- 11 ay önce
T24 yazarı Ebru Dedeoğlu, 11 Ekim Dünya Kız Çocukları Günü’nde, kız çocuklarının ihtiyaçlarına yönelik öğrenme alanları oluşturmayı hedefleyen inisiyatif olan Suna’nın Kızları’nın Genel Koordinatör Burcu Gündüz Maşalacı ile kız çocuklarının sayısal okullaşma oranındaki artışın neden nitelikle doğru orantılı olmadığını ve eğitim alamayıp hane içine itilmelerini irdeliyor.
Oğlan çocuklarının lise kayıt oranlarının kız çocuklarına göre daha düşük seviyede olduğunu söyleyen Maşalacı, bu veriler ışığında çocuk işçiliğine dikkat çekiyor. Okula gitmeyen çocukların akıbetine bakıldığında oğlan çocuklarının çocuk işçiliğine itildiğini söyleyen Maşalacı, kız çocuklarının ise ‘ne yaptıklarının bilinmediğinin’ altını çiziyor.
Maşalacı, TÜİK verilerine dayanarak “Kız çocukları genelde hane içinde kalıyorlar. Okula gitmedikleri için de herhangi bir sosyalleşme olanağına erişemiyorlar. Diğer yandan tedavi oranları da daha düşük. Okula giden çocukların bir rahatsızlığı olduğunda tedavi ettirilme olasılığı gitmeyenlere göre daha yüksek” ifadelerine yer veriyor.
Kadınların ve kız çocuklarının eğitimden ve istihdamdan yararlanamadığında daha çok hane içinde kaldıklarını vurgulayan Maşalacı, eğitime katılamayan kız çocuklarının akıbetine yönelik verilere daha çok ihtiyaç duyulduğunu söylüyor.
Oğlan çocuklarının lise kayıt oranlarının kız çocuklarına göre daha düşük seviyede olduğunu söyleyen Maşalacı, bu veriler ışığında çocuk işçiliğine dikkat çekiyor. Okula gitmeyen çocukların akıbetine bakıldığında oğlan çocuklarının çocuk işçiliğine itildiğini söyleyen Maşalacı, kız çocuklarının ise ‘ne yaptıklarının bilinmediğinin’ altını çiziyor.
Maşalacı, TÜİK verilerine dayanarak “Kız çocukları genelde hane içinde kalıyorlar. Okula gitmedikleri için de herhangi bir sosyalleşme olanağına erişemiyorlar. Diğer yandan tedavi oranları da daha düşük. Okula giden çocukların bir rahatsızlığı olduğunda tedavi ettirilme olasılığı gitmeyenlere göre daha yüksek” ifadelerine yer veriyor.
Kadınların ve kız çocuklarının eğitimden ve istihdamdan yararlanamadığında daha çok hane içinde kaldıklarını vurgulayan Maşalacı, eğitime katılamayan kız çocuklarının akıbetine yönelik verilere daha çok ihtiyaç duyulduğunu söylüyor.
Kategori
📚
ÖğrenmeDöküm
00:00Merhaba ben T24'ten Ebru Dedeoğlu. Bugün Dünya Kız Çocukları Günü. Hepimizin için çok özel ve güzel bir gün.
00:08Bu konuda da konuşmak için karşımızda Sunal'ın kızlarından Burcu Hanım'la beraberiz. Hoş geldiniz.
00:15Hoş bulduk çok teşekkürler.
00:16İyi ki geldiniz. Dünya Kız Çocukları Günü kutlu olsun. Hepimizin olsun aslında.
00:22Sunal'ın kızları çok önemli bir oluşum, bir topluluk. Siz de orada genel koordinatörsünüz.
00:29Neden sadece kız çocukları? Öncelikle onunla başlamak istiyorum.
00:33Kız çocukları çünkü her şeyden önce tabii Sunal'ın kızları ismini Suna Kıraç'tan alıyor.
00:40Suna Kıraç Türkiye'nin ilk endüstriyalistlerinden kadın, güçlü bir kadın ve sadece iş hayatında değil aynı zamanda eğitim başta olmak üzere sosyal konulara da çok duyardı bir insan.
00:55Suna Hanım'ı maalesef 2020 yılında kaybettik.
00:59Ve Suna Hanım maalesef çok zorlu bir hastalık sürecinden geçti.
01:04Bu süreçte fikirlerini hem bir sonraki nesne bırakmak için çok kıymetli eserler verdi.
01:10Hem de zaten bıraktığı kurumlarla da kendisinin ömründen çok daha uzun yaşayacak faydalı faaliyetlerde bulundu.
01:18Bunların çoğunu da ömrümden uzun ideallerim var kitabında anlatıyor.
01:22Evet biraz önce de konuştuk onu herkese de önerelim.
01:25Gerçekten benim mentorlarımdan biri olmuştu o dönemde okuduğum kitap.
01:29Evet aynı şekilde ve o kitaptaki özellikle bir cümle bence özellikle kadınları çok etkileyen ve hepimizin içerisinde bir yere konuşan bir cümle.
01:39O da şu kendi sahip olamadığım seçme özgürlüğüne kızım İpek Kıraç'ın sahip olmasını istedim diyor.
01:46Şimdi hani bir yandan bakıyorsunuz ekonomik olarak iyi durumda bir insan.
01:51İşte hayatta seçimlerin çoğunu kendi özgürlüğüyle gerçekleştirmiş olabileceğini düşünüyorsunuz ama hayır yani.
01:57Kadın olmak.
01:57Evet bu meselenin içerisinde maalesef insanın hayal kurması ve o hayalleri gerçekleştirebilme özgürlüğünü etkileyen her şeyden önce bir cinsiyet maalesef filtresi var.
02:10Ve bunun ötesinde de tam da toplumsal cinsiyet meselesinin aslında bizi etkilediği şekilde fiziksel yapabilirliğimiz, duygusal olarak yapabilirliğimiz, sosyal yapabilirliğimiz, haklarımıza erişimimiz birçok şeyi etkileyen,
02:25gündelik hayatta neyi yapıp neyi yapamayacağımızı belirleyen birçok faktör var.
02:30Dolayısıyla seçme özgürlüğü maalesef kadınlarda ve kız çocuklarda erkeklere göre daha az.
02:35Ve bunları gerçekleştirebilmeleri için destekleyici ortamda daha sınırlı.
02:39Dolayısıyla Sunu Hanım bu hayali İpek Hanım için kuruyor.
02:43İpek Hanım da tüm kız çocuklar için kuruyor aslında.
02:45Ne şahane.
02:46Müthiş bir şey.
