaşıyor.
00:31:41Birincisi,
00:31:42oryantalistler.
00:31:44Çünkü,
00:31:44şöyle düşünüyorlar.
00:31:46En fazla hadis rivayet eden sahabi bu.
00:31:50Biz bunun güvenilir olmadığını ispat edersek,
00:31:54otomatikmen diğer rivayetlerde güvenilir olmadığı,
00:31:57oradan sarsmamız lazım.
00:31:59Sarsılır.
00:31:59Kabul edilir ki,
00:32:00bunda da başarılı olur maalesef.
00:32:02Nasıl ki,
00:32:03dikkat edin,
00:32:04mesela diyelim ki,
00:32:04hadis kaynakları eleştirilirken,
00:32:07Tirmizi,
00:32:09işte,
00:32:09Ahmet İbn-i Hanber'in müsnedi ve diğer kaynaklardan ziyade,
00:32:12bizim en sahih kabul ettiğimiz,
00:32:14sahih buhara eleştiriliyor.
00:32:16Evet.
00:32:16Sebep,
00:32:17çünkü en sahih kabul edilen kaynak,
00:32:20eğer şey yapılırsa,
00:32:22ona güven sarsılırsa,
00:32:24o tekileri otomatikmen,
00:32:27tartışmalı hale gelir.
00:32:28Bu perspektifle hareket ediyorlar.
00:32:30Evet.
00:32:31Kütüb-i Sitte'de,
00:32:33İmam Buhari var.
00:32:35Hemen ardından İmam Müslim var.
00:32:37Evet.
00:32:38Hoca talebe ilişkisi var zaten aralarında.
00:32:40Sonra devam ediyor.
00:32:41Evet.
00:32:41İmam Müslim,
00:32:43İmam Buhari'nin vefatından sonra,
00:32:46talebesi olma hasebiyle,
00:32:48kendisine kalan İmam Buhari külliyatının,
00:32:52yüzde kırkını bu hadis değildir,
00:32:55bu sağlam değildir deyip,
00:32:57kendi külliyatına almadığını okumuştun bir yerde.
00:33:00Şimdi şöyle,
00:33:03İmam Buhari döneminin,
00:33:06en büyük hadis otoritelerinde.
00:33:09Ama o dönem,
00:33:11çok İmam Buhari'nin genç yaşta olduğu,
00:33:1520'li yaşlarında olduğu,
00:33:16İslam aleminde,
00:33:18hadis topladığı,
00:33:19şehir şehir,
00:33:20merkez merkez geziyor.
00:33:22Arasını yolculukları yaptı.
00:33:24O dönemde,
00:33:25İslam alemin büyük bir fitne yaşıyor.
00:33:27O da,
00:33:27Halk-ül Kur'an meselesi.
00:33:29Halk-ül Kur'an meselesi.
00:33:29Abbas-ı Devleti döneminde.
00:33:31Kitabı da var hocamın onunla ilgili.
00:33:33Bu arada,
00:33:34müsaadeniz de hocam.
00:33:35Estağfurullah, buyurun.
00:33:36Kıymetli hocam,
00:33:37bir bilim adamı.
00:33:38İlim ehli bir insan.
00:33:42Kitap yazmak,
00:33:44kitabın içinde bulunan,
00:33:45sayfaların içinde bulunan,
00:33:47cümlelerin içinde bulunan,
00:33:49kelimeleri,
00:33:50yan yana koyarak,
00:33:51bir kitap ortaya çıkartmak,
00:33:53ne kadar zor ben bilirim.
00:33:55Benim de 5 kitabım var,
00:33:56acizane.
00:33:57En son İstanbul'un işgalini,
00:33:59yazdım bir ay önce.
00:34:01Hocamın,
00:34:01kıymetli hocamın,
00:34:02bu konuda,
00:34:03hadis otoritesi olma konusunda,
00:34:06kitapları bulunmakta.
00:34:08Bunlardan biri,
00:34:10mesela,
00:34:11Nübüvvet,
00:34:12bilim ve bilimcilik.
00:34:14Bu çok kıymetli bir,
00:34:16kitaptır.
00:34:18İlim erbabı olan,
00:34:19bir insandan çıkan,
00:34:21bir eserdir.
00:34:22Dualist,
00:34:23zındıklar ve hadis.
00:34:25Bakın,
00:34:26zaten şu an görüyorsunuz,
00:34:27bu da güzeldir.
00:34:30Hocamızın,
00:34:30bir diğer kitabı,
00:34:31Hazreti Peygamber ve Kültürel İnşa,
00:34:34kültür banisi olarak,
00:34:35Hazreti Muhammed,
00:34:37sallallahu aleyhi ve sellem.
00:34:39Bu da,
00:34:40güzel bir kitaptır.
00:34:42Ve şimdi,
00:34:43hocamın,
00:34:44bahsedeceği,
00:34:46Halkul Kur'an,
00:34:47yani,
00:34:47Kur'an'ın,
00:34:48yaratılma hikayesi.
00:34:50Yaratılan bir nesne midir,
00:34:52yazılan bir nesne midir?
00:34:53Halkul Kur'an,
00:34:54ve hadis kaynaklarına etkisi.
00:34:57Şimdi,
00:34:57onun cevabını verecek.
00:34:59Çok önemli bir konu.
00:35:00Çok önemli bir konu.
00:35:01İmam-ı Azam'dan okumuştum.
00:35:03Kavgalara,
00:35:04çatışmalara,
00:35:05sebebiyet veren bir,
00:35:06cinayetlere.
00:35:07Halkul Kur'an,
00:35:08yani,
00:35:08böyle bir tek kelimeyle,
00:35:11bitmiyor için,
00:35:12bunun arkasından,
00:35:13bir sürü şey gelmiş.
00:35:15Tam hocam,
00:35:16Halkul Kur'an'da kalmıştık.
00:35:17Şimdi,
00:35:18işte,
00:35:19İmam-ı Azam,
00:35:21yani,
00:35:22Ebu Hanife,
00:35:23Rahmatullahi Aleyh,
00:35:24ve o dönemde,
00:35:25bu,
00:35:25bir düşünce olarak,
00:35:27İslam aleminde var.
00:35:28Evet.
00:35:29Yani,
00:35:30Kur'an-ı Kerim'in,
00:35:31ontolojik,
00:35:32yapısı,
00:35:33o yaratılmış mıdır,
00:35:36yaratılmamış mıdır?
00:35:36Böyle bir,
00:35:37kelami bir tartışma var.
00:35:39Bu,
00:35:39elit bir tabaka arasında,
00:35:41cereyan eden bir tartışma.
00:35:43Halkın bildiği bir konu değil.
00:35:45Evet.
00:35:45Muhaddistir,
00:35:45bu konuyla hiç ilgilenmiyorlar.
00:35:48Ama,
00:35:49Hicri 218 yılına geldiğinde,
00:35:52Abbas-ı Halifesi,
00:35:53Me'mun,
00:35:54kendisi de,
00:35:55itikad olarak,
00:35:57mutezili mezhebinden,
00:36:00resmi bir ferman yayılıyor.
00:36:02Ve,
00:36:02Kur'an'ın yaratıldığını,
00:36:05bir devlet ideolojisi,
00:36:07bir devlet doktrini olarak ilan ediyor.
00:36:10Evet.
00:36:11Bunu artık,
00:36:12bir fikir hürriyeti zemininde,
00:36:14isteyen kabul eder,
00:36:15isteyen kabul etmez,
00:36:16değil de,
00:36:18herkesin,
00:36:18tevhidin gereği olarak,
00:36:20kabul etmek zorunda olduğu,
00:36:21bir düşünce olarak dayatır.
00:36:23Evet.
00:36:23Bunu kabul etmeyenleri,
00:36:25sorgulamaları alıyor.
00:36:26Zaten,
00:36:27o sorgulama ve,
00:36:28sorgulama sonucu,
00:36:30bir takım işkenceler,
00:36:31uygulamasından dolayı,
00:36:32bu döneme,
00:36:32mihne dönemi deniliyor.
00:36:34Mihne.
00:36:35Evet.
