00:00Değerli basın mensupları televizyonlarının başında ve
00:05sosyal medya kanallarında bizleri dinleyen kıymetli
00:08vatandaşlarınız. Bildiğiniz üzere ailenin korunması ve
00:12güçlendirilmesi vizyon belgesi ve eylem planı kapsamında iki
00:16bin yirmi beş yılı aileyle olarak ilan edilmiştir. Ancak
00:21bu yıl sorumsuzluklarla yok edilen ailelerin yasıyla
00:24başladı. Bolu Kartalkaya'da bulunan Grand Kartal Otel'de
00:29yaşanan ve yetmiş sekiz vatandaşımızın hayatını
00:32kaybetmesine elli bir vatandaşımızın ise
00:35yaralanmasına yol açan yangın faciasının yarattığı tarifsiz
00:38acı hepimizin ortak acısıdır. Hayatını kaybeden
00:42vatandaşlarımıza tekrar Allah'tan rahmet ailelerine ve
00:46sevdiklerine sabır yaralılarımıza acil şifalar
00:50diliyorum. Ancak bu facia ihmallerin ve çıkar
00:54çatışmalarının gölgesinde yaşandı. Sorumluluk alması
00:58gerekenler ise hayatlarına hiçbir şey olmamış gibi devam
01:02ediyorlar. Bu elim olay yalnızca bir tesisin değil. Aynı
01:06zamanda Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın sistematik
01:09başarısızlıklarını gözler önüne serdi. Sorumluluk anlayışının
01:14da olmadığını gösterdi. Bu faciayı daha vahim hale getiren
01:20ise Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un henüz
01:24yangın söndürülmemişken ilk açıklama olarak sorumluluk
01:28yönlendirmeye çalışması olmuştur. Sayın Bakan
01:31açıklamasında otelin iki bin yirmi bir ve iki bin yirmi dört
01:35yıllarında denetimlerinin yapıldığını düzenli
01:38kontrollerinin ve yeterliliklerinin de itfaiye
01:41tarafından yapılması gerektiğini söyledi. Sayın
01:45Bakan ya kendi bakanlığının yetki ve sorumluluk alanını
01:48bilmiyor ya da bu facianın sorumluluğunu almamak için
01:52bildiklerini çarpıtıyor. Otelin bulunduğu yer Bolu Belediyesi
01:57ve ilçe belediyeleri dahil hiçbir belediyenin belediye
02:01sınırları ve mücavir alanı içinde yer almamaktadır.
02:05Köroğlu Dağları'nda Kartalkaya mevkisindedir. Bin dokuz yüz
02:11seksen iki yılında kış temalı olarak kültür ve turizm koruma
02:15gelişim bölgesi ilan edilen bir alanda turistik bir tesisle
02:19meydana gelen bu yangından bakanlığın sorumluluğunun
02:22olmaması mümkün mü? Iki bin altı yüz otuz dört sayılı
02:26turizmi teşvik kanununun ilgili maddelerinde belgelendirme
02:30başvurusunda bulanan işletmelerin denetimi, belgeli
02:34yatırım ve işletmelerin niteliklerinin denetimi ve
02:37işletmelerin sınıflandırılması, yetki, görev ve sorumluluğu
02:41bakanlığa aittir. Kanun maddesinde yer alan bu açık
02:45sorumluluktan kaçma iradesini anlamak mümkün değil. Kaldı ki
02:50turizm yatırım işletme ve kuruluşlarının denetimi
02:53hakkında yönetmelik hükümlerine göre turizm yatırım
02:57ve işletmelerinin işletmeyle personel nitelikleri bakanlık
03:01denetimine tabidir. Denetimler bakanlık kontrolörleri ve
03:06müfettişlerince gerçekleştirilir. Denetim
03:09elemanları yıllık programlar doğrultusunda turizm
03:13işletmelerini rutin olarak denetler ayrıca insan ve çevre
03:18sağlığı ile mal ve can güvenliğinin sağlanmasına
03:22müşterinin haklarının korunmasına yönelik tedbirler
03:25de incelenir. Bakanlığın yetki, denetim ve sorumluluk alanlarına
03:30dair mevzuat hükümleri çoğaltılabilir. Ancak yetki,
03:34denetim ve sorumluluk konusunda kimin yetkilendirildiği çok
03:38açıktır. Ama iktidar sahipleri kurallara işlerine geldikleri
03:44zaman uyan, işlerine gelmediğinde kaçan bir anlayışı
03:47benimsemiştir. Kendi hukuki sorumluluğunu üstlenemeyenler
03:53yetkisi ve sorumluluğu olmayanlara ahlaki sorumluluk
03:57yükleyemezler. Bakanın henüz yangın dahi söndürülmemişken
04:01neden ivedilikle açıklama yaptı sorusunun cevabı ise bakanlık
04:06yazışmalarında ortaya çıkmıştır. Yirmi altı sıfır beş iki bin
04:12yirmi dört tarih ve beş yüz on dört elli yedi kırk dokuz
04:16sayılı bakan onayında yangın önlemleri uygunluk yazıları
04:20hakkında bir yazıyla turizm tesislerinin niteliklerine
04:25ilişkin yönetmeliğin geçici madde birincisinde tesislerin
04:28yangın önlemlerinin yeterli olduğuna dair ilgili kurumdan
04:32uygunluk yazısı alma zorunluluğu tarihi otuz sıfır dört iki bin
04:37yirmi dörtken bu sürenin geçmesinden yirmi altı gün
04:42sonra verilen süre sonunda yapılan incelemede yangın
04:46önlemlerinin yeterli olduğuna ilişkin uygunluk yazısını
04:50gönderemeyen tesislerin sayısı ve turizm sezonunun başlaması
04:55göz önüne alınarak süre otuz bir sıfır sekiz iki bin yirmi
04:59dörde uzatılmış üçer aylık başkaca süreler verilmiş daha
05:03da kötüsü tesislerin arşiv dosyasında bulunan itfaiye
05:08uygunluk yazılarının kabul edilmesiyle bakan oluru
05:11verilmiştir. Yani sayın bakan oluruyla turizm sezonunun
05:16başlamasından sebep yangın önlemleri esnetilmiştir.
