- 7 saat önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:20İzmir'de atılan sloganlardan tutun da Türkiye'nin çeşitli yerlerinde yaşanan olaylara ilişkin haberler yapıyoruz.
00:27Ancak bu sefer durumlar Türkiye'nin de dışına taşmış durumda.
00:31Şimdi bunu konuşacağız, bu durumları ele alacağız bu programda.
00:36Cumhuriyet gazetesi muhabiri Aytunç Ürkmez anlatacak bizler için.
00:40Aytunç hoş geldin yayına.
00:42Hoş bulduk Erdoğan.
00:44Şimdi sen bunlarla ilgili çok fazla haber yapıyorsun.
00:46Yani Cumhuriyet okurları da biliyor zaten yaptığın haberleri.
00:49Ama özellikle dün yaptığın son haber çok dikkat çekici oldu.
00:53Çünkü hep Türkiye'nin içinde konuşuyorduk ya biz işte menzili konuşuyorduk, İsmail Ağa'yı konuşuyorduk.
00:58Böyle farklı farklı tarikatleri, cemaatleri konuşuyorduk.
01:02Bu cemaatler artık Türkiye'nin dışıyla da bağ kurmaya çalışıyorlar.
01:06Şimdi bunu anlatmanı isteyeceğim senden.
01:08Sanırım İsmail Ağa cemaati başka bir ülkede bir medrese kurmak istiyor.
01:14Neler oluyor?
01:15Yani biz neler öğrenebildik şu ana kadar?
01:21Erdem biliyorsunuz HTS'nin Cihatçı, Sedefi Cihatçı örgüt, HTS'nin Suriye yönetimini
01:31ve bazı rejimi ve her Esad'ı demir bilmesinden Suriye yönetimini elde geçirmesiyle
01:38Suriye'de de zaten bir İslamcı yönetim başa geçmişti.
01:43Buradan fırsat belleyen, bunu fırsat olarak gören Türkiye'deki cemaatler de Suriye'ye açılmaya başladı.
01:51Zaten Türkiye'deki Suriye göçmenleri arasında, özellikle Güneydoğu ve Doğu'daki Suriye göçmenleri arasında
02:01bizim cemaatimiz, yani Türkiye'deki cemaatler bir örgütlenme faaliyetine girişmişlerdi.
02:09Ama buradaki Suriye'nin bağlantılarını kullanarak bir de Suriye'de HTS gibi bir Sedefi Cihatçı örgütünün başa geçmesiyle de
02:22Suriye'ye de açılma imkanı buldu.
02:24Bunu da ilk değerlendiren İsmail Ağa cemaati oldu.
02:29Suriye rejiminin devrilmesiyle de buradaki cemaatler, yani İsmail Ağa direk harekete geçti.
02:35Ve Suriye rejiminin devrilmesinden bir ay sonra Suriye'yi çıkartma yaptı cemaat.
02:45Burada özellikle işte müftüler başta olmak üzere, Suriye'deki müftüler buradaki müftüler gibi değil de
02:51onlar bazen dini bir önder, mahiyeti taşıyorlar Suriye'de.
02:56Bizdeki memur gibi bir anlayışları yok.
03:00Onlarla ilişime geçti.
03:01Ve burada önemli olan isim ise Suriye Efkaf, yani Vakıflar Bakanı.
03:07Suriye Efkaf Bakanı, İsmail Ağa cemaatiyle yakın ilişkiler kurdu.
03:13Çünkü İsmail Ağa cemaatini Suriye çıkartmasının ardından geçen yıl,
03:19İsmail Ağa cemaatinin İstakir Merkez Yüzyı konumundaki İsmail Ağa camisinde düzenlediği
03:26hadis meclisine Suriye Efkaf Bakanı da katıldı.
03:33Ve burada konuşma yaptı, Türkiye ve Suriye arasında öğrenci eğitim işbirliği ve öğrenci misafirliğini önemsiyoruz dedi.
03:44Bu çok kritik bir açıklamaydı.