02:48İpek Hanım bu projenin neresinde?
02:50Ana kaynak olmasının dışında.
02:53Yani sadece ekonomik olarak değil fikri olarak da kurucusu.
02:57Hem annesinin eğitim alanındaki çabalarını, vizyonunu yaşatabilmek ve daha ileriye götürebilmek için
03:04günümüzün de özgün koşullarına yönelik şekilde Sunu Hanım'ın kızlarının şekillenmesini istiyor.
03:10Dolayısıyla ilk aşamadan beri zaten fikren bu konuya...
03:16Fikren olması çok önemli.
03:17Evet.
03:17Yatırım yapmış durumda.
03:19Ve bunun ötesinde bizim sahada şu anda yaptığımız birçok faaliyetin de
03:22birebir aslında tasarımcılarından ve uygulayıcılarından kendisi zamanın önemli bir kısmını Sunu Hanım'ın kızlarına ayırıyor.
03:29Özellikle Şanlıurfa'daki faaliyetlerimiz başta olmak üzere sahada zamanını geçiriyor.
03:34Onları tek tek soracağım.
03:35Tamam.
03:37Ben çok fazla bilmiyordum.
03:39Yani derneği biliyordum.
03:40Bizim Candan Hanım'dan özellikle duyuyordum.
03:43Ama bu röportaj karar verince sitenizi inceledim.
03:50Web'de baktım ve çok değerli işler yapıyorsunuz.
03:53Gerçekten tebrik ederim.
03:55Kız çocukları için özellikle kız çocukları hepimizin zayıf noktası sonuçta.
04:01Ne yapabiliyorsak bizim için mutluluk.
04:04Peki bazıları çocuk çocuk çocuktur hepsinin desteğe ihtiyacı var diyebilir.
04:09Yani kadına erkeğe yok deniyor.
04:12Neden kız çocuklarının olduğunu açıkladınız ama kız çocuklarını erkek çocuklardan farklı kılan önemli bir özellik var mı?
04:21Hani ülkemiz açısında eğitim açısından düşünecek olursak ya da ne durumdayız bu durumda?
04:27Öncelikle bu haklı bir yorum.
04:29Yani her çocuğun gerçekten desteklenmeye ihtiyacı var potansiyelini gerçekleştirebilmek için.
04:34Dolayısıyla kız çocukların evet özgün ihtiyaçları var birazdan bahsedeceğim ama olan çocukların da var.
04:40Dolayısıyla hani Sunan'ın kızları aslında sadece kız çocukları değil bu arada olan çocuklara da yatırım yapıyor ve mümkün olduğu kadar bir arada çalışmaya çalışıyor.
04:49Ne yaparsak yapalım bir şekilde onlara da fayda sağlamaya çalışıyoruz.
04:54Ama bir yandan da ne yaparsak yapalım öncelikle kız çocuklarının erişiminden emin olmaya çalışıyoruz.
04:58Çünkü hayatımız büyük oranda aslında orta yaşta erkekler tarafından tasarlanıyor ve onların hizmetleri, erişimleri, işte gündelik hayatlarını nasıl geçirdikleri bir şehrin planlamasından, işte herhangi bir aktivitenin tasarlanmasına kadar öncelikli bir böyle filtre gibi oluyor.
05:16Bu filtre kız çocuklardan en uzak filtre.
05:18Bu filtreyle Buket Uzunay'ın söylediği o kız neşemizi de kaybediyoruz aslında.
05:22Maalesef, maalesef böyle de bir etkisi var. Çünkü tersinden düşündüğünüzde kız çocuklar tarafından tasarlandığını düşündüğünüzde herhangi bir dediğim gibi mekanın, programın, etkinliğin herhangi bir şeyin kız neşesi başta olmak üzere gerçekten işin içine çok daha fazla insanın erişebileceği faktör giriyor.
05:39Yani bizim baktığımız yerden biraz şöyle kız çocuklar için erişebilir yapıyorsak bir şeyi zaten olan çocuklar başta olmak üzere her yaştan her ihtiyaçtan grupları içinde erişebilir olacağını düşünüyoruz.
05:51O yüzden bir eğitimi işte düşünürken, bir okul hayal ederken, bir mahalle hayal ederken bunun öncelikle hani kız çocukları için güvenli ve destekleyici mi olduğuna bakıyoruz.
06:04Ondan sonrasında da mümkün olduğu kadar kapsayıcı şekilde tabii ki derdemeye çalışıyoruz.
06:08Peki biraz önce sohbetimizde dediniz ki kız çocuklarının eğitim oranı eskiye göre daha yükseldi.
06:16Bu beni şaşırttı bir anlamda. Onun zorunlu eğitimle ilgisi olduğunu konuştuk.
06:20Fakat çözüldü mü? Yani o 8 yılı okumaları ya da bulunduğu yerlerde ortaokul olması sorunu kökeninden çözdü mü?
06:29Devamı oldu mu?
06:31Burada belki şu soruyla başlamak lazım. Her şeyin çözüme eğitimi gerçekten.
06:36Yani eğitimse de nasıl bir eğitimden bahsediyoruz?
06:39Dolayısıyla artan şey şu anda okullulaşma.
06:41Yani istatistiki olarak baktığınızda daha fazla kız çocuğunun zorunlu eğitim öncesine göre okula daha fazla kayıt olduğunu görüyorsunuz.
06:51Bu çok olumlu bir gelişme.
06:52Çok iyi.
06:52Özellikle kırsal alanda ortaokul düzeyinde eğitim kurumlarının olması yani en azından ilk 8 yılın çocuklar için erişilebilir olması neredeyse Türkiye'nin genelinde ve zorunlu olması gerçekten işte dil becerilerinden temel matematik okul yazarlık becerilerine kadar önemli bir ülke ortalamasında artış yaşanmasına neden oldu.
07:18Bu da hepimizin birebir şahit olduğu bir olumlu gelişme.
07:23Diğer yandan işte sayısal okullulaşma otomatikman güçlenmeyi getirmiyor.
07:27Yani eğitim çok önemli, eğitime erişim çok önemli.
07:30Ancak bununla beraber gerçek anlamda işte bir şeyleri hayal edebilme, o hayalleri gerçekleştirebilme özgürlüğünü bize okulun da tabii ki sağlayabileceği fonksiyonlar bunlar.
07:43Ama okul, hane, mahalle düzeyinde karşılanması gereken birçok şey sağlıyor.
07:48Neyi kastediyorum?
07:49Örneğin şu an evet okullulaşma oranı bakımından lise eğitimine baktığınızda olan çocukların kız çocuklara göre maalesef hani lise kayıt oranlarında daha aşağıda olduğunu görüyoruz.
