00:00İNTRO
00:00Sokakta yürürken, gezerken korktuğun oluyor mu?
00:13Oluyor tabi abi.
00:14Neden korkuyorsun mesela?
00:15Çetelerden.
00:25Bir yolda yürüyorsun.
00:26Kendi yaşından 5-6 kişi önünü kesiyor ve sana bıçak doğrultuyor.
00:30Üstündekilerini ver.
00:31Mesela bu şekil.
00:32Tabi ki de korkuyoruz abi.
00:40Korkuyorum.
00:41Yani o çete kimin karşı gelirse adamı linç eder.
00:46Çocukı linç eder.
00:47Kaçırıp götürür.
00:56Sokak çeteleri günümüzün en büyük problemlerinden biri.
01:01Birçoğu adlarını çizgi kahramanlarından alıyor.
01:04Ama eylemleri hiç de o kadar masum olmuyor.
01:06Kanlı bitiyor.
01:07Bu çeteler sokaktaki insanlardan para istiyorlar.
01:10Esnafa baskı kurup haraç alıyor.
01:12Hatta bazen hedeflerindeki kişileri sokak ortasında öldürüyorlar.
01:16Ne yapıyorlar bize çeteler?
01:24Para çiziyorlar.
01:25Gazp ediyorlar, tehdit ediyorlar, haraç kesiyorlar.
01:28Kavga oluyor.
01:29Kavganın sonunda zaten kötü bitiyor yani.
01:32Bıçaklı bıçaklı kavgalar olabiliyor.
01:34Çocuğu kaçırıp götürüyorlar.
01:36Arabede linç ediyorlar.
01:38Ben endişeliyim.
01:39Sokak çeteleri gün geçtikçe korkusuzlaşmaya başladı.
01:43Sokaklardan gençleri kaçırıp işkence ederek tehdit ediyorlar.
01:47Aynı zamanda mahalleleri basıp silahla çatışmaya giriyorlar.
01:51Peki sokak çeteleri bu cesareti nereden alıyor?
01:54Bu tür saldırıların planı ve motivasyonu genellikle dijital ortamda şekilleniyor.
02:01Gençler sanal medyada cesur görünmek, ilgi çekmek ya da fenomen olmak uğruna şiddeti bir gösteriye dönüştürüyorlar.
02:09Çete videoları, meydan okumalar ve tehdit içerikli binlerce beğeni alındığında bu davranışlar adeta onaylanmış gibi algılanıyor.
02:19Koşullu salıvermeler, denetimli serbestlik gibi kavramlar maalesef sık sık farklı sonuçlar doğuruyor ve insanlar da cezanın ne kadarının gerçekten çektirileceğini kestiremiyor.
02:31Yeni nesil mafya denilen bu sokak çetelerinin uyuşturucu dağıtımından insan öldürmeye kadar geniş bir suç listeleri bulunuyor.
02:38Kask ve motosiklet de silahlı eylemlerinin ana malzemelerinden.
02:42Ağları internet kafelere, oyun salonlarına kadar iniyor.
02:45Sanal medyayı çok etkin kullanıyorlar.
02:48Ebeveynler endişeli.
02:49Kimleri kullanıyorlar? Sizin yaşıtlarınız mı bunu yapıyor?
02:51Aynen abi.
02:52Şahit olduğunu oldu mu mesela?
02:53Oldu abi. Daha dün mesela gözümün de dükkanı tıklar.
02:56Benden bir iki yaş büyüklerdir maksimum.
02:58Çevredeki parklarda daha çok bıçaklanma olayları, kavgalı olaylar, şiddetli yaralamalar falan çok şahit olduk.
03:06Kim yapıyor bunları?
03:07Artık kimse. İşte duyuyoruz saçma sapan çeteler.
03:10Korkuyoruz yani valla. Çocuğu tek bırakamıyoruz.
03:13Milyonlarca milyonlarca çocuk sokaktan geziyor. Babası, anası öyle endişelidir. Markete gönderemiyor çocuk. Öyle endişelidir.
03:23Sokaklarda yaşananlar nedeniyle durum vahim. Verilen cezalarda sokak çetelerini durdurmaya yetmiyor.
03:29Bu da çetelerde cezasızlık algısı oluşturmuş durumda. Eylemlerinin biri diğerini tetikliyor.
03:35Önceden mesela gece 1-2'ye kadar dışarıda olduğumuz zaman kimse şey yapmıyordu ama şimdi insan gece dışarıda gezmeye tedirgin oluyor yani.
03:42Küçük çocukları dahil ediyorlar.
03:44Ne yapıyor bu çeteler?
03:45Bellerine çakınma kıymış, oymuş, buymmuş. Her şeyi veriyorlar abi. Çıkıyorlar sokağa, bıçaklıyorlar. Cahil cesaretli abi bu.
03:53O zamanlarda daha çok arttı abi ya.
03:55Para çıkar falan diyorlar. Biz de vermiyoruz. Tartışıyoruz, ediyoruz.
03:59Bağcılar, Esenler, Güngören gibi yerlerde çok çeteler var.
04:02Ne yapıyor bu çeteler?
04:04Genellikle araç kesiyorlar, uyuşturucu satıyorlar.
04:06Sanal medya sadece suçun bir aracı değil, suçun aktif olduğu bir alan haline geldi.
04:14Bu gidişatı durdurmak için sanal medya şirketlerinin sorumluluk alması şart,
04:18şiddeti, nefret söylemini ve yasa dışı örgütlenmeleri içeren hesaplar derhal kapatılmalı.
04:26Denetim sistemleri güçlendirilmeli.
04:28Devletin dijital suçlarla mücadele birimleri çok daha aktif çalışmalı.
04:33Gençler sanal medya tutaklarına karşı okullarda bilinçlendirmelidir.
04:37Çünkü sokaktaki şiddetin kökü artık dijitalde, sanalda atılıyor.
04:42Yargı süreci makul sürede sonuçlanırsa, kararlar anlaşılır bir şekilde yazılır
04:47ve infaz aşaması da toplumun anlayıp, bilip, göreceği hale gelirse
04:51toplumun güveni yeniden tesis edilebilir.
Yorumlar