03:46Çünkü Suriye'de zaten ilk savaştan kaynaklı doğru düzgün bir eğitim kurumu kalmadı.
03:52Eğitim sistemi de kalmadı.
03:53Yani ülkenin hiçbir ilk savaştan kaynaklı düzgün bir sistemi olmadığı için.
03:59Aslında bir düzgün eğitim sistemi de yok.
04:00Ancak Efkaf Bakanı'nın cemaatte bunları dile getirmesi şu açıdan önemli.
04:08İsmail Ağa cemaatinin çünkü Türkiye genelinde yayıldığı bir medrese yapılanması.
04:14Ve çok ciddi bir medrese yapılanması var.
04:17Milli Eğitim Bakanlığı'na paralel bir yapı olarak çalışıyor bu medreseler.
04:22Diğer cemaatlerin ve medres yapılanmaları olduğu gibi İsmail Ağa cemaatinin de medreseleri.
04:27Ve Suriye Eğitim Bakanlığı'nın burada İsmail Ağa camisinde bu cümleleri kurması zaten İsmail Ağa cemaatıyla Suriye'nin yeni bir
04:40cumarası bir iş birliğinin olabileceğinin işaretini vermişti.
04:45Geçen yılın yani 2025'in Kasım Aralık ayında, Kasım ayı biterken Aralık ayı başlarken tam o arada Kasım ayının sonlarına
04:56doğru
04:56ki Suriye Eğitim Bakanlığı'nda bundan 6 ay önce gelmişti.
05:015-6 ay önce gelmişti.
05:03Geçen yılın ortalarına gelmişti.
05:06İsmail Ağa cemaat tekrar Suriye'ye çıkarma yaptı.
05:09Tekrar Suriye'deki yetkililerle görüştü.
05:11Ve görüşmesinin sonucunda Suriye'nin başkenti Şam'a medrese kurma izni aldı.
05:22Teşkil'in iktidarı geçer geçmez ilk temasa geçen İsmail Ağa cemaati oldu.
05:27İlişkilerini geliştirdi.
05:28Suriye Efkan Bakanı, Vakıflar Bakanı yani İsmail Ağa cemaatinin bir etkinliğine katıldı.
05:36Ve burada Türkiye ve Suriye arasında eğitim iş birliği ve öğrenci gelişki düşünüyor.
05:41önemsediklerini ifade etti.
05:43Bunun ifadesi ardından 5 ay gibi kısa bir süre içerisinde İsmail Ağa cemaatine medese gizli çıktı.
05:53Ve bu ilişkiler İsmail Ağa cemaatinde artıyor.
05:57Hala geliştirmeye devam ediyorlar bu ilişkileri.
06:01Tabii ki.
06:02Bunun da en büyük göstergesi zaten bu ay içinde 5 Ocak'ta gerçekleşen Şaşu.
06:09İbrahim Şaşu'nun İsmail Ağa cemaatini ziyareti oldu.
06:12İbrahim Şaşu Suriye'de önemli bir isim.
06:15Yani Suriye Selefi Vehabiliği için önemli bir isim.
06:20Çünkü Selefi Vehabi yapılanmasının Suriye'deki yapılanmasının içerisinde aktif görev alan bir isim İbrahim Şaşu.
06:29İbrahim Şaşu'nun da zaten geçmişine bakarsak Şeriat Fakültesi mezunu, Şeriat Hukuku ve Şeriat Ekonomisi alanında doktora yapan bir isim.
06:45Daha sonra Suriye'nin 12 yıl önce İç Savaşı başlatan Suriye Devrimi'nde Şeriat Mahkemesi başkanı ve Şeriat Mahkemesi'nde
06:56görevler alan bir isim.
06:58FETŞ'in iktidara gelmesiyle ilk başta Halep müftülüğüne atanmıştı.
07:04Ancak daha sonra geçen yılın Aralık ayı olması lazım.
07:09Suriye Devlet Başkanı Ahmet Şar'a İbrahim Şaşu'yu Suriye Fetva Heyeti Üyeliliği alanına getirdi.
