00:00Müzik
00:00Sevgili Cumhuriyet TV izleyenlere hoş geldiniz yayınımıza.
00:17Efendim biliyorsunuz bundan kısa bir süre önce Tarım Kredi Kooperatif Marketleri açılmıştı.
00:22Gıda enflasyonuyla mücadele için.
00:24Şimdi bu marketlerin zarar ettiği ve çok sayıda işçiyi işten çıkaracağı şeklinde iddialar var.
00:30CHP'nin Kars Milletvekili İnan Akgün Alp bu iddiaları meclise taşıdı ve bir soru önergesi verdi.
00:35Şu anda da kendisini ağırlıyoruz. Hoş geldiniz.
00:39Hoş bulduk. İyi yayınlar diliyorum.
00:41Efendim şimdi aslında bu gıda enflasyonu meselesi belki de en önemli sorunlarımızdan ama
00:45burada yapılmış bir girişim var aslında yurttaşları rahat ettirmek için.
00:49Orada sanıyorum bir başarısızlık hasıl oldu.
00:52Siz de bu iddiaları gündeme taşıdınız. Neler oluyor neler anlatırsınız bizlere?
00:56Sadece tarım kredi marketleri üzerinde değil aslında bakarsınız Tarım Bakanlığı'nda genel olarak bir yönetim krizi var.
01:07Tarım ve Orman Bakanlığı'nda yaz boyu cahil cahil ormanlarımız yandı.
01:12Bunlara ilişkin ne yerinde ve zamanında müdahaleler yapılamadı.
01:16Hem tarımda hem ormanda hem hayvancılıkta bu sene ciddi krizler yaşadık.
01:22Hayvancılıkta biliyorsunuz şap hastalığı nedeniyle çok ciddi hayvan kayıpları oldu.
01:27Özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde hem canlı hayvanda hem et üretiminde hem süt üretiminde
01:34hem de önümüzdeki yılın buzağları telef olduğu için besi materyalinde çok ciddi kayıplar yaşadık.
01:41Ve bakanlık adeta olayı seyretti.
01:44Hem aşılama programı yanlıştı hem yaygın varyant, şap varyantı doğru zamanda teslit edilemedi.
01:51Doğru aşılama programı yapılamadı.
01:54Adeta doğal aşılamaya terk etti sahayı ve işte ölen oldu.
01:58Kalan kaldı.
02:00Çok ciddi kayıplarımız oldu.
02:01Tarımda da çok ciddi başarısızlık var Tarım Bakanlığı açısından.
02:10Hem ekilmeyen arazilerimiz çok fazla hem zamanında ve yeterli piyasa müdahaleleri yok.
02:19Üreticimiz zarar ediyor.
02:21Bu açıdan genel olarak değerlendirmek lazım.
02:24Tarım Bakanlığı'nın ilişkili kurumlarından Tarım Kredi Kooperatifleri de her açıdan skandal bir yönetime sürüklenmiş durumda.
02:35Bünyesindeki mesela Gübretaş, Kocaeli'ndeki Gübretaş fabrikasında grev var.
02:41Ve bu grevdeki işçilerimizle geçen hafta görüştüğümüzde temel sorunun bize aslında işverenle henüz sağlıklı bir zeminde,
02:49diyalog kuramadıklarını, Tarım Kredi Kooperatifleri'nin grevi ve grevdeki işçilerle henüz yeterince sorunu çözen,
02:58inisiyatif alan bir zeminde buluşamadığını söylediler.
03:02Tabii gübre sektörü çok kritik bir sektör.
03:05Gübre tarımın can damarı, gübre aynı zamanda yabancı sermaye ile de çok ilişkili.
03:10Ülkeyi yabancı sermayenin müdahalesine de çok açık bırakan bir sektör.
03:15Buradaki yerli üretimde meydana gelebilecek aksamalar,
03:19ülkeyi yabancı müdahalelere de çok açık hale getirebildiği gibi rekorteyi de çok ciddi etkiliyor.
03:27Bir an önce bu sorunun çözülmesi lazım.
