00:00Iıı
00:03Iıı
00:24Iıı HIV virüsü ııı insan eminiyetmezlik virüsü olarak
00:27bin dokuz yüz seksen yılında ııı tanımlandı. Iıı ve
00:31bağışıklık sistemini baskılayarak kişilerin eğer
00:34tedavi almadıkları takdirde ilerleyen ııı ciddi enfeksiyon
00:38tablolarıyla seyreden AIDS tablosuna ilerlemesine neden
00:41olmakta. Dünya çapında ııı tanımlandığı günden itibaren
00:45seksen sekiz milyon kişi ııı HIV'le enfekte olduğu biliniyor
00:49ve bunların kırk iki milyonunun da ııı HIV ilişkili nedenlerden
00:52kaybedildiğini biliyoruz. Iıı yeni gelişmekte olan tedavi
00:56seçenekleri ve farkındalıkla aslında ııı dünya genelinde
01:00yeni vakalar gelişmekte olan ülkelerde azalma eğiliminde.
01:03Iıı ancak tedaviye ulaşamayan ülkeler ve henüz farkındalığı
01:08gelişmeyen ülkelerde maalesef yeni vaka sayıları hızla
01:10artmakta. Iıı ülkemizde de ııı HIV'le ııı yeni tanı alan ııı
01:16hasta sayısı maalesef gün geçtikçe artmakta. Iıı
01:20Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre kırk beş bin ııı HIV'le
01:23yaşayan birey mevcut ülkemizde. Iıı ve özellikle son dönemlerde
01:28yirmi beş, otuz beş yaş arası grupta. Iıı maalesef yeni tanı
01:32oranımız çok yüksek. Iıı ayrıca on beş, on dokuz yaş grubu
01:36adalosanlarda da ciddi bir artış son dönemlerde mevcut ve ııı bu
01:41durum açıkçası gençlerimizin sağlıklı cinsel yaşam bilgisine
01:45edinememesi ııı veya madde kullanımındaki artışla
01:48açıklanabiliyor. Iıı her ne kadar tedaviler ııı gayet
01:53başarılı durumda olsa da şu an dünya genelinde ııı her
01:56dakikada bir kişinin ııı hive bağlı nedenlerden hayatını
02:00kaybettiği tahmin edilmekte. Iıı önemli olan aslında HIV'de
02:05ııı hastalıktan çekinmek ya da korkmak değil nasıl bulaştığını
02:10ve nasıl önlemler alınabileceğinin farkında
02:12olmak. HIV kan ve ııı doku sıvılarıyla bulaşabilen
02:16özellikle cinsel temasla korunmasız cinsel temasla ııı
02:20bulaşma oranı yüksek bir virüs. Aynı zamanda steril
02:23şartlarda yapılmayan piercing dövme gibi uygulamalarla tek
02:28kullanımlık olmayan materyallerin kullanılması
02:30sonucunda da bulaşabiliyor. Iıı ancak bilmemiz gereken HIV'in
02:34nasıl bulaşmadığı da aynı zamanda. HIV dokunmakla,
02:37sarılmakla, sosyal ilişkilerle, aynı ortamda bulunmakla,
02:40solunum yoluyla bulaşmaz. Iıı ortak tuvalet kullanımı, ortak
02:45havuz kullanımı ııı ya da sivrisinek ısırması da HIV'in
02:49bulaşmasına neden olmaz? HIV ilk bulaştığında kişiler ııı
02:53ilk dönemlerde ilk birkaç hafta içerisinde ateş yüksekliği,
02:57döküntü, ııı boyunda ağrılığı, bezeler gibi bulgular
03:01gösterebilirler. Ancak sonrasında eğer bu dönemde
03:04kişi şüphelenip de test yaptırmazsa eğer tamamen
03:07bulgular kaybolur ve yıllarca hiçbir bulgu vermeden ııı HIV
03:12virüsü kişinin vücudunda çoğalmaya ve bağışıklık
03:14sistemini etkilemeye devam eder. Iıı ve sonrasında uzun
03:18zaman sonrasında ki biz bu yüzden bulaş zamanının ne zaman
03:21olduğunu bilemediğimiz noktada kişinin bağışıklık sistemi
03:24baskılandığı için ııı zatüre ya da ııı normal yetişkinlerde
03:30görülmeyen ııı rahatsızlıklar, enfeksiyonlar, bulgularla, cilt
03:34döküntüleriyle ııı bizlere başvurabilirler. Iıı HIV'in şu
03:38an için ııı Türkiye'de geri ödeme kapsamında tedavisi ve
03:42etkin tedavileri mevcut. Ama önemli olan kişinin farkında
03:45olup şüpheli bir teması söz konusu olduğunda test
03:49yaptırması ııı bu testleri ııı zaten şu an için birinci
03:53basamak aile hekimlikleri dahil ııı tüm hastanelerde ücretsiz
03:57olarak yaptırabiliyorlar. Ve test sonrasında da eğer tanı
04:00alındığı takdirde ııı düzenli kontroller, düzenli tedavi