08:01Ancak okula gitmeyen çocuklar ne yapıyor diye baktığınızda yani bir yandan maalesef Türkiye'de bir çocuk işçiliği gerçeği var.
08:07O da olan çocukları ciddi anlamda olumsuz şekilde etkiliyor.
08:12Ancak kız çocuklarının ne yaptığını hiç bilmiyoruz maalesef.
08:16Yani kız çocuklar genelde hane içinde kalıyorlar.
08:20Okula gitmiyorlarsa yalnızlar yani ev dışında herhangi bir sosyalleşme olanakları yok.
08:27Bunu TÜİK araştırması, TÜİK çocuk araştırmasının analizi üzerinden, yapabilirlik analizi üzerinden eğitim reformu girişimiyle beraber inceledik.
08:39Ve en çarpıcı şeylerden biri işte dediğim gibi sosyalleşme olanağına erişemiyorlar okula gitmediklerinde.
08:44Diğer yandan tedavi oranları da daha düşük.
08:47Çok enteresan bir şekilde okula giden çocukların bir rahatsızlıkları olduğunda tedavi ettirilme olasılığı okula gitmeyenlere göre daha yüksek.
08:58Sonra cinsiyet dağılımına baktığınızda kız çocukların okul dışında yüzde 23'ünün herhangi bir hastalığı olduğunda tedavi ettirilmediğini görüyorsunuz.
09:08Yani bunu kendi beyanlarıyla söylüyorlar.
09:11Olan çocuklarda bu yüzde 12 oranında.
09:13Dolayısıyla hani eğitime katılmayan, yani eğitim oranı arttı.
09:18Peki eğitime katılmayanlara ne oldu?
09:20Bir buraya daha fazla bakmaya ihtiyacımız var.
09:22Peki ne sonuçlar aldınız?
09:24Yani baktığınızda, bunu incelediğinizde?
09:27Daha fazla araştırmak gerektiğini her şeyden çok gördük.
09:30Yani çünkü kadınlar ve çocuklar genelde hane içinde olan...
09:34O da öğretmen faktörü etkili olabilir mi?
09:37Okuldaki öğretmen faktörü.
09:39Çocukların takibinde öğretmenler ve okul çok önemli.
09:42Çünkü Türkiye'nin mevcut sisteminde, işte zorunlu aşılama biliyorsunuz, hatta hamilelikten itibaren takip çok önemli.
09:51Ve birçok dünyadaki ülkeye göre iyi durumda.
09:54Dolayısıyla anne çocuk ölümlerindeki azalma da bununla açıklanabiliyor.
09:58Ancak zorunlu aşılar bittikten sonra çocuk okula kaydedilene kadar herhangi bir kamu kurumu aslında çocukları izlemekten birinci düzeyde sorumlu değil.
10:07Dolayısıyla çocuk kayıt oldu mu olmadı mı anından itibaren yeni bir şeye giriyor çocuk, sisteme giriyor.
10:16Burada işte çocuk okula gelmiyorsa neden gelmiyor?
10:19Başına bir şey mi geldi?
10:20Erken yaşta mı evlendirildi?
10:23Çalıştırılıyor mu?
10:24Herhangi bir ihmal ve istismar riskiyle karşı karşıya mı?
10:27Maalesef öğretmenlerin onca yaşının arasında bir de bu sorumluluğu var.
10:32Dolayısıyla okula erişim tam da söylediğiniz şekilde öğretmenlerin gözünün çocukların üzerinde olmasına ve herhangi bir riskle karşılaşmaları durumunda o riskin umarım ki her zaman erken tespit edilmesini ve önüne geçilmesini sağlayacak bir faktör.
10:48O yüzden okula gitmek çok önemli ve okula gitmeyen yani çocukların oranı diyelim ki Şanlıurfa mesela okullaşma oranının maalesef en düşük olduğu ilerden biri lise düzeyinde kız çocukların okullaşması %70 oranında okullaşıyorlar okula gidiyorlar ama 10 kız çocuktan 3'ü gitmiyor.
11:06Şimdi bu rakam hani şey diyebilirsiniz işte çok kötü değil kulağa çok kötü gelmiyor diyebilirsiniz ama Şanlıurfa'nın çocuk nüfusu o kadar yüksek ki yani dolayısıyla 3 kız çocuğun 10 kız çocuğundan 3 kız çocuk okula gitmiyor dediğinizde ciddi bir nüfus aslında okula gitmiyor.
11:21Bu sadece lise kısmında değil mi?
11:23Evet.
11:24Yani zorunlu eğitimi her şekilde yaptırıyorlar mı peki? Oradan kaçış var mı?
11:29Şöyle aslında yok tabii ki yok.
11:31Yani kanuni olarak yok ama var mı?
11:34Yani Şanlıurfa özlediğinde şunu söyleyebilirim Şanlıurfa Valiliği gerçekten buna çok önem veriyor ve mümkün olduğu kadar sırf kayıtta kalmayıp okul devamlılığında sağlanması konusuna önem veriyor.
11:47Burada özellikle ilk 8 yılda okula fiziksel olarak gitmemek öğretmenlerin gerçekten kolayca yakalayabileceği ve takip şeyini gördükten sonra hani gidip zaten ailelerle konuşmaları gereken bir durum.
12:02Ancak diğer esas lise kısmında konu başlıyor.
12:05Çünkü lise kısmında zorunlu eğitim evet 12 yıl ama açık öğretimle devam edebiliyorsunuz.
12:10Dolayısıyla çoğunluk açık öğretimi tercih ettiği illerde, ilçelerde, mahallelerde okulun kontrolünden yine çocuk maalesef çıkmış oluyor.
12:21Yani sistemin en büyük şu anda.
12:23Sağlık ve diğer her şey geride kalıyor.
12:25Maalesef.
12:26Zaten evlendiriliyor büyük ihtimal belli bir yaştan sonra.
12:30Evlilik oranları nasıl?
12:31İşte resmi istatistiklere baktığınızda Türkiye'de 16 yaşından sonra işte öncelikle mahkeme izniyle daha sonra 17 yaşında da aile izniyle maalesef resmi evlilik yapılabiliyor.
12:44Buraya baktığınızda kız çocukların evlilik oranı olan çocuklara göre çok çok yüksek.
12:49Yani bu ne demek oluyor?
12:51Aslında kızlar kendilerinden çok büyük insanlarla evlendiriliyorlar.
12:55Yani bence en kritik şey bu resmi istatistiklerde.
12:58Yani akran evlilikleri değil.
