- 3 ay önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:00İzlediğiniz için teşekkürler.
00:00:30Açıklamada Hamas'ın sarı çizgiyi geçtiği ve bu nedenle askeri müdahalede bulunulduğu savunuldu.
00:00:37Hedef alınan noktalar arasında silah depoları, atış mevzileri ve yeraltı tünelleri de yer aldı.
00:00:44İsrail ordusu operasyonun ardından ateşkesi yeniden uygulamaya başladığını duyurdu.
00:00:50Tel Aviv yönetimi bundan sonra yaşanılacak her türlü ihlale sert karşılık verileceğini vurguladı.
00:00:58Bu gelişmeler gölgesinde kırılgan ateşkes sürecini yeniden tartışmaya açmış oldu.
00:01:05Böylelikle İsrail yönetimi konutlarımızla tabii bu konuyu konuşacağız ve Gazze'de, Orta Doğu'da kalıcı barışın nasıl tesis edileceğini araştıracağız.
00:01:15Anar Ali Stüdyo'da bizimle birlikte hoş geldiniz.
00:01:17Hoş bulduklar.
00:01:18Serkan Gündoğdu'da uzaktan bağlantıyla programımıza konuk oluyor.
00:01:22Serkan Bey hoş geldiniz.
00:01:24Merhabalar Elhan Bey.
00:01:25Anar Ali Hocam'a da merhabalar.
00:01:27İyi yayınlar.
00:01:28Merhabalar hocam.
00:01:28İyi yayınlar.
00:01:29Anar Ali sizinle başlayalım.
00:01:31Tabii burada İsrail yönetiminin geçmiş dönemlerdeki ateşkeslerde de bu tip aslında sözünde durmadığı dönemler olduğunu biliyoruz.
00:01:42İsrail genellikle kendi politikalarını yürütme konusunda hiç kimseye hesap vermemeyi gayret ediyor.
00:01:48Uluslararası toplum umurunda değil.
00:01:50Amerika Birleşik Devletleri'ne verilen sözler de umurunda değil.
00:01:54Birleşmiş Milletler zaten değil ya da uluslararası toplumun baskı unsurları da İsrail yönetimi pek etkilemiyor.
00:02:00Onlar tamamen rahat bir şekilde istedikleri politikaları uygulayabileceklerini düşünüyorlar.
00:02:06Çünkü buradaki örnek de ilginç aslında.
00:02:08Ateşkesi bir süreliğine askıya alıp istediği saldırıları yapıp sonra saldırıları bittiği zaman ateşkesi yeniden devreye almak.
00:02:16Yani bu nasıl bir ateşkes oluyor?
00:02:18Bunu anlamakta zorlanıyoruz öncelikle.
00:02:20Bu nasıl bir anlaşma oluyor?
00:02:22Bu barışa giden yolu tesis etmek için çok doğru bir yöntem değil.
00:02:28Itamar Ben Gvivir'den de bir açıklama geldi.
00:02:30Rehineleri teslim aldık.
00:02:32Şimdi savaş başlayabilir.
00:02:33Ama tabii özellikle Netanyahu'nun kabinesindeki bazı bakanların aslında hükümet üyesi ortaklarının bu tip sivri açıklamalarını biliyoruz.
00:02:44Kendi kitlelerine yönelik biraz yukarıdan üstlenici açıklamaları aslında tırnak içinde belki de fazla bir yorum olmayacaktır.
00:02:52Fanatikçe açıklamalarını çok duyuyoruz.
00:02:54Daha çok devlet aklından ziyade kitlelerini harekete geçirmeye yönelik politikaları tercih eden isimlerden bahsediyoruz.
00:03:03Ben Gvivir'de onlardan biri.
00:03:04Şimdi burada bunu nereye koyacağız?
00:03:06Yapılan bir anlaşma var.
00:03:08Ve bu işin başında da Amerikan başkanı var.
00:03:10Amerikan başkanının ortaya koyduğu bir vizyon.
00:03:13Ve bunu yürütme konusunda bile İsrail bir hafta dayanabildi neredeyse.
00:03:17Evet yani şimdi çok kırılgan bir zemin üzerinde devam eden bir süreç var ateşkes.
00:03:23Şimdi normal ülkeler uluslararası hukuku şu veya bu şekilde uyan, tahammüllere uyan, uluslararası sisteme bağlılığını ifade eden ülkeler benzeri çatışmalar, savaşlar sonrası imzalanan atlaşmalara bağlılıklarını ifade ederler.
00:03:38Gerçekten de buna yönelik adımlarını atarlar.
00:03:41Ama karşımızda sizin de bahsettiğiniz bu tahammüllerin hepsini yok sayan bir ülke var.
00:03:46Çünkü şu cezasızlığı, uluslararası cezasızlık bu ülkeyi daha fazla motive ediyor.
00:03:53Yani çok daha fazla yayılmacılık, işgal ve genişlemeye yönelik motive ediyor.
00:03:58Çünkü frenleyici bir mekanizma yok.
00:04:00Ne bölgesel anlamda yok ne uluslararası hukuk anlamında yok.
00:04:04Amerika Birleşik Devletleri nezdinde de yok.
00:04:07Maalesef bu Gazze'de imzalanan bu ateşkeste ateşkese bağlı kalıp kalmayacağı sadece Amerikan başkanının iradesine bağlı.
00:04:15Yani Amerikan başkanının İsrail üzerinde oluşturabileceği tepki, etki sürecin girişatını belirleyecek.
00:04:25Bu da Amerikan iç siyasetiyle doğrudan ilintili.
00:04:27Şimdi Amerikan iç siyasetinde eğer başkan revizyonist siyonistlerin kendisi üzerindeki etkisini kırabildiği sürece,
00:04:39kırabildiği sürece bu ateşkes süreci şu veya bu şekilde devam eder.
00:04:45Ama ne zaman ki gerçekten de artık başkan, çünkü bu açıklamalardan şunu görüyoruz.
00:04:49Bazen Trump ifade ediyor ki işte Hamas bölgedeki bazı o yerel aşiret silahlı gruplara yönelik harekete geçtiğinde
00:04:59Hamas doğru bir şey yapıyor diye açıklama yapıyor.
00:05:02Ama ertesi gün Hamas bunu hemen durdurmalı.
00:05:05Yani bir başkanın ifadelerini görüyoruz.
00:05:07Ertesi gün ise İsrail lobisinin başkan üzerindeki etkisini net bir şekilde görüyoruz.
00:05:13Şimdi ateşkesi farklı farklı nedenlerle ihlal ediyor İsrail tarafı ve bu devam edecek.
00:05:21Yani orada uluslararası bir belki bunu birazdan konuşuruz istikrar gücü, uluslararası misyon,
00:05:28gerçekten de İsrail'i frenleyebilecek bir uluslararası mekanizma Gazze sahasında devreye girmediği sürece
00:05:35bu veya benzeri ihlaller devam edecektir.
00:05:38Çünkü Gazze'nin şu an tamamından çekilmedi.
00:05:40Sadece çekildiği bir bölge Gazze'nin yaklaşık olarak %45'lik bölgesinden çekilmiş.
00:05:47Fiili olarak oradaki işgalini devam ettiriyor.
00:05:51Hamas'ta İsrail çekildiği bir bölgede asayişi tekrar kurmak için yerel milis güçlerini şehre koğuşlandırmış durumda.
00:06:00Bir şey daha yapıldı bu.
00:06:01İki sene boyunca İsrail buradaki bir takım yerel aşiret örgütlerini destekledi.
00:06:07Silahlı grupları destekledi.
00:06:08Mesela Yasir Ebu Şabbab liderliğinde, Hüsam El Astal liderliğinde, Rami Halas liderliğinde yerel bir takım unsurlara silah verdi, para verdi, gıda yardımı verdi.
00:06:19Kendi işgal ettiği bölgelerde bu silahlı çeteleri Hamas'a karşı bir alternatif örgüt olarak olabildiğince destekledi.
00:06:27Neden? Çünkü Netanyahu Haziran ayında yaptığı açıklama dedi ki biz bunu yapıyoruz, Hamas'a yönelik bir takım alternatif yerel örgütler ortaya çıkarmak istiyoruz.
00:06:36Bu da Hamas şimdi oradaki belirli alanda güvenliği ele geçirdikten sonra bu gruplarla da silahlı mücadeleye giriyor.
00:06:44Ve bu da İsrail'e oraya zaman zaman müdahale etmek için eline fırsat geçmiş sayıyor.
00:06:49Dolayısıyla şöyle bir mekanizma, şimdi müzakerenin ikinci aşaması başlayacak.
00:06:56En çetin dönem bu ikinci aşaması aslında.
00:06:58Çünkü teknokrat hükümetin yapısı, silahsızlanma, İsrail askerinin buradan çekilmesi ve en nihayetinde burada koğuşlanması öngörülen uluslararası istikrar gücü.
00:07:11Bütün bu meseleler müzakerelerin ikinci aşamasında gündeme gelecek.
00:07:14Dediğim gibi burada Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin kararıyla mı olur, bölge ülkelerinin kendi aralarındaki inisiyatifiyle mi olur,
00:07:24uluslararası istikrar gücü, Gazze'deki ateşkes hattına koğuşlanmadığı sürece biz benzeri saldırıları sık sık, ihlalleri sık sık göreceğiz.
00:07:34Çünkü şu an İsrail kabinesinde şöyle bir şey var Erhan Bey, tarihin en sağcı ultradoks hükümet mensupları var.
00:07:43Yani çok fazla revizyonistler, en ufak bir tavize bile tahammül edemiyorlar.
00:07:48İşte Ben Givir'in açıklamasını ifade ettiniz.
00:07:51Rehineleri geri aldık, savaşa başlayalım.
00:07:542024'te de bunu yaptılar.
00:07:562025'in Ocak, Şubat aylarındaki ateşkes sürecinde de bunu yaptılar.
00:08:02Biz sağ olan rehineleri aldık.
00:08:04Bundan sonra Gazze'ye yönelik kapsamlı işgal ve sistematik soykırımı devam ettirelim.
00:08:09Ve Netanyahu, rehinelerin geri alınması ile birlikte seçim kampanyasında başlattı aslında.
00:08:15Bunu bir propaganda olarak kullanacak.
00:08:18Lübnan'a yönelik saldırının arkasındaki bu motivasyon var aslında.
00:08:222026'ta biliyorsunuz İsrail bir seçime hazırlanıyor.
00:08:25Rehinelerin alınması ile birlikte Netanyahu bunu da kendi kampanyası için kullanacaktır.
00:08:30Dolayısıyla yani başkanın şöyle özetleyelim.
00:08:34Netanyahu üzerindeki etkisine paralel olarak Gazze'deki ateşkes sürecinin sağlıklı bir şekilde ilerleyip ilerleyemediğini göreceğiz.
00:08:43Bu biraz da Amerikan iç siyasetiyle doğrultan ilintili bir süreç maalesef.
00:08:47Evet Saykan Bey, tabii Gazze'de yaşananlar 21 kişi hayatını kaybetti İsrail'in saldırılarında.
