- 5 saat önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00Müzik
00:00Sevgili izleyiciler Cumhuriyet TV ekranlarına hoş geldiniz efendim.
00:16Atas Çağlayan 17 yaşında öldürüldü ve bu da suça sürüklenen çocuk kavramını yeniden gündeme getirdi.
00:24Kimler suça sürüklenen çocuklar? Bu kavramı nerede kullanıyoruz?
00:28Ya da bu kavramı ne zaman kullanmalıyız? Bunları konuşacağız.
00:31Bu konular üzerine de hayli çalışmış olan bir avukat konuğumuz.
00:35Avukat Çağlayan Gül Bulut bizlere anlatacak.
00:37Çağlayan Gül Hanım hoş geldiniz yayınımıza. Merhaba.
00:40Hoş bulduk. Merhaba.
00:42Teşekkür ederim.
00:44Şimdi bu tartışmalar devam ediyor.
00:46Yani bir taraf suça sürüklenen çocuk kavramına katılıyor.
00:50Bir taraf katılmıyor bu kavrama.
00:52Peki bunu bir özetleyerek başlayalım.
00:55Yani kimleri niteler suça sürüklenen çocuk kavramı?
01:00Şöyle hukuken öncelikli olarak 18 yaşın altındaki her bire çocuktur.
01:05Ve 18 yaşın altındaki bireyler suça karıştıkları zaman, adli mekanizmalara girdikleri zaman bizim için suça sürüklenen çocuk tabiri kullanır.
01:14Bunun aslında sebebi de şudur.
01:16Biz normalde suç işleyen kişiler ne deriz? Şüpheli.
01:20Eğer dava açılmasıysa da sanık deriz.
01:21Orada da bir itham olduğu için suça sürüklenen çocuk tabirini kullanıyor.
01:26Çünkü bilimsel olarak çocuklar suça sürüklenmiştir, suça itilmişlerdir.
01:31Suça karışmalarının sebepleri vardır.
01:33O yüzden bir itham olmaması için çocuğun önüne kötü bir sıfat getirmemek için teoriyi anlatıyorum.
01:39Suça sürüklenen çocuk tabiri kullanılmakta.
01:40Burada tabi suç teorileri de var.
01:43Bir insan niye suç işler doğuştan mı gelir, çevresi mi etken olur?
01:47Burada da bizim inandığımız çocukların tabi doğuştan gelen genler de etkilidir ama suça itilen sebepleri olduğu için biz çocuklara suça sürüklenen çocuklar diyoruz.
01:56Hatta şu anda tartışan bir husus var.
01:58Tabi biz ülkemizde bunu tartışmıyoruz ama suça sürüklendi, iddia edilen çocuk kavramı da hatta yer yer gündeme geliyor.
02:05Biz alanda takip ettiğimiz için söylüyorum.
02:07Peki şimdi bu suça sürüklenen çocuk tartışmalarında bir de verilen cezalar vesaire de tabi yine tartışılıyor.
02:16Yani burada mesela biz çocukları neden suçtan koruyamıyoruz ya da neden rehabilite edemiyoruz hapse attığımız çocukları da.
02:25Burada sistemde ne gibi aksaklıklar var bunun da üzerine yoğunlaşmak lazım sanırım.
02:30Evet çok doğru Erdem Bey.
02:32Şimdi öncelikle olarak çocuk suçluluğunu ülkede genel olarak artan suç oranlarından ayrı düşünmemek lazım.
02:40Bağımsız düşünmemek lazım.
02:42Çocuk suçluluğundaki artış aslında ülkede derinleşen yoksulluğun, yaygınlaşan şiddetin, kötülüğün, toplumsal çürümenin çocuklara yansıyan acı bir tablosu aslında.
02:54Yani sorunu doğru yerden okumak lazım ki çözümü doğru üretelim.
02:57Tabi eğer gerçekten bu çözüm istiyorsan.
02:59Şimdi burada hepimizin ilk aklına gelen cezalar oluyor.
03:02Ülkede bir infale neden olay bir olay yaşandığı zaman sadece çocuk konusunda da değil hemen cezalar gündeme geliyor.
