00:00Değerli basın mensupları hepiniz hoş geldiniz. Bugün sizlerle
00:13burada Ankara Borusu olarak özellikle son günlerde ülkemizde
00:18yaşanan hukuki süreçlere bağlı olarak gerçekleşen ve hepimizi
00:24de etkileyen İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin yöneticileri ve
00:28çalışanlara hakkında yürütülen bir soruşturma kapsamında başlayan
00:34gözaltılar üzerine Ankara'da on dokuz Mart iki bin yirmi beş ve
00:39yirmi dokuz Mart iki bin yirmi beş tarihleri arasında çeşitli siyasi
00:44partilerin, sivil inisiyatiflerin, öğrenci topluluklarının çağrıları
00:49ile yapılan mitingler, basın açıklamaları ve çeşitli barışçıl
00:54protestolar gerçekleştirilmesi sürecinde yaşanan hak ihlallerine
00:59ilişkin düzenlenen bir raporu açıklamak üzere bir araya geldik.
01:04Ne yazık ki hepimiz bu süreci büyük bir kaygıyla ve endişeyle
01:09izledik ama onun ötesinde takip ederek Ankara Borusu olarak
01:14özellikle hak temelli merkezlerimizin bir araya gelerek
01:18kurmuş oldukları bir kriz masasıyla beraber yakından takip
01:23ederek temel hak ve özgürlüklerin engellenmesi yine barışçıl
01:27protesto haklarının kullanılması sürecinde yaşanan hak ihlallerini
01:32tespit ederek bir rapora bağladık. Bu anlamda ııı sahada yer
01:38alan özellikle de bu raporu bizzat düzenleyen toplumsal dava ve
01:43hukuk araştırmaları merkezine o merkezde yer alan tüm meslektaşlarıma
01:48büyük bir özveriyle süreçte çalıştıkları vatandaşlara
01:53hukuki destek sağladıkları ve hak ihlallerinin önüne geçmeye
01:58çalıştıkları için teşekkür ediyoruz. Sizlerle bugün bu
02:02raporumuzu paylaşacağız. Kamuoyunu açıklayacağız.
02:05Raporumuz kapsamlı bir rapor ve üzerinde gerçekten titizlikle
02:10çalışılarak ve nihai amacının bundan sonraki süreçlerde özellikle
02:16de kamu kurumları açısından dikkate alınması gerekliliğini
02:21düşünerek yapmak istiyoruz. Biz bu maruz kalınan hak ihlallerinin
02:26tespiti ve aynı zamanda merkezimizin ve baromuzun
02:30arşivine alınması dışında aslında bu raporun mağdurlar, mağdur
02:36vekilleri yine talep edecek hak sahipleriyle paylaşılması,
02:41devam eden veya başlayacak soruşturmalarda kullanılması,
02:46belki yapılacak idari başvurulara eklenmesi ve yine insan
02:52hakkı ihlallerini takip eden sivil toplum örgütleriyle
02:56paylaşmayı amaçlıyoruz. Aynı zamanda bu raporumuzu Türkiye
03:01Büyük Millet Meclisi'nin komisyonlarına iletmeyi ve adli
03:05idari makamlara yol gösterici olması ve yine eee insan
03:10hakları Avrupa Konseyi insan hakları komiserliğine iletilmesini
03:15ve yurt içinde insan haklı ihlallerini tespit eden kamu
03:19kurumlarıyla da paylaşılması amacıyla kamuoyuyla eee
03:23kamuoyuna açıklayacağız. Bunun için bir araya geldik. Eee
03:28sizlerin de bu raporla ilgili olarak merak ettiğiniz, sormak
03:31istediğiniz hususlar varsa şimdiden yine merkezimizin eee
03:37sorumlu eee koordinatör yönetim kurulu üyesi Ömer Bey ve
