Borsa İstanbul son aylarda düşüş trendinde. Yabancı alımlarına rağmen bir türlü güç kazanamadı. Peki, Türkiye borsası nasıl yükselecek? Hangi önlemler alınırsa borsa daha güvenli bir liman haline gelir? Ayrıntılar CNN Türk muhabiri Emel Telli'nin dosya haberinde.
00:01Son dönemde manipülasyon operasyonlarını biz çok sık görmeye başladık.
00:16Çıkar amacıyla örgüt kuran gruplar, borsada ağına düşürdüğü küçük yetirimcinin zarara uğramasına neden oluyor.
00:23Organize bir yapı halinde tahtacı olarak tabir ettiğimiz kişiler borsadaki fiyatları yani hisse seneti fiyatlarını kademeli bir şekilde artırıp artırılan noktada halkına girmesini sağlayıp aslında elinde bulunduğu hisse senetlerini sapmak istiyor.
00:35Bugün geldiğimiz noktada neredeyse 2 milyon kayıp var.
00:38Son bir yıllık kayıbı borsanın %12 endeks bazında, bisküz endeksi son bir yılda %12 değer kaybetti.
00:46Borsa yaklaşık 10 aydır düşüş eğiliminde. Yükseliş için piyasayı taşıyacak, olumlu fiyatlamaya konu olacak güçlü beklentiler de henüz oluşmadı.
00:54Önce hisseleri düşük fiyatlardan topluyorlar. Daha sonra yer yer yapıp bu hisseleri bu yatırımcılara, küçük yatırımcıya maalesef pazarlıyorlar.
01:04İşte bu pazarlama sonucunda en yüksekten alan yatırımcılar yükselerlere uğruyor.
01:09Açıklama olmadan bir hissede olağanüstü artışlar varsa eğer, SPK'ın bunu manipülatif bir hareketmiş gibi dikkate alıp, berceye alıp burada anında bu fiyat hareketlerine müdahale etmesi lazım.
01:21Son dönemlerdeki halka arızlar biraz başarısız oldu. O tavan tavan giden senaryo, tablo tamamen tersine döndü.
01:28Hatta halka arız fiyatında altına indi halka arızlar. Bunlar yatırımcının borsadan çıkmasını sağladı ki endekse bu noktada daha hızlı düştü diyebiliriz.
01:38BİST 100 Endeksi yabancı alımlarına rağmen güç kazanamadı. Yerli katkı zayıf kaldı. Yabancı alımları henüz yeterli büyüklükte değil.
01:46Sert düşüşe tepki alımları geldi. Fakat güç kazanamadı.
01:49Bir hisse tene düştüğünde bunun sermaye olarak tamamlanması gereken bir kısmı var. Eğer vatandaş bunu sağlayamıyorsa endeksesini de kaybediyor.
01:57Elbette yükselen hisseler var. Ancak bunların çoğu enflasyonun altında getiri sağlamış durumda.
02:05Borsada kontrollü bir geri çekilme söz konusu. 2025 yılı 3. dönem bilançoları oldukça zayıf geldi. Şirketlerin önemli bir kısmı düşük kar veya zarar açıkladı.
02:15Peki borsa neden düşüyor?
02:17Enflasyondaki yüksek seyir, enflasyonda aslında ciddi bir yol kat edildi düşüş anlamında.
02:23Ama hala yüksek seyir etmesi, mevduat faizlerinin yüksek olması, borsa yerine mevduatı ve altının daha fazla tercih edilmesini sağlıyor yatırımcı tarafından.
02:33Borsada beklenen yükseliş bir türlü gerçekleşemiyor. Çünkü borsanın en büyük rakibi faiz.
02:43Borsada büyümeyi baskılayan nedenlerin başında yüksek faiz geliyor. Bu durum yatırım tercihlerini de etkiledi.
02:50Yüksek faiz ve risksiz getiri tasarrufları faize yöneltirken borsa İstanbul'a ilgi zayıf kaldı.
02:56Aslında devletin alacağı önlem şu. Manipülasyonlara keskin bir şekilde dur diyecek sistem geliştirilmesi lazım.
03:01Borsada yatırım yapan yatırımcı sayısında da biz aslında son dönemde bir düşüş yaşıyoruz.
03:07Özellikle 2024'ün ikinci yarısından itibaren 8.5 milyonu bulan yatırımcı sayısının bugün düşüş trendiyle birlikte 6.6 milyona geldiğini görüyoruz.
