00:00Dönem başkanlığını devreden Kazakistan Cumhurbaşkanı
00:05değerli kardeşim Sayın Tokay'a ve yaptıkları katkılardan
00:10dolayı teşekkür ediyorum. Kıymetli kardeşim Sayın
00:18Çabarova samimi ev sahipliğinden ötürü
00:23şükranlarımı sunuyor, yeni dönemde kendilerine başarılar
00:29diliyorum. Ülkelerimiz arasında daha güçlü bağlar
00:33tesisini ve ortak bir gelecek inşasını hedef alan
00:38teşkilatımızın kuruluşunun on beşinci yıl dönümünü geçen ay
00:44idrak ettik. Bu yıl dönümüne özel olarak Türk dünyasının
00:50yetiştirdiği büyük fikir adamı İsmail Gasparalı'nın dilde
00:56fikirde işte birlik şiarına yer verdiğimiz hatıra parasını
01:02sizlere takdim etmenin bahtiyarlığını yaşıyorum. Bu
01:08vesileyle Gasparalı İsmail Bey'i ve ömrünü Türk dünyasının
01:14birliğine, dirliğine, kardeşliğine adamış tüm fikir
01:19ve siyaset insanlarımızı rahmetle iade ediyorum.
01:25Zirvemizin tüm Türk dünyası için hayırlara vesile olmasını
01:30iş birliği ve dayanışmamızı daha da pekiştirmesini Rabbimden
01:36niyaz ediyorum. Teşkilatımız hamdolsun Avrasya
01:40coğrafyasında ve ötesinde istikrar ve refah iklimini
01:47güçlendiren ve örnek alınan bir platform haline gelmiştir.
01:52Ülkemizin önemli fikir adamlarından profesör doktor Ali
01:59Fuat Başkil muvaffakiyet için önce irade lazımdır demiştir.
02:06Allah'ın izniyle Türk dünyasını ilelebet payidar kılacak güçlü
02:12irade bu masanın etrafındaki tüm dostlarımda ziyadesiyle
02:18mevcuttur. Inşallah hep beraber gönül ve ülkü birliği
02:24içerisinde çalışarak teşkilatımızı çok daha ileriye
02:29taşıyacağız. Kıymetli kardeşlerim Güney Kafkasya'da
02:34geçtiğimiz otuz yıllık çatışma ve istikrarsızlık ortamının
02:40ardından barış ve istikrara giden yolun kapıları
02:44açılmıştır. Can Azerbaycan'ın vatan muharebesinde sahada
02:51şehitler vererek elde ettiği tarihi kazanımları en yakın
02:56zamanda bir barış anlaşması imzalanmak suretiyle masada da
03:02perçinlemesini ümit ve temenni ediyoruz. Gazze başta olmak
03:08üzere işgal altındaki Filistin topraklarında yaşanan
03:13soykırımın durdurulması noktasında uluslararası toplum
03:17kötü bir sınav veriyor. Uluslararası barış ve
03:22güvenliğin korunmasından sorumlu Birleşmiş Milletler
03:26Güvenlik Konseyi toplanıp karar dahi alamıyor daha doğrusu
03:32almak istemiyor. Netenyahu hükümetinin ırkçı zihniyeti
03:39Gazze'deki mezalimin gölgesinde Batı Şeria'da
03:44Filistinlileri yerlerinden etmeye ve ilk kıblemiz olan
03:49Mescidi Aksa'nın statüsünü değiştirmeye niyetleniyor.
03:55İsrail'in kan ve gözyaşını tüm bölgeye yayma hedefini Lübnan
04:00ve İran'a yönelik saldırılarda da görüyoruz. Lübnan'da son bir
04:06senede ölenlerin sayısı üç bine yaklaştı. Yerlerinden
04:11edilmiş kişilerin sayısı ise şimdiden bir buçuk milyonu
04:15aştı. Gazze'de ise elli bine yakın masum kardeşimiz
04:21saldırılarda hayatını kaybetti. Türkiye olarak bu vahşeti bu
04:27insanlık dışı katliamları kabul etmiyoruz. İsrail'i durdurmak
04:34ve bin dokuz yüz altmış yedi sınırları temelinde başkenti
04:39Doğu Kudüs olan Filistin Devleti'ni esas alan kalıcı
04:44barışı tesis etmek için ikili ve çok taraflı platformlarda
04:50elimizden gelen gayreti gösteriyoruz. Türk dünyasının
04:54da kararlı bir duruş sergilemesi gerektiğini
04:58düşünüyorum. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı
05:03Sayın Tatar'ı Şuşa'dan sonra bu defa Bişkek'te aramızda
05:09görmekten hasreten mutluluk duyuyorum. Kıbrıs meselesinde
05:14adadaki gerçekler temelinde adil ve kalıcı çözüme
05:19erişilmesi için Türk dünyasına da önemli sorumluluklar
05:24düşmektedir. Kıbrıs Türk'ünün haklı davasını ne kadar
05:30sahiplenir ve onunla dayanışma gösterirsek kendi birlik ve
05:35beraberliğimizi de o nispette kuvvetlendiririz. Kuzey Kıbrıs
05:41Türk Cumhuriyeti'nin teşkilatımızın bugünkü
05:44zirvesinde onur konuğu ve gözlemci üye olarak yer alması
05:49Türk dünyası olarak Kıbrıs Türk'üyle dayanışma irademizin
05:55tezahürüdür. Inşallah kendilerinin en kısa zamanda
06:00tam üye olarak aramızdaki yerini almasını bekliyoruz.