00:36:35İmam Buhari'nin,
00:36:38İmam Buhari'nin,
00:36:40İmam Buhari'nin gençlik dönemi,
00:36:41bu dönemi.
00:36:42Dolayısıyla,
00:36:43mihne dönemi,
00:36:45bir,
00:36:47yirmi yıla yakın,
00:36:48devam ediyor.
00:36:49Ve,
00:36:50çok fazla,
00:36:51insanın canı yakılıyor.
00:36:54İslam aleminin,
00:36:55dört bir tarafında,
00:36:56bu konu,
00:36:56gündem oluyor.
00:36:57Yani,
00:36:57devlet,
00:36:58devlet otoritesi,
00:37:00valilere,
00:37:01mektuplar gönderiyor.
00:37:02Diyor ki,
00:37:02alimleri çağırın,
00:37:03o dönemin en meşhur alimleri,
00:37:05muhaddisleri,
00:37:06fakihleri,
00:37:07bu konuda sorgulayın,
00:37:08eğer bu konuyu kabul etmiyorlarsa,
00:37:10hapsedin.
00:37:11Görevinden azledin.
00:37:13Yani,
00:37:14öldürülenler oluyor,
00:37:16hapsedilenler oluyor,
00:37:17vs.
00:37:18Yani,
00:37:18halkül Kur'an,
00:37:19imani bir mevzu haline getiriliyor.
00:37:21Getiriliyor.
00:37:22rasyonel bir ekol tarafından,
00:37:24devleti ele geçiren bir zihniyet,
00:37:27yani,
00:37:28bunu bir düşünce,
00:37:29yani,
00:37:30insanların,
00:37:31alimlerin,
00:37:33inisiyatifine bırakacakları bir konu olmaktan çıkartıp,
00:37:36bir doktrine dönüştürüp,
00:37:37dayatıyorlar.
00:37:38Bunu o,
00:37:39imam müslümle ilgili soruya cevap vermek için söyledim.
00:37:43Bu fitne,
00:37:44bir 20 sene falan geçtikten sonra,
00:37:47işte devlet,
00:37:48halkın buna tepkisinden dolayı,
00:37:51artık bu konuyu gündemden çıkartıyor ve,
00:37:53bu konunun tartışılmasını yasaklıyor.
00:37:56Vazgeçiyor devlet.
00:37:57Yani,
00:37:58çünkü halkın buna iltifat etmiyor.
00:38:01İşte böyle bir dönemde,
00:38:03artık,
00:38:03imam Buhari,
00:38:06rüşdünü ispat etmiş,
00:38:07bir hadis otoritesi olarak,
00:38:08kendi memleketine dönmek istiyor.
00:38:12Memleketinde de,
00:38:13işte şey var,
00:38:15o bölgede de,
00:38:16Şiiler var,
00:38:17Muhtezide var,
00:38:17bu mesele canlı bir mesele.
00:38:19orada meşhur bir muhaddis var,
00:38:22İmam Zuhli.
00:38:24Onun öğrencisi de İmam Müslim.
00:38:27Buhari'nin geleceğini duyuyorlar ve hazırlık yapıyorlar.
00:38:30İmam Buhari'yi karşılayacaklar.
00:38:32Rüveletlerde,
00:38:33üç günlük bir mesafe yola çıkıp,
00:38:36İmam Buhari'yi orada karşılıyorlar.
00:38:39İmam Zuhli orada,
00:38:41öğrencilere şöyle bir tavsiyede de bulunuyor.
00:38:44Diyor ki,
00:38:45bakın burada,
00:38:46ehli sünnet de olmayan,
00:38:49bidat fırkalar da var,
00:38:51halkul Kur'an meselesine dair hiçbir soru sormayın.
00:38:54Bu soruyu üstü gündeme getirmeyin.
00:38:58Neticede İmam Buhari geliyor,
00:39:01misafir ediyorlar.
00:39:02Öyle ki,
00:39:03evin çatısına kadar yani insanlar çıkıyorlar,
00:39:06böyle büyük bir imamı dinlemek istiyorlar.
00:39:09Oradakilerden biri ısrarla,
00:39:11bu konuyu gündeme getiriyor.
00:39:13Yapmayın denmesine aradı.
00:39:14Fitneyi seven insanlar her zaman olmuştur.
00:39:18İmam Buhari de kendisine bir soru sorulduğunda,
00:39:22doğru bildiğini,
00:39:23hakkı söylemekten çekinmez.
00:39:25Ne güzel.
00:39:26Bunun üzerine diyor ki İmam Buhari,
00:39:28yani biz beşerden sadır olanlar mahluktur,
00:39:32ama Kur'an kelamı Allah'tır,
00:39:34gayrı mahluktur diyor.
00:39:36Onun da neyi kastediyor?
00:39:38İşte Kur'an-ı Kerim dediğimiz şey,
00:39:43bir takım materyallerin üzerine yazılıyor.
00:39:45O materyaller mahluktur.
00:39:48Neyle yazılıyor?
00:39:49Mürekkeple yazılıyor.
00:39:50O mürekkeple mahluktur.
00:39:52Kur'an-ı Kerim okunmazken,
00:39:55Kari okumaya başlıyor ve ondan bir tilavet sesi çıkıyor.
00:39:59Bu ses de mahluktur.
00:40:00Ama Allah Azze ve Celle'nin kadim kelamı,
00:40:04kelam-ı kadimi mahluk değildir.
00:40:07Bunu söylediği için,
00:40:10bu söz hemen İmam Zuhli'ye naklediliyor.
00:40:13İmam Zuhli zaten demişti,
00:40:15bu konuyu şey yapmayın,
00:40:15oranın da emir halk arasında ve emir nezdinde en makbul şahsiyeti.
00:40:23bu meseleden dolayı İmam Buhari'yi eleştiriyor ve İmam Buhari'yi şeyden çıkartıyorlar.
00:40:30Bu şehri terk et diyorlar.
00:40:33İşte İmam Müslim,
00:40:35Onlara göre çünkü Kur'an'ın hiçbiri mahluk değildir.
00:40:38İmam Müslim,
00:40:39hem Zuhli'nin talebesi,
00:40:41hem Buhari'nin talebesi,
00:40:42bu sebeple ikisinden de hadis hırvayet etmiyor.
00:40:45İkisinin cerh ettiği için değil.
00:40:46Bu mesele sebebiyle onların...
00:40:48Bu mevzuya girmek istemiyor yani.
00:40:51Yani bu sebeple,
00:40:52onların hadislerini hırvayet etmiyor.
00:40:55Yoksa,
00:40:56İmam Buhari'yi bir hadis otoritesi olarak görmediğinden değil.
00:41:00İmam Buhari'ye çok fazla saygı duyan,
00:41:02hocası zaten.
00:41:03Evet, hadis ilmindeki yerini çok takdir eden bir alim.
00:41:07Eyvallah.
00:41:08Hocam bir soru var,
00:41:09vahiy ile alakalı ama önce bir ilahi.
00:41:12Molas verelim mi?
00:41:13Tabii ki.
00:41:14Kıymetli dostlar,
00:41:15Haseki Külliyesi,
00:41:17Diyaret Akademisi,
00:41:18İlahi Grubu her gece olduğu gibi
00:41:2124. sahur gecesinde de
00:41:24bizlere ilahi okuyacaklar.
00:41:27Buyursunlar bakalım ne diyorlar bize.
00:41:30Anice bir uyursun, uyanmaz mısın?
00:41:40Anice bir uyursun, uyanmaz mısın?
00:41:49göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:41:57Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:42:21Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:42:34Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:42:43Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:42:46Yunus sen bu dünya yani ye geldin.
00:42:54Yunus sen bu dünya yani ye geldin.
00:43:10Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında.
00:43:31Evliyaya uğramaz ise yolun
00:43:40Göçtü kervan kaldık dağlar başında
00:43:48Allah Allah göçtü kervan kaldık dağlar başında
00:43:59Sevgili kardeşlerimizin ilahi grubundaki arkadaşlarımızın ağzına adiline ruhuna sağlık var olsunlar
00:44:07Kıymetli hocam hadisi şerif diye bir kavram var
00:44:11Bir de hadisi kutsi diye bir kavram var
00:44:14Nedir bunlar açılımları
00:44:17Şimdi Ahmet hocam muhaddisler hadisleri farklı perspektiflerden kategorilere ayrılır
00:44:25Mesela makbul olanlar ve makbul olmayanlar
00:44:29İşte burada sahih, hasen, zayıf
00:44:32Zayıfın çeşitleri devreye girer
00:44:35Bir de rivayette konuşan kim?
