00:00Çok büyük bir tartışma konusu, hatta olay anayasal tartışmaya kadar gitti Samet.
00:06Bunun sebebi de şu, aslında geçtiğimiz hafta duyurdu bunu Elon Musk,
00:10ABD'nin en zengin insanlarından biri ve dedi ki benim bir kurduğum internet sitesi var,
00:17bu internet sitesine gireceksiniz ve bir yazıyı imzalayacaksınız,
00:23taahhüt edeceksiniz, diyeceksiniz ki ben anayasanın birinci ve ikinci maddesini destekliyorum.
00:28Birinci maddene basın özgürlüğü, ifade özgürlüğü, ikinci maddene silah bulundurabilme hakkı.
00:35Sadece bunları desteklediğinizi duyurursanız, destek verirseniz 100 dolar para vereceğim,
00:42bunu desteklediğiniz ve imzaladığınız için.
00:45Ayrıca çekilişle her gün bir kişiye 1 milyon dolar vereceğim.
00:49Peki burada kural ne, ön şart ne?
00:51Seçim için oy kullanmaya kayıtlı olmak, yani kayıtlı seçmen olmak.
00:57Şimdi burada aslında tam anlamıyla Trump'a ya da Harris'e ya da başka bir adaya destek vereceğim diye açıklatmıyor Elon Musk.
01:06Ama Elon Musk'ın Trump'a destek veriyor olması,
01:09ayrıca bunu imzalamak için ön şartın kayıtlı seçmen olmak olması birçok soru işaretini de beraberinde getirdi.
01:17Ve çok büyük bir duyuru yapıldı çarşamba günü.
01:21Amerika Birleşik Devletleri Adalet Bakanlığı dedi ki,
01:24Elon Musk'ın bu yaptığı şey illegal olabilir, yasalara ait olabilir, bunu soruşturuyoruz dedi.
01:30Ve bu olaydan sonra geçtiğimiz cumartesiden çarşambaya kadar her gün bir kişiye 1 milyon dolar veren Elon Musk,
01:38çarşamba günü kimseyi açıklamadı.
01:40Bu da şu tartışmaya sebep olmuştu, acaba gerçekten korktu,
01:43illegal bir şey yapıldığı için, soruşturma başlatıldığı için,
01:47durdurdu mu denirken, perşembe günü 2 kişiye ilan edildi.
01:51Yani hem çarşamba hem de perşembe için.
01:53Yani tam gaz devam ediyor Elon Musk'ın bu kampanyası.
01:56Bir de önemli olan nokta şu,
01:58bu Amerika Birleşik Devletleri genelinde 50 eyalette değil,
02:02sadece 7 salıncak eyalette yapılıyor.
02:05Bu da çok önemli çünkü bu 7 salıncak eyalet,
02:07artık seçimlere 10 gün kalmışken seçimin kaderini de belirleyecek.
02:12Ama Elon Musk'ın bu yaptığına şöyle söyleniyor,
02:15seçmen satın alma.
02:17Tabii ki bütün ülkelerde olduğu gibi Amerika'da da seçmen satın almak,
02:21birine şu kişiye oy ver, ben de sana para vereceğim demek yasa dışı.
02:25Ondan dolayı acaba ABD Adalet Bakanlığı,
02:29soruşturması sonucunda Elon Musk'ı suçlu bulabilir mi?
02:32Suçlu bulursa burada bir hapis cezası ile karşılaşabilir mi?
02:35Bütün bunlar da tartışmaya açıldı.
02:38Ama dediğimiz gibi, soruşturmanın duyurulduğu çarşamba günü hariç,
02:42Geçtiğimiz haftadan bu yana bir kişi her gün 1 milyon dolar kazanıyor.
02:46Bu da Elon Musk'ın, yüzlerce milyar doları olan Elon Musk'ın,
02:51Trump'a verdiği en önemli destek, onu söyleyebiliriz.
02:54Peki bunu niye yapıyor aslında?
02:56Onu da biraz konuşmak lazım.
02:57Elon Musk neden bir anda kuyu Trumpçı oldu?
03:00Neden servetini Trump için harcıyor?
03:03Çünkü şöyle bir aslında niyeti de var.
03:06Diyor ki, Trump başkan olursa ben bir kabine pozisyonu istiyorum.
03:11Kabine pozisyonunda da şöyle bir fikir var orada.
03:15Devlet verimlilik ofisi gibi, ya da devlet verimlilik bakanlığı gibi.
03:19Yani devletin harcamalarını soruşturacak, devletin harcamalarını kısacak.
03:24Ve buradan bazı para kısma, bütçeyi düzenlemek gibi bir pozisyon oluşturulacak.
03:29Bunu talep etti Trump'tan.
03:31Trump da bunu gerçekleştireceğini ve Elon Musk'a bir kabine pozisyonu verebileceğini söylemişti.
03:36Yani olay sanki şuraya gidiyor Samet.
03:38Sen bana kabine pozisyonu ver, ben de servetimi senin için harcayayım.
03:42Tabii söylediğinden biraz da ironi çıkıyor.
03:45Devlet verimlilik bakanlığına ya da devlet verimliliğinin başına gelmek istiyor.
03:51Fakat her gün 1 milyon dolar dağıtıyor.
03:54Bunu da muhtemel ki sen söyledin, bir soruşturma açıldı.
03:57O soruşturmanın arkasından dönecek başlıklarla dağıttığını da senin anlattığından anlayabiliyoruz.
04:04Biraz da biraz ironi var gibi verimlilik açısından her gün 1 milyon dolar dağıtan bir kişinin o pozisyona gelmesi.
