00:12Hocam hiç bekliyor muydunuz 11 bin basamaklı bir sayıya ulaşabilirsiniz?
00:15Evet yani şu iki tane formülün bizi çok büyük asal sayılara ulaştırabilir.
00:22Ve bütün bunlar gençler en ilginç tarafı geometriden gelmiş olması.
00:26Bizim hatırlayın bir açısı diğerinin iki katı olan üçgenlerden geliyor.
00:34Matematiğin derin konularını bir araya getirdik bu algoritmaya ulaşmış olmamız.
00:44A ve C'nin farkını böyle bir denkleme gitmesinden asla beklemiyordum.
00:50Bizimkinin böyle özel yapılması değişiklik.
00:55Biz geçen yıl TÜBİTAK için bir çalışma yapmıştık.
00:58Bu çalışmada bir açısı diğerinin iki katı olan tam sayı kenarlı üçgenleri incelemiştik.
01:04Bu üçgenlerin kenar bağıntılarından çok beklenmedik bir poinom bulduk.
01:10Poinomumuzu PEL entegrasyonuyla geliştirdik ve on bir bin basamaklı bir asal sayıya ulaştık.
01:17Bunu hiç beklemiyorduk aslında.
01:19Bizim için de bir sürpriz oldu.
01:20Geometriden böyle asal sayılar teorisine geçmemiz.
01:23Hani bizim için bir sürpriz oldu.
01:26Böyle çalışma süreci uzun sürdü aslında.
01:29Biraz yorucuydu.
01:30Derslerimiz vardı.
01:32Ama hani projeye çok merak gerektiren bir şey.
01:35Biz merak etmeyi falan çok sevdiğimiz için bizi çok görmadı.
01:39Ve bizi sürükleyici bir şekilde götürdü işin sonuna.
01:43Bu sene genel hatlarıyla yapılmış gibi görülse de geçen seneye uzanan bir geçmişi vardı bu çalışmanın.
01:50Geçen sene yaptığımız inceleme sayesinde aslında bu noktaya geldik.
01:55Kenar bağıntılarını bulmamış olsaydık kesinlikle böyle bir denkleme ulaşamazdık.
02:00Bu yüzden aslında bir yıllık gibi görünen bir çalışma olsa bile iki yıl sürdü bilebilirim.
02:07Bizim için çok değerli bir şey çünkü merakla üstünde uğraştığımız bir çalışmanın sonucu olarak dünyaca ünlü bir platformda yer almak,
02:17kabul edilmek, kabul görmek, literatüre geçmek bizi çok mutlu etti.
02:22Yaptığımız çalışmanın değerinin fark edildiğini anlamış olduk.
02:26Ben İstanbul'da deflemenin uçak mühendisliği istiyorum.
02:29Ben de ODTÜ'de bilgisayar mühendisliği okumak istiyorum.
02:32Gördüğünüz bu asal sayı 11.000 basamaklı, kendi algoritmamızdan ürettiğimiz bir sayı.
02:40Benim boyum kabin.
03:03Asal sayılar biliyorsunuz bankacılık sisteminde bugün kullandığımız şifrenin arka planında asal sayılar yatıyor.
03:09Dolayısıyla bizim yaptığımız proje asal sayılarla ilgili olduğu için uygulama alanı olarak siber güvenlik alanında daima potansiyel olarak bir uygulama
03:19alanı kendisini bulabilir.
03:20Şu an için bile bir uygulama alanı var.
03:23Şöyle ki piyasaya yeni çıkan asal sayıları test eden algoritmaların onlar üzerine test yapabilecekleri temiz bir beliye ihtiyaçları var.
03:32Büyük asal sayıları ihtiyaçları var.
03:34Aslında öğrencilerin elde ettiği algoritmadan çıkan sonuçlar buna hizmet edebilecek durumda.
03:41Ama matematikteki araştırmalar biliyorsunuz hemen sonucunu vermiyorlar.
03:45Matematik birikimli ilerleyen bir bilim dalı.
03:48Bugün atılan küçük adımlar daha sonra çıra yetkisi oluşturabiliyor.
03:53Biz bu açıdan dünya literatürüne böyle bir katkıda bulunduğumuz için
03:57belki matematik dünya lisesi küçük ama Rize Topper lisesi öğrendiği için büyük bir adım attığımız için
04:03gururlu ve mutluyuz.
04:05Çok eğlenceli ve öğretici bir süreç geçirdik öğrencilerimle.
04:11Tekrar bu süreci yaşamak istiyoruz.
04:13Onun için makale haline getirmeye çalışacağız projeyi.
04:17Bu arada üniversitede emek hocayla da bu konuda görüştük.
04:20Çalışmalarımıza aynı şekilde devam edeceğiz.
04:23Buldukları şu çok büyük asal sayılara ulaşmalarını sağlayan verimli bir algoritma elde ettiler.
04:30Bu algoritmayı elde ederken matematiğin çok derin alanlarını bir araya getirdiler.
04:34Aslında yaptıkları projenin en önemli yanı bu çok matematiğin pel denklemleri,
04:40üçgenler, modüler aritmetik gibi farklı alanları bir araya getirerek derin bir yapı oluşturmaları.
04:45Zaten bu derin yapıyı oluşturdukları için dünya matematik,
04:49dünya tam sayı dizileri ansiklopedisine kabul edildi.
04:52Çünkü oranın editörleri kendi alanlarında matematik alanında uzman editörler böyle anlamlı ve özgün dizileri kabul ediyorlar.
04:59Ayrıca öğrencilerimin projelerini onu da söylemek istiyorum.
05:03TÜBİTAK'ın değerlendirmesinde zaten birinci olarak en yüksek puanı almıştı.
05:08Yani TÜBİTAK yürürleri tarafından da birinci olarak puanlandırılmıştı.
05:13O yüzden projemiz zaten Türkiye'de de değerini bulmuştu açıkçası.
05:17Oğuz Serdar Uzunlar, öğrencilerime danışmanlık yaptım bu sene ve bundan dolayı çok mutluyum.
Yorumlar