03:09Cezaların caydırıcılığı gündeme geliyor.
03:11Doğru.
03:12Çünkü ceza hukukunun amacılarından biri de bu cezaların ağır olması ve bu toplumu suçtan korumasıdır aslında.
03:21Ve cezalar caydırıcı olunca ne olur?
03:23İnsanlar suç işlemekten korkarlar ve suçun karşılığı işlendiği görüldüğü zaman, cezası alındığı zaman da insanlar adalete güvenirler.
03:32Şimdi cezalar ağır olan suçlar mesela bizim aslında Türk ceza kanunumuzda suçlar oldukça ağır.
03:37Cinsel istismar suçları, cinsel suçlar, öldürme suçları, müebbet hapis cezası.
03:42Bunun da karşılığı 20 yıl hapis cezası aslında.
03:44Bir insan 20 yıl kapalı cezaevinde kalacak demek oluyor.
03:48Ama ne oluyor?
03:48Ülkede bir af çıkıyor.
03:50Örtülü af oluyor.
03:51İnfaz düzenlemesindeki değişikliklerle.
03:53O zaman bu ağır suçlara karışan insanlar da cezaevinden çıkabiliyor.
03:58Veya infaz kanunu aynı zamanda ıslah amacı da vardır.
04:01Islah amacı nedeniyle de cezaları bilirsiniz.
04:04Türk ceza kanununda 10 yıl alsanız bile infazdaki karşılığı 2 yıl, 5 yıl gibi cezalardır.
04:10Bunun da amacı ıslahdır.
04:11Çünkü bizde aynı zamanda modern ceza hukukunda bu insanları topluma geri kazandırma gayesi de vardır.
04:17Şimdi zaten yetişkinlere uygulanan ağır suçlarda örnek veriyorum kadına karşı şiddet, kadın cinayeti.
04:23Bu da bizim konuştuğumuz bir şey.
04:24Cezalar ağır ama bu tek başına yeterli oluyor mu?
04:27Olmuyor.
04:28Yani cezalar caydırıcı olmasın asla demiyoruz.
04:30Yanlış anlaşılmasın ama bu tek başına çözüm olmayacaktır.
04:34Özellikle çocuk konusunda.
04:35Şimdi uygulamaya dönecek olursak bu çocukların neden peki cezaları işte 12-15, 15-18 yaş aralıkları var.
04:4312 yaş altında zaten bir yaptırım yok.
04:45Zaten insanların en çok tartıştığı şey de şu.
04:4815 yaş altında genelde kimse bir şey demiyor.
04:50Yaşadığımız olaylarda çünkü 15-18 yaş aralığındaki çocukların suça karışmaları ve bunlar da tabii öldürme eylemleri.
04:5615 yaş üstündeki çocuklar yetişkinler gibi yargılansın deniyor.
05:00Şu anda halkın tepkisi bu yönde ve bunun dünyada tabii uygulanan yerler var.
05:04Amerika Birleşik Devletleri'nin bazı eyaletlerinde bu uygulanıyor.
05:07Doğru.
05:08Ama bu tek başına çözüm oluyor mu?
05:09Olmuyor.
05:10Çünkü bizde neden burada bir ayrım var?
05:13Bir kere bilimsel olarak bir çocuğun daha çocuk olma sebebi de algılama yetişinin yetişkinler gibi olmayışı.
05:21Yani bu suçtan ne beklediğinin hukukenlerle sonucunu anlamayacak olduğunu düşünüyorum.
05:26Bu bilimsel olarak...
05:2615 yaşı da kapsıyor mu bu?
05:28Evet şöyle 15-18 yaş arasındaki çocuklar için bilimsel olarak hukuki anlam ve yeteneği var mı yok mu diye mahkeme tarafından rapor alınıyor.
05:37Adli tıbba sevk ediliyor.
05:38Eğer yoksa ayrı bir şey varsa yargılanma devam ediyor.
05:42Şimdi 15-18 yaş arasındaki için konuşacak olursak burada yaptırım az.
05:48Neden?
05:49Çünkü şöyle bir inanışımız var.
