00:00Müzik
00:00Sevgili izleyiciler, Cumhuriyet TV ekranlarına hoş geldiniz.
00:17Türkiye çok hareketli bir hafta geçiriyor yine.
00:20Efendim peki Ankara kulislerinde neler var, Türkiye'deki gelişmeleri nasıl yorumlamalıyız?
00:25Bunları konuşacağız.
00:26Cumhuriyet gazetesi yazarı Mustafa Balvay konuğumuz.
00:29Mustafa Bey hoş geldiniz.
00:31Merhabalar, iyi yayınlar diliyorum.
00:34Teşekkür ediyorum.
00:35Efendim şimdi Türkiye'nin çok fazla bu hafta yine konu başlığı var ancak bir önce dilerseniz Ankara'da neler konuşuluyor bununla başlayalım.
00:44Ankara İstanbul'u konuşuyor.
00:47Cumhuriyet Halk Partisi'nin İstanbul İl Kongresi'nin iptali, bugün yine iki ilçe kongresinin yapılmasının önlenmesi.
00:56Önün 15 Eylül'de Ankara'daki Cumhuriyet Halk Partisi'nin 38. olağan kurultayla ilgili kararı etkileyecek gelişmeler iç içine girdi bu durum.
01:08Şimdi sevgili Öktem, ben bir rahatlama içine girdim artık.
01:14İstanbul kararından sonra.
01:18Neden seçim?
01:20E seçim hukuku ortadan kalktı.
01:23Şu madde mi uygulanır, şu yasa mı uygulanır bunlar anlamsız hale geldi artık.
01:27Ne uygulandıysa bu oldu diyeceğiz.
01:32Buna görüşünü yapmalı diyeceğiz.
01:33Bundan sonra ne olabilir?
01:35Bir hukuki olan bu, hukuksuz olan bu, siyasal olan bu, sosyal olan bu.
01:40Yani bu noktaya girdi artık Türkiye.
01:42Uzun zamandır bu noktaya girmemesi için, her şeye rağmen Türkiye'nin bir hukuk devleti olarak kalması için çok hepimiz çaba harcadık.
01:50Ama şu anda hukuk devletinden geçtim.
01:53Artık bir yasa devleti bile değiliz.
01:56Maalesef.
01:57Bütün bunlarda erozyona uğradığımız bir dönemin içindeyiz.
02:01Önümüzdeki günlerde 15 Eylül'de Ankara'daki Cumhuriyet Halk Partisi'nin kurultuyla ilgili mahkemenin,
02:10doğrusu ben başlangıçtan yine erteleneceğini düşünüyordum.
02:14Çünkü öyle bir hava vardı.
02:16Çünkü mahkemem, ben eldeki bu delillerle, bu tablo içindeyim, bu davanın karara bağlanabilir bir yanı yok anlayışı içindeydim.
02:25Ama şimdi İstanbul'daki kararla beraber Ankara'ya karar dayattılar.
02:32Şimdi bunu demokratik, böyle hukuki bir zeminde tartışmamız çok zor artık.
02:39O nedenle, hani rahatlama dedim, tabii tırnak içinde söylüyorum.
02:42Biraz da kara mizaha dayalı olarak söylüyorum ama her şeyin olabileceği ve en kötü olasılıktan en iyisine kadar her şeyin sıralanık,
02:51bunlardan hangisi olursa ne yaparız denilebileceği bir döneme girdik.
02:55Anımsarsan ben 1-1,5 ay kadar önce çok sert bir Eylül geliyor demiştim.
03:01Son programımızda da aynısını belirtmiştiniz.
03:04Sonbahar siyaseten çok hareketli olacak demiştiniz.
03:07Evet, ben şu anda bugün konuştuklarımızın gölgelik alacağı bir ekim hissediyorum.
03:15Çünkü böyle gitmiyor.
03:18Böyle gitmediği ortaya çıkınca da bunu kabul etmeyen bir iktidar var.