07:19Fetva üyeliği de yani Fetva Kurulu da Suriye'de özellikle HETŞ'in iktidara gelmesinden sonra önemli bir kurum.
07:25Çünkü Fetva İslamlık inancında sosyal yaşamın dini kaidelere göre belirlenmesini konu alan bir alan.
07:38Ve Suriye'deki bu kurumda aslında Suriye'deki sosyal hayat, eğitim, hukuk gibi alanlar dini kaidelerle bu alanların bağlantısını ve bu alanların
07:54dini kaidelere göre, dini kurallara göre.
07:57Yani yasa koyucu gibiler biraz.
08:00Biraz yasa koyucu gibiler evet.
08:02Ve İbrahim Şaşu'yu bu heyeti üyelerinden birisi.
08:07Peki Aytül şunu da merak ediyorum.
08:09Yani hazır böyle Suriye'de merkezi otorite sağlam değil.
08:14İşte Şara yönetimi daha her şeyi kontrol altına alamadı vs.
08:18Türkiye'den ya da farklı yerlerden sadece İsmail Ağa mı HETŞ ile bağlantı kurmaya çalışıyor?
08:24Örneğin Türkiye içinden farklı tarikatlar, farklı cemaatler de Suriye üzerine yoğunlaşıyorlar mı?
08:31İsmail Ağa gibi geçen yıl yine Suriye rejimiyle yani HETŞ ile temasa geçen bir diğer grupta Hizbullah olmuştu.
08:40Hizbullah cemaati de.
08:42Yani karar örgütü biliyorsunuz Türkiye'nin.
08:452001 Beykoz operasyonunda aslında piyilen bitirilen ama 2001'deki Beykoz operasyonunun ardından
08:56vakıflaşma ve siyasallaşmaya giderek yasal bir zemine oturan ve kendisi cemaat olarak da biz Hizbullah cemaatini bahsediyoruz.
09:03Hizbullah cemaatinin doğuda güçlü bir medrese yapılanması var.
09:08İttihabı ulema adıyla doğudaki en ciddi medrese yapılanmalarının başında geliyor.
09:16Çünkü Hizbullah için zaten eğer 2001'deki Beykoz operasyonundan sonra açılan Hizbullah çatı davalarında sanıkların da ifade ederseniz
09:30Hizbullah için medrese yapılanmaları çok önemli.
09:35Çünkü köylerin yetenek iddiası projesi kapsamında elle alınan bir yapılanma medreseler.
09:42O da nedir? Kısaca bahsettik.
09:44Köylerde Hizbullah sanıklarının savunmalarına göre köylerde Cumhuriyet'ten kaynaklı bir borç verişlik ve köylere gerekli yatırım ve eğitim desteğinin yapılmasından kaynaklı
09:57köylerde bir ahlaksal kop düşüş.
10:00Söz konusu Hizbullah cemaatiyiz, Hizbullah terör örgütü bunlara ivedilikle, hızlıca, yanıtlı Amerika meclisinde medrese yapılanmaları kurmuştu.
10:09İttihabı ulema o dönem kurulan medrese yapılanmaların günümüzdeki bakıf, senet ve Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan da kuran kursu kimliği belgesi
10:21alınarak sürdülen bir medrese yapılanmasını hatırlatıyoruz.
10:25İttihabı ulema yetkilileri de İsmaila cemaatinden kısa bir süre sonra HTŞ'le görüşmek için Suriye'yi çıkartma yapmıştı.
10:35Orada Suriye Efkaf Bakanı'yla onlar da görüştü.
10:40Sanırım Suriye'nin bu dini işlerinin başı olan insanı görüştüler.
10:45Halep müftesiyle görüştüler.
10:46Bir de Suriye'de Türk kökenli bir tane general var.
10:52Osman Türkiye adında.
10:53Türk, Osmaniye doğumlu, Osmaniyeli ancak Suriye iç savaşında Suriye'ye geçerek
11:03HTŞ'nin kuruluşundan itibaren HTŞ'de askeri görevler, askeri kanatlar görevler alan bir Selefi cihatçı Osman Türkiye.
