00:00Evet, sevgili üreticiler, hepinize güzel günler.
00:24Bugün Malatya yöresinde kayısı yetiştiriciliğinde
00:29dikim ve şekil budaması konusunda yapılan yanlışları
00:34düzeltmek adına bir faaliyette bulunma planındayız.
00:38Dolayısıyla şimdi ben sizlere dikim aşamasından şekil
00:44budamasına kadar bir kısa sunum yapmak istiyorum.
00:48Şimdi bitkimiz Malatya yöresinde yine kayısı
00:52yetiştiriciliğinde bir fidan aldık. Bu fidanda
00:56öncelikle kök tuvaleti dediğimiz kırılmış veya gelişmesinde
01:05problem gördüğümüz köklerin temizliğini yapacağız.
01:09Şimdi şöyle arkadaşlar göstereyim. Kesimleri yapalım.
01:13Şu kazık kökümüzü şuradan çıkaralım. Kırılmış bir
01:17kökümüz var onu temizleyelim. Çok fazla büyümüş uzun
01:24köklerden kesimler yapalım. Çukurumuza fidan dikim
01:29çukurumuza uygun olacak şekilde bu temizliği yaptıktan sonra
01:33fidan üst temizliği dediğimiz gelişmekte olan sürgünlere
01:39bakalım. En son dikimden sonra fidan yüksekliğini belirleyip
01:43kesimimizi yaptıktan sonra tamamlayacağız. Şimdi dikim
01:49anında dikkat etmemiz gerekli olan hususlar var. Iıı aşı
01:54yöneyimizin kuzeye bakıyor olması gerekiyor. Dolayısıyla aşı
01:58yeri aşı noktamız burası. Bu kısım kuzeye bakacak şekilde ve
02:03öncesinde üst topraktan bir iki kürek attıktan sonra çukurumuzu
02:10düzenledikten sonra bitkimizi yine biraz önce bahsettiğim aşı
02:16toprak üzerinde kalacak şekilde ııı dikimimizi
02:21gerçekleştirmekteyiz. Evet şöyle tamam. Dikimi yap toprağı
02:28doldurduktan sonra ııı bu toprağı bastırıyoruz arkadaşlar
02:32ayaklarımızda. Daha sonra can suyumuzu vereceğiz. Can suyumuzu
02:37verdikten sonra can suyumuzu ihmal etmeyeceğiz. Can suyumuz
02:43Can suyumuzu verdikten sonra hereğimizi dikeceğiz arkadaşlar.
02:50Hereğimizi bu şekilde bitkimizi beş santim olacak şekilde dik
02:58dikip ııı ondan sonra ipimizde sekiz olacak şekilde bağlayacağız.
03:04Bu oldukça önemli. Malatya yöresinde yapılmayan bir
03:08uygulama ııı profesör doktor Kazım Gündüz ııı Malatya
03:13Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi ııı Bahçe Bitkeri
03:16Bölümü öğretim üyesiyim. Iıı sizlere üreticilerimize bugün
03:21ııı kayısı fidan dikiminde ııı yapılan yanlışlıkları ve şekil
03:28budaması konusunda yapılan yanlışları ııı nispeten de olsa
03:33düzeltmek adına ııı kısa bir ııı sunum yapmak istedim. Şimdi
03:37öncelikle sağlıklı fidan ııı oldukça önemli. Iıı bildiğiniz
03:43gibi Malatya özellikle kurutmalık kayısı konusunda
03:46hem ülkemiz hem uluslararası anlamda ııı başkent konumunda
03:51bulunan bir şehir. Dolayısıyla şehrimizde ııı yapılan bazı
03:56yanlışlıkları ııı bizler ııı farkında olduk. Şöyle ki
04:01sağlıklı bir fidan ile ııı dikimi yapmamız gerekiyor. Aynı
04:07zamanda ııı dikim esnasında yapılmayan bir hususa da vurgu
04:12ııı yapmak isterim. Şöyle ki ııı Malatya yöresinde kayısı
04:18fidan boyu açısından kendi çöğrü kullanıldığı için
04:24yüksekten taşlandırma konusunda bir yetiştiricilik sistemi
04:28tarihsel süreçte oluşmuş durumda. Dolayısıyla yüksekten
04:33taşlandırma ile birlikte ııı ana gövde üzerinde oluşan ııı
04:39ana dalların oluşturulması sürecinde bazı problemler
04:44yaşanmakta. Öncelikle sağlıklı bir dikim yaptıktan sonra yüz
04:50ila yüz yirmi santimetre yükseklikten ııı tepe kesimi
04:55Dolayısıyla tepe kesiminin ııı alt kısımlarında ııı bulunan
05:02yaklaşık ııı yirmi otuz santimetrelik kısımda ana
05:07dallar birbirlerine çok yakın bir şekilde oluşmakta.