13:01Dolayısıyla olan çocukların evlilik oranı, resmi evlilik oranı daha düşük.
13:05Yani onların da yüksek olmasını tabii ki ama yani burada bakılması gereken gerçekten yaş farkı.
13:10Zaten neden kız çocuklarının cevaplarından biri de bu bence.
13:13Aynen öyle. Diğer yandan tabii ki resmi olmayan evlilikler var.
13:18Onların oranını bilemiyoruz ama sahada görüyoruz.
13:22Yani çocuk okulun dışında kaldığında maalesef olan çocuklar için dediğim gibi çocuk işçiliği riski daha fazla artıyor.
13:29Ama kız çocukların her şeyden önce kardeşlerinin bakımına üstlenmesi, ev işleri ve bunun içerisinde bir çocuğun normalde 18 yaşına kadar gelişimsel olarak zaten hatta artık dünyada kanıtlandı.
13:4225'ine kadar neredeyse insan gelişimi devam ediyor.
13:4518'ine kadar fiziksel olarak gelişiminizi tamamlamadığınız için.
13:50Yani mesela oyun oynamak bile böyle bir lüks değil.
13:53O gelişimsel bir şey yani bir çocuğun 17-18 yaşında dahi hala bir oyun oynamaya, boş zaman geçirmeye, çeşitli şekillerde işte zihinsel olarak ya da fiziksel olarak onu geliştirecek faaliyetlerde bulunmaya ihtiyacı var.
14:07Ancak hani siz onunla sadece ev işlerinden sorumlu, çocuk bakımından sorumlu.
14:14Annenin yardımcısı.
14:15Annenin yardımcısı. Yani ergenliğe girdikten sonra çocukluğunu kaybeden bir birey gözüyle baktığınızda maalesef aslında bütün işte potansiyelinin önüne geçmeye başlıyorsunuz.
14:25Şanlıurfa özelinde o oran çok yüksek oluyor ve çok üzücü tabii ki.
14:30Diğer pek Şanlıurfa'yı takip eden başka iller hangilerin?
14:33Birinci sırada Muş var maalesef.
14:36Muş'ta önemli şekilde ele alınması gereken bir okullaşma sorunu var.
14:42Doğu Güneydoğu bölgesinde genel olarak birbirine yakın Bitlis'te yüksek illerden biri.
14:49Tabii depremlerden sonra tüm çabalara karşın tam okul inşaatları tamamlanmadığı için deprem sonrası depremden en çok etkilenen illerde.
15:00Yani bir şekilde okula erişilebiliyor ama nitelikli eğitime erişim hala eskisi düzeyinde dahi değil.
15:07Dolayısıyla oraya hala yatırım ve bir şekilde herkesin ilgisinin üzerinde olmasını gerektiren bir durum var.
15:16Peki artık o ilkokul ve ortaokul yani ilk öğretim yerlere insanların evine çok çok uzak yerlerde değil değil mi?
15:25Yani bu konuyu öğrenmek istiyorum.
15:28Daha rahat ulaşımda daha rahat.
15:30Yani şöyle hala bazı köylerde maalesef okul sorunumuz var.
15:36Ancak genel olarak en azından ilk 8 yıllık eğitime eski yoranla daha fazla kaynak ayrılıyor ve buna uygun binalar var, erişim var.
15:47Dolayısıyla bu zaten en temel.
15:50Yani okul gerçekten erişimle çok önemli şekilde korelasyon içerisinde.
15:56Eğer yakınınızda bir okul varsa ona gitme ihtimali de çocuğun daha yüksek oluyor.
16:00Tabii.
16:01Ve şu an ekonomik kriz yaşıyoruz.
16:03Hepimizin ekonomik gücü azaldı.
16:05O bölgelerde çok daha fazla ekonomik kriz yaşanıyor ve zorlaştırıcı.
16:09Aileler bu aşamada çocuklarını okuturken ya da okutmak isteseler de nasıl zorluklarla karşılaşırlar?
16:17Sizin sade eneğimlerinizden biraz öğrenmek istiyorum.
16:20Yani maalesef İstanbul'da da bu arada bu çok yoğun şekilde yaşanıyor.
16:25Bir beslenme ve üniforma konusu var.
16:28Şu an ciddi bir barınma ve beslenme sorunu var.
16:32Evet yani üniformalar yine valilikler tarafından ya da sosyal yardımlaşma kapsamında erişilebilir olmasının çeşitli yolları var.
16:40Ama beslenme ciddi bir sorun.
16:42Yani çocukları zaten resmi olarak şu anda okullarda ya da eğitim kurumlarında yemek sağlanmak bütün çocuklara zorunda değil.
16:50Sadece taşımalı eğitimle uzaktan gelen çocuklar bundan faydalanıyor.
16:55Ancak eğitim dediğiniz şey minimum 6-7 saat içerisindesiniz bir kurumun.
17:00Ve birçok aile üzülerek söylüyorum ki çocukların yanına yemek koyamayabiliyorlar.
17:07Yani ekonominin birinci etkisini en çok burada görüyorsunuz.
17:10Sonra eğitime maalesef inanç azaldıkça yani okusa da ne olacak bu çocuk, okusa da para kazanmayacak gibi şeylerin çok arttığını görüyorsunuz.
17:21O nedenle de işte çocukların erken yaşta okuldan alınması ve ya ücretsiz emek ya da ücretli emek olarak bir şekilde aileye katkı sağlamasının beklenmesi yine çok sık görülen durumlardan biri haline gelmeye başladı.
17:35Peki topluluk olarak eğitim meselesini yalnızca okula gitmek olarak aslında değerlendirmiyorsunuz.
17:43Bu beni çok etkiledi çünkü biraz önce de konuştuk eğitim her şey mi hani o da var.
17:48Evet her şey ama onun yanında birçok şey daha var.
17:52Bir kız çocuğunun gerçekten öğrenmeye devam edebilmesi için hangi desteklere eş zamanlı olarak sağlanması gerekiyor?
18:00Buradaki emekleri anarak başlamak istiyorum.
18:05Sunan'ın kızları 33 sivil toplum oluşumundan oluşuyor aslında.
18:09Aramızda yani dernekler, vakıflar çok önemli eğitim alanı başta olmak üzere çocuğun farklı şekilde gelişimine emek vermiş.
18:16Çocuk hakları, kadın hakları alanında çalışan çok önemli sivil toplum kuruluşları, üniversite inisiyatifleri var.
18:24Ve Sunan'ın kızlarının tam da eğitimi tanımlama şekli bu sivil alanın bu zamana kadar oluşturduğu aslında deneyim ve bilgi sayesinde biraz daha farklı.