11:12Şu anda da HTŞ'nin Suriye'yi öne geçmesinden sonra Suriye ordusunda general rütbesiyle görev alıyor.
11:20Ve Hizbullah Osman Türkiye'yle de bir görüşmüştü.
11:23O da çok dikkat çeken bir görüşmeydi.
11:25Çok dikkat çeken bir temastı.
11:26Ama Hizbullah şu an İsmail Ağa gibi herhangi bir Suriye'de bir medrese veya farklı bir çalışma yapmak için daha izin
11:36almadığı biliniyor.
11:38Ama Hizbullah'ın da gelişimleri var.
11:40Yani şunu söyleyebiliyoruz.
11:42Türkiye içindeki tarikatlerin, cemaatlerin biraz iştahını kabartıyor şu an Suriye'deki durumlar.
11:48Ve bu yüzden direkt HTŞ ile görüşmeye çalıştıkları yönünde bilgiler var.
11:56Doğru.
11:57Şimdi Aytunç Suriye'yi de konuştuk ama Türkiye içinde de çok fazla cemaat konuşuyoruz.
12:03Tarikat tartışıyoruz.
12:04Örneğin İzmir'de geçen aylarda yani hepimiz şahit olduk.
12:08Hatta üstüne haberler yaptık, konuştuk, eleştirdik.
12:12Şeriat sloganları atıldı yine.
12:14Ve işte layıklık kötülendi.
12:16Kemalizm kötülendi.
12:18Bunların şeriata düşman olduğu söylendi.
12:20Ve bir gün elbet şeriat gelecek gibi sloganlar atıldı.
12:25Bunun ben Ankara'daki yankılarını merak ediyorum.
12:28Yani Ankara'da bunlar nasıl karşılanıyor?
12:30Örneğin burada İstanbul'da Levan dergisine saldırmıştı şeriatçılar.
12:35Kimse dokunmamıştı şeriatçılara.
12:37Ertesi gün Saraşhane eylemlerinde biz gözaltına alındık mesela.
12:41Cumhuriyet'in üç muhabiri ben İrem Karataş, Engin Deniz İpek gözaltına alındık.
12:46Ve şunu merak ettik.
12:47Bir gün önce Levan'a saldırdılar.
12:50İnsanları darp etmeye çalıştılar orada.
12:52Ama polis hiçbir şekilde karışmadı.
12:53Peki merkezi otorite bundan rahatsız mı?
12:57Bu atılan sloganlardan bir endişe ya da rahatsızlık duyuyorlar mı parlamenterler?
13:03Şimdi Erdem bahsettiğimiz konular aslında Türkiye'de son dönemlerinde özellikle son üç yıldır çok ciddi güvenlik.
13:12Yani devletin hem rejimsel güvenliği hem de toplumsal güvenlik açısından çok tehlikeli gelişmeler.
13:17Senin de hatırlattığın gibi Leman dergisi olayı zaten bunun başına geliyor ki Leman dergisi olayını hatırlıyoruz.
13:26İbdace başı çekiyordu o eylemde ve Madımak katliamının arifesinde yapıldı o eylem.
13:31Yani biz o akşam hepimiz yeni bir Madımak katliamı olur mu endişesiyle takip edilmiş olayları ki
13:37işte İbdace gibi, Aczı Mendiler gibi, Aczı Mendiler uzunca bir sessizdi ve Leman dergisi olayında yine görülür kıldı Aczı Mendiler.
13:48Ondan sonra yine hatırlarsınız Çağlayan adliyesinde şeriat sloganları hatırlamıştı.
13:54Evet.
13:56Bu yıl başında gerçekleşen Mezil Cemaati, İzmir'de, İzmir Karabağlar'daki Yeşilyut Külliyesi'nde, Mezil Cemaati'nin şeyhlerin kardeşlerinden büyük abet,
14:10Sakiye Hüseyin'in tövbesine binlerce insan katıldı.
