00:00İstanbul demek trafik demek. Üstelik artık o trafik tescilli
00:04bir trafik. ABD'de yapılan bir araştırmaya göre İstanbul
00:08dünyanın pek çok kentini geride bırakarak bir numarada yerini
00:13aldı. Trafikte sürücüler her gün ııı her yıl yüz beş saatlerini
00:18geçiriyorlar. Elbette ki veriler önemli. Peki İstanbul'daki bu
00:22trafik sorunu nasıl çözülecek? Iıı tüm bunları konuşacağız.
00:27Merşakaltı'na alacağız. Çok değerli bir konuğum var yanımda.
00:30Profesör doktor Mustafa Ilıçalı'yla birlikteyiz.
00:33İstanbul Ticaret Üniversitesi öğretim üyesi kendisi. Hocam
00:36hoş geldiniz. Hoş bulduk. Teşekkürler. Hoş bulduk hocam.
00:39Şu manzaraya bile biz şükreder hale geldik ki İstanbul'da
00:42trafiğin nispeten rahatladığı bir saat diliminde zincirli
00:46kuyudan gerçekleşiyoruz yayınımızı. Iıı her gün saatleri
00:50yolda geçiyor insanların. Bu trafik sorununu İstanbul'da
00:53nasıl çözülecek? Şimdi bu trafik sorununun bir an önce
00:56çözülmesi lazım. Çünkü iyice kötüye gidiyor. Durma noktasına
01:01geliyor tamamen. Neden? Çünkü yol kapasitelerini
01:04artıramıyoruz. Bir taraftan araç trafiği artıyor. Ulaşım
01:08talepleri artıyor. Her geçen gün arttığınız zaten ölçümlerden
01:12yoldaki kameralardan yaptığımız sayımlardan köprülerden geçen
01:16araçlardan İBB kameralarından görüyoruz. Böyle yollara da
01:20baktığımız zaman yüzde seksen beş bu trafikte özel araç yoğun.
01:25Ve bunlarda da yüzde seksen beş bu özel aracın içerisinde
01:29bunun da yüzde sekseni bir yolculuğu. Demek ki bakın
01:33bunun bu karma trafikte otobüs de bu yollardan geçiyor.
01:37Minibüste, ticari takside hız düşmüş vaziyette. Yani mevcut
01:42yolun kapasitesini ne lehine? Toplu ulaşım lehine artırmamız
01:46lazım. Bak vatandaş toplu ulaşımda mecbur olduğu için bir
01:50günde dokuz milyon yolculuk yapıyor. Bazen bu tek ayak
01:53üstünde gidiyor. Dolayısıyla diyor ki ben bu şekilde
01:56konforsuz güvensiz toplu ulaşımla gideceğime aracımı
02:00alırım. Trafik sıkışsa da işte ise oturarak radyomu dinleye
02:05eee radyo dinleyerek giderim diyor. Bizim bu açıdan halbuki
02:08toplu ulaşımın hızını hızlandırsak daha hızlı olsa ne
02:12olur? Yavaş der ki ben niye daha zorlanayım trafikte? Bu
02:16bir zorlamalı akım. Uzun kuyrukların oluştuğu. Ben o
02:20zaman der ki ben de kendi aracımı bırakır toplu ulaşımla
02:24giderim. Bunları mutlak süreçte acil olarak kısa
02:27vadede yapmak zorundayız ama orta ve uzun vadede rahmetli
02:31Kadir Topbaş'ın zamanında yapılan master planda İstanbul'un
02:35bin kilometrenin üzerinde bir raylı sisteme ihtiyacı olduğu
02:39çıkmış. Oradaki yapılan model çalışmalar, talep analizi çok
02:44yoğun bir çalışma sonucu. E peki bugün kaç kilometre var?