18:36Biz konuya şöyle bakıyoruz.
18:38Eğitim biraz daha klasik anlamda okulun içerisinde tanımlanan bir şey.
18:42Ama az önce ifade ettiğim gibi çocuk gelişimi çok yönlü.
18:44Ve esas olarak bir çocuğun işte tam da ne kadar beslendiği zihninin gelişim potansiyelini o denli etkiliyor.
18:55Bunları birbirinden ayırıp değerlendirmek aslında milli eğitime dahi haksızlık.
19:01Yani zaten 6 yaşa kadar çocuk gelişiminin belirli aşamaları kritik düzeyde tanımlanıyor.
19:07Milli eğitime girdiğinde çocuk o kritik aşama mesela bitmiş oluyor.
19:11Ama çocuğun hani başarısından sanki birinci sorumlu okullarmış gibi bakılıyor.
19:17Oysa ki ondan önce çocuğun nasıl beslendiği, hangi uyarıcılarla geliştiği, büyüdüğü, çevresinde onunla konuşan, onunla ilgilenen kimlerin olduğu.
19:29Dolayısıyla öğrenme dediğimiz yolculuk da sadece belirli kurumların içerisinde tanımlanabilir bir şey değil.
19:36Yani öğrenme olanaklarının çeşitlediği, örneğin bir otobüs durağında beklerken aynı zamanda orada bir abaküsün olması.
19:44Birçok çocuğun yani küçük bir yatırımla hayatını değiştirebilirsiniz.
19:48Kesinlikle.
19:48Bizim bu 33 Sivri Toplum Kuruluşu'nun arasında da tam da böyle şehrin planlamasını dert eden, örneğin şehir dedektifi çok özgün, muhteşem bir kurumdur.
19:59Onlar var.
20:00Az önce saydığım Anne Çocuk Eğitim Vakfı'nın özellikle savunduğu erken çocukluk eğitimi var ve hani aç evin katkıları yine çok büyük.
20:08Değerli Sunu Hanım'ın kurduğu Türkiye Eğitim Gönülleri Vakfı var.
20:12Onlar da okul dışı netelikli eğitimi desteklemek konusunda çok önemli kuruluşlar ve şu an adına sayamadığım ama her biri ayrı kıymette ve her biri bu meselenin farklı bir yerini tutan kurum var.
20:25Dolayısıyla bizim yapmaya çalıştığımız şey çocuklar için güvenli destekleyici öğrenme alanları oluşturmak.
20:30Bu alanlarında okul, mahalle, hane ve akran ilişkileri temelinde olmasını sağlamak.
20:37Öncelikle topluluklar kuruyoruz.
20:40Bu az önce bahsettiğim 33 sivil toplum kuruluşu.
20:44Çocukların karşılaştığı engelleri farklı düzeylerde kaldırabilmek için 5 topluluk, şu anda 7'si 6'sı geldi, 6 topluluk halinde çalışıyorlar.
20:55Bir kısmımız okul temeline çocuk koruma sisteminin güçlenmesi için çalışıyoruz.
21:00Yani daha fazla çocukların okul sistemi içerisinde kalması ve o düşmeyi engellemek için çalışıyoruz.
21:05Kimimiz çocukların birbirleriyle akran ilişkilerini güçlendirmek üzere çalışıyoruz.
21:11Kız çocuk çözüm topluluğu ismini verdiğimiz toplulukta.
21:14Kimimiz mahalle, kimimiz hane temelinde çözümler üzerine çalışıyoruz.
21:19Bir de tüm bu toplulukları besleyen kız çocuk odaklı tasarım ve araştırma topluluklarımız var.
21:25Sunan'ın kızları aslında bu toplulukların bütününün ismi.
21:28Bu toplulukların süreç boyunca çalışmalarını kolaylaştıran, ihtiyaç duydukları fonu ya da insan kaynağını sağlayan yapıysa Sunan Veynan Kıraç Vakfı.
21:37Arkamızda aslında bütün bu süreçleri destekleyen vakıf var.
21:42Dolayısıyla biz buradan çıkan çözümlerin hayata geçmesi ve birbirlerinin bir nevi tamamlayıcı şekilde uygulanmasından sorumluyuz.
21:51Yani örneğin orada okulda öğretmenlere yönelik bir eğitim tasarlandı.
21:56Burada çocuklara yönelik bir program tasarlandı.
21:59Biz bunların birbirlerini destekleyici şekilde aynı ortamlarda, aynı sahalarda uygulanıp bunlardan çıkan modellerin yaygınlaşmasından sorumlu ekibiz.
22:08Peki, saha deneyimi çok yüksek insansınız.
22:11Hani yıllardır da bu sivil toplum kuruluşlarında çalışıyorsunuz.
22:16Sunan'ın kızları topluluğundaki saha deneyiminize biraz geçmek istiyorum.
22:21Sizi en çok etkileyen ve neler var?
22:26Yani 20 yıldır özellikle ergenlik dönemindeki çocuklarla çalışıyorum.
22:33Çoğunlukla yani onlarla hani biraz daha hani dışsal olarak tanımlanan sorunlar üzerine çalışıyoruz.
22:40Yani birilerinin, yetişkinlerin onlar için sorun gördüğü sorunların çözümü için çalışıyoruz.
22:45Örneğin işte diyelim ki hani bir şehirdeki çöplerin toplanması diyelim.
22:50Biraz da istatistik olarak da görülüyor bazen.
22:53Yani o çok hoş olmuyor.
22:55Evet, yani sayısal olarak işte 3 milyon çocuğa diyelim, 3 milyon kişiye erişelim.
23:00Onlar da şöyle bir şey yapalım.
23:01Yani bu tanımlamaların çoğu çocukların kendilerinden değil.
23:04Maalesef hani yetişkinlerden doğru tanımlanmış şeyler.
23:09Sunan'ın kızlarının en bence özgün ve hepimizin gurur duyduğu kısmı karar vericilerin mümkün olduğu kadar çocukların kendileri.
23:15Ve bilhassa da işte kız çocuklar olması için uğraşıyoruz.
23:18Dolayısıyla sorunlar çok çeşitlilik gösterebilir.
23:24Tam da bu çeşitliliğe hazırız.
23:26Yani diğeri daha kolay tabii.
23:27Tek bir çözüm bulup herkese uygulamak çok daha kolay.
23:30Ve bunun da işlevsiz olduğunu düşünmüyorum kesinlikle.
23:34Ama Sunan'ın kızlarında gerçekten biricik ve özgün çözümlerinde çıkabileceği bir akış var.