00:44:38Yani rivayet bir rivayet var
00:44:40Kur'an dışında bir rivayet var
00:44:42Bu rivayette konuşan Allah azze ve celle mi?
00:44:46Peygamber mi?
00:44:47Sahabi mi?
00:44:48Tabin mi?
00:44:49Merfuz
00:44:50Bu perspektiften bir taksime gider muhaddisler
00:44:53Mefkuf
00:44:53Peygamber efendimizin bazı hadislerinde peygamber efendimiz orada konuşan değil bir ravidir
00:44:59Peygamber efendimiz diyor ki Allah azze ve celle dedi ki
00:45:03Yani orada Allah azze ve celleden naklediyor
00:45:08Yani her Allah dedi ki ile başlayan cümle ayeti kerime olmayabiliyor
00:45:14Tabi buradaki işte bu yüzden bunlara kudsi deniliyor ve Kur'an'ı kerimden ayırmak için
00:45:20Allah azze ve celle'nin isimlerinden bir tanesi de el kuddus
00:45:23Yani ona nispeten peygamber sözüyle onu ayırt etmek için
00:45:29Kur'an'la da ayırt etmek için
00:45:31Şimdi Kur'an'ı kerim mutaatirle geliyor
00:45:33Ama hadisi kudsiler mutaatirle gelmek zorunda değil
00:45:37Ahad rivayetlerle de gelir
00:45:38Ama neden ona kudsi deniliyor?
00:45:41Çünkü peygamber orada bir ravi
00:45:42Bu peygambere farklı şekillerde bildiriliyor
00:45:46Ve genelde hadisi kudsiler peygamber güzel ahlaka değil
00:45:50İşte kulum bana diyor işte bir adım yaklaşırsa ben ona iki adım yaklaşırım
00:45:56Şeklinde
00:45:57Bunların sayısı azdır
00:45:59Bizim genelde hadis diye bildiğimiz şey hadisi nebevidir
00:46:03Merhu denilen hadisler mi hocam?
00:46:06Evet yani bir hadiste senet Allah Resulü'nde bitiyorsa
00:46:09Söz yahut fiil
00:46:12Peygamber Efendimiz'e nispet ediliyorsa bu hadisi nebevidir
00:46:16Nebevi
00:46:17Evet
00:46:17Çünkü oradaki hadisin bittiği nokta konuşan kişi Allah Resulü'nde
00:46:22Kale Nebi sallallahu aleyhi ve sellem
00:46:27Ameller niyetlere göredir
00:46:29Ancak bazı hadisler var sahabide bitiyor
00:46:35Şimdi ama dolaylı olarak hadis bunlar
00:46:38Sahabenin sözü oluyor yani değil mi hocam?
00:46:40Sahabi şöyle şey yapıyor
00:46:41Sahabi diyor ki biz Allah Resulü döneminde onun huzurunda böyle böyle yapardık
00:46:45O da bir şey demezdi
00:46:47Ne oldu?
00:46:48Bu dolaylı olarak
00:46:49Ruhsatlı bir eylem oldu
00:46:51Peygamber Efendimiz'e nispet ediliyor
00:46:53Ama direkt Peygamber Efendimiz'e
00:46:56Muhaddisler o kadar hassas ki bu konuda
00:46:58Yani bu şey kime nispet edilmiş?
00:47:01Allah'a mı?
00:47:03Peygamber'e mi?
00:47:05Sahabi'e mi?
00:47:06Tabi'ine mi?
00:47:06Ona da mevkuf diyorlar değil mi hocam?
00:47:09Maktu diyorlar
00:47:10Sahabi'e
00:47:11Mevkuf
00:47:14Mevkuf
00:47:15Tabi'in niye bu işin içine girdi?
00:47:17Tabi'in dediğimiz mesele
00:47:18Hasan Elbasiri
00:47:21Önemli
00:47:22Tabi'in önde gelen alimlerinden
00:47:25Sahabenin talebesi
00:47:27İşte Said bin Museyyeb
00:47:28Ebu Hureyre'nin damadı
00:47:30Aynı zamanda işte en önemli
00:47:32O dönem en büyük alimlerinden
00:47:34Bunlar namazı kimden aldılar?
00:47:39Sahabe
00:47:40Otoritelerinden
00:47:41Büyük sahabelerden aldılar
00:47:42Şimdi bu tabi'in ulaması
00:47:45Diyelim ki
00:47:46Kufe'de yaşıyor
00:47:47Ya Hanefi fıkhı
00:47:48Kufe'de şekilleniyor
00:47:50Evet
00:47:50Şimdi ne yapıyor?
00:47:52Bu
00:47:53Namazda elini nasıl bağlıyordu?
00:47:56Yani sahabenin talebeleri
00:47:59Göğüs hizasında mı bağlıyordu?
00:48:01Göbek hizasında mı?
00:48:03Göbeğin altında mı bağlıyordu?
00:48:04Şimdi bir tabi'nin ameli
00:48:05Orada size bir done sunmuş oluyor
00:48:08Bu dolayısıyla
00:48:09Dolaylı olarak
00:48:11Sahabeye
00:48:12Sahabeden de
00:48:14Hazreti Resulullah'a
00:48:15İşaret ettiği için
00:48:16Bir
00:48:17Epistemik değer taşıyor
00:48:19Evet
00:48:20Bundan dolayı
00:48:21Bu da bu kategoride değerlendirilmiş
00:48:23Ama genelde
00:48:24Hadis dediğimiz şey
00:48:25Hadisin ebevidir
00:48:26Allah Resulüne
00:48:27Nispet edilen
00:48:28Söz, fiil ve takrirattan oluşur
00:48:31Eyvallah
00:48:32Çok güzel
00:48:32Hocam burada o zaman
00:48:34Şuna da biraz eğilelim mi?
00:48:35Çok teknik konulardan ziyade
00:48:39Mesela
00:48:4021. yüzyıla
00:48:42Hadisler ne söylemektedir
00:48:44Diye söylesek
00:48:45Çünkü günümüzde çok tartışılıyor
00:48:47Hadis konusunda
00:48:48Gerçekten ciddi sıkıntı yaşayan
00:48:51Bilmeyerek yaşayan bir de
00:48:53İnsanlar var
00:48:54Mesela
00:48:56İlaveten
00:48:57Çağımızın
00:48:58Büyük krizleri ve sünnet
00:48:59Kavramı
00:49:01Bununla beraber
00:49:03Hadisler
00:49:0421. yüzyılda
00:49:05Ne söylemektedir?
00:49:07Bize ne mesajlar vermektedir?
00:49:09Anlatırsanız
00:49:09Mesela
00:49:10Muhabbeti biraz daha açmış olur
00:49:11Eyvallah hocam
00:49:12Şimdi Ümit hocam
00:49:15Allah Azze ve Celle
00:49:17Peygamberini tanımlarken
00:49:18Diyor ki
00:49:22Biz seni ancak ve ancak
00:49:24Alemlere rahmet olarak gönderdik
00:49:26Şimdi Peygamberimizin
00:49:28Rahmet olma yönü
00:49:30Hangi cihetledir?
