00:00Bu E-Devlet'in resmi sayfası.
00:18Tabi bir internet sayfasına girerken sadece isme dikkat etmiyoruz.
00:22Mesela nedir E-Devlet'in adresi?
00:24Türkiye.gov.tr
00:27Zaten biliyorsunuz Gov, Govmentum kısaltılması.
00:30Yani resmi kurumların uzantısıdır.
00:33T.C. Kminik ve E-Devlet şifrenize girdikten sonra bu bilgiler dolandırıcıya gidiyor.
00:37Daha sonra dolandırıcı bu sizden aldığı bilgilerle gerçek E-Devlet'inize giriş yaparak almak istediği bilgileri alabiliyor.
00:43Sizin aile bireylerinizden bine ulaşarak sizin adınıza para isteyebiliyor.
00:47Ya da sizi tehdit edeceğini söylerip aile bireylerinize sizin hakkınızda kendisine ait olan bir görseli atmakla tehdit edebilir.
00:55Mesela bu internet sayfası E-Devlet'in kopyalanmış hali.
00:58Bir dolandırıcı bir internet sayfasının kopyasını yaparken E-Devlet'e çok dikkat etmez.
01:06Burada tabii önemli olan şey bir adrese tıklamadan önce kim paylaşmış?
01:13Yani o sayfanın, o reklamın paylaşıldığı sayfa tıklamanız gerekiyor.
01:17E-Devlet aslında iki kez kopyalanmıyor.
01:19Defala bir kez kopyalandı.
01:21Bunu iki kez denemiyorlar ve sürekli de deneyecekler.
01:24Bundan devamı her zaman gelir.
01:26Öncelikle halkımızın bilinçli olması gerekiyor.
01:29Yani sosyal medyada güvenli bir sayfa bile, onaylı bir sayfa bile bir şey paylaşıyorsa direkt tıklamamamız gerekiyor.
01:36Eğer E-Devlet linki ise, yani paylaşılan şey, yani olduğuna eminsek ki E-Devlet linki de olmayabilir.
01:43Basit yöntemler var.
01:44Arma motoruna E-Devlet yazıp ya da Türkiye Golf TR adresine girip ilgili ismi aratarak da o başvuru formunu bulabiliriz.
01:51Mesela adam ne yapıyor diyor ki işte daha önce kredi mi çektiniz, kredinizin iadesini almak için işte tıklayın diyor.
01:58Gidersiniz ya devlete giriş yaparsınız ya da uygulamasını indirirsiniz.
02:02Kredi iadesi diye arattığınızda öyle bir şey varsa da çıkar.
02:05Zaten dolandırıcıya genel olarak insanın zaafından yola çıkar.
02:08İşte ne bileyim para iadesi gibi, işte sigorta iadesi gibi.
02:12Daha önce bir şey yapmışsınız da işte bunun iadesini yapıyor gibi ya da devlet ücretsiz bir şey dağıtıyor gibi.
02:18Yani kimse kusura bakmasın, kimsenin ücretsiz bir şey dağıttığı yok.
02:22Ya birileri paranın reklamını yapıyorsa bilin ki orada bir dolandırıcılık vardır, tıklamayın.
02:27Burada tabii ilk dikkat edilecek şey isimdir, yani alan adının ismidir, ardından da uzantıdır.
02:32Şimdi bazen golf kısmını görüyoruz biliyorsunuz resmi konulara golf golf kullanır.
02:37Biz hemen diyoruz ha bu güvenli istedir ama golf'dan sonra gelen eklenti nedir?
02:41TRM'dir, USM'dir, farklı bir ülkeden alınmış olabilir.
02:45Yani dolandırıcı ne yapmıştır? Gitmiştir Afrika'da ya da farklı bir ülkede uzantı almıştır.
02:51Oranın güvenlik sistemine sızmıştır. Orada bir uzantı almıştır.
02:55Sanki Türkiye'nin uzantısıymış gibi de algı yapabilir.
02:57Mesela TC uzantısı var. TC Türkiye'nin uzantısı değil.
03:02İlginçtir insanla Türkiye'nin uzantısı sanıyor. Adam gidiyor gov.TC uzantısını alıyor.
03:06Dolandırıcı da zaten amacı bu güven sağlamak.
03:11İşte kurban yani vatandaş diyeyim buna tıkladığı zaman ha bu güvenli bir istedir diyor.
03:17Orada ne devlet bilgilerini girdikten sonra o bilgiler otomatik olarak dolandırıcıya gidiyor.
03:23BİKSAR derslerine siber güvenlik yani temel düzeyde siber güvenlik, temel düzeyde BİKSAR okur yazarlığı.
03:30Yani bizim müfredatımızda BİKSAR işletmenliği, BİKSAR operatörlüğü var ama BİKSAR okur yazarlığı yok.
03:38BİKSAR okur yazarlığı biraz daha basit bir teknikle anlatma demektir.
03:42Yani okur yazarlık, operatörlüğü kadar da kapsamlı bir ders dediğin,
03:46herkesin yani 7'den 70'ye herkesin anlayabileceği bir derstir.
03:50Bence BİKSAR okur yazarlığı dersleri geri gelmeli.
03:53Gerçi bu dersler hiç olmadı ama bu dersler ülkemizde olmalıdır.
03:57Yine web okur yazarlığı dersi olmalıdır.
03:59Son olarak da temel siber güvenlik dersleri.
04:02Bu konuda da neler yapılabilir?
04:04Diyelim ki bir vatandaş telefon mu alıyor?
04:07Telefon almadan önce işte ne bileyim bunun bir eğitimi olabilir.
04:11Ya da bir vatandaş evine BİKS internet mi çekecek?
04:14Bu interneti çekmeden önce bazı zorluklar gelebilir.
04:17Ne bileyim efendim işte gidip 60 saat siber güvenlik dersi almanız gerekiyor şeklinde zorluklarla bunu çözebiliriz.
04:24Şimdi artık günümüzde yapay zeka da var ama yapay zeka olsun ya da olmasın bir internet sayfası birebir aynısı kopyalanabilir.
04:31Bazen güvendiğiniz bir milletvekilini bile internet sayfası ya da sosyal medya hesabı çalınıp onun adına paylaşım yapılabilir.
04:38E-Devlet linki mi paylaşılmış?
04:40Orada tıklamak yerine internet arama motoruna türkiye.gov.tr yazıp E-Devlet'e giriş yapıp arama motorundan zaten bulabilirsiniz.
Yorumlar