00:00Türkiye'de toplumsal muhalefet her geçen gün büyüyerek devam
00:05ediyor. Antalya'da kiracılar işçiyan halinde Uzungöl'de
00:11HES'e karşı direnenler atanmayan öğretmenlerin
00:17eylemleri ve bir dizi toplumsal muhalefet büyüyerek Türkiye'nin
00:24gündemine oturuyor. Aslında bunun işaret fişeği otuz bir
00:28Mart seçimleriydi. Bu büyük toplumsal muhalefetin sonucuydu
00:33o seçim. Şimdi hemen yakınımızda Çayırhan'da bir
00:38onurlu direniş var. Sekiz gündür maden emekçileri
00:43kendilerini yüzlerce metre yerin altında adeta ölüme terk
00:49ettiler. Çok temel haklı gerekçeleri vardı. Neydi bu
00:54gerekçeleri? Bu gerekçelerin başında elbette büyük bir arın
00:59teriyle çocuklarına ekmek götürmenin kavgasını veren
01:03işçilerin işçilerini kaybetmeme kaygısıydı. Ama onun yanında
01:08bir de kamu yararına olan bir tesisin yandaşlara peşkeş
01:14çekilmesine karşı bir dik duruş vardı. Bundan önce yapılan
01:21özelleştirmeler gibi yandaşlara peşkeş çekilmenin
01:24gayreti içerisinde dört Aralık'ta ihaleye çıkıyor. Bu
01:28işçiler günlerdir sendikalarıyla birlikte
01:31dertlerini anlatmaya çalıştılar. Yürüyüşler yaptılar,
01:34toplantılar yaptılar. Ama iktidar üç maymunu oynadı. Ne
01:41duydu, ne gördü, ne de konuştu ve bugünlere gelindi. Şimdi o
01:47işçiler niçin direniyor? Bakın değerli milletvekilleri. Bu
01:52tesis sıradan bir tesis değil. Bu tesis iki binle iki bin
01:57yirmi arasında özelleştirilmişti. Iki bin
02:00yirmide özelleştirme süreci tamamlanınca süratle iki bin
02:04yirmi birde yeniden özelleştirme kapsamına alındı.
02:07Bununla kalınmadı. Yine o tarihte bu tesisin yenilenmesi
02:13için yüz milyona yakın bir masraf yapıldı. Düşünebiliyor
02:18musunuz? Özelleştirme kararı alınıyor ama bütçeden de yüz
02:22milyon lira harcama yapılıyor. Niçin? Çünkü yandaşa peşkeş
02:27çekilecek ya tertemiz bir tesisi yandaşa ihale etmenin gayreti
02:33içindeler. Bu tesis özelleştirme idaresinin
02:37raporunda var. Yapısal olarak en nitelikli maden ocağı. Bu
02:43tesis her yıl artarak üretimini arttıran bir tesis. Sadece iki
02:49bin yirmi ikiyle iki bin yirmi üç arasında yüzde altı nokta
02:53üç oranında üretim artışı var. Ama bir şey daha var. Burada
02:58dört yüz seksen iki milyon ton rezerv var. Işte birilerinin
03:03göz diktiği, iştahını kabarttığı olay da bunlar. Siz
03:08yenileşme çalışmayı siz yapacaksınız. Yapsal olarak en
03:12iyi tesis üretim kapasitesi çok yüksek ama burayı satacaksınız.
03:17Hangi fiyata satarsanız satın hiçbir şekilde o fiyat kamu
03:22zararının önüne geçemez. Böyle bir tesis. Bu tesis Türkiye'de
03:27ilk defa mekanize sistemle üretim yapan tesis. Eee burası
03:32bir okul. Bir okul. Burada mühendisler, teknik elemanlar
03:37yetişerek Türkiye'nin diğer bölgesindeki mekanize tesis
03:41üretimine geçenlere okul görevi gördü. Niçin satıyorsunuz?