03:24Ne yapacak bu durumda?
03:25O zaman bir kriz çıktığında onu çözmek için daha büyük bir kriz çıkarmayı yöntem olarak belirlemiş bir iktidar,
03:36daha büyük bir sorunla karşı karşıya kalmamızın ortamını hazırlayacak ya da öyle bir sürece girilecek.
03:44Ve devamında da nereye kadar gidebilirse artık, yani bu süreç, şu nokta şurada durur diyeceğimiz bir süreç de yok.
03:54Seçim tarihini de, onu da ez cümle vurgulayalım, Erdoğan ve Bahçeli dahil kimse bilmiyor şu anda.
04:03Çünkü onlar açısından seçim, iktidarlarını sürdürebilecekleri en uygun zeminin yakalanması demek.
04:10Şu anda o zeminin ne zaman yakalanacağı konusunda da onlar dahil şu anda kimsenin bir bilgisi yok.
04:18Ha, o zemin yakalanamazsa ne olur?
04:22O zaman seçeneğini aşağıya indireceksin, benden başkası yok diyeceksin.
04:28Şimdi Sayın Balbay, yani 15 Eylül'de aslında herkes şu görüşteydi,
04:34iktidar bir karar çıkmasını sağlamaz, biraz daha sürüncemede bırakır.
04:38Ama il kongresinin iptalinin ardından 15 Eylül'de bir karar çıkabilir diyorsunuz, doğru mu anladım?
04:44Evet, şu aşamada an itibariyle öyle düşünüyorum.
04:48Peki bir de şimdi sabah Sözcü'de bir haber çıkmıştı, internet sitelerinden okudum ben de.
04:55Haberde şundan bahsediliyordu, iç borçlanma yoluyla hazinede para biriktiriliyor.
05:00Ve bu biriktirilen paranın büyük bir krizde harcanması için biriktirildiği iddia ediliyor.
05:07Bu da akıllara şunu geliyor, şunu getiriyor, yani 15 Eylül'de eğer CHP'ye kayyum atanırsa ve iktidar bir baskın seçim kararı alırsa,
05:17bu biriken paralar bunun harcamasında mı kullanılacak, iddia bir yöndeydi bunu merak ediyorum.
05:23Yani bu görüşe katılıyor musunuz siz de?
05:26Şimdi sevgili Öktem, artık yani hiçbir şeye bu olamaz.
05:31Olamaz. Bu akıl dışı diyeceğimiz bir durum kalmadı.
05:35O da olabilir diyoruz.
05:37Hani var ya taşta düşebilir, ayıda çıkabilir, kamyonda çıkabilir, yolda kesilebilir.
05:45Yani her şeyin müba olduğu, hakikaten bu artık CHP'nin sorunu değildir.
05:51Türkiye'nin demokrasi sorunudur.
05:53Bu konu CHP'nin sorunu olmaktan çıkmıştır.
05:59Elbette öncelikli sorun CHP'nin, bunu en can yakıcı şekilde yaşayan CHP'nin ama bunun sonuçları itibariyle
06:10Türkiye'deki demokrasinin büyük ölçüde erozyona uğradığını görüyoruz artık.
06:17Bu nerede durdurulur, nasıl bir zayına sokulur, bugünden yarına yapılacak bir şey değil.
06:23Ama iktidarın artık yönetemez hale geldiği ekonomiden dış politikaya kadar yönetemez hale geldiği bu tabloda
06:33eğer bir şekilde önümüzdeki dönem CHP'nin süreci yöneten bir yapı, bir direnç noktası oluşturduğunda
06:42ben devamının en azından hani istediğimiz Türkiye anlamında söylemiyorum ama
06:49hani kurallara oturmakta olan bir ülke haline gelebiliriz.
06:54Bunun için çaba harcayacağız.
06:56Bir de Mustafa Bey şimdi örneğin Gürsel Tekin il başkanlığına kayyum atanmıştı ve
07:01parti tedbirli bir şekilde ihracı için Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk etti.
