- 1 yıl önce
Kırıkkale Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Merve Suna Özel Özcan, Haberler.com stüdyosunda Melis Yaşar'ın konuğu oldu. Özcan, ABD'nin dış politikası, Trump'ın Filistin politikasına bakışı ve İsrail ile bölgedeki gelişmeler hakkında dikkat çeken açıklamalarda bulundu.
Doç. Dr. Merve Suna Özel Özcan, Haberler.com ekranlarında Melis Yaşar'a konuk oldu. Programda, ABD'nin küresel politikalarına dair önemli değerlendirmelerde bulunan Özcan, Trump'ın Filistin'e yönelik tutumu, Birleşmiş Milletler ile olan ilişkileri ve Orta Doğu'daki gelişmeler hakkında çarpıcı ifadeler kullandı."TRUMP, FİLİSTİN HALKINI BÖLGEDEN ÇIKARMAK İSTİYOR"ABD'nin Filistin politikasına dair konuşan Özcan, Trump'ın Filistin halkını bölgeden çıkarmak istediğini ve dünya halkı olarak görmediğini belirtti. Trump'ın barış yanlısı bir lider imajından uzaklaştığını vurgulayan Özcan, "Trump'ın 'Barışı inşa eden lider' imajı 'Emlakçı' imajına döndü" ifadelerini kullandı.
hbrlr1.com/ctlbaidakckckl
Doç. Dr. Merve Suna Özel Özcan, Haberler.com ekranlarında Melis Yaşar'a konuk oldu. Programda, ABD'nin küresel politikalarına dair önemli değerlendirmelerde bulunan Özcan, Trump'ın Filistin'e yönelik tutumu, Birleşmiş Milletler ile olan ilişkileri ve Orta Doğu'daki gelişmeler hakkında çarpıcı ifadeler kullandı."TRUMP, FİLİSTİN HALKINI BÖLGEDEN ÇIKARMAK İSTİYOR"ABD'nin Filistin politikasına dair konuşan Özcan, Trump'ın Filistin halkını bölgeden çıkarmak istediğini ve dünya halkı olarak görmediğini belirtti. Trump'ın barış yanlısı bir lider imajından uzaklaştığını vurgulayan Özcan, "Trump'ın 'Barışı inşa eden lider' imajı 'Emlakçı' imajına döndü" ifadelerini kullandı.
hbrlr1.com/ctlbaidakckckl
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00Haberler.com'dan herkese sevgiler.
00:02Bugünkü konuğumuz Kırıkkale Üniversitesi öğretim üyesi, doşent doktor Merve Sunay Özel-Özcan.
00:08Birlikte Trump'ın Gazze'ye yönelik planlarını konuşacağız.
00:12Hocam hoş geldiniz yayınımıza.
00:14Merhaba Melisa Hanım. İyi yayınlar diliyorum. Çok teşekkür ederim.
00:17Trump'ın açıklamaları olmuştu 5 Şubat'ta.
00:20Amerika Birleşik Devletleri'nin Gazze'de yönetimi devralacağına ilişkin.
00:25Tabii ki dünya bunu şaşkınlıkla karşılamıştı.
00:28Ve geçtiğimiz günlerde yaptığı konuşmasında da Amerika Birleşik Devletleri'nin Gazze'yi yeniden imar etme planında kararlı olduğunu,
00:36Gazze'yi satın alacağı yönünde, yeniden şekillendireceği yönünde açıklamaları oldu.
00:41Şu soruyla başlamak istiyorum.
00:42Trump, Gazze'yi satın almayı ve yeni bir ülke olarak inşa etmeyi nasıl planladı?
00:48Bu kararı nasıl tek başına verebiliyor?
00:50Önümüzdeki günlerde bu konuyla ilgili neler olacak, neler göreceğiz?
00:54Dilerseniz bu soruları cevaplandırarak başlayalım.
00:56Tabii ki de Melisa Hanım.
00:57Aslında sizin de sorunuzda yer aldığı gibi bir anda ortaya çıkan bir durum değil bu.
01:02Trump'un ilk başkanlık dönemi içerisinde de biz zaten bunun emarelerini görmüştük.
01:07Ne yaptı? İlk başkanlık döneminde 100 yılın anlaşmaları olarak bekler edilen İbrahim Anlaşmaları başladı.
01:13Ve köprüt ülkeleri de işsahalleri arasında bir normalleşme süreci başlattı.
