00:00Peki şimdi hocam tekrar bir Türkiye'nin içine dönecek olursak biz artık alıştık yani her hafta bambaşka olaylar yaşıyoruz.
00:09Hangisine yetişeceğimizi de şaşırıyoruz bazen.
00:12Mesela son olarak şimdi CHP'nin İstanbul İl Başkanlığı'na kayyum atanmıştı Gürsel Tekin.
00:19Ve CHP de buna karşı hamle olarak delegelerin imzasıyla çarşamba günü geçtiğimiz çarşamba olağanüstü il kongresi yaptı.
00:28Özgür Çelik yeniden il başkanı seçildi ancak CHP'nin İstanbul'daki kayyum itirazına mahkemeden red yanıdı geldi.
00:37Tabi bu da artık neye uğradığımızı şaşırmamıza sebep oldu.
00:40Yani ne olacak şimdi Özgür Çelik mi yönetecek il başkanlığını Gürsel Tekin mi devam edecek kayyum olarak.
00:46Yani bu Türkiye'yi bir özetleyecek olursak yıllarında deneyimli bir ismi olarak bu gidişatı nasıl görüyorsunuz içinde bulunduğumuz ortamı nasıl yorumluyorsunuz hocam siz?
00:58Şimdi yine buradaki yorumları yaparken standart demokratik seçim dönemi ve demokratik partiler arası hakça yarış varsayımlarıyla
01:12ve hukuk sisteminin bu çerçevede işlediği görüş açısıyla yaklaşmak suretiyle bu olaylara yorum yapmanın pek doğru olmadığı kanısındaydı.
01:30Şimdi Türkiye 16 Nisan 2017 halk oylamasıyla bir sultanizm rejimine geçti.
01:39Sultanizm rejiminde yürütme kurumu yok.
01:46Yürütme kişisi var.
01:48Anayasa madde 8 cumhurbaşkanından ibaretleri yürütmedi.
01:50Aynı zamanda bu yapılar çalışmaya başladıkları andan itibaren yasamanın ayrılığı yavaş yavaş ortadan kalkmaktadır.
02:02Yargının bağımsızlığı da büyük ölçüde ortadan kalkmakta.
02:06Yasaman yürütme ve yargı bir kuvvetler birliği ülkesi etrafında siyasi kararları şahsi takdiriyle alma durumunda bulunan temel siyasal aktör etrafında birleşmektedir.
02:20Böyle bir yapıda hareket ediyoruz.
02:22Onun için burada daha önceki yıllarda işte bağımsız yargının demokratik yarışma çerçevesinde karar aldığı, kararları uyguladığı vs. bir çerçeve içerisinde değiliz artık.
02:38O çerçeveye göre yorum yapanlar diyorlar ki, özellikle anayasa uçlusu meslektaşlarımız diyorlar ki,
02:45seçimlere müteallik, bütün değerlendirmeleri seçim kurulları ve en nihayetinde yüksek seçim kurulu yapar.
02:56Ve anayasanın 79. maddesine göre bunlara itiraz da ilgilemez.
03:00Dolayısıyla diğer yargı makamlarının bununla bir ilişkisi yoktur.
03:08Bu gayet açık.
03:09Yani işte anayasa hukuk hocalarımızdan Kemal Gözler'in, Şule Soy Boyunsuz'un bugün boylu açıklamaları yapıldı, yayınlandı, yazıldı.
03:20Bunlar anayasa hukukçularından herhangi bir itiraz da gelmedi.
03:26Korkut Kanadolu'nun açıklamaları yine aynı çerçevede yayınlandı.
03:31Benim gördüğüm kadarıyla anayasa hukukçularının tamamı seçim kuku, anayasa hukuku çerçevesinde ele alınması gereken bir hukuktur.
03:37Burada da bir tartışma söz konusu.
03:41Özellikle artilerin bir tür dernek olduğu ifade edilerek bunların dernekler hukuku mevzuatına uyması gerektiği,
03:51dernekler mevzuatında ise medeni yasanın ve borçlar kanuninin geçerli olduğu,
03:59ve o çerçevede hukuk mahkemelerinin idari olarak buna bakması gerektiği, savunu ileri süren, anayasa hukukçusu olmayan hukukçular var.
04:11Yani burada bir tartışma konusu çıkmıştı.
04:14Bugüne kadar bu yaşanmadı, dikkatinizi çekin.
04:16Yani bugüne kadar, 80 seridir, biz çok partili hayatın içindeyiz, çeşitli seçimler yapıldı.