07:08Aynı durumun Kemal Kılıçdaroğlu'nda yaşanma ihtimali var mı?
07:11Eğer 15 Eylül'de ya da sonrasında bir kayyum kararı çıkarsa ve 38. olağan kongre
07:18geçersiz sayılıp da önceki yönetim CHP'ye döneceğine dair Cumhuriyet Halk Partisi bir izlenime kapılırsa
07:27böyle bir durum olabilir mi? Değerlendirmeniz ne yönde?
07:31Şimdi sevgili Öktem tabii ki siz bu soruyu soracaksınız.
07:34Gazeteci olarak hakkınız.
07:36Ama bu soru bile CHP'nin içinde nasıl derin bir çatlamalara, nasıl kemikleşmeleri neden olacağını,
07:43kireçlenmeleri neden olacağını öngörebiliyorum.
07:47Zaten belki de hedeflerden biri bu.
07:48Yani CHP içindeki fay haklarının enerji biriktirmesi ve sarsıntılara neden olması.
07:57Şu anda hedeflenen bu.
07:59Yani aylardır bunu çok denediler.
08:02Ama şu anda bu denemelerin, özellikle Ekrem İmamoğlu'nun tutuklanmasından sonraki anımsayın,
08:10CHP'nin bütünlüğüne yönelik de kayyum gelebilir yaklaşımına karşı ne oldu?
08:16Hemen CHP 22 Mart günü ben kurultaya gidiyorum dedi.
08:22Ve 6 Nisan'da kurultaya gitti.
08:24Öyle bertaraf etti.
08:26Şimdi bunu da bertaraf edebileceği bir süreç geldi.
08:29Önümüzdeki birkaç gün çok önemli sevgili Öktem.
08:32Bakarsın mesela 600-700 delege notere gitmiş, imza vermiş ve kurulta istemiş olabilir, isteyebilir.
08:44O zaman tabii orada önümüzdeki öbür hafta İstanbul Ankara'daki mahkemeni vereceği kararın öncesinde bir kurultay olasılığı da gündeme gelebilir.
08:56O zaman daha bir karmaşık bir tablo ortaya çıkabilir.
08:59Bütün bunlara açık bir durum var.
09:01Ama sizin sorunuzdaki şu anda verilebilecek hukuki cevap şu.
09:05Eğer CHP'nin başına kayyum atanırsa o zaman o yönetim yetkilerini de yitirmiş demektir.
09:16Yetkilerini yitiren bir yönetim de Kemal Kılıçdaroğlu ile ilgili bir irade ortaya koyamaz.
09:23Ama iktidarın bu yaptığına karşı ben de bunu yaptım diyecek bir durum olur mu?
09:30Daha bir karmaşık hale gelir mi?
09:32Bu da mümkün.
09:34Buradan çıkışı, Cumhuriyet Halk Partisi söyleyeceğim şey çok zor biliyorum.
09:38Ama ne olursa olsun olabildiğince iç bütünlüğünü koruyarak çıkmalı.
09:48Yönetimin de hedefi o şu anda sanıyorum.
09:50Mümkün olduğunca iç kavgalara gömülmeyip...
09:52Evet, onun için çaba harcıyorlar.
09:55Benim bütün hayatım sevgili Öktem, solda birlik haberleriyle, yorumlarıyla, köşe yazılarıyla geçti.
10:0312 Eylül'de siyasi partiler kapandı, 1980.
10:08Kapanan siyasi partilerin açılması 1982, 92 düzeltiyorum, 92.
10:14Solda birlik tartışmalarının tamama ermesi 1995, 1998, ardından 2002 seçimleri.
10:24Yani ancak düşün 20 yılda sol belli bir birliğe, bir birlik haline gelebildi.
10:31Bunu yeniden parçalamak çok lüks.
10:35Bunu yeniden kendi içinde nötralize, dağınık hale getirip içinde derin fay hakları oluşturmak çok lüks.