05:50Modern ceza kokunda olduğu gibi.
05:52Bu çocukları ıslah edelim.
05:54Topluma geri kazandıralım.
05:55Bunlar çünkü yaptıkları eylemleri yetişkinler kadar doğru algılayamıyor.
06:00Buradan geliyor bir inanış ve benim de şöyle bir inanışım var.
06:03Bir yetişkin ıslah etmekle 12-15 yaşındaki bir çocuğu ıslah etmek arasında fark olduğunu düşünüyorum.
06:09Bunu bazı psikologlar kabul etmiyor, bazıları kabul ediyor.
06:12O yüzden bu benim alanımda değil ama kendi gözlemlerim açısından bunu söyleyebilirim.
06:15Şimdi biz diyoruz ki burada bu çocukları yani amacımız bataklığı kurutmak ya sineklerle uğraşmayalım.
06:22Sadece cezaların ağır olması yetmeyecektir.
06:24Çünkü bu çocukların bakın ortak profilleri var.
06:27Mingöz'ü cinayeti, Hakan, Atlas bunlara baktığımız zaman öldüren kişileri, öldüren çocuklara baktığımız zaman bunların aileleri sosyoekonomik olarak dezavantajlı gruptalar.
06:37Aileleri ya da aileleriyle aralarındaki ilişki kötü ya da aileleri hatta cezaevinde bakın Atlas'ın babası yanlış okumadıysam cezaevinde zaten.
06:49Ve ya da bu çocuklar Mingöz'ü cinayetine gidecek olursak da daha önceden suça karışmışlar, adli mekanizmalara gelmişler.
06:56Şimdi bu çocukların profilleri ortaksa eğer o zaman bizim daha çok cezadan çok amacımız bunların öldürme eylemini gerçekleştirmemesi.
07:03Çünkü bakın en ağır cezayı verseniz de Atlas geri gelmeyecek, Ahmet Mingöz'ü geri gelmeyecek.
07:08Bizim amacımız zaten ailelerin amacı da bu.
07:10Mingöz'liler bir daha olmasın, Atlas'lar bir daha olmasın ya o zaman bu ortak profildeki çocuklara suça karışmış daha önce Mingöz'deki gibi, Mingöz'ün faili gibi.
07:19Daha öncedeki küçük büyük fark etmez.
07:21İlk başta öldürme eylemi genelde öldürme eyleminden öldürtük çocuklar sinyallerini veriyorlar.
07:26Daha hafif suçlara karışıyorlar aslında.
07:28Ve kanunlar şöyle diyor, bize şöyle emrediyor.
07:30Hem uluslararası sözleşmeler hem uluslararası mevzuatımız bir çocuk bir suça karıştığı zaman o çocuk neden bu suça karışmış?
07:38Bunun sosyal inceleme raporu al, ailesiyle konuş, çevresiyle konuş, arkadaşlarıyla konuş, öğretmeniyle konuş.
07:45Bu çocuğun suça karışma sebebini öğren.
07:48Bu çocuk suça neden karışmış?
07:49Örnek veriyorum bizim gördüğümüz profillerde böyle bir özentilik.
07:53İşte ne oluyor hepsinde?
07:54Hayırdır kardeş bana mı baktın?
07:56Tamam bu çocuk neden bunu özeniyor?
07:58Ne özeniyor?
07:58Ama mafyacılığa özeniyor.
07:59Neden bunu özeniyor?
08:00Acaba bu çocuk bir çete üyesi mi?
08:02Bu çocuğu bir çeteyi mi dahil etmeye çalışıyorlar?
08:05Buraları iyileştirelim ki bu çocuklar başkalarını öldürmesinler.
08:09Bakın mesela yine benzer şeyleri yaşıyoruz yine çok kısa bir sürede.
08:13Minguzi cinayetinde ne olmuştu?
08:15Aynısı Yasemin Hanım'ı tanımadığı, failleri bile tanımayan bir sürü kişiyi tehdit etmişti.
08:20Evet.
08:21Şimdi yine ne görüyoruz?
08:22Atlas'ta da aynı şeyi görüyoruz.