00:08:56Tabii İsrail burada gerekçi olarak sarı hattın Hamas militanları tarafından geçildiğini iddia ediyor.
00:09:03Ve bu saldırılarda 21 kişi hayatını kaybetti ve birçok önemli noktanın da bombalandığı ifade ediliyor.
00:09:10Diğer taraftan tabii ki İsrail'in bahaneleri bitmiyor.
00:09:14Hamas militanlarının sarı hattı geçtiğini iddia etti dedik.
00:09:19Ama önceki gün yaşanan olayda da bir aileyi bir tank bombasıyla, tankla vurarak havaya uçurmuştu.
00:09:2611 kişi hayatını kaybetmişti.
00:09:287'sinin çocuk, 2'sinin kadın olduğu ortaya çıktı bu aracın içindekilerin.
00:09:32İsrail tabii ki Anarali'nin de ifade ettiği gibi uluslararası kuralları, normları, baskın usurlarını yok sayarak
00:09:41belki de cezasızlığın verdiği şımarıklıkla diyelim istediği gibi hareket ediyor.
00:09:47Diğer taraftan sadece Gazze ile de yetinmiyorlar.
00:09:51Batı Şeria'da da ilginç gelişmeler yaşanıyor, onu da söyleyelim.
00:09:54Batı Şeria'da bulduğu zerlerle Tubas şehrini bir baskın düzenledi İsrail.
00:10:04Şehrin giriş çıkışlarını toprakla kapatmışlar ve şehir içinde kazılar gerçekleştiriyorlar.
00:10:11Tabii İsrail'in sadece Gazze üzerinde değil, Batı Şeria üzerinde de özellikle Yahudi yerleşimcilerin yeni yerleşim alanları elde etmesi için bazı faaliyetlerinin olduğunu biliyoruz.
00:10:26Yani özetle Serkan Bey, İsrail herhalde bu yayılmacı politikasına, işgalci politikasına dur demeyecek.
00:10:33Bu anlaşma onları durmak için yeterli olmayacak, doğru mu?
00:10:37Kesinlikle Erhan Bey, az önce Annal Ali Hocam da çokça böyle biz her yayında değindiğimiz bir konuyu özetledi çok güzel bir şekilde.
00:10:47Ne yazık ki gerek İsrail'in gerekse Trump yönetiminin şu anda yapmış olduğu özellikle bu soykırımla başlayan ki bu sadece 7 Ekim tarihi itibariyle olan bir durum söz konusu değildi.
00:10:58Ne yazık ki İsrail'in kurulduğu günden itibaren bölge devletleriyle ilişkilerinde tutunuz ya da işte Orta Doğu genelinde yayılmacı bir politika nedeniyle dünyanın birçok bölgesini de işin içine katmak,
00:11:12birçok aktörünü de sürece katmak suretiyle ne yazık ki devam eden bir soykırım ve bu her geçen gün de cüretini dozunu arttıran,
00:11:22soykırım olduğu neticesine varan ya da işte hali hazırda bir barış müzakeresi, bir barış anlaşması olmasına rağmen bunu ihlal eden
00:11:31ve bunu da hiçbir dediğiniz gibi baskıyla ya da herhangi bir yaptırımla durduramayan bir uluslararası sistemden bahsediyoruz ne yazık ki.
00:11:41Bunun durumu biraz daha böyle derinlemesine baktığımızda aslında bu işin biraz daha böyle körükleyici tarafının Amerika olduğu
00:11:48ya da bu cüreti İsrail'e ve İsrail'in bu yayılmacı politikasına tabiri caizse cevaz veren erkin Amerika olması
00:11:56ve Amerika'nın içerisinde de nihayetinde Trump'ın en büyük destekçilerinin bu İsrail lobilerinin ve Yahudi saygın iş dünyasının ya da lobilerinin olması büyük bir etken.
00:12:09Biz bunu birçok kez böyle derinlemesini analiz etmeye çalıştığımızda evet bu Amerika politikası İsrail'le her zaman aynı güdümde,
00:12:17aynı paralellikte seyretmesi gerektiği bir zorunluluğu olmasına rağmen biraz daha Trump olayı ticari ve diplomasi ilişkileriyle
00:12:26yürütmekten yana tavır almaya çalıştığı her dönemde malumunuz şu anda Amerika içerisinde de baya bir iç karışıklıklar söz konusu.
00:12:34Artık Trump'ın bu yapmış olduğu İsrail'e vermiş olduğu destekler genelinde ya da işte Büyük Amerika,
00:12:40önce Amerika söylemleriyle tezat bir durum sergilediğinin çokça vurgulandığı halk ayaklanmalarına kadar giden ki
00:12:48geçen gün büyük bir oranda 7-8 milyonu aşkın bir Amerikanın birçok bölgesinde Trump'a karşı ve Amerika politikalarına karşı eleştirel bir miting, bir protesto gösterisinde bulundu.
00:13:03Tabi bunun tebelinde sadece Trump'ın İsrail politikalarına ya da Orta Doğu'daki genel politikalarına yönelik değil elbette.
00:13:10İç politikadaki problemleri ya da Trump'ın kendine özgü yürütmüş olduğu bir liderlik politikasına yönelik eleştiriler de var.
00:13:18Ancak biz hep şunu da gözlemledik.
00:13:20Her ne zaman Trump'la Netanyahu buluştuğunda Netanyahu ne yazık ki yapmış olduğu bu soykırımın ve insanlık dışı saldırgan tavrın dozunu ve şiddetini biraz daha arttırıyor.
00:13:31Evet dediğiniz gibi yakın zamanda Gazze'deydi. Daha önceden Batı Şeria'da dönem dönem başlayan bu haksız ilhaklar ya da sivil halklara karşı yapmış olduğu bu soykırım.
00:13:43Ne yazık ki hiçbir uluslararası sistem tarafından dile getirilmeyen ya da kulağı tıkanan bir Batı medeniyeti tarafından hep böyle kendisine tabiri caizse yapmış olduğu için çok meşru olduğunu ima eden yaklaşımlarla desteklendi.
00:13:57Çok şükür ki uluslararası kamuoyu, STK'lar ki yakın zamanda sumut filosunun özellikle bu ablukayı kırma noktasında büyük bir direnç gösteren aktivistlerin bu cüretli daha doğrusu cesur aktivistlerin yapmış olduğu tavır artık karar vericileri de bu anlamda harekete geçirdi.
00:14:16Daha önceden hatırlarsanız 7 Ekim saldırıları neticesinde İsrail'in başlatmış olduğu bu soykırım sürecinde ilkin Avrupalı liderlerden ya da Avrupa'nın birçok bölgesinden söz konusu bu saldırılara karşı hiç bir tepki gelmez iken
00:14:32hatta daha lehlerine bu İsrail'in güvenlik meselesidir elbette İsrail meşru müdafası doğrultusunda kendi güvenliğini sağlamak adına yapmış olduğu bu yayınmacı politikayı tırnak içinde söylüyorum.
00:14:43Meşru gören liderler daha sonra olayın kendi kamuoylarında çokça ciddi tepkilerle karşılanması nedeniyle halkların bugünkü olduğu gibi sokaklara taşması neticesinde
00:14:53ve karar alıcıları da bir mevze harekete geçirmek suretiyle en azından İsrail'in ve Netanyahu'nun diyelim biraz daha bu Filistin politikasında yalnızlaşmasına ve yapmış olduğu bu soykırımın durdurulması noktasında bir tepki bir sonuç ortaya çıkardı.
00:15:10Ancak benim ilk günlerden beri hep dile getirmek istediğim konu şuydu hatta barış müzakeresi ya da işte Gazze barışı sürecinde bile bir uluslararası hukuk sisteminin
00:15:19ya da Birleşmiş Milletler'in nihayetinde kuruluş amacı bu olan bir güvenlik konseyinin neden bu sürece bir vakıf bir payda olmadan bir çözüm araşığı içerisine giriliyor?
00:15:29Çünkü bu tarz bir barış müzakeresi bir masasıyla yapılan barış anlaşmaları çok kolaylıkla ihlal edilip çok kolaylıkla bozulabiliyor Erhan Bey.
00:15:38Bugünkü gördüğüm üzere evet birçok garantör ülke var Hamas'ın ya da barış müzakerelerinin Trump tarafından iletilmesinden yana iletildiği tarihten itibaren
00:15:49birçok Orta Doğu Devleti, Körfez ülkeleri Türkiye'de başını çekmek üzere birçok devlet adamları ve dışişleri bakanları sürecin yakın takipçisi olduğu Hamas'ın bir nebze sürece destek olacağı anlamında
00:16:01ya da Hamas'ın da bu süreci baltalamayacağı ya da sabote etmeyeceği yönünde garantileriyle birlikte sürecin bir an önce barış ile sonuçlanması için ciddi cilindirce de hatırı sayılır mücadele ve diplomasi örnekleri gösterildi.
00:16:14Ancak bunların tarafların birisi tarafından ihlal edilmesi durumunda nasıl bir yaptırım olacağı yok.
00:16:21Yani şu anki Gazze barış sürecinin herhangi bir uluslararası sistem ya da böyle daha hatırı sayılır ciddi bir mekanizma tarafından denetlenemiyor olması
00:16:30bu cüreti biraz daha ne yazık ki arttırıyor.
00:16:32Yani yarın Gazze'nin bir diğer kısmının ya da o sarı çizginin çok çok aşağılarına kadar ya da mevcut durumdaki Filistin halkının yaşadığı yerlerin tekrar soykırımla ya da ilhakla Gazze'lilerin tekrar açlıkla ya da göçle başka bölgeleri sürülmeyeceğinin bir garantisi yok.
00:16:50Ne yazık ki bu masadaki yapılan evet Hamas bu anlamda belki çok diplomatik bir başarı sergiledi ya da çokça kendisine eleştirilerden birini işte bir terör örgütü olduğuna yönelik baskıları, tepkileri bir nebze göğüslemek ve konsolide etmek adına diyelim
00:17:06ya da frenletmek adına çok diplomatik bir tavır sergileyerek hemen barış müzakerelerine olumlu bir cevap vererek
00:17:14ne kadar Filistin halkını düşünen barıştan yana bir yapı bir Filistin halkının bir unsuru olduğunu kanıtlasa da ne İsrail ne de Trump bu durumdan çok memnun olmayacaktır.
00:17:27Çünkü devam ettirmek istediği İsrail'in Gazze halkı üzerine ya da Gazze'ye dair planlarının çok daha vahim bir boyutlu olduğunu çokça gördük.
00:17:36Gazze'deki Trump Tavurlar projelerinden varına kadar işte ya da Gazze'lilerin güneyde bir bölgelere sürülerek açlığa terk edilerek bir nebze kendi doğal yaşamlarının işte imkansızlıklarının neticesinde
00:17:49ölüme terk edilmek suretiyle uluslararası baskıyı o yalnızlaştırılmış ya da istenmeyen insan etkisini bir nebze üzerinden atmaya çalışan
00:18:01Netanyahu ve İsrail yönetimini bu anlamda biraz daha elini güçlendiren bir durum oldu bu ne yazık ki.