03:40merkezimiz başkanı, başkanımız Eren Bey de buradayken
03:44kendilerine bunları bizzat sormanıza imkan sağlamak için
03:48buradayız. Hepiniz hoş geldiniz tekrar. Başkanımıza çok
03:51teşekkür ediyorum. Eee öncelikle raporda öne çıkan hak
03:55ihlallerini sıralandırmak konusunda belli başlı kategorilere
03:59gittik ve raporumuzun geniş kapsamlı eee anlatım içerisinde
04:03bunlar yer alıyor. Ancak bu hak ihlallerini sıralarken teker teker
04:07anayasanın güvence altına almış olduğu bir takım temel ilkeler ve
04:11eee güvenceler var. Bu temel güvencelerin ihlal edildiğini
04:14biz burada görmüş olduk. Bunlardan bir tanesi toplantı ve
04:17gösterilmiş hakkıdır. Bunlardan bir tanesi seçim seçilme
04:19hakkıdır. Bunlardan bir tanesi seyahat özgürlüğüdür. Bunlardan bir
04:23tanesi insanların eee gözaltına veya adli işlemlere
04:28maruz kaldığı zaman bir takım usulü güvenceleri vardır. Bunların
04:31ihlal edildiğine dair bir takım tespitlerimiz var. Eee hak
04:35ihlallerinin bütününe baktığımız zaman aslında böyle
04:39tek başına teker teker sınırlandırılacak bir eee durum
04:43olduğunu düşünmüyoruz. On dokuz Mart eee süreci itibariyle
04:47gelişen eee adli işlemlerde aslında yaygın bir uygulama
04:51olduğunu düşünüyoruz. Eee özellikle ters kelepçeyle eee
04:55başlayan göz yakalama işlemi ve devamında eee gözaltı işlemleri
05:00nezalethanede yer kalınmaması gerekli koşulları
05:02oluşturulmaması bununla beraber adliyeye sevkler ve adliye
05:06sevkleri esasında yaşanan eee birtakım zorluklar eee özellikle
05:10havanın soğuk olması eee biber gazının yoğun kullanımı tazlikli
05:14suyun bu noktada eee yurttaşlara protestoculara karşı
05:19kullanılması ve akabinde de eee onların hemen eee üzerlerinin
05:23kayfetlerini değiştirilmemesi bunların eee naklinde ve
05:26değiştirme işlemleri zorluk yaşanması aslında birer birer eee
05:30birtakım eee ihlallere sebebiyet veriyor. Eee bizim bu rapor
05:34içerisinde hem eee meslektaşlarımızdan hem de eee protestoda
05:38katılan kişilerden aldığımız tanık beyanları bulunmakta.
05:40Tanıklar teker teker neler yaşadıklarını, hangi ihlallere
05:43maruz kaldıklarını eee dile getirdiler. Biz de bunları
05:47tespit etmiş bulunduk onların sayesinde. Günün sonunda
05:50anlatmış oldukları, vermiş oldukları tanık beyanları aslında
05:54yaygın bir hak ihlali durumunun eee birden fazla ve eee bunun eee
05:58giderilmeyen eee uyarılara rağmen giderilmeyen bir vaziyette
06:02devam ettiğini de bize göstermiş oldu. Eee bütün bu hak ihlalleri
06:07içerisinde bizim tabii ki en çok dikkat ettiğimiz nokta ister
06:10istemez eee yakalama işlemi, gözaltı işlemi yapıldıktan
06:14sonrası işlemler. Biz tabii ki eylemler olurken, protestolar
06:17sürerken gözlemci sıfatıyla, merkezimiz görevlendirmesiyle
06:20meslektaşlarımız orada bulunmaktaydı. Eee ancak onların
06:23tabii ki herhangi bir toplantı ve gösterişini ya da müdahaleye,
06:27polis müdahalesini eee yapabileceği bir etki eee bu noktada bir
