00:00T24'ün Ekran Aşkına programından herkese merhaba. Ben Ayşenaz Bulamur.
00:13Ben Azal Sipahi. Ekran Aşkına'da bizleri ekrana bağlayan dizi ve film gibi yapımları tartışıyoruz.
00:19Peki hocam bu bölümümüzde hangi yapım mercek altında?
00:22Bugün Altın Portakal Film Festivali'nde en iyi film ödülünü alan Mukadderat filmini tartışalım.
00:28Kastamonu Cide'de 65 yaşındaki sultan kocasını defnettikten bir gün sonra evlenmek istediğini söyler ve koca arayışı mahallede hiç hoş karşılanmaz.
00:38Evet ben koca istiyorum diye lafı açar bir aile yemeğinde.
00:44Ve aslında bir ölümle başlasa da bu film böyle bir feel good yani insana kendini iyi hissettiren, optimistik böyle umut aşılayan bir film.
00:52Yani çok derin bir şey beklemeye gerek yok ama gülümsetme garantili olduğunu söyleyebiliriz.
00:58Peki hocam 65 yaşındaki sultan Nursürel'in canlandırdığı neden koca istemektedir?
01:05Şimdi kendi tabiriyle fiki fiki yapmak için değil de yalnızlığını paylaşmak için hayat arkadaşı aradığını söyler.
01:13Yani bunu açıklamak zorunda hisseder kendini. Derde sevişmek değil yalnızlık korkusudur.
01:20Çünkü yaşı kaç olursa olsun kadınlara cinsel arzu yakıştırılmadığı için de evlilik kararını bu şekilde savunur.
01:28Hani ancak kendi kendine yetemeyen belki gece korkan bir kadının tekrar evlenmesi kabul görebilir.
01:35Evet ve bence aslında mesela bu kocası da son yıllarda hastaymış ya sultanın.
01:41Hani bu bakım verme ya da işte evin içerisinde kendini böyle işe yarar hissetme o emeğin yerine neyi koyacağını sanki bilemez sultan kocası öldükten sonra.
01:51O yüzden bence aklına gelen sanki yeni bir koca oluyor gibi.
01:55İşte o yeni kocayı yumurta haşlamak nefesini dinlemek hayatta mı değil mi kendini işe yarar hissetme halini istiyor aslında sanki.
02:04Tabi hani bu talep 65 yaşında bir kadından gelince de bu dikkat çekici oluyor.
02:10Diğer yandan sultanın kızı da mirastan eşit pay istiyor.
02:13Çünkü mirasın iki kardeşi olmalarına rağmen erkek olan kardeş 3'te 2'sini alırken 3'te 1'i ona bırakılmış vaziyette.
02:23Peki filmdeki bu cinsiyet eşitsizliğinin işleyişine dair neler söyleyebiliriz hocam?
02:28Yani filmin cinsiyet ve yaşa dayalı ayrımcılığa karşı çıkması güzel ama her sahnede de bir mesaj kaygısı var.
02:37Yaş yetmiş işi bitmiş denmez, bir kadının tekrar evlenmesi ayıp değildir, kız çocuklarının da miras hakkı vardır, kadınlara kocalara bakacak diye bir şey yoktur gibi sloganları defalarca dinliyoruz.
02:52Ve bu yüzyıllarca sanatın eğlendirirken de öğretmesi gerektiği savunuldu.
02:58Yani teorik olarak okuyucu da izleyici de eğlenirken öğrenecek.
03:04Yani Mukadderat da tam böyle bir film aslında.
03:07Yani cinsiyet eşitliği üzerine verilen dersler önemli olsa da bu tekrarlanan sloganlar hikayenin çok katmanlı olmasını engelliyor.
03:16Evet ve yani hani sloganlar da aslında birazcık ABC'de kalıyor gibi bir şey o da daha derinleşmesini sanki engelliyor.
03:24Yani o ABC'de daha işin başında o daha basic'ini sürekli sürekli sürekli tekrarlar bir biçimde bırakıyor gibi.
03:31Nur Sürer de şeyi söylemiş işte filmin yönetmeniyle konuşurken bizim yaşımızda kadınlar için hikaye yazılmamasından dertlenmiş.
03:41Ve hep anneanne, babaanne, hala teyze böyle şeyleri oynamak zorunda mıyız biz demiş.
03:46Ve işte 65 yaşında bir kadının herkes tarafından neredeyse tanındığı küçük bir kasabada yüksek sesle koca talebini dile getiriyor oluşu Fiki Fiki'yi konuşması bana da aslında güzel geldi.