00:18:09Aksi takdirde eğer bir uluslararası örgüt ya da işte Birleşmiş Milletler olabilirdi ya da Akdeniz ülkelerin ya da işte İslam İşbirliği Teşkilatı ve benzeri uluslararası örgütlerin de
00:18:18müdahil olduğu bir yapıyla ya da bir uluslararası sistemle eğer bu barış desteklenmiş olsaydı
00:18:26eminim ki ne İsrail ne de Trump bu şekilde bir barışı bozmaya yönelik hamlelere cüret edemezlerdi.
00:18:33Elbette Türkiye bu süreçte çok ciddi hatırı sayılır diplomatik ilişkiler ve diplomatik refleksler geliştirdi ve belki de tek diyebiliriz ki
00:18:42birkaç körfez ülkesi dışında Türkiye en ciddi şekilde bu barışın ve İsrail yayılmacılığının önüne geçmek için
00:18:50diplomatik ilişkiler ya da işte uluslararası anlaşmalar paklar kurmak üzere harekete geçse de ne yazık ki
00:18:58ne Trump'ı ne de İsrail'i durdurabilecek ciddi bir mekanizma henüz sağlanmış değil.
00:19:03Karşılığında yaptırım yok.
00:19:05Bu maddeleri incelediğimizde elbette biraz daha böyle barış yanlısı Trump'ın özellikle Nobel sürecinde açıklanmadığı için
00:19:11o dönemlerde böyle bir savaşı daha sonlandırdım hevesiyle ya da o yeni bir barış etsi prestijini yeniden onur etmek
00:19:20ya da o prestijini yeniden yerine getirmek adına belki bu söylemle bir barış havası estirse de
00:19:26ancak bu tarafların ihlali ya da işte gördüğümüz üzere İsrail tarafının barışın imzalandığı günde bile
00:19:35kente bombalar yağdırıyor olmasının bir karşılığı yok, bir yaptırımı yok.
00:19:39Tıpkı iki yıl boyunca o barış maddelerinde iki yıl boyunca Filistin masum halkı, savunmasız halkı
00:19:46hatta nispeten kendisinden çok çok zayıf bir Hamas'a karşı yapmış oldukları o haksız saldırının tazminatına dair hiçbir şey bile yok.
00:19:57Ya da bu durumun yapmış olduğu bu durumun herhangi bir savaş suçu olduğunun beyanı, kabulü
00:20:02ya da buna dair İsrail'i en azından uluslararası kamuoyu önünde yapmış olduğu bu ilhaklara, bu haksızlığa
00:20:09karşı bir yaptırımla ya da bir cezayla, bir tazminatla en azından durdurmasına gerekçe olacak ya da durdurmasını sağlayacak hiçbir hüküm görmedik Erhan Bey.
00:20:21Ve bu da gerekçedir ki hem İsrail'i hem Netanyahu'yu özelde, çünkü Netanyahu gerek kendi kamuoyu içerisinde de birçok gerekçeden, birçok nedenden dolayı
00:20:31artık istenmeyen bir devlet başkanı, bir başbakan.
00:20:34Önümüzdeki yıl seçimler olacak ve her defasında kullanmış olduğu İsrail-Arap, Arap-İsrail münasebetleri gerginliği kartını
00:20:42işte bir İran-İsrail ilişkilerinde ya da bir Filistin-İsrail ilişkilerinde hep kullanan Netanyahu artık bu kartını da halkı üzerinde yeteri kadar etki etmediğini görmeye başladık.
00:20:53Ümit ederim, 2026 seçimlerine kalmaz ümidim o yönde ancak artık kamuoyu da Filistin halkına yapılmış olan bu haksız saldırılara
00:21:05ciddi şekilde belki sivilleri, belki rehineler üzerindeki tepkiler genelinde olabilir ya da bu minvalde başlayan ayaklanmalar Netanyahu karşıtlığı
00:21:16inanın bölgedeki İsrail politikasının kendi ülke vatandaşlarını da rahatsız ettiği ve bu nedenle de tez zamanda yakın bir süre içerisinde
00:21:25Netanyahu hükümetinin düşürülmek suretiyle yeniden Orta Doğu'da en azından Trump'ın da bahsettiği gibi
00:21:31savaşla değil, çatışmalarla değil, belki biraz daha ticaretle, ikili ilişkilerle diplomasi yolunu öngören
00:21:38ya da önceleyen bir İsrail hükümetiyle durum yeniden barış sürecine evrilir diye ümit ediyorum ben de.
00:21:46Evet tabii sizin de belirttiğiniz gibi Netanyahu yönetiminin İsrail'de hükümete kalıp kalmayacağı merak konusu ki
00:21:55aslında bu süreçte en çok sorgulanan konulardan biriydi.
00:21:58zaten bıçak sırtı bir hükümeti var biliyorsunuz 120 sandalyeli Knesset'te 61 çoğunluğa ihtiyacı var.
00:22:09Tam o sayıda bu koalisyon zaman zaman bazı sorunlar da yaşadı ama buna rağmen iktidarda kalmayı başardı.
00:22:18İsrail'e gelen haberlere baktığınızda buyurun.
00:22:202-3 tane milletvekilinin istifası bile hükümetin düşürülme ihtimalini sağlayacak bir durum.
00:22:28Yani dediğiniz gibi çok da böyle kamuoyunda büyük bir teveccühle kabul görülmüş bir iktidar, bir hükümet değil.
00:22:35Evet yakın zamanda İsrail medyasına yansıyan haberlerde Netanyahu'nun 2026 sonbaharındaki seçimi
00:22:43Haziran ayına erken seçim olarak taşımak istediği de söyleniyor.
00:22:48Belki de bu yaşanan gelişmelerle birlikte belki de kafasında başka planlar da var.
00:22:56Onların da rüzgarını alarak iktidarını koruma düşüncesinde.
00:22:59Ama tabi şu ana kadar Netanyahu'nun görevde kaldığını görüyoruz.
00:23:04Belli ki de bu şekilde devam edecek.
00:23:07Özellikle bu anlaşmadan sonra da bu durumun süreceği görülüyor gibi.
00:23:14Diğer taraftan tabi İsrail'in ateşkesi ihlal etmesi konusunu konuşuyoruz.
00:23:19Burada yaptırım gücünden bahsediyoruz.
00:23:22Burada en önemli yaptırım unsurlarından biri hiç kuşkusuz bu anlaşmayla birlikte garantör ülkelerin varlığı.
00:23:31Artık garantör ülkeler var ve bu ülkeler arasında Türkiye'de var.
00:23:36Gazze'den basın ofisinden yapılan açıklamaya göre 10 Ekim'den bu yana İsrail 47 kez ateşkesi ihlal etmiş.
00:23:44Yani bu bugün yaşananlar ilk değil ve bu ihlallerde 38 Filistin'le ölmüş toplamda 143 kişi de yaralanmış.
00:23:53Yani ortada Anar Ali pek ateşkesi yok gibi de İsrail açısından.
00:24:00Yani İsrail bir şeyler yapmak istiyorsa yapıyor.
00:24:02Peki kim dur diyecek?
00:24:04Yeni mekanizma ile birlikte ki ne kadar şekillenmediğini görüyoruz.
00:24:07Ortada sadece bir ateşkes mutabakat metni var.
00:24:11Bunun bir anlaşmaya dönüşmediğini hepimiz biliyoruz ama garantör ülkeler var.
00:24:15Bu garantör ülkelerin bu aşamada ya da ilerleyen dönemde belki de İsrail biraz daha ileri gidersen devreye girme durumu var mı sizin?
00:24:26Yani askeri olarak İsrail durdurmaya yönelik devreye girme ihtimarı yok.
00:24:30Yani böyle bir güç yok.
00:24:32Sadece askeri anlamda bir çözüm yok herhalde değil mi?
00:24:35Bir baskı unsuru.
00:24:36Çünkü başka bir yol da yok.
00:24:39Yani İsrail durdurabilecek başka bir yol da yok.
00:24:42Normal şartlarda Birleşmiş Milletler'in kurucu antlaşmasının 41 ve 42. maddesi
00:24:48İsrail'in bu iki sene boyunca yaptıklarından sonra Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi
00:24:55bu maddeler çerçevesinde karar alıp İsrail'e askeri olarak müdahale etmesi gerekiyordu.
00:25:01Çünkü bütün buraya kadar siyasi yollar, diplomatik yollar, baskı yollar, kınamalar bütün bunlar tükendi.
00:25:08Ve bunlar maalesef İsrail'in umurunda olan şeyler değil.
00:25:11İsrail durdurabilecek tek bir mekanizma var.
00:25:14Askeri müdahale.
00:25:15O da uluslararası sistemin yapısı gereği mümkün gözükmüyor.
00:25:20Bölgesel ülkeler nezdinde de İsrail'le herhangi bir, dolayısıyla Amerika Birleşik Devletleri'yle ilişkilerini bozmak istemeyen ülkeler buna girişmek istemiyor.
00:25:30Ve bu da yapılmadığı için, işte diyoruz ya uluslararası sistemi tıkamış durumda.
00:25:35Normalde mesela Birleşmiş Milletler'in, işte diğer şeylerin Kosova'ya müdahale olayı var.
00:25:40Afrika'nın farklı ülkelerinde böyle insani krizler ortaya çıktığında karar alıp müdahale ettiğine dair örnekler var.
00:25:47Ama söz konusu İsrail olunca bütün sistem kilitleniyor.
00:25:51Dolayısıyla bu garantörlük meselesi de önemli.
00:25:53Yani mesela garantörlük gerçekten de askeri anlamda, şimdi onun içinin doldurulması lazım.
00:25:59Müzakerelerin ikinci aşamasında, gerçekten de biz şunu görecek miyiz?
00:26:04Mısır'a, Katar'a, Türkiye'ye veya başka bir ülkeye garantör ülke statüsü verilecek mi?
00:26:12İsrail bunu kabul edecek mi?
00:26:14Bu bir ikincisi, garantörlükten kasıt ne olacak?
00:26:18Yani oraya koğuşlanacak bir uluslararası istikrar gücü, uluslararası istikrar gücünü öncelikle İsrail kabul edecek mi?
00:26:28Ve bu uluslararası istikrar gücü oraya koğuşlandıktan sonra hangi olaylar olduğu zaman bu uluslararası istikrar gücüne,
00:26:36İsrail ordusuna, askerlerine müdahale yetkisi verilecek.
00:26:42Bunlar çok çok önemli başlıklar ve İsrail bu veya benzeri konularda kolay kolay taviz verebilen bir ülke değil.
00:26:50Onun için bu sürecin gidişatı biraz Amerika Birleşik Devletleri'nin İsrail'in ipini ne kadar elinde tutmasına çok çok bağlı.
00:26:58Eğer gerçekten de başkan Netanyahu üzerinde etkisini kullanabilirse, bu etkisini gösterebilirse bu uluslararası istikrar gücü orada koğuşlanabilir.
00:27:10Gazze'de koğuşlanabilir.