03:45Gidin. Cumhur İttifakı'nın milletvekillerine
03:48sesleniyorum. Gidin de görün. O masum çocuklarının o güvercin
03:52ııı ülkekliğinde oradaki bekleşilerini görün.
03:56Babalarının akıbetini, annelerinin her saat soruyorlar.
03:59O anneler ki o eşler ki akşam kocalarının alın terine
04:07içlerine akıtladıkları gözyaşıyla çocuklarına ekmek
04:10veriyorlar. Ve şimdi siz burayı peşkeş çekeceksiniz. Bu bir
04:15fırsat. Gelin bu araştırma yöntemini kabul edelim. Böyle
04:19bir şey yok diyorsanız bu araştırma yöntemini komisyon
04:23marifetiyle araştırsın. Özelleştirme İdaresi'ne
04:26gidilsin. Elektrik üretim aşağıya gidilsin. Sendikalarla
04:30görüşülsün. Işçilere görüşülsün. Eğer bu
04:34özelleştirmeye karar alanlar haklıysa biz eyvallah deriz.
04:38Ama göreceksiniz ki hiçbir haklı yanı yok. Hiçbir şekilde
04:44hiçbir şekilde bu özelleştirmenin izahı yok. Dört
04:48Aralık'ta burayı ihaleye çıkardığınızda göreceksiniz ki
04:52bir büyük toplumsal muhalefetin önünde dik duramayacaksınız.
04:56Karadolu'ndan Armatürk Armatürk'te. Sayın Büngöl
05:02lütfen tamamlayın. Her tarafındaki madenciler
05:07diyorlar. Ve onların hepsi Çayırhan'daki madenci yol
05:14arkadaşlarına destek olmak adına yeni bir süreç
05:17başlatacaklar. Bunu göreceğiz. Gelin bu sevdadan vazgeçin.
05:21Gelin sizin iktidarınız döneminde seksen yıllık
05:25cumhuriyet birikimlerini peşkeş çektikleriniz gibi bunu da
05:29peşkeş çekmenin gayreti içerisindesiniz. Altmış dört
05:32milyar dolarlık bir gelir elde ettiniz. Nereye gitti bu
05:35özelleştirme geliri? Ne yaptınız? İngiltere'den
05:39aldığınız o paranın faizlerine götürdünüz. Beş yüz milyar dolar
05:44faiz ödediniz. Bunun altmış dört milyarı bu ülkenin alın
05:48teriyle kazanılan o güzelim tesisler. Sattınız, savdınız,
05:52yine de gözünüz doymadı. Yine de büyük bir iştahla Çayırhan
05:57Termik Santrali'ni kısaltmaya kalkıyorsunuz. Bu size bir şey
06:01kazandırmayacak. Ama göreceksiniz bu toplumsal
06:04muhalefet ilk seçimde sizi taarumar edecek.
06:13Sayın Dingöl teşekkür ediyorum.
06:18Sayın Dingöl Sayın Dingöl teşekkür ediyorum. Öneri
06:26üzerinde ilk söz Saadet Partisi grubu adına İstanbul
06:30Milletvekili Doğan Demir'e ait. Sayın Demir buyurun.