08:23Ya bu tehdit edenleri gözaltına alıyoruz ama şunu kaçırıyoruz.
08:27Eğer bu tehdit edenlerde özellikle çocuk varsa, bu çocuk bu failleri de özellikle de tanımıyorsa
08:33veya sen bu sosyal incemi raporu almamız lazım.
08:35Yani onun Türkçe karşılığı şu, sen neden tehdit ediyorsun?
08:39Senin derdin ne ya?
08:40Sen bu ay çocuğu neden tehdit ediyorsun?
08:42Sen niye suçu övüyorsun?
08:43Buradaki bu dinamikleri öğrenmek lazım.
08:46Bunları iyileştirmek lazım.
08:48Çünkü yarın öbür gün belki de o tehdit edenler sadece işte diyoruz ya gözaltına alınacak.
08:52Belki 12 yaşından küçük direkt gözaltı bile yapamazsınız.
08:55Direkt serbest bırakırsınız.
08:56İfade bile alamazsınız.
08:57O zaman ne olacak?
08:59Bunlar o öfkeyle büyüyecek, büyüyecek ve daha sonra öldürmeyle mi gerçekleştirecekler?
09:03Yani ben özellikle demiyorum ki bu failler tutuklanmasın, cezaevine girmesinler, masum değiller diye benim bir inanıncım, düşüncem yok.
09:12Ben diyorum ki, biz diyoruz ki beraber ortak amacımız ne?
09:18Güvenli sokaklar.
09:19Güvenli sokaklar için, bunlar için çözüm sadece ceza değil.
09:23Özellikle toplumsal boyutu, psikolojik boyutu daha önemli.
09:27Çünkü neden?
09:27Önleyici bir hizmet.
09:28Şimdi bunlar tabii uzun vadede şeyler olabilir ama kısa ve orta vadede çözümler var.
09:32Bunlar nedir?
09:33Dediğimiz gibi bu profiller ortak.
09:35Bu profillerin sahip kişilerin tespit edilmesi.
09:37Çoğu zaten adli mekanizmalara girmiştir.
09:39Bu tespit edilen kişilere hemen sosyal inceme raporu alınır, sosyal hizmetler tarafından takip edilmesi lazım.
09:46Sistemli ve sürekli bir takip.
09:47Bu takipten kastımız nedir?
09:49Sen suça karışsın, sen şu anda ne yapıyorsun?
09:52Bu suça neden karışsın?
09:54Bu karıştığın sebebi belki yoksulluk, belki aile içindeki şiddet, bunların sebeplerini iyileştirmek.
10:00Dediğimiz gibi çeteler özlemek.
10:01Belki bu çocukların çoğu çete üyesi.
10:03Bakın yine ne oldu?
10:04Kespürler, Daltonlar çetesi var ve bu çeteleri üye olan birçok çocuk tespit edilir değil mi?
10:11Mesela bunların tespit edilmesi lazım.
10:13Yani sistematik bir şekilde, çok yönlü bir şekilde çalışma yapılması lazım.
10:17Yani burada insanların ilk aklına gelen cezalar caydırıcı olsun, bunlara yetişkinler gibi yargılayımdan ziyade
10:23bir güvensizlik var, güven açığı var, sokaklar güvenli değil, çeteler özellikle çocuklarımızı ele geçiriyorlar.
10:31Bu çetelere müdahale edin, üstlere müdahale edin.
10:34Yani evet çocukları çeteler kullanıyor, evet bunları kullanma sebeplerinden biri de o ceza yaş aralıkları.
10:40Ama yine kullanacaklar, yine değişen bir şey olmayacak.
10:42O yüzden daha çok bizim toplumsal ve psikolojik boyutuyla ilgilenmemiz lazım.
10:46Yani ceza en son aşamadır.
10:48Çünkü ceza zaten bitmiştir artık.
10:50Yani artık o ceza verseniz bile Ahmetler geri gelmeyecek.
10:54O yüzden bizim önleyici çalışmalara odaklanmamız lazım.
10:58Şimdi şüphesiz çok haklısınız.