06:06Keza gözlemci üyemiz Türkmenistan'ı da aile
06:11meclisimizde tam üye olarak görmek istediğimizi bir kez
06:16daha vurgulamak istiyorum. Aziz kardeşlerim Ukrayna'da üçüncü
06:23yılını doldurmak üzere olan savaşın bölgemize olumsuz
06:28etkileri sürüyor. Savaşın en başından beri her iki tarafında
06:34masada olduğu bir müzakere sürecini ve devamında kalıcı
06:40adil bir barışa ulaşılmasını destekliyoruz. Türk
06:46devletleri olarak barışın tesisine yönelik diplomatik
06:51çabalara destek vermemizin son derece önemli olduğu
06:55kanaatindeyim. Keza coğrafyamızın istikrar ve
07:01güvenliğini Afganistan'daki gelişmelerden ayrı görmüyoruz.
07:05Her zaman söylediğimiz gibi kardeş Afgan halkının
07:10yanındayız. Ancak geçici yönetimin de kapsayıcı ve temel
07:17insan haklarını esas alan bir yaklaşım sergilemesinin
07:21kendilerine yeni kapılar açacağına inanıyorum. Değerli
07:27kardeşlerim yüz yetmiş beş milyona ulaşan genç ve dinamik
07:34nüfusumuz bir virgül iki trilyon doları aşan ticaret
07:40hacmimiz ve zengin kültür mirasımız büyük atılımlar
07:45gerçekleştirmek için birlikteliğimize sağlam bir
07:49temel teşkil ediyor. Ticaret ve ekonomi başta olmak üzere
07:55bilim, enerji ve ulaştırma gibi alanlarda potansiyelimizi
08:01ortaya çıkaracak çalışmalarda bulunmamızda fayda vardır. Iki
08:06bin kırk vizyonumuzun unsurlarından dijital ekonomi
08:12ortaklık anlaşması üzerindeki müzakerelerin tamamlanmış
08:17olmasından memnuniyet duyuyorum. Ayrıca geçen sene
08:22hayata geçirdiğimiz Türk yatırım fonunun yakın zamanda
08:27faaliyete alınarak projelerimize destek
08:31sağlayacağından eminim. Enerji konusunda da tek bir kaynağa
08:36bağımlılığımızı azaltarak yenilenebilir enerjiye daha
08:41fazla yatırım yapma hedefiyle iş birliğimizi yoğunlaştıralım.
08:46Ulaştırma bağlamında ortak koridor projemizin sunduğu
08:52eşsiz fırsatlardan yararlanalım. Türk Akademisi ve Türk Dil
09:00Kurumu tarafından geçtiğimiz Eylül ayında Bakü'de düzenlenen
09:08ortak alfabe komisyonu toplantısında ortak Türk
09:13alfabesi projesi üzerinde mutabakata varılması tarihi
09:19bir adım teşkil etmiştir. Ortak alfabemiz kader ortaklığımızın
09:27ortak istikbalimizin ve geleceğe birlikte adım atma
09:32irademizin de nişanesidir. Bu alandaki çabalarımızı
09:37artırmak suretiyle aramızdaki her türlü engeli inşallah
09:43ortadan kaldıracak Türk dünyasının tarihi kucaklaşmasına
09:48imza atacağız. Bu vesileyle özellikle Aksakallar'ın
09:56koordinasyonunda iki bin yirmi iki yılında başlattığı ortak
10:02dile geliştirmek amacıyla ortak alfabe oluşturulması
10:07çalışması Eylül iki bin yirmi dörtte tamamlandı. Otuz dört
10:13harften oluşan ortak alfabe üzerinde mutabık kalındı. Bundan
10:20sonra üye ülkelerin bu alfabeyi esas alarak gerekli dönüşümün
10:27gerçekleştirmesi gerekiyor. Türkiye, Azerbaycan ve Kuzey
10:33Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bu konuda hazır. Kazakistan,
10:38Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan'ın yeni alfabeye
10:44geçiş için inisiyatif başlatması isabetli olacaktır.
10:50Türk Devletleri Teşkilatı üye ülkeler arasında ticaretin
10:56geliştirilmesi için ortak koridorun etkin kullanılması
11:01için özel temsilci atanması yönünde Azerbaycan
11:06Cumhurbaşkanı Şuşe Zirvesi'nde bir teklif sundu. Bu görev için
11:13özellikle bizim de adımızı hazırladığımızı sunmak istiyorum,
11:22ifade etmek istiyorum. Değerli kardeşlerim Türk dünyası iki
11:31bin kırk vizyonuyla belirlediğimiz hedeflere
11:33ulaşmak için bugün burada alacağımız kararların
11:38aramızdaki ülke
Yorumlar