23:41Bir sahadan hani kaynakları belirleyen bir nevi bir akış var.
23:46O çok iyi geliyor bana.
23:48Diğer yandan ergenlerle çalışmak genel olarak tabii ki çok özgün bir deneyim bence.
23:54Müthiş bir deneyim onu da söylemek istiyorum.
23:57Kız çocuklarla çalışmaksa daha da farklı bir şey ekliyor konuya.
24:02Yani onunla da bugün kız çocuklar günü olduğu için bir kere daha kutlamak istiyorum bunu yani.
24:08Kız çocuklar iyi ki var.
24:09İyi ki akıllarını, fikirlerini, kalplerini bir şekilde bizlere de açıyorlar.
24:14Yetişkinlere de açıyorlar.
24:15İyi ki sizle yolları kesişenler de var diyelim aslında.
24:19Yani aynı şekilde gerçekten ben de tanıdığım her bir genç arkadaşıma çok başka bir bağlılık ve inanç demek istemiyorum.
24:28Yani onlara bir böyle geleceğin şeyi, geleceğimizin işte kurtarıcıları gibi anlamlar yüklemek istemiyoruz.
24:35Bizim için böyle çocuğun çocuk kalması da çok kıymetli bir şey.
24:38Ancak hani onlardan aldığımız ilhamların, fikirlerin ve çözüm yollarının da bir şekilde hani dünyayı olumlu anlamda etkileyecek boyutta olduğunu görüyoruz.
24:47Yani bunlar çok kıymetli şeyler.
24:50O yüzden kız çocuklar evet neşeleriyle biliniyor ama neşeleri kadar akıllarıyla da yani bir şekilde dünyaya bakışlarıyla da gerçekten fark yaratma potansiyelini faydalanıyor.
25:00Evet ama ülkemizde biraz hüzün neşeyi geçmiş durumda şu an.
25:04Kız çocuğu da olsa o biraz hepimizi etkileyen bir şey.
25:07Bu anlamda biraz önce söyledim atlamasını istemiyorum.
25:10Sahada böyle çok etkilendiğiniz bir var mı örnek falan bize sunduğunuz?
25:14Çok var çok var yani bireysel olarak şey yapmak tabii ki yani kalbimden de aklımdan geçen yüzleri gözümün önünde olan birçok genç arkadaşım var.
25:25Ama hani onları böyle bireysel deneyimlerinde çok kıymetli bulmakla beraber biraz anonimleştirerek söylemek istiyorum.
25:35Beni en etkileyen şeylerden biri dirayet.
25:37Yani gerçekten özellikle kırsalda olan ve birçok hani katman katman dezavantajlılığın üst üste bindiği durumlarda dahi dirençli, dirayetli ve vazgeçmeyen genç kızlarla tanıştım.
25:55Bu çok zor bir şey.
25:59Yani düşünün ki dünyada bir sürü şey negatif, olumsuz ve hepimiz bundan çok etkileniyoruz ve umutsuzluğa düşmeye çok meyyaliz.
26:08Yani bir nevi zamanın ruhu öyle.
26:10Zamanın ruhu depresif, olumsuz.
26:11Ama hani herhangi birimizin aslında bu odada ortalama yaşadığı zorlukların çok daha fazlasını yaşamış genç arkadaşların bu kadar dirayetli, bu kadar hani düşerim ama yine kalkarım.
26:26Yarın yine hayatta başa çıkabilirim dediğini görmek beni en etkileyen şeylerden biri.
26:31Ve bunları yapabilecek yaşam becerilerine sahip olmaları da çok kıymetli.
26:35Hani genel olarak bir böyle şeyler arası hiyerarşi vardır ya, iyi eğitimliler, işte yeterince eğitim almamışlar, şehirliler, kırsal vesaire.
26:44Bence günümüz koşullarında tam da bunların arasındaki gerçek eş değerliği yakalamak çok kıymetli.
26:52Yani kırsaldaki bir çocuğun da sahip olduğu birçok beceri var.
26:57Tabii ki.
26:58Dünya görüşü var, bunları duymaya, dinlemeye açık olduğumuzda ve bunları teknolojiyle, farklı çözümlerle birleştirdiğimizde tam da hani dünyanın daha iyiye gitmesine yönelik aslında gerçek icatları bulacağız belki anlatabiliyor muyum?
27:13Fırsat eşitliği yaratabileceğiz en önemlisi o eğitimde özellikle.
27:17Dirayet demişken çok etkilendim söylediklerinizden.
27:23Peki ailelerle nasıl savaşıyor bu kız çocukların?
27:28Orada bir inat da vardır ya da savaşabiliyor ama.
27:31Kararlılıkla diyeceğim.
27:32Burada artık somut hani bir çalışmamızdan bahsetmek istiyorum.
27:36Yaz Enstitüsü.
27:37Yaz Enstitüsü çok kıymetli İpek Kıraç'ın birebir fikri.
27:40Başkaları da var. Çocuk Yaşam Merkezi, çocukları destekleyen mahalleler.
27:46Biraz da bunlardan da devamında bahsedin isterseniz.
27:49Tamamdır. Yani Yaz Enstitüsü kırsala özgü bir programımız.
27:54Bunun çevresinde birlikte şey yapıp bütün resmi koyup ondan sonra daha derinleyeyim.
28:00Çocuk Yaşam Merkezleri çocuklar için bir nevi kaçış kapsülü.
28:04Yani bu güvenli destekleyici öğrenme ortamlarının kondanslı şekilde oluşturulduğu bir model.
28:13Çocukları destekleyen mahalleler ise çocukların çevresindeki ekosistemin güçlendirilmesini hedefleyen.
28:19Böylece esas sorumlulara yani yetişkinlere sorumluluğu verip onların çocukları için daha güvenli destekleyici ortamlar oluşturmasını sağlamaya çalışan bakış açımızın ismi.
28:31Bunların her birinin işte gündelikte uyguladığı programlar ve projeler az önce bahsettiğim topluluklar tarafından inkübe ediliyor ve sahada uygulanmaya başlanıyor.
28:41Yaz Enstitüsü işte en derinlemesine çalıştığımız programlardan biri.
28:49Az önce söylediğim gibi İpek Kıraç'ın fikri.
28:52Fikri onun her anlamda bebeği çok da kıymetli cesurca bir fikir bence.
28:58Çünkü yazın enstitüsü Koç Lisesi'nde okuyan çocuklarla Hara'nın köylerindeki çocukları bir araya getiriyor.