00:27:11Bu gerçekten de diplomatik bir başarı olur.
00:27:14Ateşkesin ihlal edilmesinin en azından bu kadar sık sık sudan sebeplerle ihlal edilmesinin önüne geçilebilir.
00:27:21Bu teorik olarak bu böyle ama uygulamada karşımızdaki ülkeyi çok iyi anlamamız ve analiz etmemiz lazım.
00:27:28Yani refah sınır kapısından yardım tırlarının geçmesine bile şu an pazartesi tekrar açacağını söylüyor.
00:27:34Halbuki ateşkesin birinci aşamasındaki koşullardan biri yardım tırlarının en az günde 600'den fazla tırın Gazze'ye girmesinin sağlanmasıydı.
00:27:45Buna yönelik engeller çıkarıyor.
00:27:47Sebebi şu ölü rehineleri bize hala verdiğiniz sayıyı iade etmediniz.
00:27:52Halbuki orada Hamas şunu ifade ediyor.
00:27:54Diyor ki ben ölü rehineleri molozların altından çıkarmam için teknik ekipmana ihtiyacım var.
00:28:01Gelişmiş teçhizatı ihtiyacım var.
00:28:04Türkiye gibi Mısır gibi Katar gibi ülkeye bana destek versin.
00:28:07Bunları çıkaralım verelim.
00:28:09Bunu bile kabul etmek istemiyor.
00:28:11Siz söylediniz bu olaylar devam ederken Batı şeria da ayrı bir gaspçıları yerleştirme projesinde aynı anda hız vermiş durumda.
00:28:19Yani karşımızdaki ülke böyle bir ülke.
00:28:22Bir de Gazze'nin dışında sivil askeri koordinasyon merkezinin kurulması öngörülüyor.
00:28:27Bu İsrail topraklarında mı kurulacak yoksa Mısır'da mı kurulacak?
00:28:31Bu sivil askeri koordinasyon merkezine basına yansıdı.
00:28:34Almanya'nın da üç tane ikisi subay birisi general olmak üzere asker göndermeyi planlıyor.
00:28:41İşte Gazze'deki bu gidişatı denetleyecek.
00:28:43Bir bu var.
00:28:44Bir de bahsettiğim Gazze'deki koğuşlanması muhtemel bir uluslararası istikrar gücü.
00:28:49Bu hayati önemdi.
00:28:51Ama burada Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kapsamında karar alınarak böyle bir istikrar gücün oluşması bu istikrar gücünün meşruiyeti açısından çok daha kuvvetli hale getirir.
00:29:02Bu İsrail'i kısmi anlamda frenleyebilir.
00:29:06Bakın kısmi anlamda frenleyebilir diyorum.
00:29:09Çünkü Lübnan'da da Birleşmiş Milletler barış gücü var.
00:29:12İsrail'in oraya yönelik saldırılarını da biliyoruz.
00:29:15O askerlerin o saldırıda zarar gören askerler vardı.
00:29:19Golan Tepelerinde koğuşlanmış Birleşmiş Milletler barış gücü var.
00:29:22İsrail oraya yönelik de genişleme sağladı.
00:29:25Burada da bir şey var yani muğlaklık var.
00:29:28Ama kısmi anlamda Türkiye gibi ülkelerin özellikle Türkiye'yi vurgulamak lazım.
00:29:33Çünkü bu anlamda operasyonel kapasitesi, askeri kapasitesi çok yüksek bir ülke.
00:29:40Caydırılcılığı çok daha fazla bir ülke.
00:29:42Böyle bir ülkenin askerlerinin barış gücü kapsamında Gazze'de koğuşlanması çok önemli bir gelişim olur.
00:29:49Ama İsrail bunu ne kadar kabul eder?
00:29:52Onu burada bir şerh düşmek lazım.
00:29:54Bu bir. İkincisi bir de Netanyahu'ya bir parantez açmak lazım.
00:29:58Çünkü Netanyahu bize göre yani dünyadaki bütün namuslu insanlara, vicdanlı insanlara göre bir savaş suçlusu, soykırımcı, katliamcı.
00:30:07Bu adam içeride de üç tane hakkında yolsuzluk davası var.
00:30:11Muhtemeldir ki bu Aksa tufanı ve sonrasındaki gelişmeler olmasaydı az edilebilirdi, hapse girebilirdi.
00:30:17Ve süreç sürekli mahkemeler erteleniyor, erteleniyor bu iç gelişmelerden dolayısıyla.
00:30:22Ama belirtmemiz gereken bir husus var.
00:30:26Amerikan müesses nizamı açısından, Trump'ı bir tarafa koyuyorum.
00:30:31Trump haz etmiyor Netanyahu'dan belli.
00:30:34Alternatif bir politikacı çıksa anında hemen desteklerler İsrail'de.
00:30:39Amerikan müesses nizamı için en çalışılabilir isim şu an Netanyahu.
00:30:43Böyle bakıyorlar.
00:30:45Neden?
00:30:45Çünkü İsrail tarihinde lobi şöyle bakıyor meseleye.
00:30:49İsrail'in yapmak isteyip de yaptığı her şeyi Netanyahu döneminde yaptıklarını düşünüyorlar.
00:30:56Ve bu anlamda Amerika'daki müesses nizam ve siyonist lobinin Netanyahu'ya bir bağlılığı var.
00:31:02Dolayısıyla İsrail iç siyasetinde de alternatif bir politikacı ortaya çıkmadığı sürece onunla çalışmaya devam edeceklerdi.
00:31:11Bakın Hizbullah meselesi çok büyük bir darbe yedi Hizbullah.
00:31:15Ve bugün Lübnan'da Hizbullah'ın silahsızlandırılması meselesi gündemde.
00:31:20Hükümet, Lübnan hükümeti Hizbullah üzerinde yaptığı antlaşmayla silahlarınızı bırakacaksınız diyor.
00:31:25Ve İsrail'de vurarak tehdit ediyor ki hemen silahlarınızı teslim edin.
00:31:30İki İran'a saldırdı.
00:31:3112 gün boyunca İran'da nedenli İran'ı vurabilecek kapasiteye sahip olduğunu gösterdi.
00:31:38Bugün Suriye'de toprak genişletti.
00:31:41Artı Suriye'nin güney batısını silahtan arındırılmış tampon bölge olarak dayatıyor merkezi hükümete.
00:31:48Gazze'nin hali ortada.
00:31:49Batı şeriayı ilhak etmeyi planlıyor belirli bölgelerini.
00:31:52Yemen'e saldırısı ve Katar'a saldığı unutmamak lazım.
00:31:56Ve bütün bunlar revizyonist siyonistlerin yapmak isteyip de bir şekilde Amerikan siyasetinde başkanın, kongrenin, şunun bunun engeline takıldığı şeylerdi.
00:32:08Hepsini Netanyahu zamanında yapabildiler.
00:32:12Dolayısıyla bu seçimlerde de muhtemeldir ki Netanyahu'yu destekleyecektir Amerikan müesses nizamı ve lobi.
00:32:18Ama İsrail iç siyasetinde ne olur, ne olmaz, ne denli bir değişiklik olur onu bilemeyiz.
00:32:26Netanyahu da özellikle bu esirleri de geri aldıktan sonra biraz daha savaş tonunu Hizbullah üzerinden, İran üzerinden, Yemen üzerinden ve açılmayan bir parantez var onlar açısından.
00:32:39Irak'taki Haçlı Şabi örgütü oraya daha gelmediler.
00:32:43Onlar üzerinden de bu savaş dozajını artırarak seçim kampanyasını bu yönde yürütecektir diye düşünüyorum.
00:32:51Ama bu Gazze'deki ateşkes süreci son bir cümle söyleyeyim.
00:32:56Eğer orada bir uluslararası istikrar gücü koğuşlanmadığı müddetçe hep bu şekilde kırılgan ve bozulabilir ve İsrail'in sürekli ihlal etmesine açık bir şekilde devam edecektir maalesef.
00:33:10Evet, İsrail'in Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvivir'den bahsetmiştik programın girişinde.
00:33:18Tabii burada yardımların Gazze'ye girişte çok çok önemli bir konu, çok önemli bir insanlık dramı yaşandı.
00:33:25Ve ateşkesle birlikte orada insanlar, çocuklar, kadınlar, masum insanlar en azından gıdaya erişim imkanı sağladı.
00:33:36Anar Ali sizin de belirttiğiniz gibi 600 tır günlük bir kota aslında ihtiyaçların karşılanabilmesi için bu sınırın altına düşmemesi öngörülüyor.
00:33:45Bazı günler bu sınırın üstüne geçtiği de görüldü ama bazı günlerde yeterli kalmadı.
00:33:50Diğer taraftan İsrail yardımların girişini durdurma kararı aldı.
00:33:56Sonrasında birkaç saat sonra bu karardan geri adım attığını açıkladı.
00:34:03Birkaç saat sürdü bu karar.
00:34:04Tabii orada kimler devreye girdi bilemiyoruz.
00:34:09Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvivir'de bu duruma tepki göstermiş.
00:34:13Bu geri adımın İsrail için utanç verici olduğunu savunmuş.
00:34:17Diğer tarafta yine girişte bahsetmiştik Itamar Ben Gvivir'in.
00:34:23Artık rehineleri teslim aldığımıza göre savaşa geri dönmeli ve Gazze'nin üzerine cehennemin kapılarını açmalıyız ifadelerini kullanmış.
00:34:31Serkan Bey tabii yardımların ulaştırılması çok çok önemli.
00:34:35Orada insani bir dramdan bahsediyoruz.
00:34:38Belki de bölge ülkelerinin ya da Hamas'ın ateşkese hemen evet demesinin sebeplerinden biri de bu.
00:34:47Yani diğer şartlardan ziyade insanların oradaki durumu çok çok önemliydi.
00:34:51Yani o mağduriyetin bir an önce giderilmesi gerekiyordu.
00:34:54Bu açıdan çok çok önemli.
00:34:56Ama İsrail ve işte bu aşırılıkçı diyelim.
00:35:02Ben Gvivir çünkü ırkçı ifadesini de kullanmak istemiyorum.
00:35:07Katil ifadesini kullanmak istemiyorum.
00:35:09Ama ne diyeceğimizi bilemiyoruz.
00:35:11Çünkü savaşın devam etmesi, katliamın devam etmesi, oradaki masum insanların da aç kalmasını medya önünde açık açık ilan eden politikacılardan bahsediyoruz.
00:35:22Dünya tarihinde bu şu çağda bu insanları da görebiliyoruz.
00:35:26Kapalı kapılar ardında bu kulisi yapmıyorlar.
00:35:28Açık açık bunları söylüyorlar.
00:35:29Şimdi burada insani yardımlarının ulaştırılması konusunda İsrail belli ki ateşkesi istediği zaman delme konusundaki kararlılığında olduğu gibi bu durumu da engellemek için bazı niyetler besliyor.