11:00Sadece netleşsin diye şunu da sormak istiyorum.
11:03Akıllarda en azından soru işareti kalmasın.
11:05Yani suça sürüklenen çocuk deyince biraz daha akla işte tehdit yoluyla
11:09ya da aklının ermediği zamanlarda kandırmak suretiyle bir çete içine çekilmek.
11:15Büyük çaplı bir çete olmasa da 3-5 kişilik bu sokak çetelerinin arasına karışması ve
11:20işte karnı açtır gider bir market soyar, karnını doyurmak istemiştir.
11:26Ya da ailesinden birini tehdit etmişlerdir, kendisini tehdit etmişlerdir.
11:31İşte şuna şunu yap, yarala, zarar ver.
11:34O da kendi canını korumak için belki kabul etmiştir.
11:37Şimdi bunlar suça sürüklenen çocuk kavramında tamamız.
11:41Bir de tartışmalardan biri de şu, yani işte mesela Atlas Çağlayan gibi
11:45Atlas 17 yaşında, yanlış hatırlamıyorsam onun katili ondan bir yaş küçük
11:50ve hiçbir husus, birbirlerini tanımıyorlar bile.
11:54Sadece bir yan bakma kavgası çıkıyor ve canice bıçaklanıyor Atlas.
12:01Burada da mesela bu kategoride ayrılıyor mu bu suçu işleyenler?
12:05Yani yine onlar da sanırım suça sürüklenen çocuk kategorisinde yargı sürecine dahil oluyorlar değil mi?
12:13Evet, hukuki olarak bizim için bir ayrımı yok.
12:16Şimdi orayı da şöyle okumak lazım.
12:18Aslında şöyle, yan baktın tartışması yetişkinlerde de olan bir tartışma.
12:23Şimdi o çocuğun faili, bakın bunu ben meşrulaştırmak çok hassas bir konu çünkü.
12:29Ya da çok kötü bir şey, sonuçta hepimizin kardeşi var, kuzeni var, akrabası var, ateş düştüğü yeri yakıyor.
12:37Tabii ki.
12:37Şimdi zaten öncelikle olarak yani Allah rahmet diliyorum, kendi başımıza gelse tabii ki ferdiatçiden oluruz.
12:43O ayrı, anne bunu tabii ki isteyecek.
12:45Biz de istiyoruz.
12:46Ama diyoruz ki, şimdi burada o çocuk Atlas'ı öldüren, neydi bana yan baktın.
12:51Birbirlerini tanımıyorlar, Mingöz'deki gibi birbirlerini tanımıyorlar.
12:54Ama onların ailesine baktığımız zaman, onların oturdukları semte bakın.
12:59Oturdukları semt düşük seviye, ekonomik seviyesi düşük seviye bir semt.
13:04Babasına bakın, babası cezaevinde.
13:06Yani bu çocuklar rol medel kime alıyor?
13:08Babasına alıyor, rol medel kime alıyor?
13:11Sosyal üyesi düşük semtteki abilerini alıyor.
13:14Eğer bir çete üyesi ise çete liderini örnek alıyor.
13:17Şimdi bu çocukların hayata dair umutları yok ki.
13:19Bu çocukların, nasıl söyleyeyim, bu çocukların tek hedefleri, bu çocuklar belki okula da gitmiyorlar.
13:26Okula da gitmeyen çocukların para kazanmak için, hızlı yoldan para kazanmak istiyorlar.
13:31Abileri, ablaları var bunların, abileri tabii.
13:34Abileri gibi olmak istiyorlar.
13:36Şimdi abileri, burada mesela Atlas Şahlı'nı öldüren çocuk, babası zaten cezaevinde.
13:41Bu çocuk aileye kim bakıyor?
13:42Belki bir abileri geldi ona, biz sana bakarız, sen de şunları şunları yap dedi.
13:50Yani anlatabiliyor muyum, bizim daha çok toplumsal boyutuyla, sosyolojik boyutuyla ilgilenmemiz lazım.
13:55Çünkü bunlardan çok fazla var.
13:57Ve özellikle o yüzden diyorum yetişkinlerden, yetişkin suçluluğuyla şu anlamda ayrı tutmamak lazım.