03:30Burada doğru bir diyalog, sendikayla doğru bir diyalog kurulması lazım.
03:33Tarım Kredi Marketleri özelinde de ne kadar kadar enflasyonuyla mücadele edeceğiz vaadiyle zamanında kuruldurlarsa da
03:43bugün itibariyle ciddi bir zararla baş başalar ve bu zararı tolere edebilmek, ilerebilmek için
03:50ilk etapta 1200 işten çıkaracağı iddiaları var.
03:56Biz bunu dile getirmiştik ve Kars olarak, tabii küçük bir il Kars,
04:00istihdam bakımından çok sınırlı imkanları var.
04:04O Tarım Kredi Marketleri'nde çalışan Karslı işçilerimiz var.
04:08Bunlar ciddi anlamda iş kaygısı yaşıyor.
04:11Biz şehir olarak şöyle bir duygudayız.
04:15Birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için.
04:18Eğer Tarım Kredi Marketleri Kars'a bu şekilde işçi çıkarma anlayışına yaklaşacak olursa,
04:24biz de şehir olarak buna tepki verme kararındayız.
04:27Tek bir Kars'ın işçisinin, Kars'ın çocuğunun dahi iş işini kaybetmesini engellemeye çalışıyoruz bu yolla.
04:36Aracılığınızda ben hem Tarım Bakanlığı, hem Tarım Kredi Kooperatifleri yönetimine,
04:40hem de bu marketlerin yönetimine çağrıda bulunuyorum.
04:46Kuruluş amacına uygun davransınlar.
04:49Yönetimsel sıkıntılarını giderme yerine faturayı işçiye çıkartmasınlar.
04:54Netice itibariyle bu zararın sorumlusu bu marketleri ayakta tutan, işleten işçilerimiz değildir.
05:04İlk önce ilk tasarrufun buradan başlaması son derece sakıncalıdır.
05:09Bir yandan işçi çıkarırken Tarım Kredi Marketleri, bir yandan da merkezi yönetimi yüksek maaşlarla yeni istihdam yaratıyorlar.
05:18Ve yeni torpilli bir anlamda personel alıyorlar.
05:22Bu da bir çelişkidir. Biz bu çelişkinin de farkındayız.
05:25Bu sorunların da farkındayız.
05:27Ve Kars olarak ilk refleksimiz koruma oldu.
05:31Yani Kars'ın işçisini koruma oldu.
05:34Ve ben bir açıklama yaptım. Bu çok ciddi bir şehirden de destek gördü.
05:39Buradan da bu çağrımı yeniliyorum.
05:41Tarım Bakanı'na da sesleniyorum.
05:43Kars'ın işçisi eğer işten çıkarılırsa Kars'taki Tarım Kredi Marketleri'ne biz tepki göstereceğiz, boykot başlatacağız.
05:52Tek bir işçiyi bile teslim etmeyi düşünmüyoruz.
05:56Evet.
05:56Peki 1200 işçi gibi iddia tabii çok ciddi bir sayıdan bahsediyoruz.
06:01Bir yandan da 2,5 milyara aşan bir zarar olduğu gibi bir iddia var.
06:06Bu tabii çok ciddi bir rakam ama sonuç olarak Tarım Kredi Kooperatif Marketleri de yurttaşlar daha uygun fiyatlara bir şekilde gıdaya ulaşabilsin amacıyla kurulmuş marketler.
06:18Dolayısıyla burada bir kar amacı da olmaması lazım.
06:21Herhalde bir zarar olması durumunda da işçi çıkarmamak lazım değil mi? Bunun başka bir yolu yok mudur?
06:26Elbette ki zararı doğuran sebepler üzerine yoğunlaşması gerekirken bugünkü iktidarın ilk refleksi faturayı işçiye çıkarmak oluyor.
06:38Bu bir bakış açısıdır.
06:40Bu bir sorunlara yaklaşırken çözüm perspektifi sunarken sahip oldukları düşüncenin tezahürü hemen faturayı işçiye çıkarıyorlar.
06:50Oysa ki o işçi olmasa o market de ayakta kalamaz.
06:52O zararı doğuran sebeplere bakmaları lazım.