10:45Çok lüks sevgili Öktem.
10:47Yani Cumhuriyet Halk Partisi buna özen göstermeliyim.
10:50İktidarın ana hedefi de bu.
10:52Mustafa Bey bir de son olarak şunu da sormak istiyorum.
10:55Şimdi Ataşehir İlçe Kongresi iptal edildi ve durduruldu daha doğrusu.
11:00Ve buna karar verilen yazı da İl Kongresi'ne bir atıfta bulunuldu.
11:06Bundan sonra artık şunu mu söyleyeceğiz?
11:08Cumhuriyet Halk Partisi'nin demokratik eylemlerinin engellenmesi için her türlü yargı unsuruna başvurulacak.
11:16Ve büyüklü ufaktı.
11:18Yani İlçe Kongresi, İl Kongresi, Genel Kurul Kongresi, bunların hepsi iktidarın yargıya bir takım siyasi müdahaleleriyle iptal edilmeye çalışılacak.
11:29Bu da baskın seçime gidene kadar Cumhuriyet Halk Partisi'ni tartıştırmak ve parti içi kavgalara gömmek istenecek Cumhuriyet Halk Partisi diyebilir miyiz?
11:38Kesinlikle doğru.
11:41Burada çözüm, çıkış, milletin içinde çoğalmak.
11:46Başka bir çare yok.
11:47Yani kurumlar bitti çünkü kurumlar tükendi.
11:49Biraz önce söyledik seçim hukuku bitti.
11:52Bir Asli Hukuk Mahkemesi'nin bütün kararları verebiliyorum.
11:56Yani iki gündür bana nasılsın diye soran arkadaşlarıma diyorum ki,
12:00iyi olduğumu iddia ediliyor ama doğrulatmak için ya da onaylatmak için Asli Hukuk Mahkemesi'ne başvuracağım diyorum.
12:06Hani oradan bir karar alabilirsem belki iyi olduğumu saptayabilirim diyorum.
12:09Yani artık hani izah olmayan mizah olur denir ya, bu noktaya geldi.
12:14Bir yerel mahkemen Türkiye'nin bütün siyasi yapısıyla oynayabilecek bir karar alabiliyor.
12:19Şimdi bunu bugün alkışlayabilirsiniz.
12:21Yarın bambaşka bir noktaya gelebilir bu.
12:23Hani var ya ayarını bozduğun kantar, gün gelir seni de tartar.
12:28Ne zaman kime, işte Şamil Tayyar da bir şekilde buna benzer bir yorum yapmak ihtiyacı hissetti.
12:36Evet.
12:37Günler gerilimli, günler hakikaten puslu ama bütün iştenliğimle söylüyorum, bu süreç aşılır.
12:48Aşılır.
12:48Çünkü hani zulümle abat olanın sonu berbat olur.
12:52Yani bu berbat olur dediğim de halkın katında başka bir söylemle söylemiyorum.
12:59Hedefleri katında, hedeflerinin yani onu ulaşamazlar.
13:02Şunu söylemiş olayım, bizi sizin kuşaklar, bizi dinleyenler, izleyenler,
13:08Türkiye'de siyasetin yargı eliyle dizayn edilmeye çalışıldığı bütün süreçler ters etmiştir.
13:18Peki Sayın Balbay çok teşekkür ediyorum.
13:21Bu hafta da bizi kırmadınız.
13:22İyi ki katıldınız, ağzınıza sağlık.
13:26Evet sevgili izleyiciler, gazetemiz yazarı Mustafa Balbay konuğumuzdu.
13:31Ankara'nın kulislerinde konuşulanları anlattı bizler için ve tabii bir yandan da Cumhuriyet Halk Partisi'ne yönelik operasyonların ve yargı kararlarının yansımaları devam ediyor.
13:42Bunları da konuştuk.
13:44Efendim bu programın burada sonuna geldik.
13:46Başka programlarla yeniden karşınızda olacağız.
13:49O zamana dek görüşmek dileğiyle.