01:17İkinci olarak Doğu Kudüs'ü de normal yerinden, topraklarından ya da gerçek sahiplerinden, Filistin altından kopararak İsrail'in toprağı olarak saydı ve Kudüs'te büyük erçi atadı.
01:29Üçüncü olarak ne yaptı? Golan Tepeleri üzerinde.
01:32Yani Suriye'nin toprağı olan bu alanların üzerinde de İsrail'in 1967'den bu yana sürdürdüğü o işgal politikasını ya da işgal durumunu uluslararası hukuka uymayacak bir şekilde tanıdı.
01:44Ve Golan Tepelerinin de İsrail'in olduğunu söylemiş oldu.
01:48Ne oldu bunlar? Birinci başkanlık döneminde aslında İsrail'in Ortadoğu politikası noktasında devam ettirdiği vadedilmiş topraklar yaklaşımının Amerika Birleşik Devletleri tarafından da farklı bir şekilde içselleştirilmesi
02:03ve Ortadoğu coğrafyasında İsrail'le Kürtöz ülkeleri arasında bir normalleşme aynı zamanda da İsrail'in o toprak yayılımını, emperyal yayılımını gerçekleştirmesi için bir alan yaratımının temellerini oluşturdu.
02:17Şuna da dikkat etmek gerekiyor. Buradaki en önemli isimlerden biri de Damat Kuşner'di bu dönemde ve biz şimdi ikinci döneminde Trump'ın kaldığı yerden devam ettiğini görüyoruz.
02:28Bu devam etme derken en önemli konulardan biri belki de Melisa'nın bizim için Trump'ı seçim süreci içerisine destekleyen Siyonist Lobinin ve Yahudi Lobinin bağışçıları.
02:40Bunlardan biri Meryem Adelson'du zaten İsrail doğumlu bir Amerikalı hayırsever Trump'ın kampanyası en büyük mali desteği sağlayan isimlerden biriydi.
02:49Bunun arkasında da genel olarak ne var? İsrail'in Orta Doğu politikalarının desteklenmesi ve İsrail'in Orta Doğu bölgesinde ola adedilmiş topraklar teolojik arka planı üzerinden genişlemesi.
03:01Fakat biz buna üçüncü bir nokta daha eklemeliyiz. O da belki de akademik camiadan gelen desteği bağlamında okunmalı ve Trump'ın da bunu itselleştirmesinde önemli bir zemin yarattığını düşünüyorum.
03:13O da Temmuz 2024'te Prof. Joseph Persona'nın Trump yönetimine sunduğu bir projesi.
03:22Bu projeden kastımız şu, Persona zaten Orta Doğu ve Afrika ülkelerinin ekonomi politikası üzerine çalışan bir isim.
03:28Gaz yeşilliğinde yeniden inşa süreci içerisinde yap işlet devret politikası ya da modelini yapılandıran bir isim.
03:36Ve bunu Trump'a sunduklarında Trump zaten bu bölge içerisinde bu yeniden inşa süreci için çok olumlu yaklaştığını görüyoruz.
03:43Burada üç ana sektörden bahsediyor Persona ve biz bunun aynı yaklaşımını bir yandan da Trump yönetiminde görüyoruz.
03:50Mesela Trump'ın söylemlerinde bir Riviera açıklamasını gördük.
03:54Bölgenin çok verimli olduğundan, çok güzel bir iklime, çok güzel bir coğrafyaya sahip olduğundan bahsediyordu.
04:01Burada Persona'nın özellikle bu politikası ya da sunduğu projeyle uyumlu üç alan var.
04:06Birincisi tarım alanı, ikincisi turizm alanı, üçüncüsü de teknoloji alanı.
04:12Turizm için zaten Trump bunun startını vermiş oldu.
04:15Bir emlakçı yaklaşımıyla bölgeye, bir iş adamı yaklaşımıyla dedi ki burası çok değerli,
04:20burası bir gaz rivierası olarak dünya halklarına açılabilir dedi.
04:24Dünya halklarının altını çizmek gerekiyor çünkü dünya halklarından bahsederken Filistin halkını bölgeden çıkarmak istiyor.
04:30Ve dünya halkı olarak görmüyor ne yazık ki.
04:33İkincisi tarım, gerçekten bölgenin çok verimli toprakları var.