03:19Düşüşün bir diğer nedeni dolar-tl kuru ve döviz kurlarındaki artış. Öte yandan jeopolitik gerilimler ve siyasi belirsizlikler de etkiliyor.
03:28Zira Orta Doğu'daki artan siyasi gerilim piyasalarda belirsizliği arttırarak yatırımcıları riskten kaçınmaya itti.
03:35O halde Türkiye borsası nasıl yükselecek?
03:37Bir kere siyasi olarak konuşulan konuların sonuçlanması gerekiyor pozitif anlamda. Bu borsaya güveni sağlayacaktır.
03:44Ticaret partnerimiz Avrupa Birliği'ne yönelik %50 vergi silahını çekmesi.
03:50Tabii bundan geri adım attı geçici bir süre için ama bu gibi belirsizlikler bizim ihracat pazarımıza yönelik oluşabilecek riskler de aslında borsada belirsizlik yaratıyor.
04:03Gelişmiş olan ülke borsalarından gelişmekte olan bizim gibi borsalara para akışı bekleniyor. Bunun hızlı bir şekilde gelmesi gerekiyor.
04:11Borsanın tekrar yükselmesi için enflasyonun düşmesi, manipülasyonların ortadan kalkması, faizlerin dengeye oturması, yabancı yatırımcının ilgisinin artması gerekiyor.
04:21Peki hangi önlemler alınırsa borsa daha güvenli bir liman haline gelir?
04:25Turizm noktasında fiyat artışları mantığının azalarak daha fazla turizmi destekleyen önlemlerini alması gerekiyor ki burada havacılık sektörü özellikle yaz aylarına ciddi anlamda yükselişlerin olduğunu görüyoruz.
04:39Borsa manipülasyonu şu an itibariyle ciddi bir şekilde tespit edilip anında buna manipüle eden kişileri tespit ettikten sonra hesaplarına bloka gelmesi vesaire oluşturulup burada aslında yatırımcının güveni tekrar sağlanabilir.
04:52Ani kur ataklarının olmaması yine borsaya ve ülke ekonomisine güveni arttırabilecek nedenlerden bir tanesi.
04:59Burada borsadaki yatırımcının da bir kredibilitesi ölçülmeli.
05:02Yani borsada herkes elindeki parayla doğrudan borsaya giriyor.
05:06Ama bu kişi kredibilite olarak borç para mı aldı yoksa tasarrufundan mı bunu harcadı?
05:11Denetimlerin artılması, burada önlemlerin artılması, operasyonların artılması tabii ki borsaya olan güveni de aslında tahsil edecektir.
05:19Biz de tasarruf mekanizmasını haline getirmemiz için borsanın istikrarda kavuşması ve en az 18 binler seviyesine gelmesi lazım.
05:25Tahminler faizin Temmuz gibi düşmeye başlayacağı yönünde.
05:30Dolayısıyla faizlerdeki indirim sürecinin devam etmesi durumunda biz borsada bir miktar toparlanmayı görebiliriz.
05:40Manipülasyonlara keskin bir şekilde dur diyecek sistem geliştirilmesi lazım.
05:43Ve bir diğeri borsada işlem yapan, buradaki kişilerin de borsadaki işlem yapması manipülatif olarak önlenmeli.
05:50Burada yatırımcıya büyük görev düşüyor.
05:52Panik yapmaktan kaçınmalı.
05:53Düşüşleri alım fırsatı olarak değerlendirmeli.
05:56Portföyü gözden geçirip ve çeşitlendirmeli.
05:59Denetimlerin artması, burada önlemlerin artması, operasyonların artması tabii ki borsaya olan güveni de aslında tazeleyecektir.
06:06O yüzden borsadaki yatırımcı profilinin iyi dikkat edilerek burada Borsa İstanbul SPK tarafından da manipülatif işlemlere anında tepki verilmeli ve 2019'daki dava bugün görülmemeli.
06:17Yıl sonu için beklentiler var.
06:2010 binin üzerine çıkarsa işte 12 bin, 14 bin tahminleri yapıyor ekonomistler.
06:25Uzmanlarsa borsadaki yükseliş için 2026'yı işaret ediyor.
06:30Bu yıl için tahmin edilen, beklenen hızlı ralliyi görmemiz zor gözüküyor.
06:36Özellikle 2026 ve 2020'li yıllarında borsadaki biz bahar havasını tekrar görebiliriz.
İlk yorumu siz yapın