00:35:45Diğer taraftan önemli konulardan biri tabii ki gıda ama Gazze'nin yeniden inşası için en azından kısa vadede orada insanların evlerini yeniden belki de inşa edebilmesi için
00:35:58ya da tamir edebilmesi için bazı araç gereçlerin, malzemelerin girişi bunları da engellemeye çalışıyor İsrail.
00:36:07Bu nasıl engellenecek İsrail'in bu tavrı?
00:36:10Ateşkesle birlikte tüm dünyanın umudu normalleşmeydi.
00:36:14Oradaki insanların daha normal bir hayat yaşamasıydı ama İsrail buna izin vermeyecek gibi doğru mu?
00:36:19Erhan Bey ümit ederim ki yani dediğiniz gibi barış, özellikle İstikrar Kurulu'nun ya da işte Barış Kurulu diye adlandırmak istediği
00:36:27Trump'ın o barış sürecini müzakere edecek ya da yönetecek kurulun aslında buradaki misyonunun en asli unsurlarından biri şu
00:36:35belki yeniden yapılanması özellikle açlığa terk edilmiş Gazze halkının yeniden toparlanması noktasında
00:36:42ve biraz da yönetsel anlamda yani kentin yeniden yönetilebilmesi artık yönetim faaliyetlerinin bir nebze rayına sokulması anlamında
00:36:50garantör ülkelere bir rol biçildiği kanaatindeyim ben.
00:36:54Çünkü aksi takdirde hani belki biz az önce serzenişte bulunduk gerek Anar Ali Hocam gerekse biz her birçok programda bunu dile getiriyoruz.
00:37:02Bir uluslararası sistem tarafından baskılanmaması ya da böyle hamisi olarak sürecin yönetilmemesi ancak
00:37:08buna dair birçok hüküm olduğu halde malumunuz Birleşmiş Milletler'in olsun Cenevre Sözleşmesi'nin Roma statüsünün
00:37:15bir savaş suçları ilkelerinde ya da savaş hukuku durumunda ya da savaş durumunda sivil halklara yönelik neler olması gerektiği
00:37:24açlığa maruz bırakılmaması gerektiği işte yaşlı kadın işte sığınma yerlerinin hastanelerin okulların ve benzeri işte inanç merkezlerinin
00:37:34savaş dışında tutulması gerektiği hatta tarım arazilerinin yani hayatlarını idame ettirecek geri kalan vatandaşların savaş dışındaki unsurların
00:37:43kendi yaşamlarını sürdürmelerine engel olmayacak şekilde o tarım arazilerinin devam ettirilebilmesine dair hükümler olduğu halde
00:37:51bunu ihlal eden bir ne yazık ki İsrail olmasına rağmen en azından ümidimiz şudur ki biraz daha bu barış kurulunun ya da işte istikrar kurulunun
00:38:00bölgede kalkınmanın Gazze halkının yeniden kenti, şehrini, yaşam alanlarını inşa etmeleri noktasında biraz daha hem gözlemci
00:38:09hem de süreci hızlandırmaları noktasında varlıkları bu anlamda belki İsrail'i biraz daha böyle silahlı bir saldırı neticesinde
00:38:17ya da silahlı bir unsurlarla bölgeye gelmesini belki engelleyebilir.
00:38:21Ancak Hamas burada dediğiniz gibi çok güzel bir hamleyle halkını Filistin halkını yıllarca İsrail'in soykırımına
00:38:30maruz kalmış halkını koruma yoluna gitti.
00:38:33Bir an önce evet ben belki silahı bırakma noktasındaki müzakerelere devam edeceği kanaatindeyim.
00:38:39Çünkü silahı bırakmak demek tamamen külliyen bir İsrail sömürgesinin ya da İsrail yayılmacılığının
00:38:46yayılmacılığının, soykırımının Gazze'yi tamamen işgali demek olur.
00:38:49Bu tarihte de ne yazık ki Bosna'da karşımıza çıkan bir durumda silahların bırakılmasının neticesinde
00:38:55soykırımcının daha cüretkarla daha saldırgan bir şekilde bulunduğu bölgeyi istirah etmesine bir neden olacaktır.
00:39:04Bir kendisini cüretlendirecek, iştahını kabartacak bir faktör olacaktır.
00:39:08Hamas bu noktada çok muallak flu bir ifade ya da bir tavır sergilese de
00:39:13Filistin halkına yönelik o yapılan saldırıları durdurmak adına çok çabuk kabul edip
00:39:18bir masada barış müzakerelerine yanaştığın göstergesi bir nebze halkını burada korumaya yönelik
00:39:27bir tavır olduğunu da net bir ifadesiydi aslında.
00:39:30Çünkü dediğiniz gibi iki yıla bir aşkın süredir 7 Ekim'den beri en azından bu yoğun saldırıların
00:39:36olduğu günden beri Filistin halkı ciddi şekilde kayıplara maruz kaldı.
00:39:40Hayatlarını kaybetmenin yanı sıra Erhan Bey çokça aslında dile getiriyoruz ancak
00:39:45amfide olan çocuklar var, gençler var.
00:39:48Bunlar yarın Filistin devletinin ya da Filistin halkının birer temsilcileri olma noktasında
00:39:54ne kadar artık İsrail'e karşı bir karşı koyabilme gücüne gerek fiziksel gerek psikolojik anlamda
00:40:00ne kadar ne derece hazır ya da ne derece karşı koyabilecek.
00:40:04Ne yazık ki sadece bugününü ya da dününü İsrail yok etmedi Filistin halkının.
00:40:09Ne yazık ki geleceğine de bu şekilde bir nebze bir ket vurarak ya da bir davranış kalıplarını
00:40:16bozmak suretiyle psikolojik anlamda sosyolojik anlamda cüretlerini kırarak geleceklerine dair
00:40:22de ne yazık ki olumsuz etkiler bıraktı.
00:40:25Elbette dediğiniz gibi belki yapılanması hızlandırılması noktasında garanter ülkelerin
00:40:30etkisi katkısı olabilir ancak korkarım ki İsrail'in bu yayılmacı tavrı beklediklerinin
00:40:36çok çok altında bir tepkiyle karşılaşıldı.
00:40:40Çünkü belki biraz daha Hamas'ın ümit ettiği barış müzakeresi sürecinde beklediği şuydu.
00:40:45Hamas hiçbir şekilde barış masasına yanaşmayacak, müzakere yapmayacak ve bu yolla da bir şekilde
00:40:51bizim İsrail'deki, özür dilerim Filistin'deki yayılmacılığımızın bir gerekçesi meşruiyetini kazanmış olacağız.
00:40:58Çünkü hatırlarsanız Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda tüm devletler Filistin'i tanımakla birlikte
00:41:04birçok ülke tanıma taahhütü vermek ya da tanıdığını beyan etmekle birlikte
00:41:09Hamas'ın bir terör örgütü olduğu, Hamas'ın bölgede bir savaş ve kaos ortamı doğurduğu gerekçesiyle
00:41:17silahlarını bırakılmasın, bırakmasın noktasında hep direktiflerde bulundu.
00:41:21Yani bu anlamda gerek Trump'ın gerek İsrail yönetiminin, bakın biz barış müzakeresi sunduk,
00:41:28silahlarını bırakmasını istedik Hamas'ın ancak Hamas buna yanaşmıyor
00:41:32ve biz yapmış olduğumuz, sizin çokça dile getirdiğiniz, kamuoyularınızın sokaklara taşıp
00:41:37İsrail'i bir soykırım yaptığı söyleminin aslında altında bakın
00:41:41Hamas'ın ne kadar da haksız olduğunun ya da işte savaşa mücadelesine karşı
00:41:47bizim göstermiş olduğumuz barış müzakerelerine karşın
00:41:50kendisinin nasıl daha çok böyle bir savaşçı ya da çatışmacı bir misyon üstlendiğinin kanıtı şeklinde
00:41:57kamuoyuna belki bunu deklara etmeye çalışacaktı.
00:42:00Ancak burada dediğim gibi Hamas hem gerek diplomatik anlamda hem de
00:42:04İsrail'in bu yapmış olduğu saldırıların artık Filistin halkı üzerinde oluşturmuş olduğu
00:42:10tahribat, yıkım bunu belki biraz daha zorladı.
00:42:14Ancak dediğim gibi bugün henüz İsrail'i durdurabilecek bir ciddi mekanizma yok.
00:42:19Henüz uluslararası sisteme dair ki belki olsaydı Birleşmiş Milletlerin
00:42:23müdahalesi ne kadar frenletecekti ya da ne kadar belki bu süreci normalleştirecekti tartışılır ama
00:42:32en azından bir yarın barış savaş suçları işlendiğine dair bunun bir tazminatı
00:42:39ya da bir uluslararası hukukta uluslararası ceza mahkemelerinde yargılanması müsebbiplerine ki
00:42:44umarım böyle bir sonuçla sonuçlanır.
00:42:47Netanyahu'nun bu şekilde bir suç işleyen bir suç aktörü olarak yargılanması belki mümkün olacaktı.
00:42:55Ama aksi takdirde şu anda ne bu savaşın ne bir soykırımın kanıtı olabilecek anlamında
00:43:01uluslararası bir henüz hüküm bile konulmuş değil.
00:43:06Bu biraz daha böyle hem Trump'ı hem de Netanyahu'yu cüretlendiren bir faktör.
00:43:10Ancak tez zamanda ümit ederim bu garantör ülkeler ya da körfez devletlerinin
00:43:16savaşın ilk gününden itibaren böyle hep bir araya gelme mücadelesi
00:43:20ya da bir karar alma noktasındaki yaklaşımları artık hem Amerika'yı hem de Netanyahu'yu
00:43:26bu anlamda biraz daha durdurur diye ümit ediyorum.
00:43:30Çünkü körfez ülkeleri bu konuda artık sanki hep toplantılarında da dile getiriyor.
00:43:36Bir müzakere yoluyla artık İsrail durdurulması ya da işte İsrail'in yayılmacı politikasının
00:43:42bölgede artık bir kaos tırmandırdığı ve bu kaosun sadece bölgede kalmayıp
00:43:47küresel bir savaşa da evrilme riskini çokça dile getirmelerine rağmen
00:43:52rasyonel bir sonuç çıkmaması üzücü ancak biraz daha böyle sivil inisiyatifin
00:43:59garantör devletlerin diplomatik yollarla süreci yönetmesi ve Filistin halkının
00:44:05bir an önce kendine getirilmesi noktasında, toplanılması noktasında, kalkınması noktasında
00:44:10bir süreç hakim olur diye ümit ediyorum.
00:44:13Evet Anar Ali siz biraz önce İsrail'e bir konuda ikna edebilmenin tek yolu güç dediniz.
00:44:21Tabii ki askeri güçten bahsediyoruz.
00:44:24Çünkü diplomatik unsurlar şu ana kadar İsrail'e sadece son yaşadığımız iki yılda
00:44:30değil, geçmiş dönemlerde de hiçbir konuda etkin olamadı.
00:44:33Hiçbir baskı unsuru İsrail politikalarının bir adım bile geri çekilmesine yardımcı olmadığını
00:44:40görüyoruz.
00:44:40Tabii burada uluslararası güçten bahsediliyor.