04:38Ne yapacaklar? Bunları da bölge insanı yani Filistin halkının elinden alacaklar.
04:42Üçüncüsü ise teknoloji.
04:44Bence teknoloji konusunda şunun da dikkate alınması gerekiyor.
04:47Özellikle Gazze'nin klişeli noktasında hidrokarbon rezervlerinin çok değerli olduğunu biliyoruz biz.
04:5328 milyar metreküplük bir şu an için belirlenmiş ya da onaylanmış rezervi olduğundan ama
05:03daha bilinmeyen pek çok rezervi olabileceğinden bahsediliyor.
05:06Çünkü İsrail burada arama çalışmalarında önemli bir engel teşkil ediyor.
05:10Şimdi hali böyle olunca siz teknolojiden de bahsederken,
05:14Trump'ın özellikle son dönemde ilan ettiği hatta koltuğa oturduğu gün imzaladığı kararnamelerden birinin
05:20enerji alanında olduğunu hatırlarsanız,
05:22Gazze için bizim karşımıza teknolojiden ziyade enerji başlığının çıktığını da net bir şekilde görmüş oluruz.
05:29Hal böyle olunca da Trump'ın bölgede Filistin halkının varlığının yokluğunu dikkate almayacak,
05:35uluslararası hukuku hiçe sayacak şekilde,
05:371946 itibariyle kurulan Birleşmiş Milletleri aslında bir anlamda yok eden bir adım atarak
05:44sürgün politikasını hayata geçirme, sözde Gazze'ye yeniden inşa sürecine başlıyoruz demek gibi
05:51uluslararası hukuka uymayan, normları hiçe sayan politikasının temellerinin
05:56belki bu bağlamda atıldığını söyleyebiliriz Melisa Hanım.
05:59Peki hocam, şimdi Trump'ın tekrar tekrar açıklamalarına baktığımız zaman
06:03Gazze'yi Orta Doğu'daki diğer zengin ülkeler aracılığıyla tekrardan inşa edeceğiz diyor.
06:10Gazze'yi büyük bir gayrimenkul sitesi olarak düşünün açıklamaları var.
06:14Bir de İsrail basınına göre Trump'ın Gazze planı var.
06:19Bunu biliyorsunuzdur, birkaç tane maddesini okumak istiyorum.
06:23Gazze tamamen boşaltılacak, tüm binalar yıkılıp temizlenecek,
06:27deniz kıyısına lüks restoran ve oteller yer alacak,
06:30orta kısmında tarım alanları oluşturulacak,
06:33doğu kıyısına 30 katlı konutlar inşa edilecek gibi gibi.
06:37Az önce aslında siz de bahsettiğiniz biraz ama,
06:39şimdi detaylı bir şekilde Trump'ın Gazze planını ele aldığımızda
06:44siz neler öngörüyorsunuz?
06:46Bunları gerçekten Trump bir şey kafasına koyduğu zaman yapmak isteyen
06:50ve o yollarda her şeyi yapabilecek biri aslında.
06:53Siz ne düşünüyorsunuz?
06:55Melisa Hanım şu an sürece baktığımızda zaten biz şunu gördük aslında
06:59Trump'ın başkanlığının açıkladığı günde ya da yemin töreni olduğu zaman da
07:04söylemleri şunun üzerine kuruluydu.
07:06İstiklop'u bölgeye gönderdiği için yemin töreninden öncesinde
07:10başkanlığı başlamadan önce barışı inşa eden lider imajına bürünmüştü bir anlamda.
07:16Ama şimdi ne yapıyor?
07:18Ya bu benim dönemden önce olmuş, biz buna garanti veremiyoruz ateşkes için diyor.
07:24Yani barışı inşa eden lider imajı bir anda emlakçı imajına geri dönmüş oldu.
07:31Çok üzücü bir durum gerçekten böyle trajikomik bir şeyden bahsediyoruz.
07:35Burada İsrail'in güçlenmesi karşısında Filistin halkının zayıflaması ya da
07:39Filistin halkının bölgeden göç ettirilmesinden bahsediliyor.
07:42Yani bu 1947-48'i hatırladığımızda ikinci nafal süreci olarak,
07:46ikinci felaket süreci olarak karşımıza çıkacak.
07:49O dönem 750 bin kişi yerinden edildi ama sürgün edildi ama hayatını kaybetti.
07:55Yani bunun bir şeyi yok.