29:06Üç haftalığına yüz yüze daha sonrasında farklı şekillerde bitmeyen yani programa bir giren kendi isteği çıkmak yönünde olmadığı sürece aslında tamamen devam ediyor.
29:18Şu an yetişkinliğe geçiş programı adı altında mesela bu programdan mezun bazı arkadaşlarımız bizim ekip arkadaşlarımıza dönüştü.
29:26Müthiş.
29:26Evet yani böyle bir nesiller arası dayanışma hareketi bir nevi.
29:30Bizden sonraki nesillerin bizim yerimize almasını ve daha fazla aslında kız çocuğa erişmesini sağlamaya çalışıyoruz.
29:38Tam yazın enstitüsü böyle yetişkinler nasıl karşılıyor ve yetişkinlerle çocukların arasındaki ilişkiler nasıl sorusunun en çok diyeyim gündelik hayatımızı etkilediği saha.
29:49Çünkü yazın enstitüsünde genelde faydalanıcı çocuklarımızın büyük bir kısmı okul eğitiminin dışında kalmış.
30:00Yani lisede çoğu ortaokul mezunu ancak lisede okullaşmanın dışında kalan genç arkadaşlar.
30:08Ve hani az önce tarif ettiğim gibi daha çok hane içi işlerle ilgileniyorlar.
30:14İşte kardeş bakımı, tarla ve çok yoğunlar.
30:18Gerçekten çok yoğunlar.
30:20Siz gidip ailelerine diyorsunuz ki 3 haftalığına biz arkadaşlarımızı alıp başka bir yere götüreceğiz.
30:27Yani her şeyden önce...
30:30Kesinlikle hayır.
30:31Hayır.
30:31Tabii ki kesinlikle hayır.
30:33Tarlada iş var.
30:34Her şeyden önce iş var.
30:35Gerçekten o olmadığı zaman anneye kalıyor o iş.
30:38Diğer kardeşlerinin üzerine kalıyor.
30:40Dolayısıyla aile içerisinde yani onun olmadığı dönemde sorumlulukları üstlenmek bir mesele.
30:46Diğer yandan başka bir şehre gitmek.
30:49Yani liseye dahi genelde köy dışında olduğu için gönderilmeyen çocukları başka bir şehre götüreceğinizi söylüyorsunuz.
30:56Yaz kampına.
30:56İstanbul'a.
30:57Evet.
30:57Koç Lisesi'ne götüreceğinizi söylüyorsunuz.
31:00Yani bunlara ikna olmaları...
31:02Aynı zamanda ikna olan aileleri de tebrik etmek lazım.
31:04Çok katılıyorum.
31:05Tam o nasıl...
31:06Hani çocuk aile ilişkileri nasıl etkiliyor sorusunun da cevabı bu.
31:10Yani çok zor.
31:13Yani aileler arasından da çok zor.
31:14Sizin çocuğunuz gelip birileri bir yere götüreceğiz dediğinde de eminim siz de zorlanırsınız böyle kararlarda.
31:20Buna rağmen o kadar bizi böyle heyecanlandıran bütün bu neredeyse çalışmaların bir nevi sponsoru olmuş yetişkinler oldu ki.
31:29Babalar oldu, anneler oldu.
31:31Yani bizim ne yapmaya çalıştığımızı böyle anlayıp kıymet verip ben diğer hani arkadaşlarımı ikna edeceğim diyen babalar, mahalle muhtarları, imamlar.
31:41Yani onlar gerçek değişime aslında oluşturma potansiyeline sahip insanlar.
31:48Ama ikna olmayan da vardır sebebi.
31:49Her zaman oluyor ama bence inat kıymetli bir şey.
31:52Değil mi?
31:53Kız çocuklarının daha inatçı olması lazım.
31:56Hepimizin daha inatçı olması lazım.
31:59İnandığımızı savunmamız ve devam etmemiz lazım.
32:01Çünkü öyle olduğunda bunun doğru bir şey olduğuna dair insanların güveni de daha artıyor bence.
32:06Doğru.
32:08Annelerin burada rol ne?
32:09Babadan korkan annelerin.
32:11Annelerin durumu çok zor.
32:13Yani genel olarak zaten hep böyle değişimin şeyin birinci öznesi hani anneler.
32:19Hani anneler çocuklarını doğru yetiştirsin gibi bir söylem vardır ya.
32:22Yani değil çünkü şöyle sırf onların sorumluluğu da değil.
32:25Yani annelerin üzerindeki iş yükü o kadar yüksek, hayatta başa çıkmaları gereken şey o kadar fazla ki bunların altında çoğu zaman kendileri ezildikleri için
32:38evet kimi zaman tabii ki çocuklarının en büyük destekçileri ve şey oluyorlar ama kimi zaman da gerçekten onların da duyulmaya, görünmeye çok ihtiyacı oluyor.
32:48O yüzden bizim yine vurgulamaya çalıştığımız şey sunanın kızlarında biz bir nesiller arası dayanışma hareketiyiz.
32:55Tek bir nesimle olacak bir iş değil bu.
32:57Tabii ki.
32:57Yani kız çocukla çalışıyorsanız bir şekilde annesinde de nasıl etkilendiğini bu süreçlerden gözetip ona göre çalışmanız lazım.
33:04Anneler çok şiddet veriyor mu orada?
33:07Yine bunu şey değil, bölgesel olarak şey yapmayacağım.
33:12Bu bölgede özellikle çok demeyeceğim.
33:14Çünkü yani İstanbul'da da yıllardır çalışma deneyimim var.
33:17Maalesef Türkiye'nin genelinde bir şiddet sorunu ciddi anlamda var.
33:21Yani şiddet dışında sorunları çözebilme kabiliyeti genel olarak zaten çok yüksek değil.
33:28Bir de onun üzerine şiddeti hak olarak gören erkekler var maalesef.
33:35Bu konuların hepsi birbirinin çok içine geçmiş konular.
33:38O yüzden işte çocukları destekleyen mahallelerde biraz buraları tutmaya çalışıyor.
33:42Kaç tane çocukları destekleyen mahalleler var?
33:44Şu ana kadar Şanlıurfa'da yaklaşık 3 senedir uyguluyoruz.
33:49Şanlıurfa'nın 5 mahallesinde merkezde.
33:52Artı yeni Harran'ın mahallelerinde çalışmaya başladık.
33:56Eyübiye, Haliliye ve Harran şeklinde Şanlıurfa'da böyle küçük küçük büyüyoruz diyeyim.
34:03Diğer şehirlere de yavaş yavaş.
34:04Şimdi Hatay, Hatay'a da geçen sene itibariyle çalışmaya başladık.
