00:00Öncelikle Ankara'daki yaşayan vatandaşlarımıza geçmiş olsun dileklerimi iletmek istiyorum.
00:063.8 büyüklüğündeki deprem büyük bir deprem değil, dolayısıyla yıkıcı da değil, sadece hissedilebilir.
00:14Hissedilme durumu sadece depremin büyüklüğüyle açıklanmaz.
00:19Aynı zamanda yapısı da onun altındaki zeminle de ilgili bir durum.
00:25O zemin durumu gevşek bir zemin varsa deprem dalgalarının daha çok hissedilmesine, daha uzun hissedilmesine neden olabilir.
00:35Ankara çevresi de böyle bir zemin, dolayısıyla uzak depremlerden bile etkilenip insanlar bu depremi hissedebiliyorlar.
00:44Ama 3.8 korkulacak bir deprem değil.
00:48Ayrıca diri fay haritalarına baktığımızda Ankara merkezli ve yakın çevresinde çok diri bir fay yok.
00:59Bu yüzden biz sarı deprem riski haritasına baktığımızda, sarı renkte görüyorum Ankara'yı, bu korkulacak bir lokasyon değil demek mi?
01:14Şöyle, elbette yıkıcı bir deprem oluşturacak bir fay görünmüyor ama...
01:26Şükrü Hocamın sesi gelmedi. Rejideki arkadaşlarım bir daha bağlasınlar.
01:31Ben şuraya dikkat çekmek istiyorum sevgili izleyenler.
01:34Türkiye deprem riski haritasına bakıyoruz.
01:36Bakın o bordo ile işaretli bütün bölümler, burada aslında alarmın verildiği bölgeler, yani fay hattının yoğunluklu geçtiği.
01:47Buradaki bordo renk bize şunu anlatıyor, diyor ki eğer bir deprem olursa burada yıkıcı etkisi de fazla olacak.
01:53Bu yüzden işte Marmara'daki depreme karşı teyakkuzda olmamız gerekiyor diye ifade ediyorum.
01:58Çünkü Hatay'daki depremde hatırlayacaksınız tam 12 ilin etkilendiği 6 Şubat felaketindeki o fay hattının aslında getirdiği süreci hatırlayacaksınız.
02:10Yollar ikiye ayrılmıştı. Bu ne demek? Zemin olarak sağlam değil demek.
02:14Şimdi Ankara içerisinde de Şükrü Hocam diyor ki bu kadar hissetmemizin sebebi çünkü 3.5.
02:21Bakıldığında Japonya 7 noktayla ayakta kalıyor, 7 noktayla hayatına devam ediyor.
02:26Japonya'da 7 nokta şiddetinde bir deprem olduğunda insanlar yürüyerek işlerine giderek hayatlarına devam ediyorlar.
02:32Ama bizde 3.5 büyüklüğündeki depremi bile biz hissedebiliyoruz.
02:36Demek ki bu bize şunun işaretini veriyor, zemin sıkıntımız var.
02:40Bizde zemin sıkıntısı olduğu sürece işte bu irili ufaklı depremleri bile en derinden hissediyoruz.
02:46Şükrü Hocam, o halde zemine aslında çok da bir şey yapmak mümkün değil gibi görünüyor.
02:52Evet Ankara'nın zemini bu, İstanbul'un zemini bu ve Türkiye'de bu şartlar altında hayatına devam etmek zorunda kalıyor aslında.
02:59Burada ne yapılabilir ki?
03:01Tabii yapılabilecek çok şey var. Her zemine uygun temel tipi seçerek binanın hasar görmemesi sağlanabilir.
03:10O binanın sarsılması zaten projede var, sallanması iyidir.
03:15Rijit binalar yıkılır genellikle ama zemine uygun yapılması gerekiyor.
03:21Bir sürü çaresi var temel tipi seçerken.
03:24Kazıklı temeller var, sis migizalatörler konabilir vesaire.
03:29Dolayısıyla çaresi var, yani çaresiz diye bir şey yok.
03:35Ona uygun yapmak gerekiyor.
03:38Yani bulunduğunuz yerin, yapısı da onun, altındaki zeminin…
03:43Belki yapılır, evet. Bunu uygun olarak yapılabilir.
03:46Ama bundan önceki yapılar için, zemin artık ne yapılabilir ki?
03:50Şöyle, güçlendirme dediğimiz bir olay var.
03:54Binayı yeniden yıkıp yapmasanız bile yeni yönetmeliklere uygun standartlara getirebiliyorsunuz.
04:03Eğer güçlendirme imkanı varsa yoksa…
04:06Yeniden inşa edebiliyoruz yani zemine bile bir…
04:09Evet.
04:11Tabii yeniden de yapabiliriz.
04:13Bazı binalar olduğu yerde güçlendirilmesiyle depreme dayanıklı hale getirilebilir, onu demeye çalışıyorum.
04:21Peki hocam, şunu sormak istiyorum.
04:223.5 dediniz ki depremin şiddetine baktığımızda, büyüklüğüne baktığımızda aslında çok da büyük değil diyoruz.