04:27Çok farklı sayıda siyasal partiden içinde bu tür seçimlere defaten girişildi ve yapıldı.
04:34Ama bunlarla ilgili olarak, bu sultanizme geçişten önceki dönemlerde bu tür tartışma hiç ortaya çıktı.
04:44Çünkü bu kararların hepsi seçim mevzuatına göre ve seçim kurulları ve yüksek seçim kurulu marifetiyle karar verdi.
04:53Yine seçim kurulu ve yüksek seçim kurulu marifetiyle verilen kararlarda eski kararlardan farklı bir durum yok.
04:59Aynı iştahat devam ediyor.
05:02Ama onun dışında asli hukuk mahkebeleri, çeşitli kararlarla bu sürecin içerisine dahil olmaya çalışıyorlar.
05:10Şimdi bu süreç bu şekilde alınacak olursa, o zaman anayasanın 74. maddesini ortadan kaldırılmış olacağız.
05:17Her şeyden önce.
05:18Onun dışında, bundan böyle hem partilerin içerisinde hem de genel olarak çeşitli aşamalarda yapılan seçimlerde,
05:29bir seçim yargısı, bir de idari yargı ayrı ayrı kararlığa verecek.
05:36Ve bunların ürettiği keşmekeş içinde hiçbir seçimin sonucunu doğru duysa alamayacak hale geleceğiz demektir.
05:41Bundan yarar görüyorlarsa, hem söyleyeceğim bir şey yok.
05:46Dolayısıyla buradaki görüntü, temel itibariyle, demokrasiyle ilgili bir görüntü değil.
05:53Hukuk devletiyle de ilgili değil.
05:55Buradaki görüntü tamamen partizan siyaset ile ilgili.
06:00İktidarda bulunan siyasal partilerin çıkarı,
06:03Cumhuriyet Halk Partisi'nin olabildiğince karıştırılması,
06:07İtibarsızlaştırılması ve son derece düşmanca bir çerçevede seçmene takdim edilmesi amacını gidiyor.
06:20Bunun için çeşitli yargı mekanizmaları kullanılıyormuş gibi gözüküyor.
06:27Buna İngilizce de lawfare deniyor.
06:31Yani hukuk kullanılarak yapılan savaş.
06:36Hani topla tüfekle falan değil, mahkemelerle yapılan savaş.
06:40Dolayısıyla böyle bir savaşı partizan bir siyasetin unsuru olarak gündemi belirleyecek şekilde ön plana çıkarttılar.
06:50Ve bu çerçeve içerisinde tartışmalar devam ediyor.
06:55Dolayısıyla şu yasanın falanca maddesine göre bu karar alınıyor,
06:59bu yasanın falanca maddesine göre onun tersi karar alınıyor.
07:02Ondan sonra başka yasanın başka bir maddesine göre ondan başka bir karar alınıyor.
07:06Aslı yok mahkemesi bir karar alıyor, öbürü Aslı yok mahkemesi onun tam tersine karar alıyor.
07:14O mu uygulanacak, bu mu uygulanacak?
07:16Devamlı olarak gündem bulandırılıyor ve amaç burada medyayı kullanmak suretiyle
07:23belli bir muhalefet partisi imajını çizip seçmenin beynine nakşetmek.
07:30Bunlar işte böyle sorumludurlar, yolsuzluk yaparlar, içlerinde tartışmalıdırlar, bir şekilde yönetmeyi beceremezler vesaire.
07:43Ki onlar cazip hale gelmesin seçmenin nezdinde, oy almasın.
07:49Yani amaç yıpratmak muhalefeti olabildiğince.
07:52Sonuç itibariyle bu daha genel hukuk ilkesi olarak bakacak olsanız, haksız rekabet ortamı yaratıyor.
08:01Ayrıca olmayan bir partiler arası yarış ortamı ortaya çıkıyor.
08:06Bu ülkenin demokratik saçım yapabilme potansiyelini demin de ifade ettiğim gibi büyük ölçüde zedeliyor.
08:13Ve aynı zamanda seçimlerin hakça, adilane bir şekilde yapılması koşulunu ciddi ölçüde sorunlu hale getirmiş oluyor.
08:25Dolayısıyla bu çerçeveden bakacak olursanız, ortada vahim bir uzun dönemli sorun varmış gibi gözüküyor.
08:33Ve bunu bir şekilde acilen çözmek söz konusu olacaktır.
08:39Anayasanın temel ülkelerine göre hareket etmek zannederim siyasi partiler açısından da, Türkiye'nin demokratik geleceği açısından da kritik.