34:09Hatay'ın yeniden aslında yapılanmasında mümkün olduğu kadar çocukların fikrinin de alınması,
34:14kız çocuklarının özgün ihtiyaçlarının da gözetilmesi için yine bir umut projesi peşindeyiz.
34:19Umut doğdu zaten içimize.
34:21Peki son artık sorularıma geçeceğim.
34:25Biraz önce dedik ya bu yaz kampına inat edip giden küçük kızlar dönünce nasıl oluyorlar merak ettim.
34:31Nasıl bir değişim oldu onlardan?
34:34Yani şöyle çok hassas bir program yazı enstitüsü.
34:40Döndüklerinde de Harran'da çocuk yaşam merkezimizde devam ediyorlar.
34:44Sonrasında işte eğitim süreçlerini destekliyoruz.
34:49Örgün eğitime devam etmek isteyenlere burs desteğimiz oluyor.
34:54Yaygın eğitim yani açık öğretime devam etmek isteyenlerin kayıt süreçlerini destekliyoruz.
34:58Sonrasında çocuk yaşam merkezinden rutin şekilde hem psikolog desteği hem de programlardan faydalanma desteği alıyorlar.
35:07İşte derslerini desteklemeye çalışıyoruz.
35:09Ve sonrasında da işte dediğim gibi günün birinde bizim ekip arkadaşımız olmalarını sağlamaya çalışıyoruz.
35:15Dolayısıyla aslında yaz enstitüsünün dönüşü diye bir şey yok.
35:18Yaz enstitüsü bitmeyen bir süreç.
35:21Dört sezon.
35:22Aynen yani sunanın kızlarının bütün saha ekibi çok yani bütün ekibi bence genel olarak çok kıymetli insanlardan oluşuyor.
35:30Ama esas tabii ki emeğin gündelik hayatta çocuklarla buluştuğu yer saha ekibi.
35:38Saha gönüle kaç kişinin çalışıyorsunuz?
35:40Şu anda biz sunanın kızları olarak toplam 50 kişiyiz.
35:43Çoğunluğumuz sahada 30 kişi.
35:46Gönüllü mü?
35:46435 kişi.
35:47Tamamen profesyonel bu ekip.
35:49Bunun nedeni de yine çalıştığımız alanın çok hassas olması.
35:52Dolayısıyla bütün ekip arkadaşlarımız işte çocuk koruma, psikososyal destek gibi konularda hani temel uzmanlığa sahip.
36:00Artı pozisyonu gereği işte gerektiren uzmanlığı yapan kişiler.
36:04Bizim çevremizde ama bizi destekleyen tabii ki insanlar var.
36:08Yani bir koordinasyon kurulumuz var.
36:10Çok kıymetli isimlerden oluşan.
36:12Bizim dışımızda işte topluluklarımızdan bize doğru gelen uzmanlık ve her türlü destek var.
36:22Yani toplamda böyle gündelik operasyonumuz 150 kişi civarı bir insan grubuyla yürüyor.
36:29Gönüllüle henüz cesaret edemiyoruz.
36:32Yani dediğim nedenlerden dolayı yani çok hassas bölgelerde çalışıyoruz.
36:36Ama eminim ki bizi izleyenler ya da ben dahil hepimiz gönüllü olmak isteyeceğiz.
36:43Yani başka yolu yok gibi geldi bana bununca konuşmadan sonra.
36:46Yani orada da bir şeyimiz var aslında alanımız var.
36:49Her şeyden önce böyle bir nevi bir dava bu.
36:53Yani olumlu anlamda kullanıyor.
36:54Yetici bir şey değil.
36:56Evet.
36:56Hayat boyu sürecek bir dava.
36:57Evet buraya inanmak çok önemli.
36:59Ve inandığımız şeylerin savunusunu yapmak çok önemli.
37:02O nedenle yani Sunan'ın kızlarına bir şekilde güvenen, inanan kişilerin sosyal medya hesaplarımız başta olmak üzere bizi takip etmeleri, yayınlarımızı okumaları, birçok web sitemizde.
37:14Youtube videoları çok değerli bence.
37:17Evet çok kıymetli Ahoy Özgürt'un önderliğinde bir Youtube kanalımız var.
37:21Deneyimli bir gazetecinin gözüyle bir sivil adam gazeteci diye.
37:24Çok çok ben de çok beğendim.
37:25Soruları da genelde oralardan baktım, hazırladım.
37:28İpek Kıraç'ın da bence varlığı ve deneyimleri ve sundukları çok çok değerli.
37:34Peki oraya henüz cesaret ediyorsunuz ama son soru söyleyeyim.
37:39Biz yardım istersek, bağış yapmak istersek böyle bir mekanizmanız var mı?
37:44Bizi izleyenler mutlaka akıllarından geçecektir.
37:48Ne yapmalılar?
37:49Her şeyden önce tabii ki bu bizi, yani bağış şöyle bir şey bence.
37:53100 lira da olsa, 25 lira da olsa düzenli bir şekilde bir sivil toplum kuruluşuna, inandığınız bir konu uğruna bağış yapmak,
38:01o sivil toplum kuruluşu için o kadar çok şey ifade ediyor ki.
38:04Yani dediğim gibi 25 lirayı bir de ayda hani listede görmek ve işte diyelim ki Ayşe arkadaşımızın aklının bizde olduğunu,
38:13hani verebildiği kadar tutarın bu davaya işte tam da ayrılmış olduğunu bilmek bizi güçlü hissettiriyor.
38:20O yüzden yani Türkiye genelinde bence sivil toplum bağışçılığı çok önemli bir mesele.
38:24Esinlikle.
38:25Ve yani böyle büyük tutarlar, büyük tutarlar.
38:26Ama burada da biraz önce de konuştuk.
38:28İnancımızda hep sarsılmalar olduğu için sizin gibi kurumları görünce bir tekrar yürekleniyoruz.
38:35Çok mutluluk veriyor bana bunu söylemeniz.
38:37Dolayısıyla ilgilenen kişiler için web sitemizde bağış yap butonu var.
38:45Onun altında bağış bilgilerimiz mevcut.
38:47Oradan ulaşabilirler ve çok mutlu oluruz.
38:50Geldiğiniz için, bizi aydınlattığınız için ve bunca gönüllü işleriniz için çok teşekkür ediyoruz.
38:57Ben teşekkür ederim.
38:57Dokunduğunuz her kız çocuğu, hepimizin kardeşi çocuğu ve çok çok değerli.
39:03Sizin de kız neşeniz hiç itmesin diyeceğim.
39:05Çok teşekkürler.