14:14Binlerce insanla tövbe seansı yapıldı.
14:18Ve işte oradaki taraftarlar gerek orada, gerek sosyal medya hesaplarında bugün İzmir'de layıklık bitti dedi.
14:29Ki sol partinin biliyorsunuz demokratik, layık, cumhuriyet pankartına şeriat sloganları verildi ki
14:40Ankara'da da bunu Hizbut Tahrir, yargıtayınca terör örgütüyle kabul edilen
14:47Hizbut Tahrir, Selefi Hizbut Tahrir, Ankara sokaklarında şeriat bayrakları astı, şeriat sloganları astı.
14:56Zaten Hizbut Tahrir geçen yıldan itibaren Ankara sokaklarında şeriat yürüyüşleri, şeriat propagandaları yapan bir örgütüden bahsediyoruz.
15:05Ancak Ankara'da bu konuyla ilgili şu ana kadar herhangi bir çalışma veya ciddi bir, bu durumları engelleyecek, bunları kontrol altına
15:17alacak ve cezayı yaptırıp uygulanması yönde herhangi bir çalışma yok.
15:24Bir hatırlarsak, Leman dergisi olayında, Leman dergisi olayı yaşanırken, eski, daha dün görevden alınan, eski İçişleri Bakan Ali Yerlik Bey
15:39'e, Leman dergisinin tepki gösterdiği bir paylaşım yapmışlar.
15:47Yani Leman dergisi olayında iddia edilen İslamlık Ergisi'nin hakaret iddiaları üzerinden kabul edilemez olduğunu deyip, Leman dergisi açıkta hedef
16:00göstermişti.
16:01Daha sonra da o olayla hükümet yetkililerince hedef göstermişlerinden aslında o olaylar o kadar büyüdü.
16:08Ama ne o olayla bir cezayı yaptırımı uygulandı, ne de bu kısımla bir cezayı yaptırımı uygulandı ki,
16:15şuna da bir parantez açmak istiyorum.
16:19Türkiye'deki selefi yapılanmalarının başına gelen Ebu Hanzala yapılanması dediğimiz, Tehrik Dergisi yapılanması dediğimiz,
16:28Halis Bayancuk, İzmir'de biliyorsunuz bir gözaltına alınmıştı ve mahkemi karşısına çıkmıştı.
16:37Neden çıkmıştı?
16:38Yine geçen yıl gerçekleşen, 16 yaşındaki bir çocuğun, selefi düşünce sisteminde kendisini,
16:46yani selefilerin ağına düşen, 16 yaşındaki, selefilerin karanlık ağına düşen,
16:5216 yaşındaki bir çocuğun, İzmir'de bir karakol bombaladığının iki polisimizi şehit ettiğini biliyoruz.
17:00O olayla bağlantılı olarak Halis Bayancuk da gözaltına alınmıştı, Halis Karayla birlikte Halis Bayancuk.
17:07Ancak çıkarıldıkları mahkemece suçsuz bulunur.
17:11Yani çıkarıldı bakan önce herhangi bir suç istihadının ve olayla bir bağlantısı olmadığı belirtilerek tahliye edilmişler.
17:20Yine ondan öncesinde Ankara'da köklü şey, tehdit dergisi ve operasyonlar yapıldığı IŞİD bağlantısı gerekçesiyle
17:30o gözaltılardan da şu an ne kadar herhangi bir gelişme olmadı.
17:35Ya sadece bunlar değil şunu da biliyoruz.
17:37Bazı tarikatlerin, cemaatlerin farklı bakanlıklar içinde yapılandığını,
17:42işte birisi Emniyet Teşkilatı içinde, İçişleri Bakanlığında, birisi Sağlık Bakanlığında, birisi Milli Eğitim Bakanlığında
17:50yapılanıyorlar ve kimse de yani en azından otoriteden kimse buna bir dur demiyor.
17:56Sanırım Aytun çok teşekkür ediyorum.
17:58Yani bunlar bazen hani gündelik...
18:01Bir de şöyle bir paraket açmak istiyoruz.