02:47Bugün onun bir bölü üçü var ki bunun yarısını da Ulaştırma ve
02:52Altyapı Bakanlığımızın desteğiyle yapılmış. Zaten
02:55netice itibariyle biz orta ve uzun vadede bu bin
02:59kilometrenin üzerine çıkamazsak çok çok büyük sıkıntılar
03:03yaşamak durumunda kalacağız. Bir mevcut yolların bu biraz
03:07önce anlattığım şekilde kapasitelerinin arttırılması
03:10ikincisi de merkezi yani hükümetle belediyenin güçlü
03:16bir koordinasyonla geleceğe yönelik bu ihtiyaçların
03:20karşılanmasında daha ön etütlerden planlamadan birlikte
03:24hareket etmeleri bunun için gerekli yasal düzenlemelerin
03:27yapılmasının son derece önemli olduğu ortaya çıktı. Eğer biz
03:31ben kırk yıla aşkın süredir bu sorumlulukla bu toplantının
03:35çok önemsedim. Sağ olsun ilgi birimler de destek verdi. Bunun
03:40ııı kitabı da çıkacak. Buradaki ortak akıl burada net bir
03:45şekilde ifade edilecek. Bizim benim tekrar altını çizeceğim
03:49nokta bakın sayalım on araçtan sekizi özel araç bir yolcu
03:56otobüs buradan geçiyor minibüs buradan ticari taksi bunun işte
04:00hızını ikiye katlayacak bu yeni işletme modeli yöntemleriyle
04:05beraber birazcık bu kısa vadede nefes almasını orta vadede de
04:11güçlü koordinasyonla birimler arası ııı bu ihtiyacı olan
04:16İstanbul'un bu dünya şehrinin bu mağazan dünyada çok önemli
04:21bir cazibe merkezi olan ortasından denizin geçtiği
04:25dünyada başka bir ülke yok. Bu şehri bu şekilde bu
04:29sıkışıklıktan kurtarabiliriz diye düşünüyorum. En acil
04:32yapılması gereken şey ne? Çünkü insanlar bir buçuk saat ııı
04:36minimum bir buçuk saat işe gidiyor. Bir buçuk iki buçuk
04:40saatte dönüyor yeri geldiğinde. En acil olarak yapılması
04:43gereken şeyin can suyu olabilecek şey bu. Mesela hemen
04:47bir denizi hiç kullanamıyoruz. Dokuz milyon yolculukta iki yüz
04:51binin altında. Ben bunu pandemi sürecinde o günkü valimiz
04:55bugünkü İçişleri Bakanımız Ali Yelikaya Bey'in oluşturduğu bir
04:58toplulaşım kurulu vardı. Ekrem Bey de o toplantılara
05:02katılıyordu. Denizi ücretsiz yapalım. Buradan biz cazibe
05:06oluşur dedik. Yaptılar belediye bunu yaptı. Üç yüz
05:09bine çıktı. Bak o zaman pandemi üç yüz bin bugün iki yüz binin
05:13altı. Demek ki denizi diğer sistemlerle entegre edip bu
05:17denizden her tarafı doğal asfalt yararlanmamız lazım. Acil.
05:21Hemen çok şeritli yollarda bir şerit çekeceğiz. Buradan
05:25toplulaşım geçecek. Ya bu şeridi sağdan mı soldan mı
05:29çekelim? Işte bunu gördüm Los Angeles'ta. Burada sağdan
05:33çekmiş. Solda park ııı uygun olan yere park şeridi
05:38oluşturmuş. Bisiklet şeridi oluşturmuş. Sağa dönüşlerde o
05:42ııı ortak şerit bütün trafik tarafından kullanılıyor. Bunun
05:47acil yani hemen yapılabilir. Belediyenin de bu yönde
05:50çalışmaları var biliyorum. Bir de şerit disiplini
05:53sağlayacak şekilde yeni nesil sinyalizasyon sistemleriyle ki
05:57bunlar çok gelişmiş. Hemen yapılması çok kolay. Bunlarla
06:01beraber biz bu trafiği bir akıcı hale getirebiliriz. Eğer
06:05bunları yapamazsak her geçen gün artıyor ya zaten yapılan
06:09araştırmalarda da geçen yıla göre arttığını söylüyor. Araç
06:13satışlarından bunu görüyoruz. Kameralardan görüyoruz. Artık
06:17durur. On kilometrenin altında olur. Bir yürüme yaya hızı beş
06:22kilometre saat. Beş kilometreye geldiği zaman aracınızı
06:25bırakın yürüyün. Bu noktaya gelmesi çok vahim bir durum
06:29olur. Bir an önce Büyükşehir Belediyesi'nin bu tedbirleri
06:32alıp merkezi idarenin ilgili birimleriyle koordinasyonu
06:36sağlayıp belki bazı acil yasal düzenlemelere de ihtiyaç var.
06:40Bir de bir noktayın da altını çizeyim. Trafik kazalarında
06:44insan hatası yüzde doksan dokuz ölümlü yaralanmalı. Bunu
06:48statistiklerde görüyoruz. Vatandaşlarımızın kurallara
06:51uymasında bunun bir ölçüsü yok. Trafiğin akıcı hale
06:55gelmesinde de vatandaşın kurallara uymasının çok bir
06:59önemli katkısı olacağını da buradan belirtmek isterim.
07:01Teşekkürler. Çok sağ olun kıymetli değerlendirmeleriniz
07:04için. Efendim trafikte saatlerimiz geçiyor.
07:07İstanbul'un en büyük şilesi ne diye sorulsa muhtemelen herkes
07:12bu soruya trafik der. Peki acaba biz böyle yaşamaya devam mı
07:16edeceğiz yoksa bunun aslında belli çözüm noktaları var mı
07:20trafik sorununun? Osman konuğumuzla birlikte tüm bu
07:23sorulara yanıt aradık, mercek altına aldık diyelim ve sözü
07:26sinçini kuyudan yeniden merkeze bırakalım.