06:38Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, Çayırhan
06:42Termik Santrali ve ona bağlı maden sahasını özelleştirme
06:45sürecinde yaşanan bir dizi sorunlar var. Oluşan kamu
06:48zararı ve bu süreçte mağduriyet yaşayan emekçi kardeşlerimizin
06:51durumunu konuşmamız ve çözmemiz gerekiyor. Bu konu
06:54yalnızca enerji sektörü ve ekonomiyle sınırlı değil, aynı
06:57zamanda toplumsal adalet, çalışan hakları ve kamu
07:00kaynaklarının korunması açısında da son derece
07:02önemlidir. Özelleştirme politikaları uzun yıllardır
07:06tartışmalı bir şekilde uygulanmakta ve ülkemizde kamu
07:09kaynaklarının etkin kullanımı tartışmayı açmaktadır. Çayırhan
07:13Termik Santrali Türkiye'nin enerji üretiminde önemli bir
07:17yere sahip olup bağlı olduğu maden sahasıyla birlikte
07:20stratejik bir öneme sahiptir. Çayırhan'ın özelleştirme
07:25sürecinde piyasa değeri çok daha yüksek olabilecek bir
07:28kamu varlığı değerinin altında bir bedelle özel sektörle
07:32devrediliyor. Değerli milletvekilleri,
07:35özelleştirmelerin en büyük mağdurlarından biri de işçi
07:38kardeşlerimizdir. Çayırhan'da çalışan yüzlerce emekçimiz
07:42yıllardır bu santral ve maden sahasına alın teri dökmektedir.
07:46Ancak özelleştirme sürecinde işçilerin hakları ve geleceği
07:50göz ardı ediliyor. Özel sektör maliyetleri düşürme adına
07:54genellikle ilk adım olarak işi çıkarma yoluna gidiyor ya da
07:57çalışanlar haklarını budamaktadır. Çayırhan
08:01örneğinde de bu riske karşı karşıya işçilerimiz işçilerin
08:05en güvenceleri ortadan kaldırılmış kıdem
08:08tazminatları ve diğer yasal hakları belirsiz hale
08:11getirmiştir. Emekçilerin örgütlenme hakları ve toplu
08:15sözleşme süreçleri de tehdit altındadır. Bugün Çayırhan'da
08:19çalışan işçiler özelleştirme sonrası aynı koşullarda
08:22çalışmaya devam edip ödeye edemeyeceklerini bile
08:26bilmemektedirler. Ayrıca bu işçilerimiz yalnızca ekonomik
08:30olarak değil sosyal olarak da mağdur edilmektedirler. Bölgede
08:34yaşayan aileler özelleştirme sonrası iş güvencesinin
08:38ortadan kalkmasıyla birlikte geçim sıkıntısıyla karşı
08:41karşıya'dır. Bu durum yalnızca bireyleri değil bölgenin
08:44sosyoekonomik yapsında olumsuz etkileyecektir. Bu tesislerin
08:48özel sektöre devreyip üretim maliyetlerinin artması ve
08:51enerji fiyatlarının yükselmesine yol açacaktır.
08:53Sonuçta bu maliyet artışı vatandaşlarımıza fatura olarak
08:57yansıyacaktır. Ayrıca özel sektörün kar odaklı yaklaşımı
09:01nedeniyle çevresel önlemler ve sürdürülebilir konularda da
09:04imaller yaşanması riski bulunmaktadır. Sayın Başkan
09:08değerli milletvekilleri bu noktada sorulması gereken
09:11kritik soru şudur. Çayıran Termik Santrali'nin yakıt
09:14ihtiyacını karşılayan Çayıran Maden sahasında iki bin yirmi
09:18üç yılında iki nokta yedi milyon ton kömür üretimi
09:20yapılmış. Meta verilerine göre halen dört yüz seksen iki
09:24milyon ton rezervi bulunmaktadır. Çayıran gibi
09:27stratejik bir tesisin özelleştirilmesi gerçekten
09:30gerekli midir? Işçilerin iş güvencesi ve özlük hakları
09:34korunmalı. Bu konuda net yasal Sayın Demir lütfen tamamlayın.
09:40Sayın Başkanım. Enerji tesislerinin özelleştirmesi
09:43yerine kamu eliyle daha verimli sürdürülebilir bir şekilde
09:46yönetilmesi sağlanmalıdır. Çayıran Termik Santrali
09:50özelleştirme süreci kamu kaynaklarının sorunsuzca
09:53kullanıldığı ve emekçilerin haklarını ihmal edildiğine bir
09:57örnektir. Bu durum sadece bir ekonomik
