Cumhurbaşkanı Erdoğan yeni anayasa tartışmalarıyla ilgili ''Yeni anayasayı kendimiz için değil, ülkemiz için istiyoruz. Benim tekrar seçilme veya tekrar aday olma gibi bir derdim yok" demişti. Erdoğan'dan dün gelen bu açıklamanın ardından AK Parti'nin 2 numaralı ismi olan Genel Başkan Yardımcısı Hayati Yazıcı, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin de tartışmaya açılacağını duyurdu.
00:00Arkadaşlar biliyorsunuz AK Parti Türk siyasi hayatında var olduğu gündem bu yana gündeminde yer alan konulardan bir tanesi yeni bir anayasa baştan sona yeni bir anayasa bunu ifade ederken tabi ki anayasanın ilk dört maddesi ile ilgili herhangi bir sorunumuz olmadığında altını çizmek istiyorum.
00:28Yani değiştirilemez, teklif dahi edilemez denen kısımlar elbette mahfuz kalmak kaydıyla yeni bir anayasa yapma hedefimiz var.
00:38Genelde Türkiye'de bütün siyasi partiler, sivil toplum kuruluşları, meslek odaları, barolar, barolar birliği, sendikalarında bir anayasa yapımı konusunda çalışmaları var.
00:52Bu çerçevede baktığımız zaman her kurum ve kuruluşun, her siyasi partinin programında, beyannamesinde yeni anayasa vaadi var.
01:02Yani bununla anayasanın siyasi partilerin, ülke yönetimine talip olan yapısal kurumların bir anayasa gündem yaptıklarını altını çizmek istiyorum.
01:15Dolayısıyla o günden bu yana bu hedefimizi gerçekleştirme amacıyla çalışmalar yapmış bunu diyoruz.
01:25En önemli çalışmalarda bir tanesini 2007 yılında gerçekleştirdik.
01:30Bir anayasa taslağı baştan sona.
01:33Daha sonraki yıllarda da periyodik olarak devam etti.
01:36Covid sürecinde de bir taslak çalışmamız oldu, yapıldı.
01:41Onun da geniş bir şekilde muzakere ettik.
01:45Ve şimdi de bu çalışmalarımızı 2024 yılının Ekim ayından itibaren çalıştaylar yapmak suretiyle siyasi hukuk işler başkanlığı olarak genel merkezimizi de sürdürüyoruz.
01:59Bu çerçevede yürütmekte olduğumuz çalışmaların dördüncüsünü yani dördüncü çalıştayımızı yapacağız.
02:09Halide her çalıştayın bir konusu var.
02:12İşte ilk çalışmamız bir anayasaya ihtiyaç var, bir anayasa yapma yöntemi ne olmalı şeklinde soru yönetmiştik.
02:20Bunların cevaplarını katılımcılardan, akademisyenlerden bu konuda uzman kişilerin görüşlerini derledik, toparladık.
02:29İkinci çalıştayımızda sivil toplum kuruluşlarımızın meslek odaları, Türkiye Odalar Birliği, Esraf Sanatçılar Odalar Birliği, Sendikalar, Türkiye Barolar Birliği temsilcilerin katılımıyla
02:43meslek kuruluşlarının anayasadan beklentileri nelerdir şeklinde sorular yönetmiştik, onları toparladık.
02:50Ve üçüncü çalıştayımızda da temel hak ve özcülükler anayasada hangi çerçevede yer almalı başlığı aldığında birkaç sorudan oluşan bir çalıştayı gerçekleştirdik.
03:04Bu çalıştaylarımızın hepsini raporladık ve genel başkanımıza, cumhurbaşkanımıza bu rapor örneklerini sunduk.
03:12Şimdi bu çerçevedeki çalışmaların dördüncüsü inşallah burada gelen merkezde öğleden sonra on dört otuzla başlayıp işte bitişine kadar devam edecek bir çalıştay.
03:23Bizim konusu yeni bir anayasa, tasarlandığımız anayasada yasama yürütme organlarının şekillenmesi nasıl olması lazım?
03:33Bunların görevi ve etkilenen için düşünceler nelerdir?
03:37Bu iki organın, bu temel iki organın birbirleriyle olan ilişkileri birbirini denge denetleme mekanizmaları nasıl gerçekleşmeli?
03:49Ve dördüncü bir soru da işte beş, yedi yılını geride bıraktığımız cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin yani Türkiye'de uygulanmakta olan başkanlık modeline ilişkin,
03:59görüş ve önerileriniz neler?
04:02Bu çalıştaylarımıza davet ettiğimiz akademisyenler, hukukçu, kamu yönetimi alanında uzman, siyaset bilimi alanında uzman,
04:14sosyoloji felsefe alanında uzman akademisyenlerinin oluşu.