07:57Uluslararası hukuka uyan kısmını geçiyorum.
08:00Uluslararası alanda etik ya da vicdan noktasında açıklanabilecek bir noktası da yok.
08:05Şimdi bu kadar önemli bir konuyu 2 milyona yakın insanı yeniden yerinden etmekten bahsediyorlar.
08:11Sırf bölge çok güzelmiş, enerji kaynakları varmış buna sahip olmak gerekiyormuş.
08:16Şimdi şunu sormak gerekiyor sanırım.
08:18İsrail'in vadedilmiş topraklar yaklaşımı vardı.
08:21Teolojik temelde düşünürsek.
08:23Amerika'nın nasıl bir yaklaşımı var?
08:26Amerika şimdi 51 Meksika, 52 Grönland, 53 Kanada diye giderken ne oldu?
08:33Bu topraklara da geldi.
08:35Şimdi baktığımızda aslında bizim karşımıza çıkan çerçeve şu an için çok tehlikeli.
08:40Çünkü Trump şu an itibariyle 19. yüzyılın o jeopolitik güç mücadelesinin farklı bir versiyonunu yürütüyor.
08:49Sadece kendi coğrafyasında yani sadece Amerika kıtasında ya da kuzey kutbunda değil.
08:54Aynı zamanda Orta Doğu coğrafyası içinde bunu yürütmeye başladı.
08:57Gerçekten bunlar küresel anlamda bölgesel dengelerin değişimini ve bir domino etkisini yaratabilecek süreçler.
09:06Yani Amerika bize bugüne kadar 1945 sonrası yani 2. Dünya Savaşı sonrasında
09:12Birleşmiş Milletleri, Milletler Cemiyeti'nden böyle revizyonu uğrayıp değişmesi sonrasında karşımıza çıkan
09:18birleşmiş milletler işte örgütlenme olarak en önemli destekçisi ya da en önemli aktörü iken
09:22bugün Amerika Birleşik Devletleri nasıl Paris İklim Sözleşmesi'nden, Dünya Sağlık Örgütü'nden çekildiğini duyuruyorsa
09:30yakında belki Birleşmiş Milletler'den de ayrıldığını duyurabilir.
09:34Yani o kadar tehlikeli günlerden geçtiğimizi düşünüyorum.
09:37Ve bir yandan da hani burada bir yeniden yapılanma, emlak girişimi, gayrimenkul girişimi gibi durumlar varken
09:44aslında biz burada kapitalizmin en vahşi halini de görüyoruz.
09:49Siz başka bir ülkenin, başka bir devletin topraklarına gidip orada hiçbir yaşam yokmuşcasına
09:57oraya sahip olabileceğinize ilişkin açıklamalar yapıyorsunuz.
10:01Bölge halkından bahsederken az önce dedim ya hani dünya halklarını açacağız dedi.
10:05İyi de dünya halkı derken Filistin dünya halkı değil mi?
10:09Filistin halkı insan halkları noktasında görünmeyen ya da görünmemesi gereken bir halk mı?
10:16Yani bunun sorgulanması gerekiyor.
10:18İnsan halkları bugün Orta Doğu'da neyse Amerika Birleşik Devletleri'ne de aynı olmalı.
10:22Avrupa'da da aynı olmalı. Afrika'da da aynı olmalı.
10:25Ama biz şu an Trump'ın bu açıklamalarıyla gerçekten o Edward Said'in şarkıyatçı yaklaşımını
10:32ya da daha da uç noktasını söyleyeyim.
10:35O vasfın içerisinde yaranan işte beyaz Anglo-Sakson protestan kimliğinin kür halini görmüş oluyoruz.
10:43Ne yazık ki ne kadar utanç verici bir dönemden geçiyoruz.
10:47İkinci Dünya Savaşı'nın olukçuluğunun farklı versiyonlarını belki görüyoruz biz Melisa.
10:52Hocam yayınımızın da sonuna geliyoruz ama Türkiye açısından da sormak istiyorum.
10:55Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da konuyla ilgili açıklamalar yaptı.
11:00Türkiye bu süreçte etkili olabilecek mi Trump'ın planını bozabilmek adına?
11:06Ben evet Türkiye'nin burada etkili olabileceğini düşünüyorum.
11:09Çünkü buradaki en önemli adımlardan biri bizim karşımızda şu an itibariyle hala devam ettiği için söyleyebilirim.