03:58Peki mesela bu filmdeki özellikle küçük yerleşim yerlerindeki o küçük toplulukların o mühim meselesi olan elalem ne derciliğe dair neler görüyoruz?
04:08Yani biz böyle aynı anda ve her yerde hüküm süren elaleme göre yaşıyoruz.
04:15Yani kimlerden oluştuğu belli olmayan hala hayali ve ölümsüz bir grup kararlarımızı belirliyor maalesef.
04:21Yani bu büyük şehirlerde de böyle sadece bu CİDE ilçesinde değil Kastamonu'nun.
04:27Ama Sultan burada mahalle baskısına dağıldırmadan makyajını da yapıyor, koca da arıyor.
04:33Fakat bu elalem ne der sorusu çok fazla tekrarlanıyor filmde.
04:38Yani acaba izleyici hikayeyi anlamadı mı diyerekten gene fazla tekrar düşüyor.
04:43Mesela Nevzat'ın annesinin evlenme isteğine şiddetle karşı çıktığı sahneler çok tekrarlanıyor.
04:51İşlettiği kahvehanede yapılan dedikoduları da üst üste dinliyoruz.
04:56Evet ve yani aslında 65 yılında bu sürekli tekrarlanan elalem ne der kasabasında geçirmiş olan Sultan
05:05tanıştığı Refik'in gay olmasını yargılamıyor.
05:08Bu güzel geldi bana.
05:10Ama mesela neden Lübunya karakterimizin koca aradığını görmüyoruz?
05:15Evet bu Sultan'ın koca adaylarından Refik ben kadınlara dokunmuyorum diyerek yani gay olduğunu ima ediyor.
05:25Yani film aslında evet aşk her zaman heteronormatif değildir mesajını da vermesi çok güzel.
05:30Ama gene de bu karakter tek başına balık tutuyor.
05:34Yani kendini toplumdan izole etmiş.
05:36Yani neden biz onu aslında belki bir erkekle flört ederken, yemeğe çıkarken ya da evet Sultan gibi koca ararken görmeyelim.
05:46Herhalde böyle bir şey olsaydı sinema salonunda çok büyük bir tepki toplardı diye düşünüyorum.
05:52Fakat senarist Erdi Işık'ın bir önceki senaryosu lütfen cevap veriniz mesela çok daha derin ve cesur bir filmdi.
06:00Yani tatlı ve cici olma kaygısı gütmeden bize hamile bir gelin ve eşcinsel damat arasındaki sahte bir ilişkiyle yüzleştirmişti.
06:11Ve belki de bu sebeple hak ettiği kadar izlenmedi diye düşünüyorum.
06:15Oysa Mukadderat temkinli, sınırları zorlamıyor.
06:19Evet yani rahatsız etmeyecek kadar feminizm, rahatsız etmeyecek kadar bu, rahatsız etmeyecek kadar o gibi gidiyor Mukadderat.
06:27Ve spoiler vermek gerekiyor burada.
06:30Günün sonunda Sultan kocasının ölümüyle açılan boşluğu bu yeni bir kocayla değil de pazarcılık ve pansiyonculukla dolduruyor.
06:38Filmin buraya bağlanmasına ne diyorsunuz?
06:41Sultan bu Refik sayesinde de ikinci baharı evlilikle bağdaştırmamayı da öğreniyor.
06:47Yani mutlu olmak için illa evlenmek gerekmiyor.
06:50Ve çalışarak mutlu olması da benim çok hoşuma gitti filmde.
06:54Hatta filmin sonuna doğru diyor ki koca kahra çekemem ben çok meşgulüm diyor ona yeni bir kısmet bulan arkadaşına.
07:02Fakat tabii sinemadaki birçok izleyici tabii yine bu bir spoiler oluyor ama Sultan'ın pazardaki rakibiyle evlenmemesine de üzüldü.
07:12Yani biz nikahı mutlu sonuna öyle bir özleştirmişiz ki aslında bu kadının dedikoduları aldırmadan özgürce yaşamasına sevinemiyoruz.
07:22Ama öte yandan da tabii ki bu pazarda didişerek flörtleşen çiftin de akıbeti belli.
07:28Evet bir elmayı paylaşmaya başladılar yarım elma gönül alma bir şeyler yaşanmaya başladı orada onu açık bırakarak bitti de.
07:36Ve aslında bir de filmin son mesajı olarak talihsiz bir mesaj vermesi meselesi var.
07:43Çünkü burada tüm emekçi kadınlarımıza diyor.