04:19İşte on iki ile on beş arasında akademisyen daveti bulunuyor.
04:24Çerçevesini çizdi.
04:26Çalıştayımızı gerçekleştireceğiz.
04:28Bundan sonra birkaç çalıştay daha yapmayı planlıyoruz.
04:33İşte yargıya ilişkin ve sonuç itibariyle belki bütün de ilişkin bir çerçeve, siyasette deneyimleri olan çalışmalar yapmış kişilerin de katıldığı bir çalıştayla bu süreci tamamlayacağız.
04:47Ve böylece biz Türkiye'de, Türkiye yüzyılının anayasasını bu çalıştaylarımızla birlikte oluşacak biricimleri de esas almak süretiyle,
05:00haliyle parlamentoda bir anayasa yapmanın gerektirdiği çoğunluğu sağlayabilirsek inşallah gerçekleştirip Türkiye yüzyılının anayasasını bu meclis inşallah inşa eder diye düşünüyoruz.
05:17Çalışmalarımızın çerçevesi bu.
05:19Peki efendim bu çalıştay süreci ne zaman bitecek?
05:23Yani yeni anayasa çalışmaları ne zaman sonlanacak?
05:26Biz çalıştaylarımızı birkaç ay içerisinde bitiririz, bitireceğiz inşallah.
05:31Yani bundan sonra bir veya iki çalıştay da yapacağız.
05:34O fazla zaman almaz onu bitiririz.
05:37Ama esas olan parlamento da gerçekten Türkiye'nin yeni bir anayasaya, milletin hakkı olan hep bunun altını çiziyorum.
05:45Anayasa yapmak milletin hakkıdır.
05:48Tekel bir haktır.
05:49Ama millet bu hakkını hiçbir güne kadar kullanamamış.
05:52İnşallah millet bu hakkını kullanmak sürekli bir anayasayı inşa eder.
05:56Bunun için de mecliste bu anayasa yapmak konusunda bir konsensusun haliyle oluşması gerekir.
06:03Yoksa biz anayasa yaptık, buyurun, gelin, oy verin demek de bir anayasa gerçekleştiremeyiz.
06:09Bunun farkındayız.
06:11İnşallah bu ortaklığı, bu paylaştığı da gerçekleştiririz.
06:15Efendim Cumhurbaşkanı da hükümet sisteminin tıkandığına yönelik birçok kişiden eleştiri geliyor.
06:22Siz de bahsettiniz yürütmede öneriler alacağız diye.
06:26Hayır, yani sistemin tıkandığı gibi bir durum söz konusu değil.
06:31Ama her sistemin uygulama süreçlerinde gözlemlenen eksiği olabilir, fazlalığı olabilir.
06:39Dolayısıyla Cumhurbaşkanı hükümet sistemine ilişki de işte o değerlendirmeleri alacağız.
06:44Bakalım bu konuda uzman akademisyenlerin bakışlarına, perspektiflerine,
06:50dolayısıyla biz de kendi görüşme kanaatlerimizi o çerçevede paylaşacağız.
06:53Anayasalar dogma değil, dokunulmaz, vazgeçilme edilmez değil diye bunları insan yapıyor.
07:00İnsan ihtiyaca göre, zamanı şartlarına göre, uygulamada gözlemlediğiniz durumları dikkate almak süretiyle
07:07her zaman revize eder, rasyonaliteyi düzetirsiniz.
07:12Dolayısıyla anayasa yapmak konusunda da böyle bir rasyonaliteye sahibiz.
07:17İnşallah bunları gerçekleştireceğiz.
07:20Efendim, kamuoyunda çok tartışılan, sizle konuşmanızın başında belirtilen,
07:24Cumhurbaşkanı bugün de uçakta da ilk dört madde kesinlikle hani değiştirilemez, şey yapılamaz diye bir şey var.
07:31Yani şöyle bakın arkadaşlar, henüz bunun değiştirilemez şeklinde anayasada yer alan kural üzerinde gidiyor.
07:39O ilk dört maddede yer alan içerik nedir?
07:42Yani Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin demokratik, layık, sosyal bir hukuk devlet oluşu var.
07:47İşte başçettiği var, bayrağı var vesairesi.
07:51Bunlarla hiç kimsenin bir sorunu olabilir mi? Olamaz.
07:54E sorunu olamıyorsa bunlar değişmez, değiştirilemez.
07:57Dolayısıyla bu çerçevede ama elbette ki anayasayı yazarken madde bir değil,
08:03yazacaksınız, aynı metni yazacaksınız ve sonuna kadar devam edip çalışmayı bitireceksiniz.
İlk yorumu siz yapın