00:49:32Onun
00:49:33Biyolojik yapısı
00:49:34Fizyolojik yapısı itibariyle değil elbette
00:49:37Onun bize getirdiği
00:49:38Mesaj itibariyladır
00:49:40Yani
00:49:41Ortada bir Kur'an-ı Kerim var
00:49:42O Kur'an-ı Kerim'in
00:49:44Soyut öğretilerinin
00:49:46Somut öğretilere döndürülmüş
00:49:49Yani
00:49:50Kur'an'ın yaşanmış hali var
00:49:52Yani bizim
00:49:55İnsanların
00:49:57İyiden
00:49:58Yani kötüden iyiye
00:50:00İyiden daha iyiye
00:50:02Yönelebilmesi için
00:50:04Rol modellere ihtiyacı var
00:50:06Yani rol model olmadan
00:50:09Bizler
00:50:10Daha iyi bir
00:50:11Konuma gelemeyiz
00:50:13Yani bu olay o kadar önemli ki
00:50:15Aslında
00:50:16Herkesin rol modelleri var
00:50:18Evet
00:50:19Yani
00:50:20Kimisi bir futbolcuyu rol model alır
00:50:22Kimisi bir aktörü
00:50:24Kimisi bir aktrisi
00:50:25Kimisi bir şarkıcı
00:50:27Ama herkes
00:50:29Birilerinin rol modeli
00:50:30Küçük çocuklar anne babasını
00:50:32Öğretmenini rol model alır
00:50:33Evet
00:50:33Neden rol modeli alır?
00:50:35Daha iyi olmak için
00:50:37Ona bir yol haritası lazım
00:50:39Elle tutulur
00:50:41Gözle görülür
00:50:41Bir yol haritası lazım
00:50:42Daha iyiye nasıl ulaşacak?
00:50:44Bu anlamda
00:50:45İbni Haldun
00:50:46Taklit meselesinin
00:50:47Ne kadar önemli olduğunu
00:50:49İzah ederken
00:50:50Der ki
00:50:51Zayıf bireyler
00:50:52Güçlü bireyleri taklit eder
00:50:53Mukaddim edeydi galiba
00:50:55Zayıf toplumlar
00:50:57Güçlü toplumları
00:50:57Taklit eder
00:50:58Zayıf devletler
00:51:00Güçlü devletleri
00:51:01Taklit eder
00:51:02Taklit üzerinden
00:51:03Birey toplum
00:51:04Veya devlet
00:51:05Bir kültürden
00:51:06Başka bir kültüre
00:51:07Evrelir
00:51:08O yüzden
00:51:09Taklit
00:51:09İyi bir şey
00:51:10Olabileceği gibi
00:51:11Kötü bir şey de
00:51:12Olabilir
00:51:13Bu anlamda
00:51:14Kur'an-ı Kerim
00:51:14Bize diyor ki
00:51:23Sizin için diyor
00:51:24Allah Resulü'nde
00:51:25Güzel bir rol model vardır
00:51:27Yani
00:51:28Sizin
00:51:29Usve-i Haseniniz
00:51:30Allah Resulü'dür
00:51:32Şey diyor ki
00:51:34Alimlerimiz
00:51:35Eskiden derlerdi ki
00:51:36Kimin evinde
00:51:38Sünnetir'imizi varsa
00:51:40Onun evinde
00:51:41Konuşan bir peygamber var
00:51:43Neden
00:51:44Çünkü
00:51:45Peygamber Efendimiz'in
00:51:47Getirdiği mesaj
00:51:48Sözlü olarak
00:51:49Yaşanmış
00:51:50Amel olarak
00:51:51Hadis kaynaklarında var
00:51:53Dolayısıyla biz
00:51:55Allah Resulü'nün
00:51:57Onun rahmet yönünü
00:51:59Bu yöne
00:52:0121. yüzyı ile
00:52:02Taşıyacaksak
00:52:03Hadislere ihtiyacımız var
00:52:06Hadisler olmadan
00:52:06Bunu nasıl yapacağız
00:52:07Şimdi hocam
00:52:09Mesela
00:52:09Birkaç örnek
00:52:10Üzerinden gidelim
00:52:12Şeyler üzerinde
00:52:14Dünyada
00:52:14Gençler
00:52:16Üzerinden
00:52:17Anketler yapılıyor
00:52:20Sizin için
00:52:21En önemli şey nedir
00:52:22Çağımızın
00:52:23En önemli
00:52:24Meseleleri nedir
00:52:2510 tane mesele sayın
00:52:2610 tane mesele sayın
00:52:28Bunlardan bir tanesi
00:52:31Çevre krizleri
00:52:32Evet
00:52:32Doğru
00:52:33Evet
00:52:34Şimdi
00:52:34Çevre krizleri dediğimizde
00:52:37Birden fazla
00:52:38Krizden bahsediyoruz
00:52:40Tek bir krizden
00:52:40Bahsetmiyoruz
00:52:41Yani
00:52:42Küresel ısınmadan bahsediyoruz
00:52:44Hormonların yok olmasından bahsediyoruz
00:52:47Suların çekilmesinden bahsediyoruz
00:52:49Denizlerin kirlenmesinden bahsediyoruz
00:52:51Biyo çeşitliliğin kaybolmasından bahsediyoruz
00:52:55Bütün bu çevre krizlerinin altında yatan temel sebep bir zihniyet krizidir
00:53:01Yani insanoğlu özellikle 18. yüzyıldan sonra köklü bir paradigma değişimine gitti
00:53:10Doğaya bakış açısını
00:53:35Doğaya bakış açısını değiştirdi
00:53:40Bir amacı olmayan
00:53:42Bir amacı olmayan
00:53:42Ben insanlığa sınırsız malzeme sunan bir depo olarak algılanmaya başladı
00:53:47İnsanlığa rakip ilerlemesine engel olmaya çalışan
00:53:49İnsan ne kadar doğaya hakim olursa
00:53:52Evet
00:53:52O kadar güç sahibi olur
00:53:54Ne kadar doğayı sömürürse o kadar mal servet elde eder
00:53:58Şimdi bu materyalist perspektif doğayla uyumlu yaşamak yerine
00:54:03Doğayı sömürmeyi hedef haline getirdi
00:54:06İşte bunun sonucu çevre krizleri başladı
00:54:10Evet
00:54:10O zaman çevre krizlerini
00:54:12Tabii ki mühendislerin perspektifi farklı olacak
00:54:16İşte mimarların farklı olacak
00:54:18Siyasetçilerin farklı olacak
00:54:20Ama özünde insanın doğaya bakış açısının değişmesi lazım
00:54:24İşte burada Hazreti Resulullah'ın öğretilerinin devreye girdiğini görüyoruz
00:54:28Hadislerin, Kur'an'ın ve sünnetin
00:54:30Bize farklı bir doğa perspektifi veriyor
00:54:34Diyor ki doğa size emanet
00:54:35Siz buranın sahibi değilsiniz
00:54:38Evet
00:54:38Yiyin, için, israf etmeyin diyor
00:54:41Peygamber Efendimiz diyor ki
00:54:44Yeryüzünde hiçbir varlık yok ki diyor
00:54:45Allah'ı tesbih etmesin
00:54:47Onlar da Allah'ı tesbih ediyorlar
00:54:50Dolayısıyla siz herhangi bir canlının
00:54:53Canlı türünün soyunu yok edemezsiniz diyor mesela
00:54:58İşte Peygamber Efendimiz ayet-i kerimede diyor ya
00:55:02Biz hiçbir şeyi sebepsiz ve hikmetsiz yaratmadık diyor
00:55:06O zaman her canlı bir sebep, bir hikmet
00:55:09Bu ekosistemin içerisinde bir görev üzerine yaratılmıştır
00:55:15Peygamber Efendimiz mesele bu anlamda
00:55:17Şimdi şöyle cemaatet nedir?
00:55:22Cemaat yani
00:55:23Türkçe'ye tercüme ettiğimizde
00:55:25Diyoruz ki cansız varlıklar
00:55:28İnorganik varlıklar
00:55:29Oysa Arapça'da
00:55:31İnorganik varlıklar
00:55:33Cansız varlıklar diye bir kavram yok
00:55:35Bu arada Allah'ın dilsiz kullarından biri olan kedi
00:55:39Bilmiyorum duyuyor mu seyircilerimiz
00:55:43Şurada miavluyor
00:55:44Bizim stüdyomuzun
00:55:46Kediyle ilgili bir hadis söyleyeyim
00:55:49Ebu Hureyre zaten kedilerin babası
00:55:51Ondan yardım ettik
00:55:53Kediler geldi
00:55:54Şimdi Peygamber Efendimiz diyor ki
00:55:55Bir kadın bir kedi sebebiyle yüzünden azap görecek
00:56:00Neden?