06:31müdahalesi çok sınırlı. Dolayısıyla aslında bizim orada bir eee
06:35fiil müdahale edebiliğimizi alan gözaltı. Dan sonraki yaşananlar
06:39kısımlar oldu. Eee bu yaşanan kısımlar içerisinde eee biz tabii
06:44ki eee ters kelepçe eee izlerini eee kendimiz tespit ettik,
06:48bunları eee delillendirdik de çünkü ters kelepçe anayasa
06:52mahkemesinin yargısel kararları uygulamasında kötü muamele yasağının
06:55sınırları içerisinde kalan bir durum. Yani dolayısıyla eee ters
06:58kelepçe uygulayamazsınız eee denilen birçok yargı kararı
07:01var. Eee ancak bununla beraber istisnasız bir şekilde hemen hemen
07:05herkese eee ters kelepçe yapıldığını görmüş olduk. Eee buna
07:10rağmen eee bu ters kelepçenin eee izlerine dair işte buradaki
07:14kötü muameleye dair doktor raporları eee var ve doktor
07:18raporlarında da bunlara tespit edilmiş oldu. Daha sonra suç
07:20duyuruları yapıldı. Akıbetleri konusunda biz herkes olarak
07:23bunları takip ediyoruz. Eee akabinde eee tabii ki ilk bir iki
07:29gün açısından eee söyleyemeyiz ama üç üçüncü gün, dördüncü gün
07:32daha sonra gelişen süreç içerisinde çok fazla kişinin
07:34gözaltına alınmasıyla beraber emniyetin nezer tanesinde
07:37insanların eee barınabileceği, konaklayabileceği eee orada
07:42adli süreçin tamamlayabilecekleri eee maalesef bir
07:45fiziksel imkansızlık durumu ortaya çıktı. Çünkü eee kapasite
07:49olarak tam olarak bilmiyorum ama velev ki yüz kişilik bir
07:52nezertel olduğunu varsayalım. Bunun çok üzerinde yüz altmış
07:54kişi, yüz yetmiş kişi kaldı. Eee insanlar eee yerlerde yatmak
07:58durumunda kaldı. Eee Mart ayının ne kadar soğuk geçtiğini
08:02hatırlarsınız. Eee ve yemek konusunda, hijyen konusunda eee
08:07özellikle kadınların hijyen eee malzemelerine ulaşım konusunda
08:10ciddi sorunlar yaşandı. Bunlara da biz eee baramız ve
08:13baramızın ulaşabildiği eee çeşitli kuruluşlara vasıtasıyla
08:17eee avukatları olarak gidermeye çalıştık. Eee çünkü gönüllü eee
08:21avukatlığın, toplumsal avukatlığın bir yanı da eee bu
08:24dayanışmayı örmek örmektir. Biz eee Ankara Barısı olarak da bu
08:27dayanışmayı ördüğümüzü düşünüyoruz. Eee dolayısıyla günün
08:32sonunda bu hak ihlallerin eee raporda çok daha kapsamlı bir
08:35şekilde eee tarifledik, izah ettik. Bundan sonrası içerisinde de eee
08:41bunları bu şekilde özet olarak anlatmış olayım ben. Şu
08:46şekilde şimdi biz eee merkezimizin adı toplumsal
08:49dava ve hukuk araştırma merkezi olduğu için biz birebir eee
08:52kişilerin eee kendisine yapılan bir olayı eee kişi bazlı eee
08:57rapor olarak bakmadık meseleye. Raporumuzu o yöntemle
09:00hazırlamadık. Ancak insan hakları merkezimiz bu konuda
09:03dediğiniz gibi bir rapor hazırladı. Eee biz o rapora o
09:07olay ve eee gün anlamında atıfta bulunduk. Eee rapora yapmış
09:13olduğumuz atıfla beraber de eee bu kapsamı bu değerlendirmeyi
09:17insan hakları merkezinin raporuna bırakmış olduk.