04:29Ama ne çok hissediyoruz ya, bu durumda çok hissetmemizin sebebi zemin diyorsunuz.
04:33O halde depreme dayanıksız olan evler en azından yapılar.
04:37Ankara'da, mesela Yenimahalle'de.
04:39Bu durumda bile yıkılma tehlikesi var mı?
04:43Yani 3.5 bile sağlam zeminde olmayan bir binayı yıkabilir mi?
04:50Hayır, yıkamaz.
04:51Yani bu büyüklükteki…
04:53Şunu kastediyorsanız, hani İstanbul'da sık sık karşılaşıyoruz.
04:58Hiç deprem olmuyor, binalar kendiliğinden yıkılıyor.
05:01Hem süresi doldu, hem binanın statik projelerinde, statik durumunda oynandığı için kendiliğinden yıkılabiliyor.
05:09Depreme gerek olmuyor.
05:10Bu yıkımlardan dolayı depremi sorumlu tutmak da yanlış olur zaten.
05:16Çünkü bu büyüklükteki bir şey de, kesinlikle bina hasar da görmez, yıkılmaz da.
05:23Onu söyleyelim.
05:25Bizde hasar derecesi deprem büyüklüklerinde 5.5'den başlıyor.
05:30Özellikle kırsağ kesimdeki yapıştığında…
05:32Yani 5'den sonra mı artık tehlikeli pozisyona ulaşmış oluyor?
05:35Evet, evet.
05:37Normalde o bile doğru değil.
05:39Çünkü en büyük depremde bile eviniz hasar görse de esas olan içinden sağ çıkmanızdır.
05:46Ona göre tasarlanır binalar.
05:49Yıkılıyorsa zaten mühendislik olarak ya malzemesinde, ya betonunda, demirinde, projesinde
05:58veya temel tipinde bir hata vardır demektir.
06:00Bir binana yıkılması böyle açıklanabilir.
06:03Zaten o durumlarda da çok ciddi can kayıpları yaşanıyor biliyorsunuz.
06:09Hocam şimdi yine deprem risk haritasını örnek göstererek devam etmek istiyorum.
06:16Fay hattının en yoğun yaşandığı yerler Doğu Anadolu'yu görüyorum.
06:20Zaten o bölgede bir deprem gerçeğiyle yüzleştik biz.
06:24Orada idili ufaklı depremlerin olacağını, zaten Fay hattının hala hareketli olduğunu
06:30çokça kez söylemiştiniz yayınlarda.
06:33Bize şu anda alarm veren nokta neresi?
06:37Marmara mı?
06:38Yani artık en son şu şu tarihte olmuştu.
06:42Ben geliyorum önleminizi alın.
06:45Bu durumda yıkıcı etkisi de olacak.
06:48Böyle gelince de 3,5'te gelmeyeceğim.
06:515'ten çok daha fazla büyük olacak.
06:53Diyen bölge neresi Marmara mı?
06:55Bu söylediğinizi kanıtlayacak pek çok bölge var.
07:00Başta Marmara olmak üzere çünkü Marmara'yı çok konuşuyoruz.
07:04Çünkü önemli bir bölge.
07:05Nüfus potansiyeli, yapı stoğu, sanayisi, turizmi, tedarik köprüsü olması nedeniyle
07:11buranın çok konuşulması ve önemli olması bundan kaynaklanmaktadır.
07:16Ama Batı Anadolu'da da şu anda Güney Ege'de yaşanıyor ama benzer durumlar
07:22bizim topraklarımız içerisinde de yaşanabilir.
07:25Hatta topraklarımıza yakın Yunan Adaları'nda da o Santorni'deki durumu bize yaşatacak
07:32etkinlikler olabilir.
07:33Yani Türkiye'nin her yerinden...
07:35Oradaki tehlike hala geçmiş değil değil mi Yunanistan'da?
07:38Bu da İzmir'e silah etmeme potansiyeline sahip aslında.
07:43Bu korkuyu hala yaşayalım mı?
07:45Gitmedi mi hala o?
07:47Hala bitmedi.
07:48Çünkü bugün bile 5'e varan depremler vardı.
07:53Orada bir volkanizma var.
07:55Volkanik bir kompleks aslında.
07:57Sadece Santorini değil.
07:59Denizin altında Colombo ve diğer küçük koniler var.
08:04Bunların içerisindeki mağma faaliyetlerinin bir sonucu olarak depremler meydana geliyor.
08:09Henüz tehlike geçmiş değil.
08:12Ama böyle de devam edebilir.
08:15Hiçbir volkanik faaliyet de meydana gelmeyebilir.
08:19Bunu örneklemiştik.
08:212011-2012 yılında 14 ay süren faaliyet neticesinde hiçbir şey olmamıştı.
08:27Aynı şekilde bizim hemen Dutchland'ın hemen yanındaki Nisyros ve Yelli Adalarında da
08:341995-1998 arasında aynı şekilde aktivite olmuştu volkanik kökenli olarak.
08:41Yine sonunda bir volkanik küsgürü olmamıştı.