00:56:02Kediyi diyor hapsetti evinden
00:56:05Yiyecek vermedi, su vermedi
00:56:07Ne de salıverdi
00:56:09Salıvermedi ki
00:56:10Kedi gitsin doğada
00:56:12Börtü böcek gitsin
00:56:13Hayatına dağım etsin
00:56:14Böylece kedi öldü
00:56:16Yani hayvana zulmetti
00:56:18Zulüm
00:56:18Bu sebeple diyor Peygamber Efendimiz
00:56:20Azaf görecek
00:56:21Bir başka adamdan bahsediyor Peygamber Efendimiz
00:56:24Sahip Hureyre'de gelen rüveytler bunlar
00:56:26Diyor ki
00:56:28Bir gün adamın birisi
00:56:30Çölde gelirken
00:56:32Çok susamış
00:56:33Bir kuyu buluyor
00:56:35Kuyunun dibine giriyor
00:56:37Suyunu içiyor
00:56:38Çıkarken orada bir köpeği görüyor
00:56:40Köpek o kadar susamış ki
00:56:42Nemli toprağı yalıyor
00:56:46Bunu gören bu adam
00:56:48Rahmete geliyor
00:56:49Tekrar kuyuya iniyor
00:56:50Çarıklarıyla su çıkartıp
00:56:52Köpeği suluyor
00:56:54Bunun Allah'ın hoşuna gidiyor
00:56:57Ve Allah Azze ve Celle bunu mükafatlandırıyor
00:56:59Şimdi bakın
00:57:00Hayvana
00:57:02Verdiği şeye bak
00:57:03Yani
00:57:05Peygamber Efendimiz'in gösterdiği
00:57:07Merhamete bak
00:57:09Bu yüzdendir ki
00:57:09Peygamber Efendimiz diyordu ki
00:57:13Konuşmayan
00:57:14Dilsiz olan
00:57:14Bu hayvanlar hakkında
00:57:15Allah'tan korkun
00:57:16Onları acıktıklarında
00:57:18Yiyecekleri verin
00:57:19Susadıklarında
00:57:20Sularını verin
00:57:22Gereğinden fazla
00:57:23Yük yüklemeyin
00:57:24Gece yolculuk yaptığınızda
00:57:26Mola verdiğinizde
00:57:28Hayvanlara
00:57:28Zarar verecek
00:57:29Yılan çiğanın olduğu yerlere
00:57:31Onları yatırmayın
00:57:33Hayvanlar
00:57:34Haklar getiriyordu
00:57:35Mekkeli müşrikler
00:57:36Peygamber Efendimiz
00:57:37Dara ediyorlardı
00:57:38Bu
00:57:39Hayvanlara
00:57:41Dahi
00:57:41Haklar getirdi
00:57:42Diyorlar
00:57:43Çağrı filminde
00:57:44Buna benzeyen
00:57:45Bir
00:57:45Sahne var
00:57:46İşte o hakikatte
00:57:47İslam tarihinde
00:57:48Geçtiği için
00:57:48Peygamber Efendimiz
00:57:50Hayvanların
00:57:51Dövüştürülmesini
00:57:52Yasaklıyor
00:57:52Yani hayvanlar
00:57:54Dövüşüyorlar
00:57:55Ama bakın hocam
00:57:56Biz hiç karışmıyoruz
00:57:57Bizden daha çok
00:57:58Özgürler
00:57:58Şimdi şeyler
00:57:59Diyelim ki
00:58:01Bizim hala
00:58:03Ege yöremizde
00:58:05Deve güreşleri
00:58:06Yaptırılmıyor
00:58:06Hayvanlar
00:58:07Köpekler
00:58:08Boğuşturulmuyor
00:58:08Orol dövüşleri
00:58:10İspanya'da
00:58:11Boğa güreşi
00:58:12Hiçbiri caizliğe
00:58:14Peygamber Efendimiz
00:58:14Evet
00:58:15Yasaklıyor
00:58:15Bunun örnekleri
00:58:17Çok fazla
00:58:18Yani bize bir
00:58:19Doğa perspektifi
00:58:20Kazandırıyor
00:58:21Hani dedim ya
00:58:22Gençlerin
00:58:23Büyük çoğunluğu
00:58:25Dünyanın en önemli
00:58:2710 probleminden
00:58:28Birisini
00:58:28Doğa olarak
00:58:29İşte
00:58:30Çevre krizleri
00:58:31İşaret
00:58:32Olarak
00:58:33İşaretliyorlar
00:58:34Hazreti Resulullah
00:58:35Çevre
00:58:36Krizine ne diyor
00:58:37Bir gün geliyor
00:58:39Sahabinin bir enserden
00:58:40Abdest alıyor
00:58:42Bahçesinde
00:58:43Suyu biraz fazla
00:58:45Kullanıyor
00:58:45Peygamber Efendimiz
00:58:47Diyor ki
00:58:47İsraf etme
00:58:48Diyor
00:58:49Sahabi şaşırıyor
00:58:50Dünya Resulullah
00:58:51İbadette de mi
00:58:52İsraf olur
00:58:53Evet
00:58:53Diyor
00:58:53Bir nehir
00:58:54Kenarında
00:58:55Olsan
00:58:55Evet
00:58:56Gereğinden fazla
00:58:57Yani fazla
00:58:58Su
00:58:58Tüketmiş olsan
00:59:00O da
00:59:01İsraf olur
00:59:01Evet
00:59:02Şimdi bugün
00:59:03Su kıtlığını
00:59:04Düşündüğümüzde
00:59:05Suların çekildiğini
00:59:06Düşündüğümüzde
00:59:07Bu öğretiler
00:59:08Ne kadar önemli
00:59:09Aynen öyle
00:59:10Hocam
00:59:11Hadisler var
00:59:13Külliyat var
00:59:14Peygamber Efendimiz
00:59:15Zamanında
00:59:16Yazılanlar var
00:59:17Sahabe Efendilerimiz
00:59:19Tarafından
00:59:19Sonra bunların
00:59:21Yüzyıllar içerisinde
00:59:22İşte
00:59:24İmam Buharı
00:59:25İmam Müslim
00:59:26Tirmizi
00:59:27Evet
00:59:56Ahmet Bin Hanbel
01:00:01Kim bana bilerek
01:00:02Bir yalan
01:00:04İsnadında
01:00:05Bulunursa
01:00:05Peygamberin
01:00:06Demediği bir sözü
01:00:07Peygamberin
01:00:08Nispet ederse
01:00:08Cehennemdeki
01:00:10Yerini
01:00:10Hazırlasın
01:00:10Yani
01:00:12Bu sahabe
01:00:13Arasında
01:00:14O kadar net ki
01:00:14Yani
01:00:15Allah Resulüne
01:00:16Bir söz
01:00:17Yalan yere
01:00:18Söz
01:00:18Nispet etmek
01:00:19Küfür derecesinde
01:00:20Bir gün
01:00:20Peygamber buyurdu ki
01:00:21Diyerek
01:00:22Yalan söylemek
01:00:22Evet
01:00:23Peygamberin
01:00:24Bir şeyi
01:00:24Yalan yere
01:00:25Nispet etmek
01:00:26Bu sıradan
01:00:26Bir şey değil
01:00:27Yani
01:00:28Herhangi
01:00:28Birisine
01:00:29Bir iftira
01:00:30Atmak gibi
01:00:30Bir şey değil
01:00:31Tabii ki
01:00:32İslam devletinde
01:00:33Bilerek
01:00:34Kasıtlı
01:00:35Yapan kişinin
01:00:36Yani
01:00:36Suçu
01:00:37İspatlandığında