00:44:43Gazze'deki yeni dönemde ateşkes sonrasında.
00:44:45Bu uluslararası askeri gücün 200 kişiden oluşacağı yönünde bazı söylentiler ortaya
00:44:51çıkmıştı.
00:44:53Tabii ki bu böylesine karmaşık bir coğrafyada ki bu sayıya baktığımız zaman bu coğrafyayı
00:45:00kontrol edebilecek bir sayı olmadığını çok net bir şekilde görüyoruz.
00:45:04İsrail ordusunun da en azından sarı hatta kalmaları durumunda bile ya da bir sonraki hatta
00:45:11hatta çekilip %40'lık hakimiyet elde etmeleri durumunda ya da en son hatta çekilip %15'lik
00:45:16hakimiyette kaldıkları anda itibaren bile Gazze yine abluk altında olacak.
00:45:22Onu net bir şekilde bilmemiz gerekiyor.
00:45:24Peki bu kontrol nasıl sağlanacak?
00:45:26200 kişi yeterli bir güç mü?
00:45:28Yoksa bu söylentiden ibaret mi?
00:45:30Daha büyük bir güçten mi bahsedilecek ya da kapalı kapılar ardında neler konuşuldu?
00:45:35Çünkü Dışişleri Bakanı Hakan Fidan bir televizyon programında içeride konuştuklarımızla
00:45:41dışarıda sizin konuştuğunuz tartıştığınız şeyler aynı değil ifadelerini kullanmıştı.
00:45:46Yani Amerikan başkanıyla Türkiye'nin de içinde bulunduğu ülkelerin konuştuğu barış planının
00:45:53aslında o özellikle Amerikan medyasından yayılan o 20 maddelik planla çok da benzeşmediği
00:45:59yönünde bazı sinyaller de vermişti.
00:46:02Bu askeri güç konusunda sizin tahmininiz ne olacak?
00:46:04Yani Türkiye'nin de içinde bulunduğu daha kalabalık bir görev grubundan bahsedebilir miyiz
00:46:09size gelecekte?
00:46:10Şimdi
00:46:10Ya da işe yarar mı bu grubu?
00:46:14Nicelikden öteye nitelik önemli bu askeri gücün.
00:46:18Yani mesela 200 veya 2000 kişi olsa o barış gücünün oradaki misyonu ne olacak?
00:46:23Yani o İsrail ordusuyla çatışma gibi bir görevle oraya korşanabilecek bir uluslararası
00:46:29istikrar gücünden bahsedemeyiz.
00:46:31Çünkü İsrail tarafı da buna müsaade etmez.
00:46:35Mantıklı da değil yani diyelim ki 2000 kişilik bir orduyu oraya korşalandırdığınız
00:46:39uluslararası istikrar gücü ve şöyle bir yetki veremezsiniz.
00:46:43Siz gerektiğinde İsrail ordusuyla Gazze halkı arasında bir tampon görevi güdün ve çatışın.
00:46:49Böyle bir misyonla oraya yerleştirilebilecek bir uluslararası istikrar gücünün oluşacağını
00:46:54ben öngörmüyorum.
00:46:55Bu sembolik olarak bir sayı olabilir.
00:46:58Bu sizin bahsettiğin 200 de olabilir, 500 de olabilir, 2000'e yakında çıkarılabilir.
00:47:03Farklı ülkelerden kombinasyonlarla oluşabilir.
00:47:06Peacekeeping, Operation, Birleşmiş Milletlerin barış gücü misyonuna benzer bir oluşturulabilir.
00:47:12Amerika Birleşik Devletleri'nden bu konuyla ilgili açıklama geldi.
00:47:15Amerikan askerleri Gazze'nin içinde olmayacak.
00:47:17Olmayacak.
00:47:17Amerikan Başkan Yardımcısı çok net ifade ediyor.
00:47:20Aynen.
00:47:20O şey, iki şey var.
00:47:22Bir barış gücü, sivil ve askeri koordinasyon merkezi gibi öngörüyorlar.
00:47:26Mesela Almanlar 3 tane asker göndermiş.
00:47:28Fransızların, Amerikalılar 200 tane askerle.
00:47:31Bu Gazze'nin dışında.
00:47:32Ama bir de Gazze'nin içerisinde.
00:47:35İşte İsrail ordusu, Gazze'nin diyelim ki 2. çekilme ve 3. çekilme sonrası.
00:47:41Bu arada tamamen şu an çekilmesinden İsrail bahsetmiyor.
00:47:45İlla ki Gazze'nin sınır hatlarında, İsrail'le Gazze arasındaki sınırda, yani Gazze'nin içinde bir anlamda işte %10'luk mu, %5'lik.
00:47:53%15.
00:47:54Son çekilme çizgisinde %15'lik bir hakimiyeti olacak.
00:47:58Hakimiyeti.
00:47:58Yani tamamen etrafını çevirmiş oluyor.
00:48:00Ve Refah Sınır Kapısı Selahattin Koridoru'nda kontrol altında tutacak.
00:48:04İşte bu hatla geri kalan hat arasında koğuşlanması muhtemel bir uluslararası istikrar gücünden bahsediliyor.
00:48:11Bu da dediğim gibi buna asla mesela İsrail'le çatışın, müdahale edin.
00:48:15Gerektik işte şu veya benzeri ihlalleri yaptığında müdahale edin gibi bir görevin bu uluslararası istikrar gücüne verileceğini ben öngörmüyorum.
00:48:24Çünkü orada İsrail'in sağa sola belli olmaz.
00:48:27Bu çok çok daha büyük bir tehlike.
00:48:29Farklı farklı ülkelerle İsrail'i örneğin Türkiye ile başka anlamda karşı karşıya getirebilir.
00:48:35Çünkü bunun örneğini nerede gördük?
00:48:37Lübnan'da, Lübnan'da koğuşlanmış Birleşmiş Milletler barış gücüne İsrail'in müdahale ettiğini gördük.
00:48:42Aner Ali ama sizin yorumlarınızda hep İsrail'i incitmeyelim tarzında.
00:48:46Tamam onlar öyle düşünüyor olabilir ama zaten o görev gücünün orada olmasının sebebi caydırıcılık değil mi?
00:48:52Tamam İsrail eğer bu ülkelerle herhangi bir sıkıntı yaşamak istemiyorsa bu ülkelerin askerlerine dokunmayacak.
00:48:57Zaten o askerleri oraya getirmenin amacı İsrail'i caydırmak, geri çekilmek değil mi?
00:49:01Zaten amacına böyle bir hizmet etmiş olacak.
00:49:03Olması gereken bu.
00:49:05İsrail'de haliyle diyelim ki 15 tane İslam ülkesinin görev gücünü oraya farklı noktalara konuşlandırdığınızı düşünün.
00:49:14Bu 15 ülkeyi de karşısına alamayacağına göre İsrail çok abiyane tabirle uslu duracak. Bu kadar net.
00:49:20Olması gereken bu. Ama işte bunun için de İsrail'in anlaşarak ikna edilmesi lazım.
00:49:26Yani bu uluslararası barış gücünün misyonu bu.
00:49:29Bunu İsrail'in kabul etmesi lazım. Benim bahsetmeye çalıştığım bu.
00:49:33Çünkü ben karşımızdaki ülkenin son derece tehlikeli bir öykü olduğunu anlatmak istiyorum.
00:49:38Ben size anlıyorum ve katılıyorum ama İsrail'e de biraz caydırıcılık ortaya koymak lazım.
00:49:42Evet kesinlikle.
00:49:42Siz ister misiniz? Hayır istemiyoruz.
00:49:44E peki o zaman onu yapmayalım dediğiniz zaman İsrail zaten istekleri bitmeyecek mi?
00:49:48Yani İsrail işte şunu söylemeye çalışıyorum. Yani İsrail'in istemediği takdirde bu uluslararası istikrar gücünü oraya nasıl yerleştireceksiniz?
00:49:54Kabul eder mi bunu siz de bahsettiniz. Gazze İsrail'in ablukası altında.
00:49:58Bütün sınır kapılarını kontrol ediyor.
00:50:00Ve kendi istemediği hiçbir şu kadarcık bir kalemin bile oraya girmesine müsaade etmiyor.
00:50:05Onun için söylüyorum yani İsrail'e bunu kabul ettirmeniz lazım ki bunun misyonu bu olacak.
00:50:11Ve dolayısıyla bu evet oraya İsrail kabul ettikten sonra bu uluslararası istikrar gücünün demin de söyledim frenleyici mekanizması olabilir.
00:50:21Hatta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kapsamında alınacak kararla koğuşlanacak bir uluslararası istikrar gücünün çok daha fazla bir frenleyici mekanizması olacağını söyledim.
00:50:32Ama bu İsrail'le diğer ülkeler arasındaki antlaşmayla gerçekleşebilir.
00:50:37İsrail diyeyim ki kabul edilmedi bu.
00:50:39O uluslararası istikrar gücü oraya yerleşebilir mi?
00:50:43Kabul etmezse İsrail tarafı bunu.
00:50:44İsrail tek tarafı değil ki antlaşmanın.
00:50:46Amerika Birleşik Devletleri'nin burada net bir söz sahibi olduğunu söyleyebiliriz.
00:50:51Trump planı.
00:50:52Yani hiçbirbirimizi kandırmayalım.
00:50:54Bu plan Trump planı.
00:50:56Kesinlikle. Burada da şunu söylüyoruz.
00:50:58Onu da söyledim. Amerikan siyasetinin Trump'ın İsrail üzerindeki etkisinin kapasitesini göreceğiz.
00:51:04Ne kadar etki edebiliyor?
00:51:06Eğer gerçekten de Trump'ın şu an tasarladığı kafasında kurduğu işte Şarm Elmşehir'de o devasa bir gösteriyle dünyaya durduğu planın içerisinde bu bahsettiği uluslararası istikrar gücü var.
00:51:19Bunun koğuşlanması var.
00:51:20Eğer İsrail üzerinde Netanyahu üzerinde etkisini gösterebilirse gösterebilirse bu plan gerçekleşebilir.
00:51:28Bu biraz da demin de onunla konuştuk aslında Amerikan ilk siyasetiyle de doğrudan ilintili bir şey.
00:51:34Yani İsrail politikasını etkileyebilme kapasitesiyle ilgili bir şey.
00:51:38Dolayısıyla bütün yollar burada Amerika Birleşik Devletleri'ne çıkıyor.
00:51:41Burada İsrail'i ikna edebilecek tek bir ülke var.
00:51:44Amerika Birleşik Devletleri.
00:51:45Evet ikna ederse bu istikrar gücü orada koğuşlanır ve sizin de dediğiniz gibi bu ateşkes ihlalleri büyük oranda keyfi ateşkes ihlalleri gerçekleşmemiş olur.
00:51:58Şimdi burada biz bunu uzun uzun konuşuyoruz stratejik planlardan, şunlardan, bunlardan.
00:52:04Şu an mesela Gazze halkının ihtiyacı olan temel şeyler gıda, su ve hayatta kalmak.
00:52:10Bunu bile biliyorsunuz.