18:04Yani ben şu olayı mesela yaşamıştım.
18:06Ben adliye muhabileyim.
18:08Ayhan Bora Kaplan soruşturmasıyla bağlantılı, o soruşturmayı yürüten polislerin de davası, yargılanması gözüküyor.
18:17Pirari FETÖ'cü, CHP'li güveni bilgi sızdırma davası kapsamında.
18:23Orada bir polis ilk duruşmada yargılanan ve şu anda tek tutuklu, o davanın tek tutuklu sanığı olan polis memuru.
18:30Davanın ilk duruşmasında ben FETÖ'cü olamam çünkü ben vurcuların başka bir kolundamım, meşveret kolundamım.
18:40Ben FETÖ'cü olamam, FETÖ'cüler bizleri şu anda emniyetle kırmaya çalışıyorlar diye,
18:45Türkiye Cumhuriyeti'nin resmi yargı makamının karşısında savunma yapmıştım.
18:51Evet, yani işte ne diyeceksin?
18:53Yani bu açık bir ihbar ama hiçbir Cumhuriyet Başsavcısı ya da Cumhuriyet Savcısı bunun hakkında bir hazırlığa, bir operasyona girişmiyor.
19:03Tabii bu da Türkiye'yi nereye götürecek o da endişe verecek.
19:06Yani bazen dünlerik siyasetin işte AK Parti muhalefete şunu yaptı, muhalefet bunu dedi, dün mecliste kavga çıktı.
19:13Bunların şeyinden çok kritik konuları unutabiliyoruz.
19:16Bence bu kritik konuların başında da Türkiye'deki yapılanmalar geliyor.
19:20Çünkü bu yapılanmalarla Türkiye yıllardır mücadele etmeye çalışıyor.
19:24Daha doğrusu Türkiye'deki aydınlar yıllardır mücadele etmeye çalışıyor.
19:28Bunun uğrunda şehit olanlar var.
19:30Onları da anmışalım işte Muammer Aksoy gibi, Bahriyoy Çok gibi, Uğur Mumcu gibi aydınlarımız var.
19:38Bunu da konuşmak lazımdı.
19:40Bugün de sen katıldın.
19:41Şu anda bu konular hakkında Türkiye'de en çok haber yapan bir de en detaylı haber yapan muhabirlerden birisin.
19:47Tekrar izleyicilere de hatırlatalım.
19:50Aytunç'un haberlerini Cumhuriyet.com.tr'den bulabilirler.
19:52Ve bu tarikatlar hakkındaki haberlerine bakabilirler.
19:56Çok teşekkür ediyorum Aytunç Ürkmez.
19:58İyi ki katıldın bugün.
20:00Ben teşekkür ediyorum her adım için.
20:02Kolaylıklar diliyorum.
20:04Sağ olun, iyi günler dilerim.
20:06İyi günler.
20:06Evet sevgili Cumhuriyet TV izleyicileri, gazetemiz muhabiri Aytunç Ürkmez yayınımızın konuydu.
20:12Türkiye'nin içerisinde yapılanan cemaat ve tarikatlar artık hedefi biraz da Türkiye'nin dışarısına çevirmiş durumdalar.
20:19Özellikle de merkezi otoritenin hala tam olarak tesis edilemediği Suriye'ye yöneltmiş durumdalar.
20:26Suriye'de şu anda yönetimde olan HTS ile direkt olarak temasa geçen İsmail Ağa Cemaati,
20:31Şam'da bir medrese kurmak istiyor efendim.
20:34Bunu konuştuk.
20:35Tabi sadece bununla sınırlı değil.
20:37Türkiye'nin içinde de tarikat ve cemaatlerin bazı eylemleri devam ediyorlar.
20:42Örneğin İzmir'de olduğu gibi.
20:44Aytunç da bununla ilgili çok kritik bilgiler verdi bizlere.
20:47Cumhuriyet'te bir programın daha sonuna geldik efendim.
20:50Başka programlarda yeniden görüşmek dileğiyle.
Yorumlar