01:00:38Ölüm cezası
01:00:39O kadar
01:00:40Tehlikeli
01:00:41Bir şey
01:00:41Şimdi
01:00:42Dolayısıyla
01:00:44Hadisler
01:00:45Yazıya
01:00:45Geçiriliyor
01:00:46Hadisler
01:00:46İki şekilde
01:00:47Aktarılıyor
01:00:48Bir
01:00:48Yazıyla
01:00:50İki
01:00:51Ezber
01:00:52Yoluyla
01:00:52Beraber
01:00:54Aktarılıyor
01:00:54Bu aktarım
01:00:56Hicri
01:00:58Seksenlere
01:00:59Kadar
01:01:00Bu şekilde
01:01:01Devam ediyor
01:01:01İşte
01:01:02Hala
01:01:03Sahabenin
01:01:04Alim
01:01:05Genç
01:01:05Nesli
01:01:05Hayatta
01:01:06Mesela
01:01:07İbni Abbas
01:01:09Hicri
01:01:0968
01:01:09Yılında
01:01:10Vefat
01:01:10Ediyor
01:01:10Mesela
01:01:11İşte
01:01:12Hazreti
01:01:13Ayşe
01:01:13Validemiz
01:01:13Hicri
01:01:1458
01:01:14Yılında
01:01:15Vefat
01:01:15Ediyor
01:01:15Ebu
01:01:15Hureyre
01:01:1658
01:01:16Yılında
01:01:17Vefat
01:01:17Ediyor
01:01:17Enes
01:01:18Bin
01:01:18Malik
01:01:19Hicri
01:01:1993
01:01:19Yılında
01:01:20Vefat
01:01:20Ediyor
01:01:21Evet
01:01:21Dolayısıyla
01:01:22O dönem
01:01:23Hadisler
01:01:24Hem
01:01:26Ezberleniyor
01:01:27Hem
01:01:28Yazılmaya
01:01:29Başlanıyor
01:01:29Evet
01:01:30İki
01:01:31Kanat
01:01:32İki
01:01:32Koldan
01:01:33Yazılıyor
01:01:33Bir
01:01:33Sivil
01:01:35Alan
01:01:35Yani
01:01:36Resmi
01:01:36Olmayan
01:01:37Bir
01:01:37Alan
01:01:37Sahabiler
01:01:38Kendileri
01:01:39İçin
01:01:39Not
01:01:40Tutar
01:01:40Şeklinde
01:01:41Hadisler
01:01:41Yazıyorlar
01:01:42Tabi'in
01:01:42Herhangi
01:01:43Bir
01:01:43Devlet
01:01:44Otoritesi
01:01:44Onu
01:01:45Görevlendirmeden
01:01:46Dini
01:01:47Bir
01:01:47Hassasiyetle
01:01:48Yazıyorlar
01:01:48Bir
01:01:49De
01:01:49Resmi
01:01:51Olarak
01:01:51Hadisler
01:01:52Yazma
01:01:52Var
01:01:54Kısmi
01:01:55İlk
01:01:55Resmi
01:01:56Yazım
01:01:56Hicri
01:01:5765
01:01:5880'lerde
01:01:59Başlıyor
01:02:00Ömer
01:02:01Bin
01:02:01Abdülaziz'in
01:02:02Babası
01:02:04Abdülaziz
01:02:05Bin
01:02:05Mervan
01:02:05Mısır
01:02:06Valisi
01:02:07İken
01:02:07Önde
01:02:08Gelen
01:02:08Hadis
01:02:10Alimlerinden
01:02:11Kesir
01:02:11Bin
01:02:11Murre'yi
01:02:12Görevlendiriyor
01:02:13Diyor ki
01:02:14Ebu
01:02:14Hureyre'nin
01:02:15Rüveyetleri
01:02:15Halit
01:02:16Çünkü
01:02:16Onlar
01:02:16Yazılmış
01:02:17Diğer
01:02:18Sahabilerin
01:02:19Rüveyetlerini
01:02:19Yaz diyor
01:02:20Sonra
01:02:21Ömer
01:02:22Bin
01:02:23Abdülaziz
01:02:23Hicri
01:02:2499
01:02:24İran'da
01:02:25Halife
01:02:25Olunca
01:02:26İlk
01:02:26Yaptığı
01:02:26İşlerden
01:02:27Birisi
01:02:27Önde
01:02:28Gelen
01:02:29Tabi'in
01:02:29Muhaddislerin
01:02:30Alimlerini
01:02:31Görevlendiriyor
01:02:32Bütün
01:02:34Hadisleri
01:02:34Resmi
01:02:35Olarak
01:02:36Yazmalarını
01:02:36İstiyor
01:02:37Evet
01:02:38Ve
01:02:38Buna
01:02:39Biz
01:02:39Tedvin
01:02:40Diyoruz
01:02:40Tedvin
01:02:41Ne
01:02:43Demek
01:02:43Burada
01:02:44Hadislerin
01:02:46Konusuna
01:02:46Bakmaksızın
01:02:47Yani
01:02:48İtikadla
01:02:48Alakalı
01:02:49Ahkamla
01:02:50Alakalı
01:02:50Güzel
01:02:51Ahlakla
01:02:52Alakalı
01:02:52Konu
01:02:53Ayrı
01:02:53Etmeksizin
01:02:54Allah
01:02:55Resulüne
01:02:56Ait
01:02:56Ne
01:02:56Varsa
01:02:56Bunların
01:02:58Hepsini
01:02:58Yazmaya
01:02:58Başlıyorlar
01:02:59Topluyorlar
01:03:00Yazılmış
01:03:01Materyalleri
01:03:03Bir
01:03:03Araya
01:03:03Getiriyorlar
01:03:04Ezberde
01:03:04Olanları
01:03:05Yazıyorlar
01:03:05Tedvin
01:03:07Böylece
01:03:07Resmi
01:03:08Tedvin
01:03:08Ömer
01:03:09Bin
01:03:09Abdülaziz
01:03:10Döneminde
01:03:10İlk
01:03:12Bu Tedvin
01:03:13Gerçekleştiren
01:03:14Şehabuddin
01:03:15Zuhridir
01:03:15Büyük
01:03:16Muhadislerden
01:03:17Dolayısıyla
01:03:18Tedvin
01:03:19Yani
01:03:20Resmi
01:03:21Olarakta
01:03:21Hadislerin
01:03:22Yazılık
01:03:22Koruma
01:03:23Altına
01:03:23Alınması
01:03:23Bu
01:03:24Tarihte
01:03:24Vuku
01:03:25Buluyor
01:03:26Tam
01:03:27Tam
01:03:27Tam
01:03:27Bu
01:03:27Dönemin
01:03:28Bittiği
01:03:29Yüzlü
01:03:31Yıllarda
01:03:31Hicri
01:03:32Yüzlü
01:03:32Yıllardan
01:03:33Başlıyoruz
01:03:33Aynı
01:03:34Zamanda
01:03:34Tedvin
01:03:35Beraber
01:03:35Tasnif
01:03:36Başlıyor
01:03:36Ne
01:03:38Demek
01:03:38Tasnif
01:03:39Artık
01:03:40Hadis
01:03:40Malzemesi
01:03:41Hem
01:03:41Ezberde
01:03:42Var
01:03:42Hem
01:03:42Yazıya
01:03:43Kayıt
01:03:43Altına
01:03:44Alınmış
01:03:44Şimdi
01:03:45Geliyor
01:03:45Muhadisler
01:03:46Kendi
01:03:46Döneminin
01:03:47İhtiyaçlarına
01:03:48Binaen
01:03:48Hadisleri
01:03:50Konularına
01:03:50Göre
01:03:50Tasnif
01:03:51Ediyorlar
01:03:51Kimisi
01:03:53Diyelim ki
01:03:53Namazla
01:03:54İlgili
01:03:54Rivayetleri
01:03:55Bir
01:03:55Kitapta
01:03:56Yazıyor
01:03:56Kimisi
01:03:57Abdullah
01:03:58İbni
01:03:58Mübarekte
01:03:59Olduğu
01:03:59Gibi
01:03:59Cihatla
01:04:00İlgili
01:04:01Rivayetleri
01:04:01Bir
01:04:02Kitapta
01:04:02Yazıyor
01:04:03Kimisi
01:04:04Başka