06:56Evet. Peki son soru olsun.
06:58Şimdi aslında Tarım Kredi Kooperatif Marketleri çiftçiler için de oldukça önemli.
07:02Az önce sorunlardan bahsettiniz.
07:04Biz geçtiğimiz aylarda çok sayıda çiftçiyi etkileyen Ziray Don'u da yaşadık.
07:09Burada da yeterli önlemlerin alınmadığı şeklinde çok eleştiri oldu.
07:12Şimdi çiftçiler zaten uzun yıllardır zor durumdalar.
07:15Böyle bir durumda Tarım Kredi'nin zarar etmesi, belki daha fazla zarara girmesi, hatta belki kapanması gibi gündemler çiftçiyi nasıl etkiler?
07:26Şimdi Tarım Kredi Kooperatifleri ile Tarım Kredi Marketleri'ni ayrı düşünmek lazım.
07:32Bunu karıştırmasın vatandaşlarımız.
07:34Tarım Kredi Kooperatifleri üretimin çok önemli bir paydaşı ve tarımsal üretimin devamında çiftçilerimizin modernizasyonunda,
07:45tohumla, gübreye erişmesinde, akaryakıta erişmesinde çok ciddi bir misyonu var.
07:51Bu kurumlar Türk tarımının can damarı.
07:56Bunların korunması, geliştirilmesi, büyümesi gerekiyor.
07:59Aynı zamanda bunlar bir sosyal devletin de yarattığı kurumlar, sosyal devlet anlayışının yarattığı kurumlar.
08:09Çok kar zarar dengesi açısından da bakmamak lazım.
08:13Nitekim şap hastalığı nedeniyle çok ciddi gelir kaybı yaşayan çiftçilerimizin Tarım Kredi Kooperatifleri'ne olan borçlarının dönemsel ödeme taksitleri yaklaşıyor.
08:25Bu ay içerisinde ödemeler başlayacak.
08:27Ve zaten hayvanını kaybetmiş ve ödeme kabiliyetini kaybetmiş çiftçilerimizin bu borçları, ödeme imkanları da maalesef yok.
08:35Özellikle Doğu'da ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde.
08:38Buradaki temel talep bu borçların bir yıl süreyle en az faizsiz olarak ertelenmesi talebidir.
08:44Bu talebin bir an önce gündeme alınması ve çiftçilerimizin bir ödeme krizi, bir borç kriziyle de karşılaşmamaları için bir an önce buna bir tedbir alınması gerekiyor.
08:57Bu yaz boyu çok yakıcı bir şekilde biz bu sorunu hissettik ve çeşitli mecralarda da dile getirdik.
09:07Bu bir kez de aracılığınızla ben dile getiriyorum.
09:10Şap hastalığından etkilenen çiftçilerin, Ziraat Bankası'na ve Tarım Kredi Kooperatifleri'ne olan borçlarının faizsiz olarak ertelenmesi gerekiyor.
09:19Bu yönde bakanlığın bir adım atmasını bekliyoruz.
09:22Evet. İnan Bey çok teşekkür ederim. Konuyu gündeme getirmek bizim açımızdan da önemliydi. İki katıldınız. Çok sağ olun.
09:30Çok selam söylüyorum. İyi yayınlar diliyorum.
09:33Hoşçakalın.
09:33Sevgili izleyenler, Tarım Kredi Kooperatif marketlerinde 2,5 milyar lirayı aşan bir zararın yaşandığı, bir yönetim krizi olduğu, bu sebeple de 1200 işçinin işten çıkarılabileceğine dair önemli iddialar vardı.
09:47Bu iddiaları CHP Kars Milletvekili İnan Akgün Alp meclise taşımıştı, Tarım Bakanına çeşitli sorular yöneltmişti ve bir soru önergesi vermişti.
09:59Sizler için de anlattık. Sayın Alp diyor ki bir zarar varsa, bir yönetim krizi varsa bunun faturası işçiye kesilmemelidir.
10:06Biz de öyle olmayacağını dileyelim ve programı öyle kapatalım efendim. Hoşçakalın.