04:11Peki süreç böyle ilerlerken Biden yönetimi buna, bu sürece ne diyor?
04:17Her gün 1 milyon dağıtan bir Musk var ortada.
04:22Tabii şimdi Adalet Bakanlığı bir soruşturma başlattığı için ve şu an yürüyen bir kampanya olduğu için
04:29Beyaz Saray'ın bunun hakkında yorum yapma yetkisi yok.
04:32Çünkü Beyaz Saray seçim konularında, kampanya konularında kendi başkanı, kendi başkan yardımcısı olsa dahi bir yorum yapamıyor.
04:40Ama burada demokratların özellikle önde gelen çok büyük tepki gösterdiğini söyleyebiliriz.
04:46Tabii tahmin etmek de zor değil.
04:48Çünkü Amerika'da bunun yasal olmadığını dükünenlerin sayısı çok.
04:53Yani her nerede olursa olsun aslında bu Avrupa'da da olsa bizde de herhangi başka bir yerde diyor ki yani kimi desteklediği belli.
05:01Trump destekçisi bunu açıkça söylediğim mitinglere katıldı ve diyor ki siz şu şeyi imzalayın, dilekçeyi imzalayın.
05:09Anayasanın birinci ve ikinci maddesine destek verdiğinizi ben de size her birinize 100 dolar vereyim ve aranızdan seçeceğim bir kişiye de 1 milyon dolar vereyim.
05:18Şimdi burada tamam Trump'ı destekleyeceğim diye taahhüt etmiyorsun ama kayıtlı seçmen olman gerekiyor.
05:24Bunu zorlamak da bir suç Amerika'da.
05:26Yani insanlara sen seçim için kayıt ol ben de sana para vereceğim demek de suç.
05:31Yani her neresinden tutarsak tutalım biraz sıkıntılı.
05:35Yani biz de şimdi yasal ya da yasa dışı demiyoruz diyemiyoruz.
05:39Çünkü bir soruşturma yürüyor adli soruşturma ama Elon Musk kendini ciddi bir derde sokmuş olabilir yasal bir sıkıntıya.
05:47Peki neye güveniyor olabilir?
05:49Başkan Trump olursa işte o zaman geleceklerin haddi hesabı yok.
05:53Devletten ihaleler, devletten pozisyon, daha birçok konuda büyük tabii şirketleri var.
06:01Bir uzay şirketi var, roket sanayi şirketi var, bir elektrikli araba şirketi var.
06:06Daha birçok konuda tabii yatırımları var.
06:09X isimli platformu sahibi ondan dolayı.
06:11Elon Musk herhalde yani bir şekilde burada daha büyük bir mükafatla mükafatlandırılacağını düşünüyor ki cebinden her gün 1 milyon dolar parayı Trump için veriyor.
06:23Şimdi eski ABD başkanı Trump ama baktığımız zaman Trump da bir iş adamı.
06:28Gençliğinden bu yana iş adamlığı yapıyor.
06:31Hatta parayı farklı yönde kullandığını, para için ABD başkanıyken de farklı adımlar attığını biliyoruz.
06:38Ekonomik bir ne derler ona, politika kazanmak için hatta Suudi Arabistan'a bile bize para ver dediğini hatırlıyorum.
06:46Peki bu duruma Trump ne diyor her gün 1 milyon dolar vermesinin Musk'ın?
06:53Tabii ki de doğal olarak Trump bunda bir sorun olduğunu düşünmüyor.
06:56Yani o da Elon Musk'ı oldukça sıkı destekleyenlerden.
07:00Hatta bu geçtiğimiz haftalarda Donald Trump 13 Temmuz'da suikast girişimine uğradığı Pensilvanya'ya Butler şehrine gittiğinde Elon Musk'ı da sahneye çıkarmıştı.
07:13Elon Musk böyle zıplayarak sahneye gelmişti.
07:15Ben de artık Trump'ın o oluşturduğu Amerika'yı yeniden büyük yapalım hareketinin bir parçasıyım demişti.
07:24Tam olarak biat etmişti.
07:26Trump'ın da zaten ömrü boyunca en sevdiği hatta ilk istediği, tek istediği şey biat.
07:32Bunu generallerden de istemişti, kabinesinden de istemişti.
07:36Hatta dün bir röportaj verdi, 3 saat süren bir podcast'a katıldı.
07:41O yayında şöyle söyledi, benim başkanlığım dönemimde yaptığım en büyük hata bana sadık olmayan kötü insanları atamamdı, göreve getirmemdi dedi.
07:50Şimdi baktığımızda çevresinde bulundurduğu insanlar Trump'a tamamen biat eden, hiçbir şekilde sorgulamayan ve bu noktada cebinden çıkarıp milyarlarca doları da veren insanlar.
08:03Ondan dolayı Trump tabii ki de sonuna kadar destekliyor bu girişimi.
08:07Yani desteklemesi normal tabii.
08:10Çok teşekkür ediyoruz Yunus.
08:11Ekleyeceğin bir başlık, bir cümle var mı?
08:14Böyle söyleyeyim, dün 2 tane önemli anket yayınlandı CNN ve New York Times tarafından.
08:20Seçimlere 10 gün kala durum eşit.
08:23Birinde 47-47, birinde 48-48.
08:26Son dönemlerin, son onlarca yılın en yakın seçimi, en başavaş seçimi artık 10 gün kala.
08:32Bakalım bu Elon Musk'ın milyon dolarları, ibreyi biraz daha Trump'ın yönüne çevirecek mi?
Yorumlar