00:00İznik'te su altında büyük büyük bir bazilikal kilise keşfedildi ve burada arkeologlar çalışıyordu.
00:13Arkeologların sorusu burada neden bazilikal su altında ve nasıl ve ne zaman nasıl bir olaylar çökmüş olduğudur.
00:23Biz bu sorulara cevap bulmak için birlikte çalışmayı kabul ettik.
00:27Ve arkeologlarla birlikte bu çalışmada yer aldık.
00:31Amacımız İznik'te bugüne kadar süren depremler hakkında ya da meydana gelen depremler hakkında bilgi sahibi olmak
00:39ve bu depremlerden hangisinin bazilikanın yıkılmasında etkili olduğunu ortaya çıkarmaktı.
00:46Biz bu çalışma sonunda İznik'te sismik hareketler konusunda çok önemli keşifler yaptık.
00:53Ayrıca bir de bazilikanın ne zaman yıkıldığı konusunda da çok önemli bilgilere ulaştık.
00:59Yaptığımız en önemli tespitlerden birisi bazilikanın 1065 yılında yaşanan büyük deprem neticesinde yıkılmış olduğuydu.
01:10Ve dikkatinizi çekmek istiyorum 1065 yılından sonra İznik ve çevresinde henüz büyük bir deprem yaşanmadı.
01:18Biz gölün derinliklerinden karot numuneleri aldık.
01:22Bu karot numunelerine göre son 10 bin yılda İznik'te yaşanan depremleri tespit ettik.
01:28Buna göre her 900 ila 1000 yıl arasında çok büyük deprem yaşanıyor.
01:361065 yılında yaşanan büyük depremi göz önünde bulundurursak gelecek deprem İznik'ten çok yakında.
01:44Buna dikkat edilmesi gerekiyor.
01:48Yakında deprem olabileceğini kanıtlayan en önemli göstergelerden birisi İznik gölünde, göl tabanında, gölün içerisinde aktif bir fay hatta keşfetmemiz oldu.
02:01Bu sismik hareketleri yine İznik ve çevresinde bir depremin habercisi olarak karşımıza çıkıyor.
02:12Bununla ilgili olarak tespitlerimizde kullanmak üzere göl tabanında batı metrik haritalar yaptık.
02:19Bu haritalardan elde ettiğimiz neticelerde bu aktif fayda keşfetmiş olduk.
02:25Başlangıçta biz normal bir bazilikal planlı kilisede çalışma yaptığımızı düşünüyorduk.
02:31Ama geçmiş zaman içerisinde yapmış olduğumuz kazılar neticesinde elde ettiğimiz veriler,
02:38kilisenin tahminimizden de çok önemli olduğunu, özellikle Hristiyanlar açısından çok önemli bir yerin olduğunu ortaya koyduk.
02:47Önemli yer de şu, Hristiyanlar için çok önemli olan birinci konsilin bu alanda toplanmış olduğu neticesinde ulaştık.
02:57Biliyorsunuz Büyük Konstantin'in girişimleriyle M.S. 325 yılında İznik'te büyük bir dini önderlerin katılımıyla toplantı gerçekleştiriliyor.
03:10Bu toplantı neticesinde Hristiyan'ın temel ilkeleri kabul ediliyor.
03:18Bu temel ilkeler arasından Hz. İsa'nın Tanrı'nın oğlu olduğu, Paskalya bayramının zamanı gibi önemli kararlar var.
03:30Ama asıl önemlisi bu toplantının Hristiyan'ın bütün mezhepler tarafından kabul ediliyor olması.
03:37Şimdi 325 yılından sonra günümüze kadar sayarsak, gelecek sene biliyorsunuz 2025 yılı, yani birinci konsilin ilk toplandığından sonra 1700. yıl.
03:55Batı dünyasında bu tür rakamlar çok önemsenir. Bundan dolayı da 1700. yılı dört gözle bekliyorlar.
04:03Dolayısıyla bazilikal kilisenin anlamı daha da artmış oluyor. Birinci konsilin bu alanda toplanmış olma ihtimalinden dolayı.
04:14Bununla birlikte biz yaptığımız kazılarda bazilikanın 390'dan sonraki bir tarihte inşa edildiğini ortaya koyduk.
04:25Ve biraz önce Julia Hanım da söylediği gibi 1065 depremiyle yıkıldığını, 13. yüzyılın ortalarına doğru da bazilikanın tamamen terk edildiğini tespit ettik.
04:37Bazilikal kilise elbette birinci konsilin toplandığı mekan değil.
04:43Çünkü 390 yılından sonraki bir tarihte inşa edilmiş. Ama bazilikal kilisenin oraya yapılması nedeni birinci konsildir diye düşünüyoruz.
04:55Bunun da en önemli sebebi İznik'in en büyük kilisesinin sur duvarlarının dışında göl kıyısından yapılmış olması.
05:04Hiçbir şekilde sur duvarlarının dışında İznik'in en büyük kilisesini savunmasız bir şekilde yapmayı, önemli bir sebep olmadan iddia etmesi mümkün değil.
05:16Bu önemli sebebinde birinci konsilin toplandığı yer olduğunu düşünüyoruz.
05:21Her an hepsini yeniden yok edebilir.
05:26Bilim insanları gizemli dolu bu sitede toplanan ipuçlarını çözmek için zamana karşı yarışıyorlar.
05:32Batık bazilik heyecanlandırmak ve son sırlarını ortaya çıkarmak için.
05:51Her şey İznik gölünde sakin rüzgarsız bir günde başladı.
05:56Üç Türk gazeteci Türkiye'nin kuzey batısındaki İznik şehri üzerinde uçuyordu.
06:13Batık bazilikanın gizemleri binlerce kilometre ötedeki diğer birçok bilim insanını da büyütüyor.
06:20Onun için batık bazilikanın keşfi inanılmaz bir fırsat.
06:251999'da kırılan son segmentte bir başka Türkiye şehrinde depreme neden oldu.
06:42İznik'teki Roma kalıntılarının birbirine sahibiz.
06:45Çünkü bu kilit taşı normalde yapılıyor.
06:50Onun için bunların hepsinin bir veya daha fazla büyük depremden gelen titreşimleri işareti ettiğini düşünüyoruz.
06:58Mucizevi bir şekilde depremden sağ kurtuldu.
07:02Birkaç çentik ve hafif rotasyonlar ilginç bilgiler sağlayabilecek de görünür izler.
07:08Türkiye'de olduğu gibi bazilikadan daha küçüktü.
07:14Domik Apollon Tapınağı'nın nasıl görünebileceğini üç boyutlu olarak yeniden insanları için görev artık sona erdi.
07:21Batık bir bazilika tarihi ve bilimsel bir keşif yolculuğu için onların başlangıç noktası.
Yorumlar