00:52:11Refah sınır kapısını kontrol açıyor, kapıyor.
00:52:15Bir tane daha kuzeyde bir sınır kapısı var.
00:52:19Bazen onu açık tutuyor.
00:52:20Bazen Kerem Şalom'dan bazı tırların girmesine müsaade ediyor.
00:52:24Bunların ortadan kaldırılması lazım.
00:52:26Çünkü bunlar müzakerenin birinci aşamasında pürüzsüz bir şekilde hayata geçirmesi gereken içerikler.
00:52:32Bunlar yönelinde şimdi Witkov'un bir Orta Doğu gezisi olacak tekrar müzakerelerin ikinci aşamasına geçmesiyle ilgili.
00:52:39Umarız bütün bu detaylar hepsi netleşir.
00:52:42Burada çok farklı bir şey var.
00:52:44Daha önceki süreçlerden farklı olarak basına çok fazla Sayın Bakan'ın da ifade ettiği gibi içerik sızmıyor.
00:52:52Bunu bilinçli bir şekilde mi yapıyorlar?
00:52:55Şekillendikten sonra mı duyuru yapalım?
00:52:57Yoksa gerçekten de kendilerinin de müzakereyi yürüten ülkeler de daha tam anlamıyla nasıl bir formalite üzerinde mutabakata varacaklarıyla ilgili fikir birliği yok?
00:53:09Bundan mı kaynaklıyor?
00:53:10Evet.
00:53:10Bu da önemli.
00:53:11Yani benim bu da dikkatimi çekiyor.
00:53:13Bir şey sızmıyor yani.
00:53:14Ketun bir süreç söz konusu.
00:53:16Evet.
00:53:16Konuşmaya devam edeceğiz ama kısa bir ara vereceğiz.
00:53:18Aradan sonra tekrar buradayız.
00:53:20Tekrar birlikteyiz.
00:53:33Konuşmaya devam ediyoruz.
00:53:35Serkan Bey size dönelim.
00:53:37Son bölümde tabi uluslararası görev yüzünden bahsettik.
00:53:41İsrail üzerinde caydırıcı güç nasıl kurulabilir?
00:53:44İsrail'i işte bu politikalarından nasıl caydırmak gerekiyor?
00:53:49Yapılan açıklamalara baktığımız zaman onların pek geri adım atacakları görünmüyor.
00:53:54Siz de katılıyor musunuz?
00:53:57Eren Bey haklı olmakla birlikte yani bu süreç ya da bu dönem devir devam etmemeli elbette.
00:54:04Yani biraz daha böyle tarihsel perspektiften de baktığımızda İsrail-Arap savaşlarında, İsrail-Arap münasebetlerinde her zaman İsrail böyle bir durdurulmaya çalışsa da belki tarihte bir kral faysal örneği var.
00:54:16Bu bağlamda bir petrol ihraç eden ülkeler İsrail'e yardımların ya da İsrail'le olan münasebetlerdeki haksızlığın, tek yanlılığın durdurulması noktasında göstermiş olduğu duruşun tekrar gerek körfez ülkelerinin, gerek bölge ülkelerinin artık böyle biraz daha uluslararası sistemin tanımlanamadığı ya da işte belirsizlik dönemi diye bazen adlandırdığımız ya da işte yeniden kabuğunu kırmak üzere post pandemi sonrası bir dönem diye adlandırdığımız dönem.
00:54:46Belki bölgesel aktörlerin, işbirliklerinin bölgedeki krizleri durdurmak namına az önce biraz daha serzenişte bulundunuz ancak ne yazık ki bölgedeki aktörlerin ve devletlerin de Trump'ı ya da bu güçleri destekleyen bir tavır ve politik davranışlar sergilemesi de süreci ne yazık ki tıkatan ya da bu sarmalı devam et.
00:55:07Evet haklısınız ama Kral Faysal örneğinin sonucuna baktığımız zaman da şu anki belki de bölgedeki Arap ülkelerinin başındaki liderlerin duruşunu çok etkilediğini de görebiliyoruz değil mi?
00:55:20Ne yazık ki şöyle oldu Kral Faysal'ın yapmış olduğu petrol yasağı kısıtı, ihracını durdurması Avrupa'da ve dünyada petrol krizine neden oldu ve bu da haliyle öngörülemez bir boyuta eriştiğinden dolayı
00:55:36Batı ve diyelim işte artık İsrail destekçisi devletlerin içeride ülke içerisindeki krizler yoluyla ki ne yazık ki hatırlarsanız yeğeni tarafından katledilerek bir suikaste kurban getirerek süreci tekrar kendi istedikleri yönüne soktular.
00:55:52Ben şurasıyla da bir sürecin vehametini bahsetmek istedim aslında.
00:55:58Biz Körfez ya da bölge ülkeleri evet her ne kadar İsrail'i durdurmak yönünde ya da kınamalar vesaireler söylesek de ne yazık ki Körfez gezisinde Trump'a milyon dolarlar hediyelerle gönderen bir Arap dünyasıyla karşılaştık.
00:56:15Ne yazık ki her ne kadar biz evet İsrail'in durdurulması gerektiği Filistin'in yaşanan o soykırımda etkilenen halkın bir an önce çıkması için mücadele veriliyor görünse de özellikle Arap dünyası tarafından ama rasyonel ya da real politik anlamda durdurmasına neden olabilecek bir tavır da serpilenmiyor.
00:56:34Ancak bu belki şöyle olabilir.
00:56:36Ümidin bu yönde yine bir cüretkar ya da bir cesur devletin önderliğinde liderliğinde Türkiye olur Mısır olur Körfez ülkelerinden belki yine Katar olur çünkü Katar da bu bağlamda biraz daha böyle duruşuyla farklı bölge ülkelerinden biri olma sebiyle kurulabilecek bir askeri güç yeni bir oluşum yeni bir pak çünkü artık uluslararası sistemde mevcut uluslararası örgütler krizleri ve sorunları çözemez hale geldi Erhan Bey.
00:57:03Biraz daha serzlendiğmiş evet Birleşmiş Milletler Genel Kurulu diyoruz güvenlik konseyi diyoruz ancak Sayın Cumhurbaşkanımızın çok da dile getirdiği dünya beşten büyüktür söyleme artık bu örgütlerin de ne kadar işlevsiz olduğunun da bir göstergesi.
00:57:16Yani dünyadaki krizlerin dünyadaki kaosların çözülememesinin nedeni de bu tıkanmış olan uluslararası sistem ve örgütler ve yapılar artık güvenirliğini işlevliğini kaybetmiş bu örgütlerin yerine belki de bu yeni dünya sistemiyle artık henüz daha adını koyamadığımız ya da adı henüz netleşmemiş olan
00:57:36çoğu akademisyen düşünür tarafından belirsizlik dönemi dünya politikası adlandırdığımız bu sistemde küresel sistemde belki artık bölgesel aktörlerin küresel aktörlere evlenebilecek etkiler yarattığı oluşumlar belki askeri birliklerle durdurulabileceği kanaat edeyim.
00:57:55Aksi takdirde dediğiniz gibi İsrail yayılmacılığı bitmeyecektir. Elbette Türkiye genelinde ve özelinde sınırları itibariyle risk teşkil edecek her yeri bir güvenlik meselesi adleder.
00:58:07Sadece misak-ı milliden ibaret değildir ülke güvenliği ve Türkiye'nin bekhası ve ulusal güvenliği.
00:58:13Elbette sınırlarındaki ya da sınır komşu ülkelerindeki yaşanan kaosların, çatışmaların, yüzyıllarca bölgeden nüfuzu altında yaşamış bir işte İsrail'in, Kudüs'ün, Filistin'in, Suriye'nin içerisinde olan ya da bölgesinde yaşanan bir sürece duyarsız kalmaması gerektiği şeklinde refleksleri çok rasyonel ve gerçekçi bulmak lazım.
00:58:40Yani sadece ülke milli sınırları içerisindeki ya da sınırla yönelik bir tehdit olarak düşünmemek lazım.
00:58:46Bu anlamda diğer ülkeler de bu refleksle, bu yaklaşımla baktığında bölgedeki yaşanan her kaosun kendi ülkelerine sıçrama riskinin ve ihtimalinin artık çok yüksek olduğu gerçeğiyle hareket etmesi gerekiyor.
00:58:59Nitekim hatırlarsanız İran-İsrail savaşı sonrasında birçok ülkeye İsrail 7-8 ülkeye saldırma cüretinde bulundu.
00:59:05En son Katar'a saldırdı ki Amerika'nın en güçlü körfezdeki üstlerinin bulunduğu bir ülke olmasına rağmen saldırdı Erhan Bey.
00:59:15Ne yazık ki biz kendisinden yana olanlarla değil artık bu durumu gerek vakarıyla, gerek onuruyla, gerek işte ortak paydaları ne kadar arttırabilirsek
00:59:25inancıyla, mezhebiyle, geçmiş tarihsel kültürel bağlarıyla bir ittifakın, bir birleşmenin, bir savunma gücünün oluşturulmasının elzemliğini yaşıyoruz aslında.
00:59:37Neden hep Müslüman ülkelerine bu yönelik?
00:59:39Az önce Anar Ali Hoca söyledi.
00:59:41Dünyanın belki başka bölgesinde etnik yapısını, ırkını söylemek istemiyorum ama
00:59:46onlara yönelik yapılan bir saldırıda çok küçük bir kitlesel bir böyle ithamda bile dünya kamuoyu ayağa kalkabiliyorken
00:59:54yıllarca, yüzyıllarca belki işte Trump'ın bir açıklamasında
00:59:59üç bin yıllık bir İsrail ya da Arap geriliminin sonucu ya da sorunları
01:00:05neden dünyanın birçok bölgesinde bir kamuoyunun tepkisiyle ya da bir çözüme ulaştırılması noktasında refleksle karşılanmıyor.
01:00:13Bunun nedeni biraz da bu yeni güç dengesi sisteminde artık güç dengesi olma noktasında
01:00:18mevcut küresel unsurlar içerisinde bölgesel aktörlerin kendi varlığına ve gücüne inanması
01:00:25ve bu tabiri caizse sorunu taşın altına elini koymak suretiyle çözülmesi gerektiği kanaatindeyim.
01:00:32Yoksa ben size ücret ödeyeyim, para ödeyeyim, huzurumuzu size verdiğimiz tabiri caizse kaba olacak
01:00:38belki haraçla, rüşvetle tesis edeyim anlayışından bir an önce başta Körfez ve Arap ülkeleri olmak üzere
01:00:45dünyanın diğer böyle artık geliri yüksek ülkelerinin bu anlayıştan uzaklaşması gerekiyor.
01:00:51Aksi takdirde bu hegeman güçler kendilerini bu anlamda hem körüklemiş hem de bir nebze artık kabul edilmiş bir
01:00:59ne derlerdi ona psikolojik olarak öğrenilmiş çaresizlik şeklinde
01:01:03ya ne de olsa artık Amerika bizi sömürecek ve biz de ona tabi olalım.