04:05altında olduğu süreçte kişinin viral yükü saptanamaz seviyeye
04:09geldiğinde artık bulaştırmaz olarak kabul ediliyor. Ve bu
04:12kişiler evlenebiliyor, sağlıklı çocuk sahibi
04:15olabiliyor ve kendi ııı benzer HIV'le yaşamayan bireyler kadar
04:19güzel uzun bir ııı ömür sürebiliyorlar. Bugünün
04:23aslında burada bizim standımızda da amacı
04:25toplumumuzu bu konuda farkındalığa sevk etmek ve
04:29şüpheli bir durumda test yaptırmalarını sağlamak ya da
04:32HIV'le yaşayan bir bireyle karşılaşıldığı takdirde bunun
04:36ııı herhangi bir kronik enfeksiyon hastalığı şeklinde
04:39değerlendirerek bu kişilerin toplumdan ayrıştırılmamasını
04:42sağlama bilincini vermeye çalışıyoruz. Bulaşıcı
04:46hastalıklara ııı sahip hastalarla biz çalışıyoruz. Eee
04:49bu hastalarla çalışırken en büyük korkumuz bizlere de
04:52bulaşması. Bu konuda nelere dikkat etmeliyiz? Özellikle
04:56HIV, hepatit bu gibi konularda nelere dikkat etmeliyiz? Yani
05:00solunum yoluyla bulaşan hastalıklarımız var. Temasla
05:03bulaşan bulaşıcı hastalıklarımız var. Bizi en çok
05:05korkutanlardan bir tanesi de HIV ve hepatit. Nelere dikkat
05:08etmeliyiz? Biz sağlık çalışanı olarak hemşire olarak bakım
05:11verirken. Eee gerçekten sağlık çalışanlarının büyük kaygısı
05:15bulaşıcı hastalığı olan bildikleri hastalara eee karşı
05:19bakım vermek. Eee ancak şöyle düşünmek lazım. Eee herkesin
05:23aslında bir bulaşıcı hastalığı varmış gibi sağlık hizmeti
05:26verirken dikkatli olmamız gerekiyor. Eee ama dediğiniz
05:29gibi özellikle HIV ve hepatit hastalarında kan yoluyla bulaş
05:33söz konusu olduğu için ve hemşirelerimiz bu hastalardan
05:37kan alıyor, damar yolu açıyor, direk temas halinde olduğu için
05:41daha bir tedirgin oluyorsunuz. Eee bu noktada aslında normal
05:45insanlara yaklaştığımız gibi sadece koruyucu bir eldiven ve
05:49dikkatli bir şekilde eee damar yolunu açmak, iğne işte eee kan
05:55alma durumunu gerçekleştirmek yeterli. Eee en büyük
05:58yaralanmalar eee iğne, enjektör kapağını kapatırken
06:02meydana geliyor. Ve biz verdiğimiz eğitimlerde de
06:05sizlerle zaten bunu konuşuyoruz. Kapağı elimize
06:08almadan bulunduğu yerde eee takacak şekilde kapatmakta fayda
06:13var. Eee bunun dışında mesela hastanın ııı dışkısı, idrarı,
06:17kusması söz konusu olabilir. Bu noktada da mutlaka eldiven
06:21kullanmamız gerekiyor. Eee bunun dışında kan ııı temasında
06:26aslında ııı solunum yoluyla bulaşmadığı için hepatit gibi
06:31hastalıklar maskeye de ııı başka bir önleme gerek yok.
06:34Ancak işlem yaparken ııı ya da bu işte kusma, çok fazla
06:39öksürme salgıların açık olduğu dönemlerde dışarıya yayıldığı
06:43dönemlerde maske kullanımı sıçrama riskine karşı maske
06:47kullanımı önemli. Bir de hocam aklıma gelmişken şunu sormak
06:50istiyorum. Eee oldu ya hastaya bakım verirken eee temasla
06:54maruz kaldık. Eee bu gibi durumlarda nasıl bir önlem
06:58almalıyız? Nasıl bir yol izlemeliyiz sağlık çalışanı
07:00olarak? Eee şimdi şöyle dediğiniz gibi mesela hastadan
07:03kan aldığınız enjektör elinize batabilir. Ameliyathanede
07:07bistüri ya da kesici aletle yaralanabilirsiniz. Ya da
07:10herhangi bir salgısı yüzünüze, gözünüze sıçrayabilir. Bu
07:14noktada yapacağımız ilk şey ııı yaralanan yeri ya da yüzümüzü,
07:17gözümüzü mukozal yüzeylerimizi bol suyla tahliş etmeden hızlıca
07:22yıkamak. Akan suyun altında güzel bir şekilde yıkayıp
07:26dezenfektanla ellerimizi dezenfekte edebiliriz. Ve
07:29sonrasında mutlaka hastanın bilgilerine erişmemiz gerekiyor.
07:32Ulaşıcı hastalığını biliyorsak da bilmiyorsak da mutlaka
07:36yaralanmadan sonra takip amaçlı hastanın bilgilerine
07:39erişmemiz gerekiyor.