08:50Hocam bir de bugün Cumhuriyet Halk Partisi'nin Cumhurbaşkanı adayı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun yine bir davası vardı.
08:59Bilirkişi davası.
09:00Tabi davayı sormayacağım size ama genel olarak Ekrem İmamoğlu için iktidarın hakkında nasıl bir yol var?
09:08Yani Ekrem İmamoğlu'nun adaylığı tamamen engellenmiş gibi duruyor en azından şu anda.
09:14Peki Cumhurbaşkanı Erdoğan özellikle ve iktidarda bulunan bu karar verici kadrolar, Ekrem İmamoğlu hakkında neler düşünüyor olabilir?
09:25Kısaca bunun da cevabını rica edeceğim size.
09:27Bu böyle dışarıdan bakılıp da tahmin edilebilecek, niyet okunacak bir şey değil.
09:32Oradan doğruya kendilerine sormanız lazım.
09:35Karar vericiler onlar.
09:37Şu anda siyasal sistemin yöneticisi durumundalar.
09:40Her an açıklama da yapıyorlar.
09:42Kendileri açıklasınlar ne öngörüyorlar, ne düşünüyorlar diye.
09:46Orada da 10 derece sorunlu bir durum var.
09:49Yine burada bir hukuk yoluyla yapılan savaş sorunuyla karşı karşıyayız.
09:56Yani hukuk ilkeleri iktidar partisi içinde olan ve onlara yakın olan kişiler hakkında farklı uygulanıyormuş gibi gözüküyor.
10:06Örneğin bir bakanın kızı Amerika Birleşik Devletleri'nden Türkiye'ye yatay geçiş yapıp mevzuata da uygun olmayacak bir şekilde bir başka fakülteye...
10:23Evet, biyolojiden tıp fakültesine kayıt oluyor.
10:26Evet, kayıt olduğu zaman buna yapılan itiraza yargı efendim burada zaman aşımı vardır, bu zaman aşımı işte 12 ay geçmiştir, zaman aşımı bitmiştir diyor.
10:36Öbür tarafta İmamoğlu'nun diplomasi söz konusu olduğunda 1990 senesinden 35 yıl geçmiş.
10:46Yani 35 yıl önce karar verilmiş bir konuda zaman aşımı olmuyor.
10:50Şimdi bunu içine sindirebiliyorsa insanlar, yani demek ki böyle zaman aşımı diye bir kavramımızın partizanca uygulanması bizim esas itibariyle tercih ettiğimiz bir uygulamaymış seçmen gözünde gibi düşünebiliriz.
11:09Bizim partimiz iktidarlı olursa biz istediğimiz gibi zaman aşımı kullanırız.
11:15Eğer muhalif parti bu konuyla karşı karşıya olsa ona da bize uyan şekliyle uygularız gibi çifte standart uygulanıyor.
11:24Bu siyasal bakımdan, etik açısından sorumludur.
11:29Siyasal etik açısından sorumludur.
11:30Nitekim bu tür sorunların yoğunlaşmış olduğu bir dönemde o zaman Adalet ve Kalkınma Partisi lideri olan, aynı zamanda başbakan olan Ahmet Davutoğlu'nun bir siyasal etik yasası girişimi olmuştu.
11:45Kendisi sosyal medyada bu açıklamalarını da yapıyor.
11:48Gayet açık şekilde bunun yanlış olduğunu ve siyasal etik yasasıyla herkesin belli etik sınırların içerisinde eşit olarak bulunması gerektiğini savun ileri sürmüştü.
12:00Çünkü kendi açıklamalarına göre bu sav Cumhurbaşkanı tarafından engellenmiş hayata geçirilmesi.
12:07Bunu uygularsan siyaset yapacak kimse de bulamazsın demişti.
12:11Yine bir açıklama yaptı işte Gazi Osman Paşa'daki gelişmeler üzerine benim dediğim uygulamadınız.
12:18Bu tür sonuçları üretmiş oldunuz filan şeklinde Ahmet Davutoğlu.
12:23Ona sorarsanız bu daha ayrıntılı bir açıklama da verebilecektir eminim.
12:27Ama sonuç itibariyle burada çok ciddi rahim bir siyasal etik sorunu var.
12:36Demokraside olmaması gereken bir sorun.
12:39Onun için demokrasi standartlarından ne kadar uzağa savrulduğumuzu da gösteren temel özelliklerden bir tanesi bu sultanizm uygulaması içinde.
12:46Sorun esas itibariyle buradan kaynaklanıyormuş gibi gözüküyor.
Yorumlar