01:01:08Yapmış olduğu her şeyi de meşru görelim anlayışı ne yazık ki hakim olacak.
01:01:11Aksi takdirde güç dengesi içerisinde aktör olabilme kabiliyetini anlarsa ya da bu anlayışla hareket ederse
01:01:19eminim ki gerek bölge ülkeleri gerekse dünya bu anlamda bir sulha bir huzura kavuşacaktır Erhan Bey.
01:01:26Evet Serkan Gündoğdu, Anar Ali çok teşekkür ediyoruz programa katkılarınızdan dolayı.
01:01:31Değerli izleyenler İsrail'in Gazze saldırıları dünyayı ayağa kaldırdı ama dünyada öyle bir sektör var ki
01:01:37hem Yahudi sermayesinin büyük rolü olan hem de dünyayı etkileyen bir algı alanı yani sinema sektörü.
01:01:45Birçok yıldız aktör ya da aktrist İsrail'e tepki gösterdi.
01:01:49Yapılanlar soykırımdan farksız dedi.
01:01:52İsrail'e kimler nasıl tepki gösterdi?
01:01:54Sinemada nasıl bir soykırım tartışması var?
01:01:58İsrail kimleri nasıl tehdit etti?
01:02:00Yahudi sermayesinin yoğunlukta olduğu yapım firmaları, ünlü aktörleri nasıl tehdit ediyor?
01:02:06İnceleme haberimizde uzman isimlere sorduk.
01:02:09Bu haberle birlikte de noktalayacağız.
01:02:11İyi geceler.
01:02:22İzlediğiniz için teşekkür ederim.
01:02:52İsrail'in saldırıları dünyayı karıştırdı.
01:03:13Özellikle en güçlü propaganda makinelerinden biri olan sinemada gerginlik yüksek.
01:03:18İtirazı olanlar var.
01:03:20Tehdit edilen aktörler ortada.
01:03:22Artık bir filmde rol alabilirler mi?
01:03:24Sinemada oynadıkları filmler salonlara gider mi korkusu taşımayan ünlüler?
01:03:28İsrail'in saldırganlığını protesto ediyor.
01:03:30Susmuyor ama tehdit ediliyorlar.
01:03:33Sinemada ne oluyor?
01:03:34Bu tavırla aslında belki de geleceklerini riske ediyorlar.
01:03:40İşlerinden olacaklar, yeni iş alamayacaklar.
01:03:43Ve belli kesimler tarafından, kendi işçilerler tarafından dışlanacaklar.
01:03:48Ancak yine de o insani duruşun öne çıkması gerçekten çok saygın.
01:03:53But the situation in Gaza is come to a term now where I cannot express the pain that I along with many millions people there suffered on a daily basis watching those horrible images of children being murdered and starving to death.
01:04:12Javier Bardem, İspanyol aktör.
01:04:14İsrail'i Nazilere benzetti.
01:04:16Sanal medya hesabından, İsrail ordusundan bir keskin nişancının Filistinli bir çocuğu hedef alırken kayda aldığı videoyu paylaştı.
01:04:23İsrail ordusunun yaptığının Nazilerden farkı yok mesajı verdi.
01:04:27Dünyada büyük yankı buldu.
01:04:28Eksperts on international law, eksperts on international amnesty, international, international human rights and some people that know what they're talking and Holocaust survivors are calling a genocide for it.
01:04:41And if you ask me, I believe it's a genocide.
01:04:43Emma Stone, İsrail'i kınayanlar arasındaydı.
01:04:46Angelina Jolie de sanal medya hesabından Filistin'e destek verdi.
01:04:50Mark Raffalo da İsrail'e tepki gösterenler arasındaydı.
01:04:53İrlandalı aktör Liam Cunningham ise Gazze'ye yardım filosuna katıldı.
01:04:57Dünya kamuoyunu en çok etkileyen aktörler arasında yer aldı.
01:05:08Hollywood'daki sinemacılar da hangi ırktan olursa olsunlar, hangi milliyetten olursa olsunlar çok güçlü bir şekilde Gazze'ye destek verdiler.
01:05:16İsrail'in karşısında duştular.
01:05:18Öyle bir çağda yaşıyoruz ki haklının değil, sesi daha yüksek çıkanın haklı görüldüğü bir çağ bu.
01:05:24Artık zalimler karşısında insanlığın da sesinin çok daha yüksek çıkması lazım.
01:05:29Bize düşen onlarla birlikte İsrail'e karşı bu sesi çok daha yüksek bir şekilde çıkartmak diye düşünüyorum.
01:05:34Yahudi Amerikalı aktör Mandy Petenkin sözleri de etkileyiciydi.
01:05:38Size yapılanın aynısını başka bir halka yapamazsınız dedi.
01:05:41And I ask Jews all over the world to consider what this man Benjamin Netanyahu and his right wing government is doing to the Jewish people all over the world.
01:05:57Jennifer Lawrence'ın sözleri İsrail açısından bardağa taşıran son damlaydı.
01:06:01Konuk olduğu film festivalindeki moderatörün kendisini engellemeye çalışmasına rağmen susmadı.
01:06:06I'm terrified for my children, for all of our children, on top of everything else.
01:06:13What makes me so sad is that this disrespect and the discourse in American politics right now is going to be normal to them.
01:06:27I mean people who are the kids who are voting right now at 18, it's going to be totally normal to them that politics has no integrity, politicians lie.
01:06:37Hollywood ve dünya sinemasının önde gelen isimlerinden oluşan 1300'den fazla sanatçı İsrail film şirketleriyle çalışmama sözü verdi.
01:06:44İçlerinde Olivia Colman, Emma Stone, Tilda Sivinton, Mark Raffalo, Riz Ahmed ve Javier Bardem'in de bulunduğu sanatçılar bu şirketlerin Filistin halkına karşı soykırım ve apartheid'e karıştığını savunuyor.
01:06:58Bu sinemadaki tartışmaları daha da alevlendirdi.
01:07:00Şu an dünyada İsrail'e karşı sesi en güçlü çıkan sektörlerden, mesleklerden biri de sinemacılar.
01:07:08Çünkü sinemacılar tarih boyunca aslında bütün haksızlıklara karşı, dünyada bulunan bütün zulümlere karşı bazen daha ironik anlatımlarla, bazen başka şekillerde buna karşı çıktılar.
01:07:19Ama bugün artık bu sinemacılar için küresel bir intifadaya dönüşmüştür.
01:07:23Oyuncular, yönetmenler, senaristler ve yapımcılar tarafından imzalanan bu taahhüt,
01:07:39Filmmakers for Palestine, yani Filistin için sinemacılar girişimi tarafından hazırlandı.
01:07:44Açıklamada, Gazze'deki bitmek bilmeyen dehşet kınandı.
01:07:47İmzalar arasında Ken Loach, Yorgos Lantimos, Asif Kapadia, Joshua Oppenheimer, Lily Gladstone, Ioed Biri, Brian Cox, Joshua Connor, Rebecca Hall, Benedict Wong, Gael Garcia Bendal ve Susan Serendon gibi ünlü isimler de yer aldı.
01:08:04Açıklamalar, sinema dünyasında nasıl yankı buldu?
01:08:07Vicdan sahibi, gerçekten insanlığın yanında duran önemli sermayedarların veya kurumların da bir yerde hakkaniyeti öne çıkaran,
01:08:17gerçekten mazlumun, zalimin kim olduğunu sergileyen filmler yapacağını da bundan sonra,
01:08:24gerçekten kuvvetli bir inançla ve duyguyla düşünüyorum açıkçası.
01:08:29Ama işin garip tarafı, yine bu piyasanın büyük hakim gruplarından, özellikle film dağıtım gruplarının ya da Hollywood'daki büyük film yakıncılarının İsrail'in kontrolünde olduğunu çok iyi biliyoruz.
01:08:41Onlar da hemen kendilerince bir lobe oluşturup, bu zulmü gizlemeye, üstünü kapatmaya çalışıyorlar.
01:08:48Ama dünyayı değiştiriyor sinemanın gücü, sinemanın anlatım gücü ve Gazze'de yaşanan zulmü dünyaya duyurmanın belki de en doğru yöntemi.
01:08:59Yine sinemayla, diziyle bunu yapmak.
01:09:02Bir yapım şirketinin de bir yerde hemen bu son 7 Ekim olaylarını ele alan bir film yapması,
01:09:09tabi İsrail'in destekleriyle muhakkak ki Amerika'da çok güçlü bir lobi.
01:09:14Maalesef bir ahtapotun kolları gibi bütün bir topluma, yapılara, kurumlara sızmış durumda bu anlayış, yaklaşım ve maalesef felsefi ve ideolojik anlamda da
01:09:29Siyonizm diye tanımlayacağımız bir ideolojik altyapı, hemen sinema tarihinde yani Amerikan sinemasının bilhassa geleneğinde olduğu gibi,
01:09:41artık bunu da diyebiliriz yani interültürde, yer alan Yahudi yanlısı filmler, bilhassa işte holokostlu nazeret göstererek,
01:09:51onu temel alarak yapılan birçok filmin yanında böyle de bir filmi devreye sokmuş ki bu da yine sinemayı destekleyen finansal güçlerin sahiplerinin kim olduğunu göstermesi bakımından da önemli bir işaret diye düşünüyorum.
01:10:10İsrail'den de karşı adım geldi. 1200'den fazla Hollywood yıldızı, İsrail film boykotu çağrılarına karşı çıktı.
01:10:17Liev Schreiber, Debra Messing ve Mayim Blaik de dahil olmak üzere 1200'den fazla oyuncu ve film yapımcısı,
01:10:24Hollywood'un İsrail yapımcılara yönelik boykotunu kınayan ve bunu toplu cezalandırma ve antisemitik propaganda aracı olarak nitelendiren bir mektup imzaladı.
01:10:32Şimdi durum daha da karışık.
01:10:34Sinemacılar cesur olmalı. Sinema yapanlar, film yapanlar, hikaye anlatanlar cesur olmalılar ve bu zulmü dünyaya anlatmalılar.
01:10:44Çünkü şunu çok iyi biliyoruz, İsrail dün böyleydi. 1935'de başladı, 1947'de, 1976'da devam eden bütün bu 10 yıllar boyunca bu zulmü farklı şekillerde devam ettirdi.
01:10:56Bundan sonra da aslında İsrail'in barış vesaire gibi bir şeyle durulacağını düşünmüyoruz.
01:11:01Onun için aslında bütün bu işgal sürecini, bütün bu soykırım sürecini sinemacılar bence çok daha güçlü bir şekilde anlatmalılar.
01:11:09İsrail'e yakınlığıyla bilinen ünlü bir yapım şirketinin 7 Ekim saldırısıyla ilgili film yapması, İsrail algı mekanizmasının da çalışmaya başladığının göstergesi.
01:11:17Ama şu anda o yapım şirketine de sinema ve sanat dünyasında tepki var.
01:11:21Peki bundan sonra ne olacak? Gazze'ye tepki gösteren ünlülere karşı İsrail'in nasıl hareket edeceği merak konusu.
Yorumlar