05:20Bakanlığın yangın önlemlerine ve denetimlerine bakış açısının
05:24ne olduğu da böylelikle anlaşılmıştır. Yine yirmi üç
05:31sıfır dokuz iki bin yirmi dört tarih ve beş yüz yetmiş doksan
05:34altı elli bir sayılı iç yazışma ile bakanlığın kanun ve
05:38yönetmelik hükümlerine aykırı bir biçimde yangın önlemlerine
05:42ilişkin olarak görev, yetki ve sorumluluğunun bulunmadığı ve
05:47tesislerin hak kaybına uğrayarak mağduriyetlerine
05:51sebebiyet verilmemesini teminen yangın önlemlerine ilişkin
05:55olarak kontrolörler kurulu başkanlığı personeline iç
05:59genelge hükümlerinin yürürlükten kaldırıldığı talimatı
06:03verilmiştir. Yangın denetimlerine ilişkin olarak bu
06:07suretle işletmeci ve tesis sahiplerinin mağdur edil
06:11talimatlandırılması bir skandaldır. Affedilmez bir
06:15görevi ihmal suçudur. Bu talimat ve genelge hükmü
06:19iptaliyle açıkça tesis sahipleri gözetilmiş misafirler
06:24ve tesis personelinin güvenliği tehlikeye atılmıştır.
06:29Bakanlığın bakan oluru talimat yazısı ve genelge hükümlerini
06:34iptali esasen bakanlığın kanun ve yönetmeliklerle kendine
06:39yüklenen yangın güvenliğine ilişkin denetim sorumluluğunun
06:43bizatihi farkında ve bilincinde olduğunu ancak tesis sahipleri
06:49ve işletmecilerin mağdur olmamasını ve çıkarlarını
06:53gözetmiştir. Bu durum misafir ve personel güvenliğinin hiçe
06:58sayıldığının apaçık bir ilanıdır. Bu yazıdan anlıyoruz
07:03ki tesislere yangın önlemlerine uymamak adına her türlü
07:07kolaylık sağlanmıştır. Ülkemizin tanıtımı için Kültür
07:12ve Turizm Bakanlığına bağlı olarak kurulan Türkiye Turizm
07:16Tanıtım ve Geliştirme Ajansı TGA'nın harcadığı bütçeler ne
07:20yazık ki bakanlığın yangın önlemleri ve denetimlerine
07:24ilişkin sorumluluklarını yerine getirmemesi nedeniyle boşa
07:28harcanmıştır. Birleşik tesisler konaklama tesisleriyle turizm
07:34amaçlı kiralama belgesi düzenlenen yerlerde cironun
07:37binde beşini ve hazine yardımını da alan TGA hiçbir
07:42fayda maliyet analizi ya da etki analizi yapmadan
07:45tanıtımlar yaparken açıklamalara göre iki bin yirmi dört yılında
07:49turizm payı olarak yaklaşık dört buçuk milyar TL ve hazine
07:54yardımı olarak da dört milyar TL gelir elde etmiştir. Bu sekiz
07:58buçuk milyarlık bütçe tanıtıma harcandığı kadar tesisler ve
08:03denetimler için harcanmış olsaydı bu facia yaşanmamış
08:07olacaktı ve bu ülke tanıtımına ve itibarına daha fazla katkısı
08:12olacaktı. Ancak otelin sahibinin de TGA Yönetim
08:17Kurulu üyesi olmasından da anlıyoruz ki bakanlığın da
08:21ajansın da tesisler ve denetimler konusunda yetkisinin
08:25görevinin ve sorumluluğunun farkına varması ve yönetim
08:29anlayışının değişerek liyakatlı kişilerin yönetim
08:33koltuklarına gelmesi gerekiyor. Bu elim olay yalnızca bir otelin
08:39değil Türkiye'deki turizm sektörünün de genel denetim
08:43sisteminin çöküşünü temsil etmektedir. Her yıl
08:47milyonlarca turistin ağırlandığı ülkemizde denetim
08:50mekanizmalarının halk sağlığı ve güvenliğini koruyacak şekilde
08:54düzenlenmesi elzemdir. Ancak bu mevcut yönetim anlayışıyla
09:00mümkün görünmemektedir. Sayın Mehmet Nuri Ersoy'un özel
09:05otelleri ve turizm şirketleri bulunan bir insana olduğu
09:09kamuoyunun malumudur. Bu durum bakanlık görevindeki
09:13icraatlarına gölge düşürmektedir. Halkın
09:17güvenliğini öncelemek yerine turizm sektöründe kar odaklı
09:21bir yaklaşımı benimseyen bir anlayış asla kabul edilemez.
09:25Kamu hizmeti özel çıkarlara araç yapılamaz. Sayın Bakan'ın hem
09:31özel sektör temsilcisi hem de kamu görevlisi rolü bir arada
09:35yürütülemez. Sayın Bakan'ın yaptığı açıklamalar sorumluluk
09:42kabul etmekten uzak. Gerçekleri örtbas etmeye yönelik bir
09:45çaba olarak değerlendirilmelidir. Olayın
09:48olduğu günden bu yana da sessizliğini korumaktadır.
09:52Yangın felaketi yalnızca teknik bir sorun değil, bakanlığın
09:56yönetim anlayışının bir sonucudur.
Yorumlar