01:04:05Konular
01:04:05Daha
01:04:05Sonra
01:04:06Bu
01:04:06Kitaplar
01:04:07Bir
01:04:07Araya
01:04:08Getirildiğinde
01:04:09Ne
01:04:09Olmuş
01:04:10Oldu
01:04:10Cami
01:04:12Türü
01:04:12Eserler
01:04:13Cami
01:04:13Türü
01:04:13Eserler
01:04:14Oldu
01:04:14O
01:04:15Kitaplar
01:04:15Bugün
01:04:16Diyoruz
01:04:17Ya
01:04:17Mesela
01:04:17Buhari
01:04:18Açtığımızda
01:04:18Ne
01:04:19Diyoruz
01:04:19Kitab
01:04:19Ussalat
01:04:20Namaz
01:04:21Kitabı
01:04:21Oruç
01:04:22Kitabı
01:04:22Yani
01:04:22Namaz
01:04:23Bölümü
01:04:23Oruç
01:04:23Bölümü
01:04:23Bu
01:04:24Şekilde
01:04:24Bölüm
01:04:25Bölüm
01:04:25Yazıyor
01:04:25Bölüm
01:04:26Bölüm
01:04:26Yazıyor
01:04:28Şey
01:04:30Bu
01:04:31Tasnif
01:04:31Dönemi
01:04:32Hocam
01:04:32Hicri
01:04:33110'larda
01:04:34Vesaire
01:04:34Başlıyor
01:04:34Mesela
01:04:35Hicri
01:04:36110
01:04:37Yılında
01:04:37Vefat
01:04:38Etmiş
01:04:38Hasan
01:04:38El Basri
01:04:39'nin
01:04:39Fadaülü Mekke
01:04:40diye bir
01:04:40Risalesi var
01:04:41Mekke'nin
01:04:42Faziletlerine
01:04:43Dair
01:04:43Rüveyetleri
01:04:44Bir Araya
01:04:44Getirmiş
01:04:45Evet
01:04:45Sadece
01:04:47Bu
01:04:47Konuyla
01:04:47Alakalı
01:04:48Fadaülü Mekke
01:04:49Fadaülü Mekke
01:04:51Evet
01:04:51Mesela
01:04:53Diyelim ki
01:04:53Çok
01:04:54Bilinen
01:04:55İmam Malik'in
01:04:57Muvattası
01:04:57İmam Malik
01:04:59Hicri
01:04:59179'uncu
01:05:00Yılında
01:05:01Vefat
01:05:01Ediyor
01:05:01Biz
01:05:02İmam Malik'in
01:05:03Bu
01:05:03Kendi
01:05:04Kitabını
01:05:0430
01:05:05Seneye
01:05:05Yakın
01:05:05Okuttuğunu
01:05:06Biliyoruz
01:05:06Çok
01:05:07Güzel
01:05:08Bir Kitap
01:05:08Evet
01:05:08Tavsiye ederim
01:05:09Herkesin
01:05:10Meraklısına
01:05:10Özellikle
01:05:10Evet
01:05:11Şimdi
01:05:11Bu ne
01:05:12Demektir
01:05:13Yani
01:05:13Hicri
01:05:14150'lerde
01:05:14İmam Malik'in
01:05:16Muvattası
01:05:16Yazılmış
01:05:18Yani
01:05:18İmam Buhari'ye
01:05:19Daha 100
01:05:19Sene
01:05:20Var
01:05:20Hocam
01:05:20Evet
01:05:21Yani
01:05:22Birilerinin
01:05:22Sandığı
01:05:23Gibi
01:05:23İlk
01:05:23Hadisi
01:05:24Yazan
01:05:24İmam Buhari
01:05:25İmam Müslim
01:05:27Değil
01:05:27Onlardan
01:05:28Çok
01:05:28Önce
01:05:29Hadisler
01:05:30Yazılıyor
01:05:30İmam Buhari'nin
01:05:31Yaptığı
01:05:32Daha Önce
01:05:33Yazılmış
01:05:34Kayıt
01:05:35Altına
01:05:35Alınmış
01:05:35Hadisleri
01:05:36Bir
01:05:37Tutarlı
01:05:38Metodolojik
01:05:39Çerçevede
01:05:39Onlardan
01:05:41Bir Seçki
01:05:41Yapıyor
01:05:42Yani
01:05:42Bir Sıhhat
01:05:43Kriterleri
01:05:44Koyuyor
01:05:44Diyor ki
01:05:45Ben Şu Şu Şu
01:05:45Şartlara
01:05:46Uyanları
01:05:47Alacağım
01:05:47Diyor
01:05:47İki
01:05:48Camiye
01:05:50Türü
01:05:50Yapacağım
01:05:50Ne
01:05:51Demek
01:05:51Cami
01:05:51Ben
01:05:52Sadece
01:05:53Namazla
01:05:54Oruçla
01:05:54Zekatla
01:05:55İlgili
01:05:55Hadisleri
01:05:56Değil
01:05:56İslam'ın
01:05:57Bütün
01:05:57Konularını
01:05:58İlgilendiren
01:05:59Yani
01:05:59İtikattan
01:06:00Ahlaka
01:06:01Siyerden
01:06:03Fadaylı
01:06:03Sahabe
01:06:04Sahabenin
01:06:05Faziletine
01:06:05Kadar
01:06:06Bütün
01:06:07Bu Rüveyetleri
01:06:07Bir Araya
01:06:08Getireceğim
01:06:08Bunu
01:06:08Cami
01:06:09Olarak
01:06:09Ümmete
01:06:10Takdim
01:06:10Fadaylı
01:06:11Sahabenin
01:06:11Türkçe
01:06:11Çevirisi
01:06:12Var mı
01:06:12Hocam
01:06:12Hasan
01:06:13Basri
01:06:15Fadaylı
01:06:15Mekke
01:06:16Onun
01:06:17Türkçe
01:06:17Tercüme
01:06:18Edilmediğini
01:06:19Bilmiyorum
01:06:19Ama
01:06:20Ahmet
01:06:20İbni
01:06:21Hanbel'in
01:06:21Mustakil
01:06:22Fadaylı
01:06:23Sahabe
01:06:24Diye
01:06:24Bir
01:06:24Kitabı
01:06:25Var
01:06:25Onunla
01:06:25Karıştırıyor
01:06:26Olabilirim
01:06:26O Zaman
01:06:27Şimdi
01:06:28Dolayısıyla
01:06:29Tasnif
01:06:30Ayrıdır
01:06:30O Bir
01:06:31Seçkidir
01:06:31Tasnif
01:06:33Hicri
01:06:34110
01:06:35120
01:06:35Yıllarda
01:06:36Başladı
01:06:36Günümüze
01:06:37Kadar
01:06:37Devam
01:06:38Ediyor
01:06:38Bitmez
01:06:39Yani
01:06:40Mesela
01:06:40Diyelim ki
01:06:40Diyanet İşleri
01:06:41Başkanlığının
01:06:42Hadislerle
01:06:43İslam
01:06:43Diye
01:06:44Bir Şey
01:06:44Var
01:06:44O da
01:06:44Bir
01:06:44Tasnif
01:06:45Var
01:06:46Olan
01:06:46Hadis
01:06:47Malzemesinden
01:06:48Hadis
01:06:49Rüveyetlerinden
01:06:50Çağın
01:06:51İnsanın
01:06:51İhtiyaçlarına
01:06:52Göre
01:06:53Bir
01:06:53Seçki
01:06:53Yapıyor
01:06:54Yani
01:06:54Bugünü
01:06:55Hadis
01:06:56Şerif
01:06:56Işığında
01:06:57Görmek
01:06:58Evet
01:06:58Çok
01:06:58Önemli
01:06:59Şimdi
01:06:59Muhaddisler
01:07:01Fakihler
01:07:02Gibi
01:07:02Davranmaz
01:07:04Muhaddislerin
01:07:04Derdi
01:07:05Nedir
01:07:05Muhaddisler
01:07:06Peygamber'e
01:07:07Ait
01:07:07Olan
01:07:08Her
01:07:08Haberi
01:07:09Her
01:07:10Haberi
01:07:10En
01:07:11Sahih
01:07:12Şekilde
01:07:12Bize
01:07:12Ulaştırmak
01:07:13Onların