14:02Toplumsal boyutu anlamında ayrı tutmamak lazım.
14:05Yani dediğim gibi o bana yan baktığını babadan gördüğü için, abiden gördüğü için bir çocuk ona yan baktığı zaman sen hayırdır kardeş bana yan bakıyorsun diyor.
14:14Peki Atlas neden demiyor?
14:16Ahmet Müngüz'ü neden demiyor?
14:17Bir onların ailelerine bakın.
14:19Atlas'ın bir ailesine bakın.
14:20Okumuş kendi halinde.
14:22Orta sınıf bir aileler.
14:23Ahmet'in ailesi de aynı şekilde.
14:24Kadın ne diyor ben ilmek imek çocuğumu işledim.
14:26O çocuktan zaten kötülük çıkmaz.
14:28Yani o yüzden burada cezalar ağır da olsa bu çocukların toplumsal boyutuyla ilgilenmedikçe bu çocuklar yarın yine ahdatsa rahmetler ölecek.
14:38Yani bizim anlatmaya çalıştığımız şey burası.
14:41Aynı şey istiyoruz.
14:42Ama sadece diyoruz ki bu tarz bir bakış açısıyla sadece, sadece buraya bakarsak olmaz.
14:49O yüzden bu ortak profillerin, bakın dediğimiz gibi bunlar ortak profiller.
14:52Bir arada ne çıktı?
14:53Tas kafa, dövmesi olan değil mi?
14:55Bu çok insanlar bunları inceliyor, psikologlar, sosyologlar belki.
15:00O zaman bu ortak profillerin potansiyel ya da adli metanizmalara girmiş suça sürüklenen çocukların, riskli ya da değil tüm suça sürüklenen çocukların ve potansiyel çocukların takibinin yapılması lazım.
15:11Şartlarını iyileştirilmesi lazım.
15:14Daha çok bu yönde, bu bakış açısıyla bakmamız lazım.
15:16Peki.
15:17Sayın Bulut çok teşekkür ediyorum efendim.
15:20Oldukça hassas bir konu.
15:21Biz de en doğru ya da en yapılması gereken şekilde konuyu aktarmaya çalıştık.
15:27Yani dediğiniz doğru ateş düştüğü yeri yakıyor.
15:31O yüzden belki başkasının açıklaması, belki bizim açıklamamız tatmin etmeyecek kimseyi.
15:37Ama sonuç olarak bir can, 17 yaşında bir çocuk hayattan koparıldı.
15:40Ama işte bu ne yazık ki sadece atlas değil.
15:44Yani her gün Türkiye'de onlarca çocuk yaralanıyor, hayatını kaybediyor.
15:49Bunun önüne geçilmesi lazım.
15:51Bu da tabii ki en başta devlet otoritesiyle, devletin kurumlarıyla önüne geçilebilecek bir şey.
15:57Toplumsal boyut sanırım bundan sonra geliyor.
16:00Çok teşekkür ediyorum.
16:01Bugün kırmadınız.
16:02Bizi ağzınıza sağlık.
16:03Ben teşekkür ederim.
16:04Çok sağ olun.
16:05Evet sevgili Cumhuriyet TV izleyicileri, avukat Çağla Gül bulut konuğumuzdu.
16:11Efendim atlas Çağlayan 17 yaşındaydı.
16:14Neden bana yan baktın tartışmasında öldürüldü.
16:18Onu öldüren de 18 yaşından küçük biriydi.
16:21Ve tabii ki yine suça sürüklenen çocuk tartışması da gündeme geldi.
16:26Herkes farklı bir şey diyor bu konuda.
16:28Ancak geride tek bir gerçek kalıyor.
16:3117 yaşında bir çocuğun canice hayattan koparılması.
16:34Cumhuriyet'te bir programın daha sonuna geldik sevgili izleyiciler.
16:38Umarız daha keyifli, daha neşeli ve içimizi parçalamayacak haberlerle yeniden karşınızda oluruz.
16:44O zamana dek görüşmek dileğiyle.
İlk yorumu siz yapın