08:44Ama şimdi olmuyor, gelecekte olmayacağı anlamı taşımaz.
08:49Anladım.
08:50Bizim topraklarımızda bile suskun volkanlarımız var.
08:56Şimdi hocam yeniden Ankara'ya dönmek istiyorum.
08:59Şimdi 3,5 bir sarsıntıyla Ankara sallandı.
09:03İlk görüntüler de ekranlara geliyor.
09:06Vatandaşlar hakikaten büyük bir panikle sokağa çıktılar.
09:08Dediğimiz gibi zaten 6 Şubat depreminden sonra elimiz yüreğimizde yaşıyoruz.
09:12En ufak sarsıntıyı kaldırabilecek bir psikolojimiz dahi yok.
09:16Ama psikolojiden ziyade daha sağlam zeminler, daha sağlam binalara bizim ihtiyacımız var.
09:22Ki o zaman düzelsin işte psikolojimiz.
09:25Herkes teyakkuzda çıktı dışarıya ve büyük bir panik ve korku yaşadılar.
09:293,5 diyorsunuz.
09:30Ama İstanbul'da 3,5 büyüklüğünde bir deprem olduğunda en azından burada bu kadar yoğun hissedilmiyor.
09:36Ankara ve İstanbul arasında bir fark var mı peki bu halde?
09:41Varsa o ne?
09:42Var tabii.
09:43Şöyle ki İstanbul'un merkezi kesmeyi,
09:46yani Anadolu yakası ve Avrupa yakasında Haliç'in kuzey kesmeyi,
09:52çok sağlam kayaçlardan müteşekkil.
09:55Türkiye'nin en sağlam yeri.
09:57Ama burada bile yönetmeliklere uymayan kötü binalar depreme karşı büyük sınav verecek.
10:05Bakın zemin ne kadar sağlam olmasına rağmen.
10:08Üstelik yapı stoku o kadar genişledi ki daha çürük zeminlere doğru da kaydı.
10:14İşte Avcılar, Silivli, Büyükçekmece, Küçükçekmece,
10:19yani daha batıya doğru kayan yapı stokları altındaki zemin iyi değil.
10:25Ama mutlaka o yapıları yaparken de zemine uygun olarak yapılmıştır diye düşünmekteyim.
10:32Peki hocam Ankara'da şimdi bir kez daha deprem olabilir mi?
10:35Yani bu bir aler miydi yoksa neyden kaynaklandı bu 3.5 büyük deprem?
10:40Şöyle bir depremin olması için mutlaka küçük de olsa bir fayın olması gerekir.
10:44Çok kısa süreyle meydana gelmiş bir şey.
10:48Türkiye tabii bir mozaik gibi böyle 500'ün üzerinde fay var.
10:55Bence o sayı daha da fazla.
10:57Küçük faylar da böyle küçük aktiviteler oluşturabiliyor.
11:03Fakat bunun ardından daha büyük bir deprem getirecek bir faydır deme durumumuz yok Ankara çevresi için.
11:11Daha uzak bölgelerde var Kuzey Adana fayına doğru kısmında ama Ankara oraya biraz uzak.
11:19Fakat bu Ankara'da hiç deprem olmayacak anlamı taşımıyor.
11:23Geçmiş yıllar içerisinde de 1999'dan sonra da Ankara'da depremler olmuştu.
11:29Sanıyorum 4'ün üzerindeydi.
11:31Ama normal şartlar altında biz oradan yıkıcı bir deprem beklemiyoruz.
11:36İşin özü bu.
11:38Peki şimdi bu 3.5 büyüklüğündeki deprem sadece bir fay hareketliliği miydi?
11:44Yani korkulacak bir durum yok mu?
11:46Ankara'lılar şu an bizi izliyorlar ve onların içini rahatlatacak bir açıklama mı?
11:52Yani şu anlık bir sıkıntı Ankara için yok.
11:56Bir sonraki deprem de gelmeyecek gibi görünüyor gibi mi?
12:00Yani en azından takıldığında.
12:02Bakın zeminsel etkileşim başka bir şey.
12:06Ama Türkiye'nin deprem haritasına yani diri fay haritasına deprem oluşturabilir fayları gösteren haritaya ki META tarafından hazırlanmıştır.
12:16Ona baktığımızda Ankara içinde merkezde böyle korkabileceğimiz bir fay yok.
12:22Biz de bu öngörüleri neye göre yapıyoruz?
12:25Mevcut faylara ve onların geçmişte yarattığı depremlere göre bir şeyler söylemeye çalışıyoruz.
12:30Ama bunları söyleyebileceğimiz herhangi bir bilgimiz de yok.
12:35Böyle bir fay da yok.
12:37Dolayısıyla Ankara merkezli büyük bir deprem beklemek doğru olmaz.
12:42Sadece zeminden ve yapının eğer kötü inşa edilmişse uzak depremlerden etkilenmesi hatta hasar görmesi bile beklenebilir.
12:52Ama Ankara merkezli bir faydan söz edip bu öncüdür bunun peşinden daha büyük bir deprem gelir demek çok yanlış bir yaklaşım olur.
Yorumlar