07:47Yani kötü bir şey değil emekçi kadınlara ithaf etmek bir filmi ama oradaki işte o iyilik ekinde birazcık ipler kopuyor diyeyim.
07:57Kadınlardan kadınlarımız diye bahsetmek neden sorunlu hocam?
08:01Hala bilmeyenler için bir daha anlatabilir miyiz?
08:04Bu kadınlar kelimesine getirilen iyilik eki mukadderat olmamalı diyorum.
08:10Çünkü kadınları sahiplenmeden de onurlandırabiliriz yani biz hiç erkeklerimiz diyor muyuz mesela?
08:17Yani bu iyilik eki beni o kadar rahatsız ediyor ki o yüzden ben tebessümle ayrılamadım filmden.
08:23Yani kadınlar kimseye ait değil diyorum.
08:26Evet, evet.
08:27Peki hocam şey ne diyorsunuz Nur Sürer bence çok iyiydi rolünde ama bu rolde başka kim iyi iş çıkarır dersiniz?
08:34Hayatta olsaydı Fatma Girik derdim belki ama Nur Sürer gerçekten harikaydı.
08:41Ve Uçurtmayı Vurmasınlar'dan Bugüne derinleşen oyunculuğunu izlemek de çok güzel.
08:47Ben filmin sonunda da kendisiyle tesadüfen karşılaştım bir özel gösterim için oradaydı Nur Sürer.
08:54Ve hepimizi de gerçekten bu zarafetiyle alçak gönüllüyle kendisine hayran bıraktı.
08:59Evet yani şey daha fazla gerçekten işte 60-65 yaş üstü kadın oyuncuların ben de başrollerde yani birinin annesi, babaannesi, teyzesi, halası olarak değil de
09:11hani başrol olarak daha fazla filmde yaranmasını isterim.
09:14Ben de bu rolde Füsun Demireli de düşünebildim mesela.
09:17Bir de sanırım artık bu sözü kullanmıyor olabilir ama söyleyeceğim Vahide Gördüm'ün de iyi olabileceğini düşünmüştüm.
09:25Peki hocam siz filmi nasıl bir atmosferde izlediniz?
09:28Sinema salonundan bahsettiniz hani Refik bir de koca arasaydı sinema salonunda neler olurdu diye o yüzden atmosferi merak ediyorum.
09:36Şimdi kocasını defnettikten sonra koca arayan Sultan sinema salonunda çok tepki çekti.
09:42Ve hemen dola bak utanmadan koca arıyor işte bak bir de süslenmez mi rujunu da sürmüş bir o eksikti yorumları eşliğinde izledim.
09:53Ve bir yandan solumda oturan izleyicinin telefonundan böyle bir at yarışı anonsları yükseliyordu.
09:59Sağımdaki de horluyordu sonra neyse ki arkadaşı onu uyandırdı.
10:04Ama her şeye rağmen de sinema salonunun dolu olduğunu görmek de beni mutlu etti.
10:09Evet ben de sadece ekran ışığı yüzlerinden birini uyarmak durumunda kalmıştım.
10:13Bizim salon daha böyle güçlenileceği bir yerden sanırım filmi izliyordu.
10:24Peki hocam Mukadderat neden izlenir?
10:26Şimdi Altın Portakal ödülü almış bir filmi izlemek gerekir.
10:31Yani yaşadığımız ülkenin edebiyatını sinemasını takip etmemiz gerekli diye düşünüyorum.
10:37Ve senin de söylediğin gibi yani 65 yaşındaki bir kadın karakterin yan karakter olarak değil de başrolde olması da güzel.
10:44Evet sizin söylediklerinize ben de katılıyorum.
10:46Peki neden izlenmez dersiniz?
10:48Bir filmde farklı anlatım teknikleri görmek isteyenlere göre değil Mukadderat.
10:54Yani tatlı, cici ama derin bir film değil.
10:59Tekrar düşüyor ve bazen de didaktik.
11:02Ve hani geçen sene Altın Portakal film festivalinde ödül almış Karanlık Gece ve Kurak Günler gibi böyle sarsıcı ve etkileyici bir film değil.
11:11Evet bence de bu hani makul seviyede bırakmak o çıkışları bana da dokundu.
11:17İşte makul bir feminizmin de çok işe yaramayacağını düşünüyorum.
11:21Hani keyifleri bozmaya geldik diyor ve bu sanırım bu bölümü bitiriyoruz galiba.
11:27Evet bir sonraki Ekran Aşkına da tekrar görüşmek üzere.
11:31Hoşçakalın.
Yorumlar