11:17Endonezya, Malezya, Pakistan ziyaretleri var.
11:20Yani Sayın Cumhurbaşkanı özellikle Asya bölgesi içerisinde 3 önemli Müslüman ülkeyle yaptığı görüşmeler dikkatle takip edilmeli.
11:28Çünkü burada mutlak suretle Sayın Cumhurbaşkanı'nın açıklamalarında Gazze ve Trump'ın politikalarıyla ilişkin adımlar var.
11:35Şu an itibariyle şunun görünmesi gerekiyor.
11:38Türkiye zaten Filistin politikasını net olarak tavrına koyan bir aktör.
11:42Yine bölge ülkeleriyle Müslüman ülkelerle ya da Arap ülkelerle birlikte ortak hareket edilecek bir sonucun çıkması gerekiyor.
11:50Ve Türkiye zaten sürecin başından bu yana her daim buna ilişkin diplomatik olarak tüm adımları attı.
11:56Ama şöyle bir ama vermek gerekiyor.
11:59Ürdün Kralı'nın Trump'la görüşmelerini hepimiz gördük.
12:03Oradaki tavrını, konumunu, nasıl hareket edeceğine dair tam olarak netleşmeyen o çerçeveyi görmüş olduk Melisa Hanım.
12:12Ve şimdi Mısır var.
12:14Ürdün ve Mısır özellikle Trump'ın ortaya koyduğu o Gazze sürgünün politikasında iki kilit devlet.
12:21Çünkü bu iki sene Amerika'nın özellikle Mısır'a Kemp Devleti sonrasında yine Ürdün'e de 2000'ler itibariyle çok önemli yardımları var.
12:29Yine Ürdün'de Birleşik Krallı'nın da aslında tarihsel arka planda desteğinin olduğunu biliyoruz.
12:34Hal böyle olunca bu iki aktör nasıl davranacak?
12:37Evet Mısır kesin olarak çizgilerini çizdi.
12:40Ama biz dün Ürdün Kralı'nın o tutumunda o kesinliği göremedik sanırım.
12:46Yani umuyorum ki 27'sinde toplanacak işte Arap ülkelerinin bir araya gelmesiyle ortak bir sonuç bildirisi yayınlanır.
12:54Ve burada Trump'ın Gazze'deki sürgün politikasına, Gazze'ye yerleşme politikasına hayır denir.
13:00Ama işte burada da sanırım belirleyici olacak olan biraz daha Amerika'nın özellikle Trump döneminin,
13:06Trump'ın başkanlığı başladığı an itibariyle ortaya koyduğu o iktisadi cezalandırma yöntemi
13:13ya da gümrük tarifeler üzerinden yürüttüğü cezalandırma yöntemi olacağı için,
13:18Orta Doğu coğrafyası için bence şu an itibariyle çok büyük bir sınav döneminde başlıyor diyebiliriz.
13:24Peki hocam sizin de çok vaktinizi almayalım. Teşekkür ediyoruz.
13:28Sonları eklemek istediğiniz başka bir şey var mıdır süreçle ilgili?
13:32Umuyorum ki Melisa Hanım. Bir sonraki yayınımız böyle Orta Doğu coğrafyasından çok güzel haberlerle olur.
13:38Ama daha önceki yayınlarla da sizle konuşmuştuk.
13:40Trump dönemi Biden dönemini belki aratacak temelde ilerler diye maalesef şu an itibariyle o noktaları da görüyoruz.
13:47En önemli konulardan bir de hemen aklımdan ekleyeyim.
13:50Özellikle bir tonluk o bombalar Biden döneminde son dakika verilmemişti İsrail'e.
13:55Ama şimdi Trump onların verilmesine ilişkin tamam dedi.
13:59Ve biz ateşkesin rafa kaldırılması sürecini de görüyoruz.
14:02Yani umuyorum ki olumlu sonuçlar çıkar buradan.
14:05Ama biraz daha biz bölge halkı için olumsuzlukların Trump'la birlikte arttığını da görüyoruz.
14:11Çok üzülerek söylemem gerekiyor ama gerçekler bu sahada.
14:14Peki hocam çok teşekkür ediyoruz yayınımıza katıldığınız için.
14:17Ben teşekkür ediyorum. İyi yayınlar diliyorum Melisa Hanım.
14:25Hoşçakalın.
Yorumlar