09:20Dolayısıyla harican bir detaylı değerlendirme yapmadık ama
09:23atıfımız bulunmakta. Şöyle bir ekleme yapabilirim ben eee
09:28şimdi öyle bir süreç yaşadık ki gerçekten onun dışında
09:32mesela Ankara'da toplantı ve gösteri yürüyüş hakkını
09:35kullanmak istediğimizde baronun dahi valilik kararıyla
09:39yasaklanmasına ilişkin eee bir durumla karşılaştık. Buna
09:43karşı iki ayrı karar içinde idari yargıda dava açtık.
09:47Bu bu kararlara rağmen ulustan ııı Ankara Barosu'na
09:52kadar ııı düzenlediğimiz bir cumhuriyet ve hukuk yürüyüşümüz
09:56oldu. Yani biz bu mücadeleyi sadece o süreçte hak ihlallerini
10:00tespit etmek değil aynı zamanda hem hukuki hem de vatandaşların
10:05haklarını savunmak noktasında sahada bizzat yerine getirdik ve
10:09istiyoruz ki bu tespit edilen ihlaller ve fiili şiddetin
10:14özellikle adli ve idari işlemler sırasında da devam etmesi,
10:18hak ihlallerinin peş peşe yaşanması, yine kamu otoritelerinin
10:23bu protestoları hedef alan açıklamalar, söylemlerde
10:26bulunması ne yazık ki o sürecin ve gerginliğin daha da
10:30artmasına sebebiyet veriyor. Oysa temel hak ve özgürlüklerimizin
10:35kullanılması noktasında idarenin daha ııı çözüm ve ııı engelleyici
10:43davranışları olmadan yürütmesi gereken bir süreç olduğunu
10:46düşünüyoruz. O yüzden bu raporun bundan sonraki süreçlere
10:50ışık tutmasını istiyoruz. Bu rapora dayalı olarak özellikle de
10:55ııı yine ahimin bu konudaki kararlarını da dikkate alınarak
11:00müdahale sonrası etkili soruşturmaların garanti edilmesi,
11:04kırılgan gruplar dediğimiz işte çocukların, yaşlıların,
11:08kadınların, astım hastaların, ııı sağlık gibi ııı önceliklerinin
11:13ııı konusunda önlemler alınması yine bu müdahalelere
11:18ilişkin olarak da özellikle de kolluk kuvvetlerinin ııı buna
11:23ilişkin mevzuatlarının daha net belirlenerek ııı bu konuda
11:27eğitimlere tabir tutulması gerektiğini düşünüyoruz. Bu
11:30raporu biraz da bu amaçla hazırladık. I yine son olarak
11:34biraz önce her ne kadar özellikle süreçte hak ihlalli
11:38merkezlerimizin tümünün yer aldığını belirtsem de haklarını
11:41teslim etmem lazım. O yüzden isimlerini bizzat zikretmek
11:45isterim. Bu raporu düzenleyen toplumsal dava ve hukuk
11:48araştırmaları merkezimiz dışında sahada o günlerde insan
11:53hakları merkezimiz, kadın hakları merkezimiz, çocuk hakları
11:56merkezimiz ve LGBTİ plus hakları merkezimiz gerçekten
12:02adliyelerde sahada, kol ııı sokaklarda ııı emniyette müthiş bir
12:08dayanışma ııı ve direniş örneği gösterdi. O yüzden tüm
12:12bu merkezlerdeki ııı meslektaşlarına da ııı gurur
12:16duyduğumu ve bu sürece katkı sundukları için teşekkürlerimizi
12:20yönetim kurulu adına iletmek isterim.
12:24teşekkürler.
12:30teşekkürler.
12:32teşekkürler.
12:34teşekkürler.
12:35teşekkürler.
12:36teşekkürler.
12:37teşekkürler.
12:38teşekkürler.
12:39teşekkürler.
12:40teşekkürler.
12:41teşekkürler.
12:42teşekkürler.
12:43teşekkürler.
12:44teşekkürler.
12:45teşekkürler.
12:46teşekkürler.
12:47teşekkürler.
12:48teşekkürler.
12:49teşekkürler.
12:50teşekkürler.
12:51teşekkürler.
12:52teşekkürler.
12:53teşekkürler.