05:11Dolayısıyla ana dal seçiminde önemli bir kural olan bir
05:17birilerine farklı uzaklıkta, mesafede ve farklı açılarda ve
05:22veya yöneylerde bulunan dalların seçilmesinde zorluk
05:26yaşanmakta. Dolayısıyla bu konuda ııı özellikle sağlıklı
05:31üretimine ihtiyaç var. Iıı bu problemi çözebilmek için de ııı
05:37fidan yetiştiriciliğinde bazı hususların ııı göz önünde
05:42bulundurulması lazım. Dolayısıyla sürecin takibinde
05:46eğer biz ııı ana dalları ııı veya fidan dikiminde ııı
05:53yaşadığımız problemlerden kaynaklı ana dalları
05:56oluşturamama ııı sonuçları da olmaktadır. Bu da bize uzun
06:01yıllar boyunca normalde şekil budamasını üç dört yıl
06:06içerisinde tamamlanılması gerektiği konusunda ııı ki süre
06:11kaybını daha uzun yıllar aldığı için şekil budaması verim ııı
06:15dönemlerine ııı geç geçilmekte. Hatta ııı Malatya üresinde
06:20altıncı, yedinci yaşlardan itibaren verim çağına ağaçların
06:24ııı başladığında söylemek veya gözlemlemek mümkün. Önemli
06:29diğer bir husus da dikim esnasında herek dediğimiz
06:34fidanımızı ayakta tutacak yüksekten taşlandırmadan kaynaklı
06:39fidan ııı vejetatif dönemi başladıktan yani ilkbaharda
06:44yapraklar oluştuktan sonraki süreçte bitkimizi rüzgarlara
06:49hakim rüzgarlara karşı ııı ayakta tutacak, dik tutacak ııı
06:54hereğin kullanılmamasından kaynaklı toprak altında oluşan
06:59kılcal köklerin zamanla rüzgardan kaynaklı kırılmaları
07:04bitkimizin kök oluşumunu oluşturamadığından veya kırılan
07:09köklerin yeniden oluşum süreçleri başladığından dolayı
07:13şekil budamasında kullanacağımız ana dalların
07:17oluşmaması gözükmektedir. Çok basit gibi gözükmekle birlikte
07:22bizim verim çağına geçiş sürecimizi uzatan ııı önleyici
07:28bir tedbirin alınması adına herek kullanımı bakımından ııı
07:33çok basit bir süreç gibi gözüküyor ama bunu mutlaka
07:37üreticilerimizin kullanması gerektiği kanaatindeyim.
07:41Dolayısıyla bu hususlar dikkate alındığında ııı tabii fidan
07:48yetiştiricilik problemlerini ayrı eden ııı konuşmak
07:52gerektiği kanaatindeyim. Yeni nesil fidanların ilde olmayışı
07:57geleneksel fidan yetiştiriciliğiyle kayısı
08:00yetiştiriciliğinin yapılması yine yörede ııı bilindiği üzere
08:05Malatya yöresi şarka virüsüne karşı ııı karantina bölgesi
08:11durumunda dolayısıyla herhangi bir prunus türünün girişinin
08:15yasak olduğu şehirde anaçlık olarak kullanabileceğimiz türlerin
08:20olmayışı bizim yetiştiricilik mesafelerinin dikim mesafelerinin
08:25ııı geleneksel yöntemde olduğu gibi uzak aralıklarla
08:32gerektiği ııı sonucu doğmaktadır. Fakat modern
08:36yetiştiricilik sistemlerinde artık sık dikim ve telli terbiye
08:41sistemlerinin kullanıldığı düşünüldüğünde Malatya yöresi
08:45kayısı yetiştiriciliğinde ııı bu problemlerin ııı gelecek ııı
08:50sürelerde dönemlerde çözüm bekleyen hususlar olduğu
08:54düşüncesindeyim.
09:01Iyi günler.
Yorumlar