01:07:13Göreği
01:07:13Bu
01:07:14Yani
01:07:14Bu
01:07:15Haber
01:07:15İtikadla
01:07:16İlgili
01:07:16Olabilir
01:07:16Namaz
01:07:17Oruçla
01:07:18İlgili
01:07:18Olabilir
01:07:18Hatta
01:07:19Bu
01:07:19Haber
01:07:20Peygamber
01:07:20Efendimiz
01:07:21Saç
01:07:21Rengi
01:07:21İlgili
01:07:22Olabilir
01:07:22Boyuyla
01:07:23İlgili
01:07:23Olabilir
01:07:24Oturuş
01:07:24Şekli
01:07:25İlla
01:07:26Helal
01:07:26Haram
01:07:27Bildirmesine
01:07:28Gerek
01:07:28Yok
01:07:28Allah
01:07:29Resulüne
01:07:30Dair
01:07:30Her
01:07:31Haberi
01:07:31Onlar
01:07:31Kayıt
01:07:32Altına
01:07:32Almak
01:07:32İstiyorlar
01:07:33Biz
01:07:33De
01:07:33İstiyoruz
01:07:34Bunu
01:07:34Allah
01:07:34Razı
01:07:35Olsun
01:07:35Ama
01:07:35Mesela
01:07:36Diyelim ki
01:07:37Konu
01:07:37İtikad ise
01:07:38Burada
01:07:38İlmi
01:07:39Kelam
01:07:39Devreye
01:07:40Giriyor
01:07:40Konu
01:07:41Helal
01:07:42Haram ise
01:07:42Burada
01:07:42Fıkıh
01:07:43Devreye
01:07:43Giriyor
01:07:44Yani
01:07:44Onlar
01:07:45Bu
01:07:45Sefer
01:07:46Kur'an-ı Kerim ise
01:07:47Tefsir
01:07:47Devreye
01:07:47Giriyor
01:07:47Onlar
01:07:48Bu Sefer
01:07:49Bu Hadisler
01:07:50Nasıl
01:07:50Anlaşılmalı
01:07:51Burada
01:07:52Ne Tür
01:07:53Hükümler
01:07:53Vardı
01:07:54Onlar
01:07:54Bize
01:07:54Söyleyecek
01:07:55Ama
01:07:55Muhaddis'in
01:07:56Görevi
01:07:56Öncelikle
01:07:57Bu
01:07:57Değil
01:07:57Muhaddis'in
01:07:59Görevi
01:07:59O
01:07:59Rüveyeti
01:08:00Korumak
01:08:00Doğru
01:08:02Bir
01:08:02Şekilde
01:08:02Aktarmak
01:08:03O
01:08:04Derece
01:08:04Ki
01:08:04Mesela
01:08:05Diyelim
01:08:05Bir
01:08:05Ravi
01:08:06Var
01:08:06İleride
01:08:07O
01:08:07Ravinin
01:08:08Doğru
01:08:09Okunması
01:08:09Harekesini
01:08:10Yanlış
01:08:10Okunmaması
01:08:11İçin
01:08:11Harekesine
01:08:11Kadar
01:08:12Onu Kayıt
01:08:12Altına
01:08:12Alıyorlar
01:08:13Bir
01:08:14Kelime
01:08:14Var
01:08:14Fazla
01:08:15Bilinmiyor
01:08:15O
01:08:16Kelime
01:08:16Yanlış
01:08:16Okulmasın
01:08:17Diye
01:08:17Harekesine
01:08:18Kadar
01:08:18Kayıt
01:08:19Altına
01:08:19Alıyorlar
01:08:19Çok
01:08:20İyi
01:08:20Çünkü
01:08:21Onların
01:08:21Görevi
01:08:23Hazret
01:08:24Resulullah'a
01:08:24O
01:08:24Deneme
01:08:25Ait
01:08:25Olan
01:08:25Her
01:08:26Şeyi
01:08:26Sahih
01:08:27Bir
01:08:27Şekilde
01:08:27Korunaklı
01:08:28Bir
01:08:28Şekilde
01:08:29Bugünümüze
01:08:30Aktarmak
01:08:30Ama
01:08:31Oradan
01:08:32Hüküm
01:08:32Çıkarmak
01:08:33Eğer
01:08:34Diyelim ki
01:08:34Bir
01:08:34Muhaddis
01:08:35Aynı
01:08:36Zamanda
01:08:36Fakirse
01:08:37Böyle
01:08:37Alimler
01:08:38De
01:08:38Var
01:08:38Tabi
01:08:39Oradan
01:08:39Fıkıh
01:08:40Hükümler
01:08:40Beyan
01:08:42Edebilir
01:08:42Ama
01:08:43Fıkıh
01:08:44Hükümleri
01:08:45Beyan
01:08:45Etmek
01:08:46Fukuhaya
01:08:47Düşer
01:08:48Bir
01:08:48İvallah
01:08:49Yani
01:08:50Çok
01:08:50Sağlam
01:08:50Temellerle
01:08:51Allah'a
01:08:52Hamdolsun
01:08:52Hazreti
01:08:54Şerif
01:08:54Deryası
01:08:55Korunmuş
01:08:55Durumda
01:08:56Elhamdülillah
01:08:57Çok
01:08:57Şükür
01:08:57Hocam
01:08:58Son
01:08:59Bir
01:08:59Dakikamız
01:08:59Var
01:09:00Bir
01:09:00Dakika
01:09:00Sonra
01:09:01İmsak
01:09:01Vaktine
01:09:02Giriyoruz
01:09:02Son
01:09:04Cümlelerinizi
01:09:04Alabilir
01:09:05Miyim
01:09:05Bugün
01:09:06Yaşadığımız
01:09:06Dünya
01:09:07Ve
01:09:07Hadis
01:09:07Benim
01:09:09Şahsi
01:09:10Kanaatim
01:09:10Allah
01:09:11Resulü'nün
01:09:11Hayatını
01:09:12Çalışan
01:09:13Birisi
01:09:13Olarak
01:09:14Çağımız
01:09:15İnsanının
01:09:16Hazreti
01:09:17Peygamber'e
01:09:17Her zamankinden
01:09:18Daha fazla
01:09:19Muhtaç
01:09:19Olduğunu
01:09:19Söyleyebilirim
01:09:20Yani
01:09:21Mesela
01:09:22Bugün
01:09:22İnsanların
01:09:23Bir
01:09:24Anlam
01:09:25Arayışı
01:09:25Var
01:09:25Yani
01:09:26Bir
01:09:27Boşlukta
01:09:27İnsanlar
01:09:28Acı
01:09:30Çekiyor
01:09:30Niçin
01:09:30Acı
01:09:31Çekiyor
01:09:31İşte
01:09:33Ölüm
01:09:34Korkusu
01:09:34Yaşıyor
01:09:35Hastalık
01:09:36Korkusu
01:09:36Kaygı
01:09:36Bozuklukları
01:09:37Var
01:09:37Bir anlam
01:09:38Arayışı
01:09:40Var
01:09:40Metafizik
01:09:41Zeminde
01:09:42Vahiy
01:09:43Perspektifli
01:09:44İnsana
01:09:45Anlamı
01:09:45Sunacak
01:09:46Kaynak
01:09:46Allah
01:09:47Resulü
01:09:47Hocam
01:09:49Ayağınıza
01:09:50Sağlık
01:09:50Hocam
01:09:51İyi ki
01:09:51Geldi
01:09:51Müslefi
01:09:52Teşekkürler
01:09:53Var
01:09:53Olun
01:09:5424.
01:09:55Sahur
01:09:55Gecesinde
01:09:56Çok kıymetli
01:09:57Bir
01:09:57Konu
01:09:58Hadis-i Şerif
01:09:59Külliyatını
01:10:00Konuştuk
01:10:01Konuğumuz
01:10:02Çok kıymetli
01:10:03Ve
01:10:03Derin
01:10:04Bir
01:10:04İnsan
01:10:04İbni
01:10:05Haldun
01:10:05Üniversitesi
01:10:35Profesör
01:10:40Allah
01:11:05Ekber
01:11:34Altyazı
01:12:04Altyazı
01:12:24Altyazı
01:12:24Altyazı
01:12:24Altyazı
01:12:24Altyazı
01:12:30Altyazı
Yorumlar